آیا در ضمیر خود نیندیشیدهاند که (دریابند) الله آسمانها و زمین و آنچه را میان آن دو است؛ جز به حق و (تا) زمان معینی نیافریده است؟! و بیتردید بسیاری از مردم به دیدار پروردگارشان (در روز قیامت) نا باورند
آیا در زمین گردش نکردند، تا بنگرند عاقبت کسانیکه پیش از آنها بودند؛ چگونه بود؟! (آنها) نیرومندتر از اینان بودند، و در زمین دگرگونی به وجود آوردند و آن را بیشتر از آنچه (اینان) آبادش کردهاند، آباد کردند، و پیامبرانشان با دلایل روشن به سوی آنها آمدند، پس الله بر آن نبود که برآنها ستم کند، و لیکن (آنها) به خودشان ستم میکردند
زنده را از مرده بیرون میآورد، و مرده را از زنده بیرون میآورد، و زمین را پس از مردنش زنده میسازد، و همین گونه (روز قیامت از گورها) بیرون آورده میشوید
و از نشانههای او (این) استکه همسرانی از جنس خودتان برای شما آفرید؛ تا به آنها آرام گیرید، و در میانتان مودت و رحمت قرار داد، بیگمان در این (امر) نشانههای است برای گروهیکه تفکر میکنند
و از نشانههای او (این) است که برق را برای بیم و امید به شما نشان میدهد، و از آسمان آبی نازل میکند، آنگاه زمین را بعد از مردنش به آن (آب) زنده میکند؛ بیگمان در این نشانههای است؛ برای گروهی که میاندیشند
و او کسی است آفرینش را آغاز میکند، سپس آن را باز میگرداند و این (باز گرداندن) بر او آسانتر است، و توصیف برتر در آسمانها و زمین برای اوست، و او پیروزمند حکیم است
(الله) برای شما از خودتان مَثَلی زده است؛ آیا بردگانتان در آنچه به شما روزی دادایم، با شما شریک هستند، تا شما در آن برابر (و یکسان) باشید، همانگونه که شما از (شرکای آزاد) خود بیم دارید از آنها هم بیم داشته باشید؟! این چنین آیات را برای گروهی که تعقل میکنند به روشنی بیان میکنیم
بلکه ستمکاران بدون علم و آگاهی از هوی و هوسهای خود پیروی کردند، پس آن را که الله گمراه کرده است چه کسی هدایت میکند؟! و برای آنها هیچ یاوری نخواهد بود
پس روی خود را با حقگرایی (و اخلاص) به سوی دین آور، فطرت الهی است، که (الله) مردم را بر آن آفریده است، دگرگونی در آفرینش الله نیست، این است دین استوار، و لیکن بیشتر مردم نمیدانند
و هنگامیکه (رنج و) زیانی به مردم برسد پروردگارشان را میخوانند، (و توبهکنان) به سوی او باز میگردند، سپس هنگامیکه رحمتی از خودش به آنان بچشاند، ناگاه گروهی از آنان به پروردگارشان شرک میآورند
آیا ندیدند که الله روزی را برای هر کس که بخواهد فراخ میگرداند، و (یا) تنگ میگیرد؟! بیگمان در این (گشایش و تنگی) نشانههایی است برای گروهی که ایمان میآورند
و آنچه (به قصد) ربا میدهید تا در اموال مردم فزونی یابد، نزد الله فزونی نخواهد یافت، و آنچه را (به عنوان) زکات میپردازید که تنها وجه الله را میطلبید (برکت و فزونی مییابد) پس (کسانیکه چنین کنند) اینان فزونی یافتگانند
الله همان کسی است که شما را آفرید، آنگاه به شما روزی داد، پس شما را میمیراند، آنگاه شما را زنده میکند، آیا هیچ یک از شریکانتان میتوانند چیزی از این (کارها) انجام دهند؟! او منزه و برتر است از آنچه شریک او قرار میدهند
به سبب کارهایکه مردم انجام دادهاند، فساد در خشکی و دریا آشکار شده است، تا (الله) جزای بعضی از آنچه را که انجام دادهاند، به آنان بچشاند، باشد که آنان (به سوی حق) باز گردند
و از نشانههای (عظمت) او آن است که بادهای مژدهدهنده را میفرستد، و تا از رحمت خود به شما بچشاند، و تا کشتیها به فرمان او حرکت کنند، و تا از فضل او (روزی) بجویید، و باشد که سپاس گویید
و به راستی پیش از تو پیامبرانی را به سوی قومشان فرستادیم، پس با دلایل روشن نزدشان آمدند، آنگاه از کسانیکه گناه کردند، انتقام گرفتیم، (و مؤمنان را یاری دادیم) و یاری دادن مؤمنان بر (عهدۀ) ما بود
الله همان کسی است که بادها را میفرستد، آنگاه ابرها را به حرکت در میآورد، سپس آن (ابرها) را در آسمان آنگونه که بخواهد میگستراند، و آن را پاره پاره میگرداند، پس میبینیکه دانههای باران از لابه لای آن خارج میشود. پس هنگامیکه این (بارانِ حیات بخش) را به هر کس از بندگانش که بخواهد برساند، ناگهان آنان خوشحال میشوند
و تو نمیتوانی کوران را از گمراهیشان (باز گردانی و) هدایت کنی، تو تنها میتوانی (سخن خود را) به کسانی بشنوانی که به آیات ما ایمان دارند، پس آنها (در برابر حق) تسلیم شدگان هستند
الله همان کسی است که شما را ناتوان آفرید، سپس بعد از ناتوانی، قوت بخشید، و آنگاه بعد از قوت ناتوانی و پیری قرار داد، هرچه بخواهد میآفریند، و او دانای تواناست
و کسانیکه دانش و ایمان داده شدهاند، گویند: «به راستی شما به فرمان کتاب الله (لوح محفوظ) تا روز رستاخیز درنگ کردید، پس این روز رستاخیز است، لیکن شما نمیدانستید»
به راستی برای مردم در این قرآن از هر گونه مَثَلی آوردیم، و اگر نشانهای برای آنان بیاوری، البته کسانیکه کافر شدند، گویند: «شما جز بیهوده گویان نیستید»