مبارک (و خجسته) است خدایی که بر (قلب نورانی) بندهی ویژهی خود، فرقان [:کتاب جدا سازندهی حق از باطل] را فرو فرستاد، تا برای جهانیان هشداردهندهای باشد
کسی که فرمانروایی آسمانها و زمین تنها از اوست، و فرزندی برنگرفته و برای او شریکی در ملک [:فرماندهی ربانی] نبوده. و هر چیزی را آفرید، پس آن را اندازهگیری فرمود
و جز او خدایانی برای خود برگرفتند، که (آنان) چیزی نمیآفرینند و خودشان آفریده میشوند و برای خود نه زیانی را در اختیار دارند و نه سودی را و نه مرگی را در اختیار دارند و نه حیاتی را و نه پراکنده شدنی (از گورهاشان) را (در رستاخیز)
و کسانی که کافر شدند، گفتند: «این (کتاب) جز دروغی که آن را بربافته (چیزی) نیست، حال آنکه گروهی دیگر او را بر(جعل) آن یاری کردند.» پس همواره (با چنین نسبتی) ظلم و گزافی (فراوان) آوردند
گفتند: «تو منزّهی. برای ما هرگز شایسته نبوده که پس از تو هیچ اولیاء و سرپرستانی برای خود برگیریم. ولی تو آنان و پدرانشان را از نعمتهایی برخوردار کردی، تا (آنجا که) یادت را فراموش کردند و گروهی در ژرفای کساد (و فساد) بودهاند.»
پس همانا (معبودانتان ) آنچه میگفتید، بیگمان شما را تکذیب کردند؛ در نتیجه نه میتوانید (عذاب را از خود) دفع کنید و نه (از آنها) یاری گیرید. و هر که از شما ستم کند او را عذابی بزرگ میچشانیم
و پیش از تو هیچ یک از پیامبران را نفرستادیم جز اینکه آنان (نیز) همواره غذا میخوردند و در بازارها راه میرفتند و برخی از شما را برای برخی دیگر وسیلهی آزمایشی آتشین نهادیم. آیا شکیبایی میکنید؟ حال آنکه پروردگارت همواره بسیار بینا بوده است
و کسانی که به لقای (معرفتی، وحیانی و پاداش) ما امید ندارند، گفتند: «چرا فرشتگان بر ما نازل نشدند، یا (چرا) پروردگارمان را نمیبینیم؟» بیگمان همواره در خودهاشان کبر و برتری جستند، و سرکشی بزرگی کردند
و کسانی که کافر شدند، گفتند: «چرا قرآن یکجا بر او نازل نشده؟» این گونه (ما آن را به تدریج فرو فرستادیم) تا دل فروزانت را پایبرجا نهیم و آن را بر تو به تدریج (به گونهای دلربا) برخواندیم، خواندنی (زیبا)
پس گفتیم: «هر دو سوی قومی - که با نشانههای ما (همانها و ما را) تکذیب کردند – بروید.» پس (ما) آنان [:تکذیبکنندگان] را در هلاکتی بسیار سخت سرنگون کردیم سرنگون کردنی
و گروه نوح را - آن هنگام (و هنگامهای) که پیامبران (خدا) را تکذیب کردند - غرقشان نمودیم و آنان را برای مردمان نشانهای نهادیم. و برای ستمکاران عذابی پر درد آماده کردیم
و (آنان) بیگمان - بر مجتمع و ساکنانش که باران بلا بر آنان بارانده شد - همواره آمدند؛ پس آیا چنان نبودهاند که آن را بنگرند؟ (چرا،) ولی امید به (زنده و) پراکنده شدن نداشتند
«نزدیک بود که ما را بیگمان از خدایانمان – اگر بر (پرستش) آنان شکیبایی نمیکردیم – گمراه کند.» و هنگامی که عذاب را میبینند در آیندهای دور [:رستاخیز] خواهند دانست چه کسی گمراهتر است
آیا سوی پروردگارت (در ربوبیّتش) ننگریستهای (که) چگونه سایه(ی ربانی) را گسترده؟ و اگر میخواست، همواره آن را ساکن مینهاد. آنگاه خورشید را بر آن دلیل گردانیدیم
و اوست کسی که شب را پوششی نهاد و خواب را (مایهی) باز گرفتن از کار و آرامشی قرار داد، و روز را (برای) بهپاخاستن و پراکنده شدن (برای دستیابی به نیازهای زندگی) نهاد
کسی که آسمانها و زمین و آنچه را که میان آن دو است، در شش روز [:زمان] آفرید. سپس این رحمتگر بر آفریدگان بر عرش (ربوبیت) چیره شد. پس بهوسیلهی او -حال آنکه بسی آگاه است- (آنچه خواهی) جویا و پُرسا شو
و زمانی که بدیشان گفته شود: «برای (خدای) رحمان سجده کنید» گویند: «رحمان چیست؟ آیا برای چیزی که ما را (بدان) فرمان میدهی سجده کنیم؟» و (این) بر رمیدنشان میافزاید
و بندگان خدای رحمان کسانیاند که روی زمین به فروتنی و آرامی گام بر میدارند؛ و چون نادانان با ایشان همسخن شوند (به آنان) سلامی گویند (که خدا شما را از نادانی برهاند و سالم بدارد)
و کسانی که با خدا معبودی دیگر را نمیخوانند و کسی را که خدا (خونش را) حرام کرده است جز به تمامی حق نمیکشند، و زنا نمیکنند و هر کس اینها را انجام دهد (عذاب مناسب و) اثر گناهش را دریافت خواهد کرد
مگر کسی که توبه کند و ایمان آورد و کار شایستهای انجام دهد. پس ایشان، خدا بدیهایشان را به نیکیها تبدیل میکند و خدا همواره بسی پوشندهی رحمتگر بر ویژگان بوده است
و کسانی که میگویند: «پروردگارمان! برایمان از همسران، همگنان و اطرافیانمان آن را ببخشای که مایهی روشنی چشمان(مان) باشد، و ما را پیشوای پرهیزگاران بگردان.»