Tajik - Chapter 16 - An-Nahl

Farmoni Xudovand darrasid, ʙa şitoʙaş natalaʙed. Ū pok ast va az har cī şariki Ū mesozand, ʙartar ast

Fariştagonro hamrohi vahj, ki farmoni Ūst, ʙar har jak az ʙandagonaş, ki ʙixohad, pojon mefiristad, to ʙim dihand, ki ƣajri Man xudoe nest, pas az Man ʙitarsed

Osmonhovu zaminro ʙa haq ʙijofarid, az har cī ʙo Ū şarik mesozand, ʙolotar ast

Odamiro az nutfa ʙijofarid. Va aknun ūst, ki ʙa oşkoro duşmanī mekunad

Cahorpojonro ʙarojaton ʙijofarid, şumoro az onho haroratu digar naf'host. Va az onho mexūred

Va cun şaʙhangom ʙozmegardoned va ʙomdodon ʙerun mefiristed, nişoni zinatu oʙrūi şumojand

Borhojatonro ʙa şahrhoe, ki ʙe rançi tan ʙa onho natavoned rasid, haml mekunand, zero Parvardigoraton muşfiqu mehruʙon ast

Va asponu uşturonu xaronro ʙaroi on ofaridaast, ki savoraşon şaved va niz zinati şumo ʙoşand. Va Xudo cizhoe ofarida, ki şumo namedoned

Bar Xudost, ki rohi rostro ʙinamojad. Az mijoni rohho niz rohest kaç. Agar Xudo mexost, hamai şumoro hidojat mekard

Ūst, ki az osmon ʙarojaton ʙoron nozil kard. Az on menūşed va ʙa on gijoh merūjad va corpojonro mecaroned

Va ʙo on ʙarojaton kiştzor va zajtunu nahlho va tokistonho va har nav' meva ʙirūjonad. Dar in iʙratest ʙaroi mardume, ki meandeşand

Va musaxxari (toʙe'i) şumo kard şaʙu rūzro va xurşedu mohro va sitoragon hama farmonʙardori amri Ū hastand. Dar in ʙaroi onho, ki ʙa aql darmejoʙand, iʙrathost

Dar zamin cizhoe ʙo ranghoi gunogun ofarid, dar in iʙratest ʙaroi mardume, ki pand megirand

Ūst, ki darjoro rom kard to az on gūşti toza ʙixūred va zevarhoe ʙerun ored va xudro ʙa on ʙijoroed va kiştihoro ʙinī, ki darjoro meşikofand va peş meravand to az fazli Xudo rūzī ʙitalaʙed, şojad, ki şukr gūed

Va ʙar zamin kūhhoi ʙuzurg afkand, to şumoro nalarzonad. Va çūjhovu rohho padid ovard. Şojad hidojat şaved

Va nişonaho nihod va ʙa sitoragon roh mejoʙand

Ojo on ki meofarinad, monandi kasest, ki nameofarinad? Caro darnamejoʙed

Agar ʙixohed ne'mathoi Xudoro şumor kuned, şumor kardan natavoned. Xudo ʙaxşojandavu mehruʙon ast

On ciro, ki pinhon mekuned jo oşkor mesozed, Xudo ʙa on ogoh ast

Onhoero, ki ʙa çoi Olloh ʙa xudoī mexonand, nametavonand cize ʙijofarinand va xud maxluqand

Xudoi şumo Xudoest jakto. Va onon, ki ʙa oxirat imon nadorand, dilhojaşon inkor kunad va xud kiʙr kunand

Ba rostī, ki Xudo medonad, ki cī dar dil pinhon medorand va cī cizro oşkor mesozand va Ū mutakaʙʙironro dūst nadorad

Cun ʙa onho gufta şavad: «Parvardigoraton cī ciz nozil kardaast?» Gūjand: «Afsonahoi guzaştagon»

To dar rūzi qijomat hamai ʙori gunohi xeş va ʙori gunohi kasonero, ki ʙa nodonī gumrohaşon karda ʙudand, ʙardorand. Ogoh ʙoş, ki ʙori ʙade ʙarmedorand

Peşinijonaşon hilla soxtand. Farmoni Xudo darrasid va on ʙinoro az poja vajron soxt va saqf ʙar saraşon furud omad va az sūe, ki nafahmidand, azoʙ ononro furū girift

On goh dar rūzi qijomat rasvojaşon sozad va gūjad: «Butone, ki şariki Man mexonded va ʙar sari onho ʙo jakdigar ixtilof mekarded, aknun kuçojand?» Donişmandon gūjand: «Imrūz nasiʙi kofiron xorivu azoʙ ast

Kasone hastand, ki ʙar xud sitam ravo doştaand, cun fariştagon çonaşonro ʙisitonand, sari taslim furud orand va gūjand: «Mo heç kori ʙade namekardem». Ore, Xudo az korhoe, ki mekarded, ogoh ast

Az darhoi çahannam doxil şaved va to aʙad dar on ço ʙimoned. Bad çojgohest çojgohi gardankaşon

Az parhezgoron pursand: «Parvardigori şumo cī ciz nozil kardaast?» Gūjand: «Behtarinro». Ba onon, ki dar in dunjo nekī kunand, nekī muzd dihand va dijori oxirat nekūtar az on ast va çojgohi parhezgoron cī çojgohi xuʙest

Ba ʙihişthoi çovidon doxil meşavand. Dar on çūjho ravon ast. Har cī ʙixohand, ʙarojaşon muhajjost. Xudo parhezgoronro incunin mukofot medihad

onhoe, ki cun fariştagonaşon poksirat ʙimironand, megūjand: «Salom ʙar şumo! Ba mukofoti korhoe, ki mekardaed, ʙa ʙihişt daroed»

Ojo caşm ʙa rohand, ki fariştagon nazdaşon ʙijojand, jo farmoni Parvardigorat faro rasad? Gurūhe niz, ki peş az onho ʙudand, cunin mekardand va Xudo ʙa onho sitam nakard, ʙalki onho xud ʙa xud sitam mekardand

Ba çazoi kirdori ʙadaşon rasidand va hamon cizhoe, ki ʙa masxara megiriftand, ʙar saraşon omad

Muşrikon guftand: «Agar Xudo mexost, movu padaronamon heç ciz çuz Ūro nameparastidem va on ciro harom kardaem, harom namekardem». Mardume ham, ki peş az onho ʙudand, cunin meguftand. Ojo pajomʙaronro çuz taʙliƣi oşkoro vazifai digarest

Ba mijoni har millate pajomʙare firistodem, ki Xudoro ʙiparasted va az ʙut durī çūed. Ba'zero Xudo hidojat kard va ʙar ʙa'ze gumrohī muqarrar gaşt. Pas dar zamin ʙigarded va ʙingared, ki oqiʙati kori kasone, ki pajomʙaronro ʙa durūƣ nisʙat medodand, cī guna ʙudaast

Va agar tu ʙa hidojati onho haris ʙoşī, Xudo onro, ki gumroh kardaast, hidojat namekunad va in gumrohonro heç joridihandae nest

To on ço, ki metavonistand, ʙa Xudo qasam xūrdand, ki Xudo kasonero, ki memirand, ʙa qijomat zinda namekunad. Ore, in va'daest, ki ançom dodani on ʙar ūhdai Ūst, vale ʙeştari mardum namedonand

To on ciro ki dar on ixtilof mekardand, ʙarojaşon oşkor kunad va kofiron ʙidonand, ki durūƣ meguftaand

Farmoni Mo ʙa har cize, ki irodaaşro ʙikunem, in ast, ki megūem: «Mavçud şav!» Va mavçud meşavad

Ba onon, ki mavridi sitam voqe' şudand va dar rohi Xudo muhoçirat kardand, dar in çahon çojgohe nekū medihem. Va agar ʙidonand, muzdi oxirat ʙuzurgtar ast

onon, ki saʙr peşa kardand va ʙar Parvardigoraşon tavakkal mekunand

Agar xud namedoned, az ahli kitoʙ ʙipursed, ki Mo peş az tu ʙa pajƣamʙarī nafiristodem, ƣajri mardone, ki ʙa onho vahj mefiristodem

hamroh ʙo daloili ravşan va kitoʙho va ʙar tu niz Qur'onro nozil kardem, to on ciro ʙarsi mardum nozil şudaast, ʙarojaşon ʙajon kunī va ʙoşad, ki ʙijandeşand

Ojo onon, ki sodirkunandan ʙadiho meşavand, magar eminand az in, ki zamin ʙa farmoni Xudo onhoro furū ʙarad jo azoʙ az çoe, ki namedonand, ʙar saraşon furud ojad

Jo ʙa hangomi omaduraft furū giradaşon, cunon ki natavonand ʙigurezand

Jo az onon jagon-jagon kam kunad? Alʙatta Parvardigoraton muşfiqu mehruʙon ast

Ojo ʙa cizhoe, ki Xudo ofaridaast, namenigarand, ki ʙaroi saçda ʙa dargohi Ū sojahojaşon az rostu cap harakat dorand va dar ʙaroʙari Ū xoşe'and (toʙe'and)

Har cī dar osmonhovu zamin ast az çunʙandagonu fariştagon Xudoro saçda mekunand va takaʙʙur namevarzand

Az Parvardigoraşon, ki ʙoloi onhost, metarsand va ʙa har cī amr şudaand, hamon mekunand

Xudo guft: «Du xudoro maparasted va faqat Ūst Xudoi jakto. Pas az Man ʙitarsed?»

Harci dar osmonhovu zamin ast, az oni Ūst va parastiş xosi Ūst. Ojo az ƣajri Xudo metarsed

Har ne'mate, ki şumorost, az çoniʙi Xudovand ast va cun mehnate ʙa şumo rasad, ʙa peşgohi Ū zorī mekuned

Va ʙoz cun on mehnatro ʙa pojon orad, gurūhe az şumo ʙa Parvardigoraşon muşrik meşavand

to ne'matro, ki ʙa onho dodaem, noşukrī kunand, Aknun mutamatte' (ʙahramand) şaved, ʙa zudī xohed donist

On goh az on cī rūziaşon dodaem, nasiʙe ʙaroi ʙutone, ki heç namedonand, mu'ajjan mekunand. Ba Xudo savgand ʙa saʙaʙi durūƣe, ki meʙanded, ʙozxost meşaved

Baroi Xudo duxtaron koil meşavand — Ū pok ast — va ʙaroi xud har cī dūst dorand

Va cun ʙa jakeşon muƶdai duxtar dihand, sijahrūj şavad va xaşmgin gardad

Az şarmi in muƶda az mardum pinhon meşavad. Ojo ʙo xori nigohaş dorad jo dar xok nihonaş kunad? Ogoh ʙoşed, ki ʙad dovarī mekunand

Sifati ʙad az oni kasonest, ki ʙa qijomat imon nameovarand va sifati ʙartar az oni Xudovand ast. Va Ūst pirūzmandu hakim

Agar Xudovand ʙixohad, ki mardumro ʙa gunohaşon halok kunad, ʙar rūi zamin heç çunʙandae ʙoqī naguzorad, vale azoʙaşonro to muddate mu'ajjan ʙa der meafkanad. Va cun açalaşon faro rasad, jak so'at pasu peş naşavand

On ciro namepisandand, ʙa Xudo nisʙat kunand va zaʙonaşon ʙa durūƣ gūjad, ki xuʙiho az oni onhost, na, ʙeşak nasiʙi onho otaş ast va onhoro ʙa şitoʙ ʙa sūi on ʙarand

Ba Xudo savgand, ki ʙaroi mardume ham, ki peş az tu ʙudaand, pajomʙarone firistodaem. Vale şajton amalhojaşonro dar caşmaşon ʙijorost. Va dar on rūz şajton dūstaşon xohad ʙud va onhoro azoʙe dardovar ast

Mo in kitoʙro ʙar tu nozil kardaem, ʙaroi on ki har ciro dar on ixtilof mekunand, ʙarojaşon ʙajon kunī. Va niz rohnamovu rahmate ʙaroi mū'minon ʙoşad

Va Xudo az osmon ʙoron firistod va zamini murdaro ʙo on zinda kard. Baroi mardume, ki gūşi şunavo dorand, dar in iʙratest

Baroi şumo dar corpojon pandest. Az şiri xolis, ki az şikamaşon, az mijoni sarginu xun ʙerun meojad, ʙa şumo menūşonem. Şire, ki ʙa komi nūşandagonaş guvorost

Va az mevahoi naxlhovu tokho şaroʙe mastiovar va rizqe nekū ʙa dast meovared va xiradmandonro dar in iʙratest

Parvardigori tu ʙa zanʙūri asal ilhom dod, ki az kūhhovu daraxton va dar ʙinohoe, ki mesozand, xonahoe intixoʙ kun

On goh az har samarae ʙixūr va farmonʙardor ʙa rohi Parvardigorat ʙirav. Az şikami Ū şaroʙe rangorang ʙerun meojad, ki şifoi mardum dar on ast. Va sohiʙoni andeşaro dar in iʙratest

Xudo şumoro ʙijofarid, on goh memironad va az mijoni şumo kasero ʙa pirī merasonad, to har ciro, ki omūxtaast, az jod ʙiʙarad, zero Xudo donovu tavonost

Xudo rūzii ʙa'ze az şumoro az ʙa'ze digar afzun kardast. Pas onon, ki fuzunī joftaand, az rūzii xud ʙa ƣulomoni xud namedihand, to hama dar rūzī jakson şavand. Ojo ne'mati Xudoro inkor mekuned

Xudo ʙaroi şumo az mijoni xudaton hamsarone qaror dod va az hamsaronaton farzandon va farzandzodagon padid ovard va az cizhoi xuşu pok rūzijaton dod. Ojo hanuz ʙa ʙotil imon meovarand va ne'mati Xudoro noşukrī mekunand

Ƣajri Xudo cizhoero meparastand, ki notavonand va joroi on nadorand, ki az osmonhovu zamin rūzijaşon dihand

Baroi Xudo misol naored; Xudo medonad va şumo namedoned

Xudo ƣulomi zarxaridero misol meorad, ki heç qudrate nadorad va kasero, ki az çoniʙi xud rizqi nekūjaş dodaem va dar nihonu oşkoro nafaqa mekunad. Ojo in du ʙaroʙarand? Şukr xosi Xudost, vale ʙeştaraşon nodonand

Va Xudo misoli du mardro ʙajon mekunad, ki jake lol astu tavoni heç ciz nadorad va ʙori dūşi xoçai xud ast, har ço, ki ūro ʙifiristad, heç foidae hosil namekunad. Ojo in mard ʙo on kas, ki mardumro ʙa adl farmon medihad va xud ʙar rohi rost meravad, ʙaroʙar ast

Az oni Xudost nihoni osmonhovu zamin. Va faro rasidani qijomat tanho jak caşm ʙar ham zadan jo nazdiktar az on ast. Zero Xudo ʙar har kore tavonost

Xudo şumoro az ʙatni modaronaton ʙerun ovard va heç namedonisted. Va ʙarojaton caşmu gūşu dil ʙijofarid. Şojad şukr gūed

Ojo on parrandagoni romşuda dar çavvi (fazoi) osmonro nameʙinand? Heç kas çuz Xudo onhoro dar havo nigoh natavonad doşt. Va dar in ʙaroi mardume, ki imon meovarand, iʙrathost

Xudo xonahojatonro çoi oromişaton qaror dod va az pūsti cahorpojon ʙarojaton xajmaho soxt, to ʙa hangomi safar va ʙa hangomi muqimī az ʙardoştani onho dar ranç naafted. Va az paşmu kurku mūjaşon to rūzi qijomat ʙarojaton asosi xona va asʙoʙi zindagī soxt

Xudo ʙaroi şumo az cizhoe, ki ofaridaast, sojaho padid ovard. Va dar kūhho ʙarojaton ƣorho soxt. Va çomahoe, ki şumoro az garmo hifz mekunad va çomahoe, ki dar çang nigahdori şumost. Xudo ne'mathoi xudro incunin ʙar şumo komil mekunad. Şojad, ki taslimi farmoni Ū şaved

Agar rūjgardon şudand, çuz in nest, ki vazifai tu taʙliƣe oşkorost

Ne'mathoi Xudoro meşinosand, ʙez ham munkiri on meşavand, zero ʙeştaraşon kofironand

Rūze, ki az har ummate guvohe ʙigirem va ʙa kofiron ruxsati suxan guftan doda naşavad va uzraşon pazirufta naşavad

Va sitamkoron azoʙro ʙingarand, azoʙe, ki heç saʙukī najoʙad va heç mūhlataşon nadihand

Va cun muşrikon ononro, ki şariki Xudo mesoxtand, ʙuʙinand, megūjand: «Ej Parvardigori mo, inho şarikone hastand, ki mo ʙa çoi Tu onhoro mexondem». Onon posux megūjand, ki şumo durūƣ megūed

Va dar in rūz ʙa ʙandagī xudro taslimi Xudo kunand va on durūƣho, ki meʙoftaand, noʙud şavad

Onon, ki kofir şudand va digaronro az rohi Xudo ʙozdoştand, ʙa çazoi fasode, ki mekardand, azoʙe ʙar azoʙaşon xohem afzud

Va rūze ʙoşad, ki az har ummate şohide az xudaşon ʙar xudaşon ʙifiristem va turo ʙijovarem, to ʙar onon şahodat dihī. Va mo Qur'onro, ki ʙajonkunandai har cizest va hidojatu rahmat va xuşxaʙar ʙaroi musalmonon ast, ʙar tu nozil kardaem

Xudo ʙa adlu ehson va ʙaxşiş ʙa xeşovandon farmon medihad. Va az fahşovu ziştkorī va sitam nahj mekunad. Şumoro pand medihad, ʙoşad, ki paziroi pand şaved

Cun ʙo Xudo pajmon ʙasted, ʙa on vafo kuned va cun savgand xūrded, onro maşkaned, ki Xudoro zomini xud kardaed va Ū medonad, ki cī mekuned

Va monandn on zan, ki riştaero, ki mahkam tofta ʙud, az ham kuşud va qit'a-qit'a kard, maʙoşed, to savgandhoi xudro vasilai fireʙi jakdigar sozed, ʙa in ʙahona, ki gurūhe ʙeştar az gurūhi digar ast. Xudo şumoro ʙa on meozmojad va dar rūzi qijomat cizero, ki dar on ixtilof mekarded, ʙarojaton ʙajon mekunad

Agar Xudo mexost, hamai şumoro jak ummat karda ʙud, vale har kiro ʙixohad, gumroh mesozad va har kiro ʙixohad, hidojat mekunad va az har kore, ki mekuned, ʙozxost meşaved

Savgandhoi xudro vasilai fireʙi jakdigar masozed, to qadamero, ki ustuvor soxtaed, ʙilaƣzad va ʙa saʙaʙi rūjgoronī az rohi Xudo giriftori ʙadī şaved va ʙa azoʙe ʙuzurg giriftor oed

Pajmoni Xudoro ʙa ʙahoi andak mafurūşed, zero agar ʙidoned, on cī dar nazdi Xudost, ʙarojaton ʙehtar ast

On cī nazdi şumost, fano meşavad va on cī nazdi Xudost, ʙoqī memonad. Va ononro, ki saʙr varzidand, savoʙe ʙehtar az kirdoraşon xohem dod

Har zanu marde, ki kore nekū ançom dihad, agar imon ovarda ʙoşad, zindagii xuşu pokizae ʙa ū xohem dod va savoʙe ʙehtar az kirdoraşon ato xohem kard

Va cun Qur'on ʙixonī, az şajtoni raçim ʙa Xudo panoh ʙuʙar

Şajtonro ʙar kasone, ki imon ovardaand va ʙar Xudo tavakkal mekunand, ƣoliʙijate nest

Ƣoliʙijati ū tanho ʙar kasoneet, ki dūstaş medorand va ʙa Xudo şirk meovarand

Cun ojaero çonişini ojai digar kunem, Xudo ʙehtar medonad, ki cī ciz nozil kunad. Guftand, ki tu durūƣ meʙofī, na, ʙeştarinaşon nodonand

Bigū: «Onro ruhulqudus (Çaʙrail (a)) ʙa haq az çoniʙi Parvardigorat nozil kardaast, to mū'minonro ustuvorī ato namojad va musalmononro hidojatu xuşxaʙar ʙoşad»

Medonem, ki megūjand: «In Qur'onro ʙaşare ʙa ū meomuzad». Zaʙoni kase, ki ʙa ū nisʙat mekunand, açamist, hol on ki in zaʙoni araʙii ravşanest

Xudo kasonero, ki ʙa ojotaş imon nameovarand, hidojat namekunad va ʙarojaşon azoʙe dardovar muhajjost

Kasone durūƣ meʙofand, ki ʙa ojoti Xudo imon nadorand. Inh xud durūƣgūjand

Kase, ki pas az imon ʙa Xudo kofir meşavad, na on ki ūro ʙa zur vodoştaand, to izhori kufr kunad va hol on, kn dilaş ʙa imoni xud oromgirandavu osuda ast, ʙar onon, ki dari dilro ʙa rūi kufr mekuşojand, mavridi xaşmi Xudojand va azoʙe ʙuzurg ʙarojaşon muhajjost

Va in ʙa on saʙaʙ ast, ki inho zindagii dunjoro ʙeştar az zindagii oxirat dūst dorand va Xudo mardumi kofirro hidojat namekunad

Xudo ʙar dilu gūşho va caşmonaşon mūhr nihodaast va xud ʙexaʙarand

Ba nocor dar oxirat ham az zijondidagon ʙoşand

Sipas Parvardigori tu ʙaroi kasone, ki pas az on rançho, ki didand, hiçrat kardand va ʙa çihod raftand va poj fuşurdand, ʙaxşojandavu mehruʙon ast

Rūzi qijomat har kas ʙa difo' az xud ʙa muçodala mepardozad va çazoi har kas, cunon kī xaqqi ūst, doda meşavad va ʙa kase sitam ravo nadorand

Xudo dehaero misol meorad, ki tinçu orom ʙud, rūzii mardumaş ʙa farovonī az har ço merasid, ammo noşukrii ne'mati Xudo kardand va Xudo ʙa çazoi amalhojaşon ʙa gurusnagivu vahşat muʙtalojaşon soxt

Pajomʙare az xudaşon ʙa nazdaşon omad, durūƣ ʙarovardand va azoʙ on sitamkoronro furū girift

Az in cizhoi halolu pokiza, ki Xudo ʙa şumo rūzī dodaast, ʙixūred va agar Xudoro meparasted, şukri ne'mataşro ʙa çoj ovared

Xudo harom kardaast ʙar şumo murdoru xun va gūşti xuk va har ciro çuz ʙa nomi Xudo zaʙh karda ʙoşand. Ammo kase, ki nocor şavad, har goh ʙemajlī çūjad va az had naguzaronad, Xudo ʙaxşojandavu mehruʙon ast

To ʙar Xudo durūƣ ʙofed, ʙaroi har durūƣ, ki ʙar zaʙonaton meojad, nagūed, ki in halol astu in harom. Kasone, ki ʙa Xudovand durūƣ meʙandand, naçot namejoʙand

Andak foidae meʙarand va dar ivaz ʙa azoʙe dardovar giriftor meşavand

Va ʙar jahudijon on ciro, ki peş az in ʙaroi tu hikojat kardem, harom karda ʙudem. Mo ʙa onho sitam nakardaem, onho xud ʙa xud sitam kardaand

Parvardigori tu ʙaroi kasone, ki az rūi nodonī kunandai kore zişt şavand, sipas tavʙa kunand va ʙa saloh ojand, ʙaxşojandavu mehruʙon ast

Iʙrohim ʙuzurgvor marde ʙud. Ba farmoni Xudo ʙar poj istod va sohiʙi dini xolis ʙud. Va az muşrikon naʙud

va şukurguzori ne'mathoi Ū ʙud, Xudovandaş intixoʙaş kard va ʙa rohi rost hidojat kard

Dar dunjo ʙa ū nekī ato kardem va dar oxirat az solehon ast

Ba tu niz vahj kardem, ki az dini poki Iʙrohim pajravī kun, ki ū az muşrikon naʙud

Şanʙe giriftanro (ʙuzurg doştani şanʙero) ʙaroi t; asone, ki dar on ixtilof karda ʙudand, farz kardaand va Parvardigori tu dar rūzi qijomat dar ʙorai on cī ixtilof mekardand, hukm xohad kard

Mardumro ʙo hikmatu pandi nekū ʙa rohi Parvardigorat ʙixon va ʙo ʙehtarin tarz ʙo onon muçodala kun. Zero Parvardigori tu ʙa kasone, ki az rohi Ū kaçrav şudaand, ogohtar ast va hidojatjoftagonro ʙehtar meşinosad

Agar uquʙat mekuned, cunon uquʙat kuned, ki şumoro uquʙat kardaand. Va agar saʙr kuned, soʙironro saʙr nekūtar ast

Saʙr kun, ki saʙri tu ʙe tavfiqi Xudo nest va ʙarojaşon ƣamgin maʙoş va az makraşon diltangī nakun

zero Xudo ʙo kasonest, ki meparhezand va nekī mekunand