Soni naga asimene ni awala wakulupilile, akasatiji: “Tukulupilile,” nambo pati apite pa kasyepela ku mashetani gajao, akasatiji: “Chisimu uwwe tulinamwe, uwwetu tukuwa tuli nkwatenda chipongwe.”
Mwatagulilani awala wakulupilile nikutendaga itendo yambone abali jakusengwasya janti akwete kupata wanganyao Matimbe ga ku Mbepo, gasikujilima cha pasi pakwe sulo, ndawi ni katema kachakapedweje isogosi mwalakwemo kuwa yakulya (yao), takajileje: “Ayi ni ayilayila itwapedwaga kala yila.” Ni takapedweje ichindu yakulandana (kaoneche kakwe nambo yakulekangana kanonye), soni akwete kupata wanganyao mwalakwemo achiwammakwao waswejesyedwe, soni jamanjao mwalakwemo takawe wandamo
Awala waakugopolanya chilanga cha Allah panyuma pakuchitawa, ni akasakataga yalamwile Allah kuti ilumbikanyisidwe, soni akasawatanganyaga pa chilambo, jamanjao niwali wakwasika
Niwan'jiganyisye Adam mena ga indu yosope, kaneka wailosisye kwa Achimalaika niwaatesile kuti: “Mundagulilani mena ga ayi induyi naga nkuwecheta yakuona?”
Jwalakwe jwatite: “E mmwe Adam! Mwatagulilani mena gakwe.” Sano katema kajwatagulile mena gakwe (Allah) jwatite: “Ana nganimbecheta kukwenu yanti chisimu Une ngumanyilila yakusisika ya kumawunde ni petaka, soni nguimanyilila yankulosya palangulangu niyam'bele jenumanja n'di nkusisa?”
Nambo shetani watelesyasisye wanawawilio mwalakwemo nikwakopokasya mu waliji mula, ni twatite: “Tulukani, chilikati chenu chili chana utinda, soni nkwete jenumanja ku duniya ndamo jenu ni kusengwa kwa ndema jannono.”
Twatite: “Tulukani mwalakwemo wanaose; naga chikanyyichilile chongoko chakuumila Kukwangu, basi watakakuyeje chongoko Changucho ngaaja kuwa niwoga soni ngaaja kuwa wakudandaula.”
E jenumanja wanache wa Israila! Kumbuchilani chindimba Changu chanampele, soni kwanisyani chilanga Changu None chingwanisye chilanga chenu, soni Jikape Une basi njogopani
Soni ikulupililani yandulwisye (yayili m'Qur’an) yayikwitichisya yan'di nayo, ni nkawa wandanda kuikana; soni kasinsagulaga (ya duniya) ya ntengo wannono pa kusumanya ni ma Aya Gangu, soni Jikape Une basi njogopani
Ni lijogopani Lisiku lyangakomboleka mundu kunkamuchisya mundu jwine chilichose, soni ngasikukundidwa kutyochela kwa jwalakwejo kuchondelela, atamuno chaliwombolela chakuuma kukwakwe ngasichipocheledwa, soni wanganyao ngasawa wakulupusyidwa
Soni twam'bunichile ni m'bulili wa liwunde nikuntuluchisya manna ni salwa, (nikuntenda kuti): “Lyagani mu yambone yatumpeleyi.” Ninganatutenda lupuso Uwwe, nambo achimisyene ni wawaliji nkulitenda lupuso
Soni (kumbuchilani) katema kamwatite: “E mmwe Musa! Ngatukombola kupililila pa yakulya impepe! Sano tuwendelani kwa Ambuje wenu (Allah) kuti atukopochesye yaikusamesyaga litaka, kutandila ya mboga-mboga yakwe (mpela ngunde, mbwanda, ikuya ni sugama), kwisa soni masakaka gakwe, adiyo jwakwe, dengu jwakwe (chana) ni anyesi jwakwe. Jwalakwe jwatite: “Ana nkutindanya yangalondeka ni yambone? Tuluchilani ku chimisi, basi chisimu chinkapateje yam'bendileyo.” Mwanti kwawichidwe pa jamanjao kunyosyeka ni kulaga (kwangalekangana nako), niwawajilwe kupata gasabu ja kuumila kwa Allah, yalakweyo ligongo lyanti wanganyao waliji nkukanila ma Aya ga Allah, nikuwaga soni ali nkuulaga Achimitume mwangali ligongo. Basi yeleyo ni ligongo lya kunyosya kwao soni waliji ali nkusumba mipika
Chisimu awala wakulupilile (mitume jakala) ni wali mu Chiyuda, Akilisito ni Asabayi; jwalijose mwa jamanjao juchakulupilile mwa Allah ni Lisiku Lyambesi (pakunda Usilamu), ni kutendaga yambone (mu Usilamu mwaomo), nikuti akwete kupata malipilo gao kwa M’mbuje gwao, soni ngasaja kuwa nioga, ngasaja kuwa soni wakudandaula
Soni mmasile kwamanyilila chenene awala wana kusumbaga mpika mwa jamanja pa (kasa uchimbichimbi wa lisiku) Lyakuweluka, basi ni twasalile kuti: “Syukani majani gakunyosyeka.”
Soni (kumbuchilani) katema kajwawechete Musa kwa wandu wakwe kuti: “Allah chisimu chene akunnamula kuti nsikite ng'ombe.” Wanganyao watite: “Ana nkututenda chipongwe?” Jwalakwe jwatite: “Ngulijuya mwa Allah ya kuwa mwa (wandu) ajinga (wakutenda chanache pa dini).”
Soni (kumbuchilani) katema kamwauleje mundu, basi nimwaliji nkututilana mu yalakweyo, (wane kutiji: “Chenono niwauleje,” wane kutiji: “Nambo chenono),” Allah ni nkumanyukula yamwaliji nkusisa
Ana (jenumanja Asilamu) nkukolaga tama janti ni kunkulupilila wanganyao, kutendaga likuga line mwa jamanjao lyaliji nkupikanila malowe ga Allah, kaneka nikugapitikusya panyuma pagamanya chenene aku achimanyililaga (kuti akulemwa)
Soni naga asimene ni awala waakulupilile, akasatiji: “Tukulupilile (yanti Muhammadi ﷺ Ntume nsyesyene soni jukolanjidwe mu itabu yetu.)” Nambo pati atemi achimisyenepe pakasyepela akasatiji: “Ana nkwatagulila wanganyao yammanyisye Allah (mu Taurat) kuti akan'gomeche nayo kwa M'mbuje gwenu, ana wangali lunda?”
Soni (kumbuchilani) katema katwajigele chilanga chawanache wa Israila chanti: “Ngamun'galagatilaga jwalijose ikaweje Allah, ni mwatendeleje yambone achinangolo, wapaulongo, wawina ni masikini, soni m'becheteje ni wandu yambone chenene, soni jimikani Swala mwakolosya nikutolaga Zaka.” Kaneka mwagalawiche (nikuchitundumalila chilangachi) ikaweje wannono mwa jenumanja, aku nchisyululaga
Yeti jemanjapemmwe niwankuwulagana soni mwachimisyenepe, nikulikoposyaga likuga line mwa jamanja mmisi jao, nkukamusyangana (ni amagongo) pa (kwatendela yangalumbana) wanganyao mwasambi ni mwakusumba mpika. Nambo naga mateeka (akayidi wakamulwa kungondo) ganyyichilile nkugaombolaga, kutendaga ili haraam kukwenu kwakoposya wanganyao. Ana nkukulupilila mbali jine ja chitabu, mbali jine nikujikana? Basi pangali malipilo gane kwa nkutenda yalakwei, ni ikaweje kwaluka pa umi wa duniya, soni lisiku lya Kiyama chakapelechedwe ku ilagasyo yakupoteka nnope, sanotu Allah nganawa jwanti ni ngaimanya yankutenda
Jamanjao niawalawala wasagwile umi wa duniya pakusumanya ni Akhera, niligongo lyakwe ilagasyo ngaija kupungusyidwa kwa jamanjao soni ngaja kuwa waakulupusidwa
Soni yakuonaonape, Musa twampele Chitabu ni twakuichisye panyuma pakwepo achimitenga (wane). Soni Isa mwanache jwa Maryam twampele isimosimo yakuonechela ni twan'dimbangenye ni Nsimu Weswela (Jibulilu). Ana ngawa ndawi ni katema kawanyyichililaga ntenga ni yangaikunonyelwa mitima jenu mwalikwesyaga? Mwanti likuga line (lya achimitenga) mwalikaaniile, likuga line soni nkuliulaga
Soni ndema jachaichilile chitabu chakutyochela kwa Allah chakwitichisya (itabu) yalinayo (wachikanile), kutendaga kala (nkanaiche Muhammadi ﷺ ni Qur'an) waliji nkuwenda chikulupusyo (kwa Allah kupitila mu kwika kwa jwele Ntume jwachachakulupusya) kwa wandu makafili. Nambo ndema jayaichilile ya waliji nkuimanyililayo waikanile, basi malweso ga Allah gali pa achimakafili
Kaje kusakala yasagwile pakusumanya ni (ntendele wa) mitima jao, kwakuli kanila kwao yatulwisye Allah ligongo lya litima lyanti Allah antuluchisye ukoto Wakwe jwansachile mwa achikapolo Wakwe (jwanganawa Myuda), basi ni awajilwe kupata gasabu pachanya pa gasabu (jakala). Soni akwete kupata achimakafili ilagasyo yakwalusya
Soni (Ayudammwe) pamasile pawam’bichilile Musa ni ilosyo yakuonechela (palangulangu), kaneka ni mwakatesile kang'ombe (kuwa kannungu kenu) panyuma pa (kutyoka) jwalakwejo (kuja kwitumbi kuupochela malamusi), ni mwaliji wakulitenda lupuso
Soni ndema ja jwaichilile Ntenga jwakutyochela kwa Allah jwakwitichisya yalinayo wanganyao, likuga lya lyapedwile Chitabu lyaponyisye Chitabu cha Allah kunyuma kwa migongo jao mpela ngakuchimanyilila
Ngaakunonyelwa awala wanya wakanile; kutandila achinsyene itabu (Ayuda ni Akilisito) ni wakuwanganya (Allah ni isanamu) kuti intuluchile jenumanja (Asilamummwe) yambone iliyose kutyochela kwa M'mbuje gwenu. Nambotu Allah akunsagulilaga ukoto Wakwe jwansachile, soni Allah ni nsyene umbone wekulungwa
Wajinji mwa achinsyene itabu (Ayuda ni Akilisito) awele ali nkusachilila yanti ali am'buchisye (Asilamummwe) ku ukafili panyuma pakulupilila kwenu, ligongo lya litima lyakutyochela kwa wanganyao achimisyene, panyuma pakuonechela kwa jamanjao chakuona (jwali Muhammadi ﷺ), basi mwakululuchilani nikwaleka mpaka Allah ayichenalyo lilamusi Lyakwe, chisimu Allah pa chindu chilichose awele Jwakombola
Soni jimikani Swala mwakolosya ni ntoleje Zaka, soni mu chambone chilichose chinkulilongochesya chinkachisimane kwa Allah, chisimu Allah ichindu yankutenda awele Jwakuilolechesya
(Ngwamba!) Nambo kuti mundu jwachajipeleche ngope jakwe kwa Allah (pakunda Usilamu), ni ali jwakolosya (pa Usilamu wakwe), jwele nijuchakapate malipilo gakwe kwa M'mbujegwe, soni ngasaja kuwa nioga, ngasaja kuwa soni wakudandaula
Soni Ayuda akasatiji: “Akilisito nganawa pa chilichose (wangali dini jaakukuya).” Nombe Akilisito akasatiji: “Ayuda nganawa pa chilichose (wangali dini jaakukuya).” Kutendaga wanganyao akusoomaga Chitabu, mmomopemo mwa kulandana nimalowe ga wanganyao nimwaakuwechetela wandu wangali chachimanyi (wagalagatila isanamu). Sano Allah ni jwatachijilanya chilikati chao lisiku lya Kiyama pa ichindu yawaliji nkutindana pa yalakweyo
Ana soni nduni jwali jwalupuso nnope kumpunda mundu jwaakukanya misikiti ja Allah kuti Lina Lyakwe lisalidweje mwalakwemo, ni akulimbangana pakujitendekasya chisaame (pakwalekasya wandu kutendelamo ibada). Wanganyao nganikuwa kwakuwajilwa kukwao kuti ajijinjile (misikitijo) ikaweje mwawoga. Kwaluka ni kwao pa duniya, soni ku Akhera chakapate ilagasyo yekulungwa nnope
Soni kungopoko ni kungapililo nsyene jwakwe Allah, sano kulikose kuchin'galauchile (pakuswali naga Allah annamulile), nikuti kwalakweko nikuchili chibula cha Allah, chisimu Allah ni Jwakwanila kusyene (ku iwumbe Yakwe), Jwakumanyilila nnope
Chisimutu Uwwe tuntumisye (mmwejo Muhammadi ﷺ) ni yakuona kuti m'be wakutagulila abali syakusengwasya ni wakutetela, soni ngan'ja kuwusyidwa ya wandu wa ku Moto Waukali
Soni nganawa anchiniile mmwejo Ayuda ni Akilisito mpaka n'di nkuyiye dini syao. Jilani: “Chisimu chongoko cha Allah ni chachili chongoko chisyesyene.” Nambotu naga nkuye yakusaka yao (chachili Chiyuda kapena Chikilisito chaocho) panyuma pa yainyyichilile yaumanyilisiyi (jajili Qur’an), chim'be wangali wakun'gosa ata wakunkulupusya (pa ipotesi yakuumila) kwa Allah
Ni lijogopani lisiku lyangakomboleka mundu kunkamuchisya mundu jwine chilichose, soni ngasichikundidwa kuumila kwa jwalakwejo chaliombolela, atamuno chondechonde (cha akuchondelela) ngasichinkamuchisya, soni wanganyao ngasawa wakulupusidwa
Soni (kumbuchilani) katema katwakutesile ku nyumba (ja Likaaba) kuwa kwakuja kwendelajendela wandu nikwantunjelele, soni patendani pamalo pawaliji nkwima Ibrahima (ndema jawatawaga Likaabalyo) kuwa pakuswalila. Nitwannamwile Ibrahima ni Ismaila kuti: “Jiswejesyani Nyumba Jangu ligongo lya wakujisyungula, ni wakutama itikafu ni wakwinama ni kusujudu (pakuswali).”
Soni (kumbuchilani) katema kajwawechete Ibrahima kuti: “E Ambuje wangu! Utendani awu Musi (wa Maaka) kuwa wantunjelele, nimwape achinsyeneo isogosi, nambo waakulupililepe mwa jamanjao mwa Allah ni Lisiku Lyambesi.” (Allah) jwatite: “Nijwakufulu jwake, basi chinansengwasye panandi kaneka chinjintutila ku ilagasyo ya ku Moto, kaje kusakala malo gakuujila gakwe!”
“Ambuje wetu! Tutendani kuwa wakulipeleka Kukwenu, ni mu wanache wetu (muwe mwana soni) nkutula wakulipeleka Kukwenu, soni tulosyani (matala ga katende ka) ibada yetu (ya Hija ni Umra), ni ntupochele toba jetu, chisimu Mmwejo ni wan'di Wakupochela nnope toba, Wachanasa channope.”
“Ambuje wetu! Mwatumichisyani Ntenga jwakutyochela mu wanganya peo, kuti wasoomeleje ma Aya Genu ni kwajiganyaga Chitabu ni lunda lwakusokoka, soni kuti waswejesyeje, chisimutu Mmwe ni wan'di Wamachili gakupunda, Walunda lwakusokoka.”
Ana nduni jwatatende ngajisaka dini ja Ibrahima (wauli Usilamu) pangawaga jwaauwawatisye ntima wakwe? Sonitu pamasile patwansagwile (Ibrahimajo) pa duniya, chisimu jwalakwe soni ku Akhera takawe mwa wandu wambone
Soni (Ayuda ni Akilisito) akasatiji (pakwasalila Asilamu): “Naga kuti n'jongoche nim'be Ayuda kapena Akilisito.” Jilani: “Nambo (uwwe tukuya) dini ja Ibrahima jwakongoka (jwa walekangene nasyo dini syepombotale), soni nganawa mwa akuwanganya (Allah ni isanamu).”
Wechetani (jenumanja Asilamu pakwasalila Ayuda ni Akilisito) kuti: “Uwwe tukulupilile mwa Allah, ni yaitulusyidwe kukwetu (jajili Qur’an), ni yayatulusyidwe kwa Ibrahima, Ismaila, Isihaka, Yaakubu ni isukulu yakwe, ni yawapedwile Musa ni Isa, ni yawapedwile Achimitume kuumila kwa M’mbuje gwao, ngatukulekanganya chilikati cha jumpepe mwa wanganyao, soni uwwe Kukwakwe tukulipeleka (pakuwa Asilamu).”
Jilani (ku Ayuda ni Akilisito): “Ana nkusisyana nowe pa ya Allah kutendaga Jwalakwejo ni M'mbuje gwetu soni M'mbuje gwenu? Soni uwwe tukwete yakutenda yetu, nombe jenumanja nkwete yakutenda yenu, soni uwwe (yosope yatukutendaga) tukunswejechesyaga Jwalakwe.”
Soni uliose (mwa mikutula jakala) wakwete upande wakwe wawalolaga (pakuswali), basi ijanguilani yambone, palipose pachim'be Allah tachiika namwe wanaose (lisiku lya Kiyama), chisimu Allah pa chindu chilichose awele Jwakombola
Soni kulikose kumpite basi galauchisyani ngope jenu ku Nsikiti Wakuchimbichika, soni chisimu yalakweyi niyakuona yakuumila kwa Ambuje wenu, sano Allah nganawa jwanti ni ngaimanya yankutenda wanganyammwe
Mpela mutuntumichisye kukwenu jenumanja Ntenga jwakutyochela mwa wanganyapemmwe jwaakunsoomela ma Aya Getu, nikunswejesyaga, ni akun'jiganyaga Chitabu ni lunda lwakusokoka, ni akun'jiganyaga soni yamwalekaga ngaimanya
Soni chitun'dinje ni chindu chakogoya (mpela ngondo), kwisa soni sala, kunandipa kwa ipanje, kwasika kwa maumi ni konasika kwa isogosi, ni mwatagulilani wakupilila abali jakusengwasya
Chisimu (matumbi ga) Swafa ni Maruwa gawele mu imanyilo ya (Dini ja) Allah, sano jwalijose jwapite kutenda Hija kapena Umra, pawe pangali ulemwa kwa jwalakwejo kuusyausya kwenda chilikati chakwecho, mwanti jwachapanganye masengo mwa gamba kulipeleka (nikuti tachilipidwa), chisimu Allah ni Jwakutogolela kusyene, Jwakumanyilila nnope
Chisimu awala waakusisa yatutulwisye yaili ilosyo yakuonechela palangulangu soni yaili chongoko, panyuma panti tuisalichisye kwa wandu m’Chitabu, wanganyao niwaakuwa ali nkulwesedwa ni Allah, soni ni akuwa ali nkulwesedwa ni akulwesa
Ikaweje awala watesile toba ni kwilanya (yawawatanganyagayo) ni kusalichisya (yawasisagayo), basi wanganyao ni wachinapochele toba jao, soni Une ni Jwakupochela nnope toba, Jwachanasa channope
Chisimu chene mu kagumbidwe ka mawunde ni mataka, ni kupisyangana kwa chilo ni muusi, ni yombo yekulungwakulungwa yaikwenda m'mbwani ili ipachile ichindu yakwakamuchisya wandu (nambo ngamilwa), ni mesi gaatulwisye Allah kuumila kwinani nikusyuchisya nago litaka panyuma pakuwa kwakwe, ni kwenesya palakwepo mitundu josope ja inyama, ni kujigalausyagalausya mbungo ni mawunde gawula gagakwendesyedwa chilikati cha kwinani ni pasi, muwele mwana ilosyo kwa wandu wakwete lunda
E jenumanja achinawandu! Mu ichindu yaili pa chilambo lyagani ya halaal peyo yayili yambone, soni ngasinkuyaga sajo sya shetani, chisimu jwalakwe kukwenu awele mmagongo jwakuonechela
Soni chilandanyo cha achimakafili chili chisawu (m'busa) jwaakuigumilila (ilango yakwe) mwa kuikalipila, kutendaga yalakwe ikaakupikana ikaweje kuwilangape ni gumila, wangapikana, wangawecheta soni wangalola, mwanti wangali umanyilisi
Chisimu awala waakusisa yawatulwisye Allah m’Chitabu (cha Baibulo) nikuisumanyaga ni (ya duniya) yantengo wannono, wanganyao ngakulya chinepe m’matumbo mwao changawaga moto, soni Allah ngaaja kwawechetekasya lisiku lya Kiyama, soni ngaaja kwaswejesya, soni akwete kupata wanganyao ilagasyo yakupoteka nnope
Jamanjao niawalawala wasagwile kusokonechela pakusumanya ni chongoko, ni (kusagula soni) ilagasyo pakusumanya ni chikululuko, ana nichichi chikwatendekasya kupilila ni Moto
Umbone nganiuwa pagalauchisya ngope syenu upande wa kungopoko ni kundiwilo, nambo umbone (usyesyene) ni wa mundu jwankulupilile Allah, Lisiku Lyambesi, Malaika, Chitabu ni Achimitume, achipelekaga soni chipanje achichisakaga kwa wapaulongo, wawina, masikini, jwapaulendo, wakuwenda, ni kwaapela ulukosyo achikapolo, achiswaliji soni Swala nikutolaga Zaka, ni wakwanilisya ilanga yao pati atawenemo, ni wakupilila pakulaga, pakulwala ni pandema jangondo, wanganyao niwaasimichisye (Usilamu wao), soni wanyao niwali wakun'jogopa (Allah)
E jenumanja wankulupilile! Silamulidwe kukwenu mbusyo syakulandana pa akuulajidwa, nnukosyo kwa nnukosyo, kapolo kwa kapolo, jwankongwe kwa jwankongwe, nambo (nkuulaga) jwakululuchilidwe ni nchimwenegwe (nkuulajidwa) pa chindu chinechakwe (mpela kuti apeleche mbiya mmalo mwakuulajidwa) nikuti (nkukululukajo) asikuyekuye (ni kuwilasya) mwa umbone, nombenajo (nkuulagajo) alipile (mbiyasyo) kukwakwe mwa umbone, kwalakweko ni kwepepasya kwakutyochele kwa M'mbuje gwenu soni (chiwele) chanasa, sano juchasumbe mpika panyuma pa yele, nikuti akwete kupata ilagasyo yakupoteka nnope
Sano mundu jwan'jogopele nkuleka wasiyajo kuti atakwika mwapendechele ku upande wepombotale kapena ku ulemwa nikwakolochesya chilikati chao, chawe jwangali ulemwa, chisimu Allah ni Jwakululuka kusyene, Jwachanasa channope
Mwesi wa Namasani ni awula wajatulusyidwe Qur’an nkati mwakwe kuwa chongolo cha wandu ni ilosyo ya kuonechela palangulangu ya chongoko, soni kuwa chilekanganyo (cha yakuona ni yaunami), sano jwauweni mwa jaomanja mwesi (ali chitamile pamusi) atawe Namasanijo, nambo jwachawe nkulwala kapena paulendo (nigopola), akwanisye chiwalanjilo ni mowa gane (ga kuuchisya), Allah jukunsoselaga yakwepepala wanganyammwe soni jwangansosela yakunonopa, soni (jukusaka) kuti nkwanisye chiwalanjilocho ni kunkusyaga Allah (pakutenda Takbirah) ligongo lya kun'jongola kwenu soni kuti m'be wakutogolela
Soni naga ali am'busisye achikapolo Wangu Yangune, basi (mwasalilani yanti): Chisimu Une ndili pakuwandika, ngwangaga duwa jankuomba pati amombile, basi anjitiche (kuwilanga Kwangu) ni angulupilile kuti ajongoche
Kuwele kwakundisyidwa kukwenu chilo chakwimuchila kutawa kutendanao ulombela achimmasyeto wenu, wanganyao ni iwaalo yenu nombe wanganyammwe ni iwaalo yao, Allah amanyiiliile kuti wanganyammwe mwaliji nkuliijiiwa mwachimisyene, basi apocheele toba jenu ni ankululuchiile, sambano mwakwayagani ni nsosejesoseje yannembele Allah (wali wanache), soni lyagani ni kumwaga mpaka umanyukuche kukwenu usi weswela kutyochela mu usi wepiliwu kumasikusiku (kwakuli kombola kulekanganya chilikati cha kuswejela kwa kumasikusiku ni chipi chachilo), kaneko kwanilisyani kutawa mpaka chilo (kutiwila kwa lyuwa), soni ngasimwakwayaga wanganyao kutendaga jenumanja n'di nkutama itikafu m’misikiti, jele ni mipingu ja Allah, basi kasin'jiwandichilaga, iyyoyopeyo niyakasatiji Allah pakusalichisya ma Aya Gakwe kwa wandu kuti awe nioga (wakun'jogopa Jwalakwe)
Soni kasillyaganilaga chipanje chenu mwa ukoleko nikuchipelekaga kwa akulamula kuti mpate kulya liwunjili lya chipanje cha wandu mwasambi kutendaga jenumanja nchimanyililaga (kuti wa ukoleko)
Akum'busya ya myesi, jilani: “Jelejo ni ipiimo ya ndawi sya wandu (yakumanyililila ndema jakutendela indu yao) ni Hija, sano umbone nganiuwa pakwinjila kwenu m’majumba kupitila ku chituupa kwakwe, nambo umbone ni wa mundu jwaoga (wakun’jogopa Allah), ni gajinjilagani majumba kupitila m’milango mwakwe, soni mun'jogopeje Allah kuti m'be wakupunda
Soni mwaputani ngondo mpaka fitina (jagalagatila isanamu) jiikane mwakumala, soni Dini nijiwe ja Allah pe, nambo naga akuleka, basi pawe pangali umagongo ikaweje kwa wakulitenda lupuso
Mwesi wakuchimbichika kwa mwesi wakuchimbichika, soni ichindu yakuchimbichika (naga utyosyedwe uchimbichimbi wakweo) iwichilidwe mbusyo, sano jwantendele uwwanga nombe jenumanja mum'buchisyani uwwangao mwakulandana ni mwantendele wanganyammwe uwwanga, soni mun'jogopani Allah, ni manyililani yanti Allah ali pamo ni waoga (wakun'jogopa Jwalakwe)
Soni kwanilisyani Hija ni Umra ligongo lya Allah, nambo naga nsiwilwemo ni gambani kusikita chinyama cha mbepesi changasausya kuchipata (mpela mbusi), ni ngasimmyola mitwe jenu mpaka chili chiiche chinyama chambepesicho pamalo pakwe (pakusikitila), sano juchawe nkulwala mwa jenumanja kapena mu ntwe mwakwe kuwa mwana yakunsausya (nikutenda yakanyisyidwa mpela kumyola ndema jakwe nkanijikwane), chatole malipilo gakutawa kapena sadaka kapena kusikita chinyama, sano naga n'di pantunjelele; basi jwachalisengwasye pakutenda Umra nkumalamo nikutenda Hija asikite chinyama chambepesi changasausya kuchipata, sano jwachatende ngachipata atawe mowa gatatu ku Hija peko ni mowa nsano nagawili pati m'bujiile (nsimangwenu), gele ni mowa likumi gakwanila, yeleyi tiiwe kwa mundu jwanganiliwa liwasa lyakwe dusi ni Nsikiti Wakuchimbichika, soni mun'jogopani Allah, ni manyililani yanti Allah awele Jwaukali pakupeleka ipotesi
Hija jikwete myesi jakumanyika (jajili: Mfungomosi, Mfungopili ni Mfungotatu), sano mundu jwachanuye Hija mujele (myesiji) akatenda ni kuwecheta ya nsese, kapena kunyosya (pakutenda yasambi), soni akasakangana mu Hijamo, soni iliyose yachintende wanganyammwe Allah chaimanye, ni jigalani poso (jakwana kuti nkapita nchiwenda), nambo poso jambone nnope nioga (wakun'jogopa Allah), ni njogopagani Une E jenumanja wankwete lunda
Chipawe pangali ulemwa kukwenu naga nchisosagasosaga umbone wakuuma kwa M'mbuje gwenu (pakusumisyana indu ku Hija), basi pati n'gungumwiche kutyochela ku Arafati munkolangani Allah pa Mashi’aril Haram (papali pa Muzdalifah), ni munkumbuchileje yatite pakun'jongola, soni chisimu kala mwaliji mu wakusokonechela
Kaneka gungumukani kutyochela pamalo paakugungumuka wandu wosope ni mum'bendeje Allah chikululuko, chisimu Allah ni Jwakululuka kusyene, Jwachanasa channope
Ni munkolangagani Allah m’mowa gakuwalanjika (gagali mowa gatatu panyuma pa lisiku lya idi ya mfungotatu), nambo jwachachelenje pa (gamba kutama) mowa gawilipe (ni kuwigulaga) chawe jwangali ulemwa, nombe jwachachelewele (pakumalisya mowa ganagatatu) chawe soni jwangali ulemwa, kwa mundu jwachawe ni woga, ni mun'jogopani Allah, soni manyililani yanti wanganyammwe Kukwakwe chinchisonganganyisyidwa
Soni chilikati cha wandu pana wayikunsengwasyaga (mmwe Muhammadi ﷺ) yakuwecheta yakwe pa umi wa duniya uno, ni akumpaga umboni Allah pa yaili mu ntima mwakwe, kutendaga jwalakwejo ni jwapundile nnope makani
Ana pana ine yaakwembecheya wanganyao pangawaga kwaichilila Allah m’miwulili ja mawunde, ni (kwaichilila soni) Malaika, nikulamulidwa chilamusi (chakonasika kwao)? Sano kwa Allah ni kwakuujila indu yosope
Mwawusyani wanache wa Israila kuti ana ilosyo ilingwa yatwapele yakuonechela palangulangu? Nambo jwachagalausye chindimba cha Allah panyuma pakum’bichilila (basi niyakwe), chisimutu Allah ni Jwaukali pakupeleka ipotesi
Usalalisidwe ku wandu wakanila umi wa duniya, soni niakwatendaga chipongwe wandu wakulupilile, nambo wandu wawele ali ni woga (wakun’jogopa Allah), chachiwa pachanya pao lisiku lya Kiyama, sano Allah niakumpaga lisiki jwansachile lyangawalanjika
Wandu wosope waliji nkutula umo (wa Usilamu kaneka ni watandite kulekangana), sano Allah nijwatumisye mitume jakutagulila abali syakusengwasya ni ja kutetela, ni jwatulwisye pamo ni wanganyao itabu mwakuonaonape, kuti ajilanyichisye chilikati cha wandu mu ichindu yawalekangene pa yalakweyo, ni nganalekangana pa yalakweyo ikaweje wawapedwile itabuo, panyuma pakwaichilila ilosyo yakuonechela palangulangu, ligongo lya kutendelana litima chilikati chao, sano Allah ni jwajongolele awala wawakulupilile ku yakuona (isyesyene) mu ichindu yawalekangeneyo, mwa lisosa Lyakwe, sano Allah ni akun’jongolelaga jwansachile kwitala lyagoloka
Ana nkuganichisyaga yanti chinkajinjile ku Mbepo, kutendaga nkaniyim’bichilile (ilagasyo) yakulandana ni ya awala wawapite kala jenumanja nkanimpagwe? Kwakwayiyetu kulagasika ni kulwalika, ni watetemesyedwe kusyene mpaka kwikana mwakuwecheta Ntenga niwandu wawakulupilile najo imo kuti: “Ana chikulupusyo cha Allah chichiiche chakachi?” Manyililani yanti chisimu chene chikulupusyo cha Allah chili duusi
Akum'busya (mmwe Muhammadi ﷺ) ya myesi jakuchimbichika (kuti iliuli) kumenyana ngondo mwalakwemo? Jilani: “Kumenyana ngondo mwalakwemo uwele ulemwa wekulungwa. Nambotu kwasiwilila (wandu) ku dini ja Allah, ni kunkana Jwalakwejo, ni (kwakanya wandu) ku Nsikiti Wakuchimbichika (wa Maaka), ni kwakoposya achinsyene mwalakwemo uwele ulemwa wekulungwa nnope kwa Allah, sano fitina (jakwawatanganyichisya wandu dini jao), jiwele jakusakala nnope kumpunda kuulaga.” Ni ngaaleka kuwa ali nkumputa ngondo mpakana ali ankopwesye mu dini jenu (ja Usilamu) naga ali apakombwele, nambo jwachakopoche mwa jawomanja kuleka dini jakwe ni kwikanila kuwa ali kafili, basi wele wanganyao masengo gao gajonasiche pa duniya pano ni ku Akhera kwakwe, soni wanganyao niwandu wa ku Moto, wanyao kwalakweko takawe wandamo
Chisimu awala wakulupilile, ni awala wasamile ni kumenyana petala lya Allah, wele wanganyao ni wali ni chikulupi chakupata ukoto wa Allah, sano Allah ni Jwakululuka kusyene, Jwachanasa channope
(Mu ichindu ya) pa duniya ni ku Akhera. Soni niakum'busya ya wawina. Jilani: “Kwajilanyichisya wanganyao iwele yambone, nambo naga n'di m'bwanganyichilene nao (mpaka iwe yambonepe) ngati achalongo achimijenu, soni Allah akummanyilila nkuwatanganya ni nkwilanya, sano Allah angasache akankandapachisye (malamusi), chisimu Allah ni Jwamachili gakupunda, Jwalunda lwakusokoka.”
Soni nkalombela (jenumanja Asilamu wachilume) achakongwe wagalagatila isanamu mpaka ali akulupilile, chisimu kapolo jwachikongwe jwakulupilila juwele jwambone kumpunda (nnukosyo) jwagalagatila isanamu atamuno juli junnonyelesye. Nombe soni (Asilamu wachikongwe) nkaalombekasya ku achalume wagalagatila isanamu mpaka ali akulupilile, chisimu kapolo jwachilume jwakulupilila juwele jwambone kumpunda (nnukosyo) jwagalagatila isanamu atamuno juli junnonyelesye. Wanganyao akuwilanjila ku Moto, nambo Allah akuwilanjila ku Mbepo ni chikululuko mwa lisosa Lyakwe, ni akusalichisyaga ma Aya Gakwe ku wandu kuti awe wakumbuchila
Soni akum'busya ya ulwele wa kuwesi. Jilani: “Walakweo uwele usakwa wakuulasya, ni mwawambalani achimmasyeto pati ali kuwesi, soni ngasimwawandichila mpakana aswejele (pakumala kulwalako ni koga), sano pati aswejelemo, basi mwaichililani pamalo pakwe yatite pakunnamulila Allah, chisimu Allah jukwanonyela wakutenda toba nnope ni jukwanonyela soni wakuliswejesya.”
Achimmasyeto wenuo awele migunda jenu, basi ni n'jiichilileje migunda jenujo yankuti kusaka, soni lilongochesyani (yambone) mwachimisyene, ni mun'jogopeje Allah, soni manyililani yanti wanganyammwe chinchisimangana Najo, ni mwatagulilani wakulupilila abali jakusengwasya
Ngasinkutenda kulumbila kwenu lina lya Allah kuwa chakunnekasya kutenda yaukoto ni yakun'jogopa Allah ni kwilanya chilikati cha wandu (naga n'di nnumbile kuti ngantenda yeleyo), sano Allah ni Jwakupikanichisya, Jwakumanyilila nnope
Kwa awala wakwalumbililaga achimmasyeto wao (kuti nganawa wakwayiye), ajembecheye myesi ncheche, sano naga akuujila (pajele ndemaji), basi Allah chisimu chene ni Jwakululuka kusyene, Jwachanasa channope
Soni achakongwe walechedwe malombela ajembecheye (atame eda) ni kulitalichisya achimisyene (yakulombedwa) mpaka kuswejela kutatu (kwa ulwele wa kuwesi).Ni ngaikundisidwa kwa wele wanyao kusisa yagumbile Allah mu itumbo yao, nawaga wanganyao akunkulupilila Allah ni Lisiku Lyambesi, sano achiwammakwao akwete machili gakomboleka kwaujila mu jele ndemaji naga akusaka kwilana, ni akwete kutendeledwa achakongweo (ni achiwammakwao) yakulandana ni yaakulamulidwa wanganyao kuti atende (kwa achalume wao) mwakwilanila (ni malamusi ga Dini), nambo kuti achalume akwete uchimbichimbi pa wanganyao (walume ni ntwe wewasa), sano Allah ni Jwamachili gakupunda, Jwalunda lwakusokoka
Malowe gakulekanila ulombela (ganti walume nkuwechetamo komboleka kuujila soni) gawechetedwe kawilipe, basi ni antamiche jwankongwejo mwakwilanila (ni malamusi ga Dini naga achim'bujilaga), kapena alekangane najo mwaumbone. Ni ngaikundisyidwa kukwenu kujigala chilichose mu ichindu yamwapele achakongweo, ikaweje naga wanawawilio (walume ni wankwao) akogopa kuti ngakombola gosa mipingu ja Allah (gagali malamusi ga Allah gakwendechesya liwasa), nambo naga nkogopa kuti ngakombola gosa mipingu ja Allah, basi chipawe pangali ulemwa kwa wawilio pa chindu chaliombolele nacho wakongweo (wakongwe chapeleche chipanje kwa wankwao kuti alechedwe, nombe walume chapochele chipanjecho nikwaleka). Jele ni mipingu ja Allah basi kasin'jigulukaga, sano wachaguluche mipingu ja Allah, wanganyao niwali wakulitenda lupuso
Nambo naga akwika mwakunneka jwankongwejo (pakum'bechetela malowe gakulekanila ulombela kaataatu), ngakuwa kwakundisyidwa kwa walumeo (kum'bujila) panyuma pakwe, mpaka ali alombedwe niwalume wane (nombenao nichaikane mwakunneka). Sano naga ali annesilemo, basi pawe pangali ulemwa pa wawiliwala (wakongweo ni wankwao wandandawala) kuujilana naga akuona kuti chakombole gosa mipingu ja Allah. Sano jele ni mipingu ja Allah jaakuwa ali nkujisalichisya ku wandu wakumanyilila
Sano pati mwalesile ulombela achimmasyeto ni akwanisye ndema jawo (jakutamila eda), mwatamikani mwakwilanila (ni malamusi ga Dini naga nchaujilaga), kapena lekanganani nao mwakwilanila (ni malamusi ga Dini soni), nambo ngasimwatamika mwa kwalagasya kuti n'gulucheje mipingu (pangakuya malamusi ga liwasa), sano jwachaiche mwakutenda yele, nikuti amasile mwalitendele lupuso nsyene. Soni ma Aya ga Allah ngasin'gatendelaga chipongwe, ni kumbuchilani chindimba cha Allah chachili pa jenumanja ni yawatulwisye kukwenu ya m’chitabu (cha Qur’an), ni yalunda lwakusokoka (gagali mahadisi ga Ntume ﷺ) yaakum'bunda nayo. Ni mun'jogopani Allah soni manyililani yanti Allah chindu chilichose awele Jwaachimanya chenene
Sano pati mwalesile ulombela achimmasyeto niakwaniisye ndema jao (jakutamila eda), basi (jenumanja wakuchikongwe) nkasimwakanya wanganyao kulombedwa soni ni achalume wao naga ali apikanganene chilikati chao mwakwilanila (ni malamusi ga Dini), yalakweyi akuundidwa nayo mundu jwali nkunkulupilila Allah mwa jenumanja ni Lisiku Lyambesi, yalakweyi niyaili yambone nnope kukwenu ni ya kuswejelesya, sano Allah ni akumanyilila nambo wanganyammwe ngankumanyilila
Ana nganinyyimanya ya awala wanya wana kopokanganaga m’majumba mwao ali masausande sausande pakogopa kuwa? Sano Allah niwasalile kuti: “Wani!” Kaneka ni wasyusisye (kuti amanyilile yanti chiwa changatilika). Chisimu Allah ni Nsyene umbone wakwatendela wandu, nambo wandu wajinji wangatogolela
Ana ni nduni jwachankongosye Allah ngongole jambone (pakupeleka chipanje chakwe petala lya Allah), kuti ajijonjechesye kwa jwalakwejo ni yakonjechesya yejinji? Sano Allah ni akuumbataga (magasa pakupeleka mwakunusila), soni ni akusapangulaga (magasago pakupeleka mwakutupiya), soni Kukwakwe chinchiuchisidwa
Sano ntume jwao wasalile kuti: “Chisimu Allah ansagulile Twaluta (Sawelo) kuwa nchimwene.” Wanganyao watite: “Chawale chantiuli jwalakwe uchimwene wakutulamulila uwwe, kutendaga uwwejo niwatuli wakuwajilwa ni uchimwene kumpunda jwalakwe, soni nganapedwa chipanje chejinji?” Jwalakwe jwatite: “Chisimu Allah ansagwile jwalakwejo mwa jemanja ni an'jonjechesye kusapanguka mu umanyilisi ni chilu, sano Allah akasam'bwechaga uchimwene Wakwe jwansachile, soni Allah ni Jwakwanila kusyene (ku iwumbe Yakwe), Jwakumanyilila nnope.”
Soni ntume jwaojo wasalile kuti: “Chisimu chimanyilo cha uchimwene wakwe nikum’bichilila kwa libokosi lyalili nkati mwakwe mwana kutulala kwakuumila kwa M'mbuje gwenu, ni sigasiga syanakusilekaga wandu wa Musa ni wandu wa Haruna, (chilim’bichilile libokosilyo) ali alitwichile Achimalaika, chisimu mu yalakweyo mwana chimanyilo kukwenu naga jenumanja n'di wakulupilila (kusyene).”
Basi ni wapwilingenye mu lisosa lya Allah, mwanti Daudi jwauleje Jaluta, sano Allah niwampele (Daudijo) uchimwene ni lunda lwakusokoka (utume), niwan'jiganyisye iliyose yawasachile. Soni kungawaga Allah kwatuta wandu (amagongo) kupitila mwa wandu wane (mpela asilikali), chilambo chingawatanganyiche, nambo kuti Allah ni Nsyene umbone wakwiitendela iwumbe yosope
Wele Achimitengao twalekangenye pakwapa uchimbichimbi wane kwapunda wane. Wane mwa jamanjao Allah wawechetekasisye, niwanyakulile wane mwa jamanjao uchimbichimbi (wao). Soni Isa mwanache jwa Maryam twampele isimosimo yakuonechela ni twan'dimbangenye ni Nsimu Weswela (Jibulilu), sano Allah angasache nga nganamenyana awala wawaiche munyuma mwao panyuma pakwaichilila ilosyo yakuonechela palangulangu, nambo kuti walekangene, mwanti wane mwa jamanjao wakulupilile wane soni mwa wanganyao wakanile, sano Allah angasache nga nganamenyana, nambo kuti Allah akasatendaga yaakusaka
Pangali kanganichisyana mu Dini. Pamasile pachimanyukwiche chongoko pakulekangana ni kusokonechela, basi jwachankane shetani ni kunkulupilila Allah nikuti pamasile paakamulisye nkonjo wakulimbangana wauli wangatemeka. Sano Allah ni Jwakupikanichisya, Jwakumanyilila nnope
Allah ni Nkwaagosa wandu wakulupilile, akwakoposyaga m’chipi nikwajinjisya mwilanguka, nambo wandu wakanile akwagosa wao ni shetani, akwakoposyaga mwilanguka ni kwajinjisya nchipi, wanganyao niwandu wa ku Moto, wanyao kwalakweko takawe wandamo
Ana nganinyyimanya ya ajula jwana kutatawanaga ni Ibrahima pa ya Ambujegwe, ligongo lyanti Allah wampele uchimwene? Pandema jawawechete Ibrahima kuti: “Ambuje wangu ni waakupelekaga umi ni chiwa,” (Anamuruda) watite: “Une none ngupelekaga umi ni chiwa.” Ibrahima jwatite: “Chisimu Allah ni jwaakwikaga nalyo lyuwa kuumila ku ngopoko, sano mmwe m'biche nalyo kuumila ku ngapililo, basi niwanjendengele ajula jwawakanile (kusowa yakuwecheta), sano Allah jwangawa nkwajongola wandu wakulitenda lupuso
Chilandanyo cha awala waakutolaga ipanje yao petala lya Allah, chili chisawu lusongolo lumpepe lwalukopwesye masache nsano nagawili, mwisache lililyose nikuwa mwana songolo syakwana lichila, Allah ni akun'jonjechesyaga jwansachile, soni Allah ni Jwakwanila kusyene (ku iwumbe Yakwe), Jwakumanyilila nnope
Wandu waakutola ipanje yao petala lya Allah, soni ni ngaakukuyichisya pa yaatosileyo kuumba kapena kupeleka ilagasyo, akwete kupata malipilo gao kwa M’mbuje gwao, soni ngasaja kuwa niwoga, ngasaja kuwa soni wakudandaula
Ana mpaka anonyelwe jumo mwa jenumanja kola n'gunda wa itela ya tende ni zabibu wasikujilima cha pasi pakwe sulo, akwete jwalakwejo mwelemo isogosi yantundu uliwose, nikumpata uchekulu ali akwete wanache wangalikombolela, nikumpata n'gundao chimbunga chana moto nikutinika (mpaka ayinonyele yele)? Iyyoyopeyo niyakutiji Allah pakusalichisya kukwenu ma Aya kuti m'be wakuchetelela
E jenumanja wankulupilile! Tolani mu yambone yampatile ni yatunkopochesye kuumila mwitaka, ni ngasinsachililaga kutola chakusakala kutendaga jenumanja nganim'ba nchipochele (chanti iyyoyocho pati nchipedwaga) ikaweje mwaachikupilila (ni kupochelela kusoni. Ana Allah ni mpaka apochele chakusakalacho?) Soni manyililani yanti Allah ni Jwakupata kwejinji, Jwakulapilidwa kusyesyene
Shetani akun'jogoyechesyaga kulaga ni akunnamulaga yakunyalaya (mpela ubayili), sano Allah ni akutawana namwe ya chikululuko chakuumila Kukwakwe ni umbone (naga nchitolaga), sano Allah ni Jwakwanila kusyene (ku iwumbe Yakwe), Jwakumanyilila nnope
Wandu waakutolaga ipanje yao chilo ni muusi, mwakusisa ni mwakuonechela, nikuti akwete kupata malipilo gao kwa M’mbuje gwao, soni ngasaja kuwa niwoga, ngasaja kuwa soni wakudandaula
Chisimu wandu wakulupilile ni kutendaga yambone, ni kwimikaga Swala mwakolosya, ni kutolaga Zaka, akwete kupata malipilo gao kwa M’mbuje gwao, soni ngasaja kuwa niwoga, ngasaja kuwa soni wakudandaula
Ni lijogopani Lisiku lyakum'buchisya wanganyammwe kwa Allah, kaneka mundu jwalijose chachilipidwa mwakwanila pa yawapanganyisye soni wanyao ngasaja kutendedwa lupuso
Yosope yaili kumawunde ni yaili petaka nsyene jwakwe Allah, ni kanga chinyyilochesye papaswela yaili m’mitima mwenu kapena chinyyisise Allah chachim'balanga nayope, ni chachinkululuchila jwansachile ni kumpa ilagasyo jwansachile. Sano Allah pa chindu chilichose awele Jwakombola
Ntenga ﷺ jukulupilile yayitulusyidwe kukwakwe kuumila kwa M’mbujegwe, iyyoyopeyo soni wakulupilila. Jwalijose mwa jamanjao ankulupilile Allah, Malaika Gakwe, Itabu Yakwe ni Achimitenga Wakwe. (Akutiji): “Ngatukulekanganya chilikati cha jumpepe mwa Achimitenga Wakwe (wosope tukwakulupililaga).” Soni ni akutiji: “Tupikene soni tukundile, (tukuwenda) chikululuko Chenu (Mmwe) Ambuje wetu! Soni Kukwenu pe ni kwakuujila.”