Amharic

Translation: amh-muhammedsadiqan-lad

Author: Muhammed Sadiq And Muhammed Sani Habib

አል-ፋቲሓ

Surah 1

[1] be’ālahi simi ijigi bet’ami ruḫiruhi bet’ami āzanyi beẖonewi፡፡

[2] misigana le’ālahi yigebawi ye‘alemati gēta leẖonewi፤

[3] ijigi bet’ami riḫiruhi bet’ami āzanyi

[4] yefiridu k’eni balebēti leẖonewi፡፡

[5] āniteni bicha inigigezaleni፤ ānitenimi bicha iridatani inileminaleni፡፡

[6] k’et’itenyawini menigedi mirani፡፡

[7] ye’inezīyani benerisu layi bego yewalikilachewini benesu layi yalitek’ot’ahibachewinina yalitesasatutinimi sewochi menigedi (mirani፤ belu)፡፡

አል-በቀራህ

Surah 2

[1] ā.le.me

[2] yihi mets’iḥāfi (ke’ālahi lemeẖonu) t’irit’iri yelebetimi፤ leferahiyani merī newi፡፡

[3] lenezīya beruk’u negeri yemīyaminu solatinimi denibuni t’ebik’ewi yemīsegidu keset’enachewimi sīsayi yemīcheru leẖonuti፤

[4] le’inezīyami wede ānite beteweredewina ke’ānite befītimi beteweredewi yemīyaminu bemech’ereshayitumi (‘alemi) inerisu yemīyaregagit’u leẖonuti (merī newi)፡፡

[5] inezīya kegētachewi bememerati layi nachewi፤ inezīyami inesu filagotachewini yagenyu nachewi፡፡

[6] inezīya yekaduti (sewochi) bitasiferarachewimi batasiferarachewimi benerisu layi ikuli newi፤ āyaminumi፡፡

[7] ālahi belibochachewi layi bemesimīyachewimi layi ātimobachewali፤ be‘ayinochachewimi layi meshefenya ālile፤ lenesumi talak’i k’it’ati ālachewi፡፡

[8] kesewochimi «be’ālahina bemech’ereshawi k’eni āminenali» yemīlu ālilu፤ inerisumi āmanyochi āyidelumi፡፡

[9] ālahinina inezīyani yamenutini (sewochi) yatalilalu፤ yemayawik’u sīẖonu nefisochachewini iniji lēlani āyatalilumi፡፡

[10] belibochachewi wisit’i (yenifik’ina) beshita ālebachewi፡፡ ālahimi beshitani ch’emerebachewi፡፡ lenerisumi yiwashu beneberuti mikiniyati āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[11] lenerisumi «bemidiri layi ātabelashu» betebalu gīzē «inya āsamarīwochi bicha neni» yilalu፡፡

[12] nik’u inerisu āt’ifīwochu inesuwi nachewi፤ gini āyawik’umi፡፡

[13] lenesumi «sewochu inidamenu imenu» betebalu gīzē «k’īlochu inidamenu inaminaleni?» yilalu፡፡ āwaji nik’u inerisu k’īlochu inerisuwi nachewi፤ gini āyawik’umi፡፡

[14] inezīyanimi yamenutini betegenanyu gīzē «āminenali» yilalu፡፡ wede seyit’anochachewimi bagelelu gīzē «inya kenanite gari neni፤ inya (benesu) tesalak’īwochi bicha neni» yilalu፡፡

[15] ālahi benesu yisalek’ibachewali፤ bet’imetachewimi wisit’i yemīwalilu sīẖonu yazegeyachewali፡፡

[16] inezīhi inezīya sihitetini bek’inineti yegezu nachewi፡፡ nigidachewimi ālaterefechimi፤ k’et’itenyochimi āliẖonumi፡፡

[17] (benifik’ina) misalēyachewi inidezīya isatini inidanedede sewi bezurīyawi yalewini hulu baberachi gīzēmi ālahi birihanachewini inidewesedebachewi bech’elemawochimi wisit’i yemayayu ẖonewi inidetewachewi (sewochi) bit’ē newi፡፡

[18] (inesu) denik’orowochi፣ dīdawochi፣ ‘iwirochi nachewi፤ silezīhi inerisu āyimelesumi፡፡

[19] weyimi (misalēyachewi) kesemayi inide werede zinami (balebētochi) newi፤ berisu (bedemenawi) wisit’i ch’elemawochi፣ negodigwadimi፣ bilich’itami yalubeti sīẖoni kemebirek’ochu motini lemefirati t’atochachewini bejorochachewi wisit’i inidemīyaderigu bit’ē newi፡፡ ālahimi keḥadīwochini kebabī newi፡፡

[20] bilich’itawi ‘ayinochachewini līnet’ik’i yik’eribali፡፡ lenerisu baberalachewi k’ut’iri berisu wisit’i yiẖēdalu፡፡ benesumi layi bach’eleme gīzē yik’omalu፡፡ ālahimi besha noro mesimīyachewinina mayawochachewini bewesede neberi፤ ālahi benegeru hulu layi chayi newina፡፡

[21] inanite sewochi hoyi! yefet’erachihuni inezīyanimi kenanite befīti yeneberutini (yefet’erewini) gētachihuni tegezu፤ (k’it’atini) litit’enek’ek’u yikejelalina፡፡

[22] (irisu) ya lenanite midirini minit’afi semayinimi t’ara yaderege newi፤ kesemayimi (kedemena) wihani yawerede berisumi kefirēwochi lenanite sīsayini yawet’a newi፡፡ inanitemi (fet’arīnetuni) yemitawik’u sitiẖonu le’ālahi balanit’awochini ātadirigu፡፡

[23] bebarīyachinimi layi kaweredinewi bemet’erat’eri wisit’i bitiẖonu kebit’ēwi ānidītini mi‘irafi āmit’u፡፡ iwinetenyochimi inideẖonachihu ke’ālahi lēla mesikarīwochachihuni t’iru፡፡

[24] (yihinini) batišeru fets’imomi ātišerutimina yachini mek’et’at’eyawa sewochina dinigayochi yeẖonechiwini isati tet’ebek’u፤ lekeḥadīwochi tedegisalechi፡፡

[25] inezīyani yamenutinina melikamochinimi yešerutini lenerisu keširochachewi wenizochi yemīfesubachewi genetochi yalwachewi meẖonuni ābisirachewi፡፡ keriswa kefirē (‘ayineti) sīsayini betemegebu k’ut’iri (firēwochiwa silemīmesaselu) «yihi ya ke’āhuni befīti yetegemebinewi newi» yilalu፡፡ irisunimi temesasayi ẖono teset’uti፡፡ lenesumi bewisit’wa nits’uhi yetederegu mīsitochi ālwachewi፡፡ inesumi bewisit’wa zewitarīwochi nachewi፡፡

[26] ālahi maninyawinimi negeri tininyinimi ẖone (betinishineti weyimi betilik’ineti) kebelayiwa yeẖonenimi misalē lemadiregi āyafirimi፡፡ inezīya yamenutima፤ irisu (misalēwi) kegētachewi (yetegenye) iwineti meẖonuni yawik’alu፡፡ inezīyami yekadutima «ālahi bezīhi minini misalē sha» yilalu፡፡ berisu (bemisalēwi) bizuwochini yasasitali berisumi bizuwochini yak’enali፡፡ berisumi āmet͟s’enyochini iniji lēlani āyasasitimi፡፡

[27] inezīya ye’ālahini k’ali kīdani ke’āt’ebek’ebachewi beḫwala yemīyaferisu inidīk’et’elimi berisu yazezewini negeri yemīk’orit’u bemidirimi layi yemīyabelashu inezīya inerisu kesarīwochu nachewi፡፡

[28] mutani yeneberachihu sitiẖonu ḥiyawi yaderegachihu kezīyami yemīgedilachihu kezīyami ḥiyawi yemīyaderigachihu sīẖoni kezīyami wederisu yemitimelesu sitiẖonu be’ālahi inidēti tikidalechihu

[29] irisu ya bemidiri yalewini hulu le’inanite yefet’ere newi፡፡ kezīyami wede semayi āsebe፤ sebati semayatimi āderegachewi፡፡ irisumi benegeru hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[30] (muḥāmedi hoyi) gētahi lemela’ikiti፡- «inē bemidiri layi mitikini ādiragī nenyi፤» bale gīzē (yeẖonewini āsitawisi፤ inerisumi) «inya kemamesigeni gari yeminat’erahi lanitemi yeminik’edisi siniẖoni beriswa wisit’i yemīyat’efanina demochinimi yemīyafesini taderigalehini?» ālu፡፡ (ālahi) «inē yematawik’utini negeri āwik’alehu» ālachewi፡፡

[31] ādeminimi simochini hulwanimi āsitemarewi፡፡ kezīyami bemela’ikiti layi (tet’erīwochuni) āk’erebachewi፡፡ «iwinetenyochimi inideẖonachihu yenezīhini (tet’erīwochi) simochi nigerunyi» ālachewi፡፡

[32] «t’irati yigebahi፤ ke’āsitemarikeni negeri besitek’eri lenya ‘iwik’eti yelenimi፡፡ ānite ‘āwak’īwi t’ibebenyawi ānite bicha nehina» (ālu)፡፡

[33] ፡-«ādemi hoyi simochachewini nigerachewi» ālewi፡፡ simochachewini benegerachewimi gīzē «inē yesemayatinina yemidirini ruk’i misit’īri ‘āwik’alehu፤ yemitigelits’utinina yaninimi tidebik’uti yeneberachihutini ‘āwik’alehu ālalikwachihumini?» ālachewi፡፡

[34] lemela’ikitimi «le’ādemi sigedu» balini gīzē (āsitawisi) ፡፡ hulumi wedīyawinu segedu፤ ībilīsi (dīyabilosi) bicha sīk’eri imibī āle፤ korami kekeḥadīwochumi ẖone፡፡

[35] «ādemi hoyi! ānite kenemīsitihi begeneti tek’emet’i፤ keriswami befelegachihuti sifira besefīwi temegebu፤ gini yihichini zafi ātik’irebu፤ kebedelenyochi tiẖonalachihuna» ālinimi፡፡

[36] keriswami seyit’ani ādalet’achewi bewisit’umi keneberubeti (diloti) āwet’achewi፡፡ «kefīlachihumi lekefīlu t’elati sīẖoni wiredu፤ lenanitemi bemidiri layi isike gīzē (motachihu) diresi merigīyana met’ak’emīya ālachihu» ālinachewi፡፡

[37] ādemimi kegētawi k’alatini tek’ebele፡፡ berisu layimi (gētawi ts’ets’etini bemek’ebeli) temeleseleti፤ ineho irisu ts’ets’etini tek’ebayi āzanyi newina፡፡

[38] «hulachihumi ẖonachihu keriswa wiredu፡፡ kenēmi yeẖone memerīya bīmet’alachihu wedīyawinu memerīyayēni yeteketele sewi benesu layi firihati yelebachewimi፤ inesumi āyazinumi» ālinachewi፡፡

[39] inezīyami (bemelikitenyochachini) yekadu be’ānik’ets’ochachinimi yasitebabelu inezīya ye’isati gwadochi nachewi፡፡ inerisu bewisit’wa zewitarīwochi nachewi፡፡

[40] ye’isira’ēli lijochi hoyi! yachini benanite layi yelegesikwatini ts’egayēni āsitawisu፡፡ bek’ali kīdanēmi mulu፤ bek’ali kīdanachihu imolalehuna፤ inēnimi bicha firu፡፡

[41] kenanite gari yalewini (mets’iḥāfi) yemīyaregagit’i hono baweredikutimi (k’uri’ani) imenu፡፡ berisumi yemejemerīya keḥadī ātihunu፡፡ be’ānik’ets’ochēmi t’ik’ītini waga ātilewit’u፡፡ inēnimi bicha tet’enik’ek’u፡

[42] iwinetunimi bewisheti ātik’elak’ilu፡፡ inanitemi yemitawik’u sitihonu iwinetini ātidebik’u፡፡

[43] solatinimi denibuni t’ebik’achihu sigedu፡፡ zekanimi (gidēta mits’iwatini) sit’u፡፡ (legētachihu) ke’āgonibashochi garimi āgonibisu፡፡

[44] inanite mets’iḥāfuni yemitanebu honachihu sewochini bebego šira tazalachihuni? nefisochachihunimi tiresalachihuni? (yeširachihuni met’ifoneti) ātawik’umini

[45] bemetagesina besolatimi teredu፡፡ iriswami (solati) beferīwochi layi iniji belēlawi layi be’irigit’i kebadi nati፡፡

[46] inezīya inerisu gētachewini yemīgenanyu inesumi wede’irisu temelashochi meẖonachewini yemīyaregagit’u beẖonuti (layi iniji kebadi nati)፡፡

[47] ye’isira’ēli lijochi hoyi! yachini benanite layi yelegesikwatini ts’egayēnina inēmi be‘alemati layi yabelet’ikwachihu (ābatochachihuni begīzēyachewi keneberuti ‘alemati yabelet’ikuwachewi) meẖonēni āsitawisu፡፡

[48] (maninyawa) nefisimi ke(lēlawa) nefisi mininimi yematimenedabetini፣ keriswami milijani yemayik’ebelubatini፣ keriswami bēza yemayiyazibetini፣ inerisumi yemayiredubetini k’eni tet’enik’ek’u፡፡

[49] keferi‘onimi bētesebochi (kegosochuna keserawītu) birituni k’it’ati yemīyak’emisuwachihu wenidochi lijochachihuni yemīyaridu sētochachihunimi yemītewi sīẖonu badaninachihu gīzē (yeẖonewini āsitawisu)፡፡ bezīhachihumi kegētachihu talak’i fetena ālebeti፡፡

[50] benanitemi mikiniyati baḥiruni bekefelini gīzē (āsitawisu)፡፡ wedīyawimi ādaninachihu፡፡ yeferi‘oninimi bētesebochi inanite yemitimeleketu ẖonachihu āset’eminachewi፡፡

[51] musanimi āribani lēlīti bek’et’erinewi gīzē (yeẖonewini āsitawisu)፡፡ kezīyami kerisu (meẖēdi) beḫwala inanite bedayochi sitiẖonu weyifenini (āmilaki ādirigachihu) yazachihu፡፡

[52] kezīyami kezīhi beḫwala inanite tameseginu zenidi kenanite miḥireti āderegini፡፡

[53] musanimi mets’iḥāfinina (iwinetina wishetini) meleyanimi timeru zenidi beset’enewi gīzē (āsitawisu)፡፡

[54] musami leḥizibochu፡- «ḥizibochē hoyi! inanite weyifenini (āmilaki ādirigachihu) bemeyazachihu nefisochachihuni bedelachihu፡፡ wede fet’arīyachihumi temelesu፤ nefisochachihunimi gidelu፤ yihachihu befet’arīyachihu zenidi lenanite belach’i newi» bale gīzē (āsitawisi)፡፡ be’inanitemi layi ts’ets’etini bemek’ebeli temeleselachihu፡፡ ineho irisu ts’ets’etini tek’ebayi āzanyi newina፡፡

[55] «musa hoyi! ālahini begilits’i isikeminayi diresi lanite befits’umi ānaminilihimi» belachihumi gīzē (āsitawisu)፡፡ inanitemi iyetemeleketachihu mebirek’i yazechachihu፡፡

[56] kezīyami tameseginu zenidi kemotachihu beḫwala āsinesanachihu፡፡

[57] benanitemi layi demenani āt’elelini፡፡ benatemi layi (inide nech’i mari yale) meninani ina dirich’itini āweredini፡፡ keset’enachihumi t’afach’ochi «bilu (ālini)፡፡» ālibedelunimimi gini nefisochachewini yibedilu neberi፡፡

[58] «yihichinimi ketema gibu፡፡ keriswami beshachihuti sifira sefīni (migibi) temegebu፡፡ berunimi yagonebesachihu ẖonachihu gibu፤ (t’iyak’ēyachini yeḫat’ī’ātachini merigefi newi) belumi፡፡ ḫat’ī’ātochachihuni lenanite inimiralenina፡፡ bego šerīwochinimi (minidani) inich’emirilachewaleni» balini gīzē (āsitawisu)፡፡

[59] inezīyami yebedeluti sewochi kezīya lenesu ketebaluti lēla k’alini lewet’u፡፡ benezīyami bebedeluti layi yamets’u bemehonachewi mikiniyati mek’išefitini āweredinibachewi፡፡

[60] musami leḥizibochu met’et’ini befelege gīzē (yeẖonewini āsitawisu)፡፡ «dinigayunimi bebetirihi mita» ālinewi፡፡ (metawimi) kerisumi ‘āširahuleti minich’ochi felek’u፡፡ sewochu hulu met’ech’achewini be’irigit’i ‘āwek’u፡፡ «ke’ālahi sīsayi bilu፤ t’et’umi፤ āmet’enyochimi ẖonachihu bemidiri layi ātabelashu» (ālinachewi)፡፡

[61] musa hoyi፡- «be’ānidi (‘ayineti) migibi layi befits’umi ānitagešimi፤ silezīhi gētahini kezīya midiri kemitabek’ilewi hulu kek’it’elak’it’eli kedubawami kesinidēwami kemisiriwami keshinikuritwami lenya yawet’a zenidi lenya leminilini» balachihumi gīzē (yeẖonewini āsitawisu፡፡ musami፡- «yanini irisu zik’itenya yeẖonewini bezīya irisu belach’i beẖonewi negeri lewit’ini tifeligalachihuni? wede ketema wiredu፤ lenanitemi yet’eyek’achihuti negeri ālachihu» ālachewi፡፡ benerisumi layi wiridetina diẖineti temetabachewi፡፡ ke’ālahimi beẖone k’ut’a temelesu፡፡ yihi inerisu be’ālahi tamiratochi yikiduna nebīyatinimi yale ḥigi yigedilu sileneberu newi፡፡ yihi bemamets’achewina weseni yemīyalifu bemeẖonachewi newi፡፡)

[62] inezīya yamenu inezīyami yihudawiyani yeẖonu፣ kirisitīyanochimi፣ sabīyanochimi (ke’inerisu) be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yamene melikaminimi šira yešera lenerisu begētachewi zenidi minidachewi ālachewi፡፡ benerisumi layi firihati yelebachewimi፤ inesumi āyazinumi፡፡

[63] kebelayachihumi yet’urini terara yanesani ẖoneni yet’ebek’e k’alikīdanachihuni beyazini gīzē (yeẖonewini āsitawisu)፡፡ «yanini yeset’enachihuni beḫāyili yazu፤ bewisit’u yalewinimi negeri (ke’isati) tit’ebek’u zenidi āsitawisu» (ālini)፡፡

[64] kezīyami kezīhi beḫwala (kīdanuni) tewachihu፡፡ benanitemi layi ye’ālahi chirotana izinetu balinebere noro be’irigit’i ket’efīwochu beẖonachihu neberi፡፡

[65] inezīyanimi ke’inanite wisit’i bek’idamē k’eni (‘āšani bemat’imedi) weseni yalefutinina lenesu «weradawochi sitiẖonu zinijerowochi ẖunu» yalinachewini be’irigit’i ‘āwek’achihu፡፡

[66] (k’it’atītunimi) lenezīya besitefītiwa leneberutina lenezīyami kebeḫwalawa laluti (ḥizibochi) mek’et’ach’a leferahiyanimi megesech’a ādereginati፡፡

[67] musami leḥizibochu፡- «ālahi lamini iniditaridu yazachiḫwali» bale gīzē (āsitawesu)፡፡«mesalek’īya ādirigehi tiyizenalehini?» āluti፡፡ «ketesalak’īwochi kemeẖoni be’ālahi it’ebek’alehu» ālachewi፡፡

[68] «lenya gētahini t’eyik’ilini፤ iriswa mini inideẖonechi (‘idimēwani) yabiraralini» ālu፡፡ «irisu iriswa yalarejechi t’ijami yaliẖonechi bezīhi mekakeli likenya yeẖonechi gīderi nati yilachiḫwali፤ yetazezachihutinimi širu» ālachewi፡፡

[69] «lenya gētahini t’eyik’ilini፤ melikwa mini inideẖone lenya yigilets’ilini» ālu፡፡ «irisu iriswa melikwa demak’i temelikachochini yemitasidesiti dalecha lami nati yilachiḫwali» ālachewi፡፡

[70] «lenya gētahini t’eyik’ilini፤ iriswa mini inideẖonechi yigilets’ilini፤ kebitochi benya layi temesaselubini፡፡ inyami ālahi yesha inideẖone be’irigit’i temerīwochi neni» ālu፡፡

[71] «irisu iriswa yalitegerachi midirini (bemaresi) yematasinesa irishanimi yematat’et’a (kenewiri) yetet’ebek’echi liyu milikiti yelēlebati nati yilachiḫwali» ālachewi፡፡ «āhuni betikikili met’ahi» ālu፤ līšeru yalitek’arebumi sīẖonu āredwati ፡፡

[72] nefisinemi begedelachihuna beriswami (gedayi) betekerakerachihu gīzē (āsitawisu)፡፡ ālahimi tidebik’uti yeneberachihutini hulu gelach’i newi፡፡

[73] «(bedinuni) bekefīlwami mituti» ālini፤ inidezīhu ālahi mutanini yasinesali፤ tawik’umi zenidi tamiratochini yasayachiḫwali፡፡

[74] kezīyami kezīhi beḫwala libochachihu derek’u፤ iriswami inide dinigayochi weyimi bedirik’ina yibelit’i yeberetachi nati፡፡ kedinigayochimi kerisu jīretochi yemīfesuleti ālile፡፡ kenerisumi be’irigit’i yemīsenet’ek’ina kerisu wiha (minich’i) yemīwet’awi ālile፡፡ kenerisumi ālahini kemefirati yetenesa wede tachi yemīweridi ālile፡፡ ālahimi kemitišeruti negeri zenigī āyidelemi፡፡

[75] (āyihudochi) kenesu yeẖonu ch’ifirochi ye’ālahini k’ali yemīsemuna kezīyami ketereduti beḫwala inerisu iyawek’u yemīlewit’uti sīẖonu lenanite mamenachewini tikejilalachihuni

[76] inezīyanimi yamenutini bagenyu gīzē «āminenali» yilalu፡፡ kefīlachewimi wede kefīlu bagelele «gīzē ālahi benanite layi begelets’elachehu negeri igētachihu zenidi berisu inidīkerakeruwachihu tinegiruwachewalachihuni? ātawik’umini?» yilalu፡፡

[77] ālahi yemīdebik’utinina yemīgelits’utini yemīyawik’i meẖonuni āyawik’umini

[78] kenesumi mets’iḥāfuni yemayawik’u mehayimanani ālu፡፡ gini kenitu minyotochini (yimenyalu)፤ inerisumi yemīt’erat’eru inijī lēla āyidelumi፡፡

[79] lenezīyami mets’iḥāfuni be’ijochachewi lemīts’ifuna kezīyami berisu t’ik’ītini waga līgezubeti «yihi ke’ālahi zenidi newi» lemīlu weyolachewi፡፡ lenerisumi kezīya ijochachewi kets’afuti weyolachewi፡፡ lenesumi kezīya kemīyaferuti (ḫat’ī’ati) weyolachewi፡፡

[80] «isatimi yetek’ot’eruni k’enochi inijī ātinekanimi» ālu፡፡ «ālahi zenidi k’ali kīdani yizachiḫwalini? (yihi keẖone) ālahimi kīdanuni āyaferisimi፤ be’iwinetu be’ālahi layi yematawik’utini tinageralachihu» belachewi፡፡

[81] āyidelemi (tinekachiḫwalechi)፤ met’ifoni (kiḥidetini) yešera berisumi ḫat’e’atu yekebebechiwi sewi inezīya ye’isati gwadochi nachewi፡፡ inerisu bewisit’wa zewitarīwochi nachewi፡፡

[82] inezīyami yamenuti bego širawochinimi yešeruti inezīya yegeneti gwadochi nachewi፡፡ inerisu bewisit’wa zelalemi zewitarīwochi nachewi፡፡

[83] ye’isira’ēli lijochinimi t’ibik’i kīdani ālahini inijī lēlani ātamiliku፤ bewelajochimi begoni šira (ādirigu)፤ bezimidina balebētochimi፣ beyetīmochimi (ābati yelēlachewi lijochi) bemisikīnochimi (bego walu)፤ lesewochimi melikamini tenageru፤ solatinimi denibuni t’ebik’achihu sigedu፤ zekanimi sit’u bemaleti beyazinibachewi gīzē (āsitawisu)፡፡ kezīyami kenanite t’ik’ītochi sīk’eru sheshachihu inanitemi (kīdanini) yemititewu nachihu፡፡

[84] demochachihuni ātafisisu nefisochachihunimi (kefīlachihuni) ke’āgerochachihu ātawit’u yeminili siniẖoni yet’ebek’e k’ali kīdanachihuni beyazinibachihu gīzē (āsitawisu)፡፡ kezīyami (bekīdanu) āregaget’achihu፤ inanitemi timesekiralachihu፡፡

[85] kezīyami inanite inezīya nefisochachihuni yemitigedilu kenanitemi yeẖonu ch’ifirochini beḫat’ī’ātina bemebedeli benerisu layi yemitiredadu sitiẖonu ke’āgerochachewi yemitawet’u mirikonyochimi ẖonewi bīmet’uwachihu yemitibezhu nachihu፡፡ irisu (negeru) inerisuni mawit’ati be’inanite layi yetekelekele newi፡፡ bemets’iḥāfu kefīli taminalachihuni? bekefīlumi tikidalachihuni? ke’inanitemi yihinini yemīšera sewi k’it’ati bek’iribītu ḥiyiweti wirideti inijī lēla āyidelemi፡፡ betiniša’ē k’enimi wede biritu k’it’ati yimelesalu፡፡ ālahimi kemitišeruti šira hulu zenigī āyidelemi፡፡

[86] inezīhi inezīya k’iribītuni ḥiyiweti bemech’ereshayitu āgeri yegezu nachewi፡፡ kenesumi k’it’atu āyik’elilachewimi፤ inesumi āyiriredumi፡፡

[87] musanimi mets’iḥāfini be’irigit’i set’enewi፡፡ kebeḫwalawimi melikitinyochini āsiketatelini፡፡ yemeriyemini liji ‘īsanimi gilits’i tamiratochini set’enewi፡፡ bek’idusu menifesimi āberetanewi፡፡ nefisochachihu bematiwedewi negeri melikitenya bemet’alachihu k’ut’iri (kemeketeli) tikoralachihuni? kefīluni āsitebabelachihu፤ kefīlunimi tigedilalachihu፡፡

[88] «libochachinimi shifinochi nachewi» ālu፤ āyidelemi ālahi bekiḥidetachewi mikiniyati regemachewi t’ik’ītinimi bicha yaminalu፡፡

[89] kenesumi gari yalewini (mets’iḥāfi) āregagach’i yeẖone mets’iḥāfi ke’ālahi zenidi bemet’alachewi gīzē (kememit’atu) befīti benezīya bekaduti layi yiredubeti yeneberu sīẖonu yawek’uti negeri bemet’alachewi gīzē berisu kadu፡፡ ye’ālahimi rigimani bekeḥadīwochi layi yiẖuni፡፡

[90] nefisochachewini berisu yeshet’ubeti negeri kefa! (irisumi) ālahi kebarochu bemīshawi sewi layi kechirotawi (ra’iyini) mawireduni bememek’inyeti ālahi baweredewi negeri mekadachewi newi፡፡ bek’ut’a layimi k’ut’a (yeteregaget’ebachewi sīẖonu) temelesu፡፡ lekeḥadīwochimi āwaraji k’it’ati ālachewi፡፡

[91] ālahimi baweredewi (hulu) le’inerisu «imenu» betebalu gīzē «benya layi beteweredewi (mets’iḥāfi bicha) inaminaleni» yilalu፡፡ kerisu ḫwala balewi (k’uri’āni) irisu kenesu gari lalewi (mets’iḥāfi) āregagach’i iwitenya sīẖoni yikidalu፡፡ «āmanyochi keẖonachihu ke’āhuni befīti ye’ālahini nebīyati lemini gedelachihu?» belachewi፡፡

[92] musami betamiratochi be’irigit’i met’alachihu፡፡ kezīyami kebeḫwalawi inanite bedayochi sitiẖonu weyifenini (āmilaki ādirigachihu) yazachihu፡፡

[93] yet’urinimi gara kebelayachihu yanesani siniẖoni (be’orīti ḥigi iniditišeru) kīdanachihuni beyazini gīzē (āsitawisu)፡፡ «yeset’enachihuni beḫāyili yazu፤ simumi፤» (ālini)፡፡«semani āmets’inimi» ālu፡፡ yeweyifenunimi widēta bekiḥidetachewi mikiniyati belibochachewi wisit’i tet’et’u፡፡ «āmanyochi inideẖonachihu iminetachihu berisu yemīyazachihu negeri kefa!» belachewi፡፡

[94] «yemech’ereshayitu āgeri (geneti) ālahi zenidi kesewi hulu lēla yeteleyechi sitiẖoni le’inanite bicha inideẖonechi iwinetenyochi keẖonachihu motini temenyu» belachewi፡፡

[95] ijochachewimi basalefuti (bešeruti) mikiniyati mini gīzēmi fets’imo āyimenyutimi፤ ālahimi bedayochini ‘āwak’ī newi፡፡

[96] kesewochimi hulu ke’inezīyami (t’a‘otini) ke’āgaruti yibelit’i beḥiyiweti layi yemīgwagu ẖonewi be’irigit’i tagenyachewalehi፡፡ ānidachewi shīḥi ‘ameti ‘idimē bīset’i yiwedali፡፡ irisumi ‘idimē meset’etu kek’it’ati yemīyarik’ewi āyidelemi፡፡ ālahimi yemīšerutini hulu temelikachi newi፡፡

[97] lejībirīli (legebiri’ēli) t’elati yeẖone sewi (bek’uch’iti yimuti) belachewi፡፡ irisu (k’uri’anuni) kebefītu leneberuti (mets’aḥifiti) āregagach’i lemi’imenani merīna bisirati sīẖoni be’ālahi fek’adi belibihi layi āwiridotalina፡፡

[98] le’ālahina lemela’ikitu lemelikitenyochumi lejībirīlimi lemīkalimi (mīka’ēli) t’elati yeẖone sewi ālahi le(inezīhi) keḥadīwochi t’elati newi፡፡

[99] wedanitemi gilits’i yeẖonutini ānik’ets’ochi be’irigit’i āwiridenali፡፡ beriswami āmets’enyochi inijī lēlawi āyikidimi፤

[100] k’ali kīdaninimi k’ali begebu k’ut’iri ke’inerisu kefīlu yit’ilewalini? (yaferisewalini?)፤ yilik’unimi ābizanyochachewi āyaminumi፡፡

[101] inerisu garimi lalewi (mets’iḥāfi) āregagach’i yeẖone melikitenya ke’ālahi zenidi bemet’alachewi gīzē kenezīya mets’iḥāfini keteset’uti kefīlu inerisu inidemayawik’u ẖonewi ye’ālahini mets’iḥāfi kejeribawochachewi ḫwala t’alu፡፡

[102] seyit’anatimi besuleyimani (selomoni) zemene menigisiti yemīyanebutini (digimiti) teketelu፡፡ suleyimanimi ālikademi፤ (digimitenya ālineberemi)፤ gini seyit’anati sewochini digimitini yemīyasitemiru sīẖonu kadu፡፡ yaninimi bebabīli behuletu mela’ikiti beharutina maruti layi yeteweredewini negeri (yasitemiruwachewali)፡፡ «inya mefetenya nenina ātikadi» isikemīlumi diresi ānidinimi āyasitemirumi፡፡ ke’inesumi besewiyewina bemīsitu mekakeli berisu yemīleyubetini negeri yimaralu፡፡ inerisumi be’ālahi fek’adi kaliẖone berisu ānidinimi gojīwochi āyidelumi፡፡ yemīgodachewinina yemayit’ek’imachewinimi yimaralu፡፡ yegezawimi sewi lerisu bemech’ereshayitu āgeri minimi idili yelēlewi meẖonuni be’irigit’i ‘āwek’u፡፡ nefisochachewinimi berisu yeshet’ubeti waga kefa! yemīyawik’u beẖonu noro (bališeruti neberi)፡፡

[103] inerisumi (āyihudochi) bamenuna betet’enek’ek’u noro (betemenedu neberi)፡፡ yemīyawik’u bīẖonu ke’ālahi zenidi yeẖonewi minida (nefisochachewini kemīshet’ubeti) belach’i newi፡፤

[104] inanite yamenachihu hoyi! (lenebīyu) ra‘īna ātibelu፡፡ temeleketini belumi፡፡ simumi፤ lekeḥadīwochimi āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[105] inezīya kemets’iḥāfu balebētochina ke’āgarīwochumi yekaduti benanite layi kegētachihu yeẖone melikami negeri mewereduni āyiwedumi፡፡ ālahimi bechirotawi (benebīyineti) yemīshawini yimerit’ali፡፡ ālahimi yetalak’i chirota balebēti newi፡፡

[106] ke’ānik’ets’i binilewit’i weyimi iriswani binasiresahi keriswa yemībelit’ini weyimi bit’ēwani inamet’aleni፤ ālahi benegeru hulu layi kehalī (chayi) meẖonuni ātawik’imini

[107] ālahi yesemayatina yemidiri nigišina lerisu bicha meẖonuni ātawik’imini? le’inanitemi ke’ālahi lēla zemedina redati minimi yelachihumi፡፡

[108] be’iwinetu ke’āhuni befīti musa inidetet’eyek’e bit’ē melikitenyachihuni litit’eyik’u tifeligalachihuni? be’iminetimi kihidetini yemīlewit’i sewi tikikilenyawini menigedi be’irigit’i tesasate፡፡

[109] kemets’iḥāfu balebētochi bizuwochi iwinetu ketegelets’elachewi beḫwala kenefisochachewi beẖonewi mik’enyineti ke’iminetachihu beḫwala keḥadīwochi ādirigewi līmelisuwachihu temenyu፡፡ ālahimi ti‘izazuni isikemīyamet’a diresi yik’irita ādirigu፤ ilefwachewimi፡፡ ālahi benegeru hulu layi kehalī newina፡፡

[110] solatinimi āsitekakilachihu sigedu፡፡ zekanimi sit’u፡፡ lenefisochachihumi kebego šira yemitasik’edimutini ālahi zenidi tagenyutalachihu፡፡ ālahi yemitišerutini hulu temelikachi newina፡፡

[111] «genetinimi āyihudini weyimi kirisitīyanochini yeẖone sewi inijī lēla āyigebatimi» ālu፡፡ yihichī (kenitu) minyotachewi nati፡፡ «iwinetenyochi inideẖonachihu āsirejachihuni āmit’u» belachewi፡፡

[112] āyidelemi (lēlawimi yigebatali) irisu bego šerī ẖono fītuni le’ālahi yeset’e sewi lerisu begētawi zenidi minidawi ālewi፡፡ benesumi layi firihati yelebachewimi፤ inesumi āyazinumi፡፡

[113] inerisu mets’iḥāfuni yemīyanebu sīẖonu āyihudochi፡- kirisitīyanochi beminimi layi āyidelumi ālu፡፡ kirisitīyanochimi፡- āyihudochi beminimi layi āyidelumi ālu፡፡ inidezīhu inezīya yemayawik’uti (āgarīwochi) yenigigirachewini bit’ē ālu፡፡ ālahimi bezīya berisu yileyayubeti beneberuti negeri betiniša’ē k’eni bemekakelachewi yiferidali፡፡

[114] ye’ālahinimi mesigīdochi bewisit’achewi simu inidayiwesa kekelekelena iriswanimi bemabelasheti kerot’e sewi yibelit’i bedayi manewi? inezīya ferīwochi ẖonewi inijī le’inerisu bek’iribītu ‘alemi wirideti ālachewi፡፡ lenerisumi bemech’ereshayitu āgeri talak’i k’it’ati ālachewi፡፡

[115] miširak’umi mi‘irabumi ye’ālahi newi (fītochachihuni) wede yetimi bitazoru ye’ālahi fīti izīya newi፡፡ ālahi chirotawi sefī ‘āwak’ī newina፡፡

[116] ālahimi liji ālewi ālu፡፡ (kemīluti) t’irati tegebawi፡፡ āyidelemi besemayatina bemidiri yalewi hulu yerisu newi፡፡ hulumi lerisu tazazhochi nachewi፡፡

[117] semayatinina midirini yalebit’ē fet’arī newi፤ negerinimi (masigenyeti) besha gīzē lerisu yemīlewi፡- «ẖuni newi፤» wedīyawimi yiẖonali፡፡

[118] inezīyami yemayawik’uti (ānite melikitenya silemeẖonihi) ālahi āyanagirenimi noro’ālini? weyimi (le’iwinetenyanetihi) tamiri ātimet’alinimi noro’ālini? ālu፡፡ inidezīhu inezīya kenesu befīti yeneberuti inide nigigirachewi bit’ē bilewali፡፡ libochachewi (bekiḥideti) temesaselu፡፡ lemīyaregagit’u ḥizibochi ānik’ets’ochini be’irigit’i ābiraritenali፡፡

[119] inya ābisarīna āsiferarī ẖonehi bewineti lakinihi፡፡ ke’isatimi gwadochi ātit’eyek’imi፡፡

[120] āyihudochina kirisitīyanochimi hayimanotachewini isikemitiketeli diresi kanite fets’imo āyiwedumi፡፡ «ye’ālahi memirati (tikikilenyawi) memirati irisu bicha newi» belachewi፡፡ kezīyami iwik’etu kemet’alihi beḫwala zinibalēyachewini bitiketeli le’ānite ke’ālahi (yemīkelekililihi) zemedina redati minimi yelehimi፡፡

[121] inezīya mets’iḥāfuni yeset’enachewi tegebī nibabuni yanebutali፡፡ inezīya berisu yaminalu፤ berisumi yemīkidu inezīya inerisu kesarīwochu nachewi፡፡

[122] ye’isira’ēli lijochi hoyi! yachini benanite layi yelegesikwatini ts’egayēnina inēmi be‘alemati layi yabelet’ikwachihu meẖonēni āsitawisu፡፡

[123] (āmanyi) nefisimi ke(keḥadī) nefisi mininimi yematit’ek’imibetini፣ keriswami bēza yemayiwesedibetini፣ milijami leriswa yematit’ek’imibetini፣ inerisumi yemayiredubetini k’eni tet’enik’ek’u፡፡

[124] ībirahīminimi gētawi bek’alati (beḥigigati) befetenewina befets’emachewi gīzē (āsitawisi)፤ «inē lesewochi merī ādiragīhi nenyi» ālewi፡፡ «kezerochēmi (ādirigi)» āle፡፡ k’ali kīdanē bedayochuni āyagenyimi ālewi፡፡

[125] bētunimi lesewochi memeleshana ts’et’itenya baderegini gīzē (āsitawisi)፡፡ ke’ībirahīmimi mek’omīya mesigejani ādirigu፡፡ wede ībirahīmina wede īsima‘īlimi bētēni lezewarīwochuna letek’emach’ochumi le’āgonibashochi segajochumi āt’iru sinili k’ali kīdani yazini፡፡

[126] ībirahīmi bale gīzē (āsitawisi)፡፡ gētayē hoyi! yihinini ts’et’itenya āgeri ādirigi፡፡ bētesebochunimi kenesu be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yamenewini sewi kefirēwochi sit’ewi፡፡ (ālahimi) yekadewinimi sewi፤ (iset’ewalehu)፡፡ t’ik’ītimi it’ek’imewalehu፤ kezīyami wede isati k’it’ati āsit’egawalehu፤ mini tikefami memelesha! (āle)፡፡

[127] ībirahīmina īsima’īlimi «gētachini hoyi! ke’inya tek’ebeli፡፡ ānite semīwina ‘āwak’īwi ānite nehina» yemīlu sīẖonu kebētu mešeretochuni kefi baderegu gīzē (āsitawisi)፡፡

[128] «gētachini hoyi! lanete tazazhochimi ādirigeni፡፡ kezerochachinimi lanite tazazhochi ḥizibochini (ādirigi)፡፡ ḥigigatachininimi āsayeni፤ (āsawik’eni)፡፡ benyami layi temelesini፤ ānite ts’ets’etini tek’ebayu ruḫiruḫi ānite bicha nehina፡፡»

[129] «gētachini hoyi! bewisit’achewimi kenesuwi yeẖoneni melikitenya benerisu layi ānik’ets’ochihini yemīyanebilachewini mets’iḥāfinina t’ibebinimi yemīyasitemirachewini (kekihideti) yemīyat’erachewinimi laki፤ ānite āshenafīwi t’ibebenyawi ānite bicha nehina» (yemīlumi sīẖonu)፡፡

[130] ke’ībirahīmimi ḥigigati nefisuni yak’ēle sewi kaliẖone besitek’eri yemīyafegefigi manewi? (yelemi)፤ bek’iribītumi ‘alemi be’irigit’i meret’inewi፡፡ bemech’ereshayitumi ‘alemi irisu kemelikamochu newi፡፡

[131] gētawi lerisu tazezi balewi gīzē (meret’ewi)፡፡ le‘alemati gēta tazeziku āle፡፡

[132] beriswami (beḥigigatītu) ībirahīmi lijochuni āzeze፡፡ ya‘ik’ubimi (inidezīhu lijochuni āzeze)፡፡ «lijochē hoyi! ālahi lenanite hayimanotini meret’e፤ silezīhi inanite musilīmochi ẖonachihu inijī ātimutu» (ālachewi)፡፡

[133] ya‘ik’ubini moti bemet’abeti gīzē lelijochu kenē beḫwala manini tigezalachihu bale gīzē k’erabīwochi neberachihuni? (inerisumi) āmilakihinina ye’ābatochihini ye’ībirahīmini ye’īsima‘īlinina ye’īsiḥāk’inimi āmilaki ānidi yeẖonewini āmilaki inya lerisu fit͟s’umi tazazhochi ẖoneni inamelikaleni ālu፡፡

[134] yihichi (yetewesachiwi) be’irigit’i yalefechi ḥizibi nati፡፡ leriswa yešerachiwi (minida) ālati፡፡ lenanitemi yešerachihuti (minida) ālachihu፡፡ yišerutimi keneberuti ātit’eyek’umi፡፡

[135] «āyihudini weyimi kirisitīyanochini ẖunu፤ (k’inuni menigedi) timeralachihuna» ālumi፡፡ «āyidelemi ye’ībirahīmini hayimanoti k’et’itenya sīẖoni iniketelaleni፤ ke’āgarīwochimi ālineberemi» belachewi፡፡

[136] «be’ālahina wedenya beteweredewi (k’uri’ani) wede ībirahīmimi wede īsima‘īlina wede īsiḥāk’imi wede ya‘ik’ubina wede negedochumi beteweredewi bezīyami musana ‘īsa beteset’uti bezīyami nebīyati hulu kegētachewi beteset’uti kenerisu be’ānidimi mekakeli yemanileyi siniẖoni āmenini፤ inyami lerisu (le’ālahi) tazazhochi neni» belu፡፡

[137] berisu bamenachihubeti bit’ē bīyaminu be’irigit’i temeru፡፡ bīzorumi inerisu bech’ik’ich’ik’i wisit’i bicha nachewi፡፡ inerisunimi ālahi yibek’ahali፤ irisumi semīwi ‘āwak’īwi newi፡፡

[138] ye’ālahini (yetefet’iro) menikiri (imineti) yazu፡፡ bemenikerimi ke’ālahi yibelit’i yamare manewi? (manimi yelemi) inyami lerisu bicha tegezhīwochi neni (belu)፡፡

[139] irisu (ālahi) gētachinina gētachihu sīẖoni lenyami širachini yaleni siniẖoni lenanitemi širachihu yalachihu sitiẖonu inyami lerisu fits’umi tazazhochi siniẖoni be’ālahi (hayimanoti) tikerakerunalachihuni? belachewi፡፡

[140] weyimi ībirahīmi īsima‘īlimi īsiḥāk’imi ya‘ik’ubimi negedochumi āyihudochi weyimi kirisitīyanochi neberu tilalachihuni? «inanite tawik’alachihuni? weyinisi ālahi?» belachewi፡፡ irisumi zenidi ke’ālahi yeẖonechini misikirineti kedebek’e sewi yibelit’i bedayi manewi? ālahimi kemitišeruti hulu zenigī āyidelemi፡፡

[141] yihichī be’irigit’i yalefechi ḥizibi nati፤ le’iriswa yešerachiwi ālati፤ lenanitemi yešerachihuti ālachihu፤ yišerutimi keneberuti ātit’eyek’umi፡፡

[142] kesewochu k’īlochu «kezīyachi beriswa layi keneberubati k’ībilachewi mini āzorachewi?» yilalu፤ «miširak’umi mi‘irabumi ye’ālahi newi፤ yeshawini sewi wede k’et’itenyawi menigedi yimerali» belachewi፡፡

[143] inidezīhumi (inidemeranachihu) besewochi layi mesikarīwochi litihonuna melikitenyawimi benanite layi mesikarī yihoni zenidi mirit’i ḥizibochi ādereginachihu፡፡ yachinimi beriswa layi yeneberikibatini āk’it’ach’a melikitenyawini yemīketelewini sewi wede kihideti kemīmelesewi sewi linawik’i (linigelits’i) iniji k’ībila āladereginatimi፡፡ iriswami benezīya ālahi bemerachewi sewochi layi besitek’eri be’irigit’i kebadi nati፡፡ ālahimi iminetachihuni (sigidetachihuni) yemīyat’efa āyidelemi፤ ālahi lesewochi bet’ami riḫiruḫi āzanyi newina፡፡

[144] yefītihini wede semayi megelabet’i be’irigit’i inayaleni፡፡ wedemitiwedatimi k’ībila inazorihaleni፡፡ silezīhi fītihini wede tekeberewi mesigīdi (wede ka‘iba) āgit’ach’a āzuri፡፡ yetimi sifira bitiẖonumi (sitisegidu) fītochachihuni wederisu āgit’ach’a āzuru፡፡ inezīyami mets’iḥāfuni yeteset’uti irisu kegētachewi sīẖoni iwineti mehonuni yawik’alu፡፡ ālahimi kemitišeruti šira zenigī āyidelemi፡፡

[145] inezīyanimi mets’iḥāfini yeteset’utini be’āsireji hulu bitimet’achewi k’ībilahini āyiketelumi፡፡ ānitemi k’ībilachewini teketayi āyidelehimi፡፡ kefīlachewimi yekefīluni k’ībila teketayi āyidelumi፡፡ ke‘iwik’etimi (kera‘iyi) kemet’alihi beḫwala zinibalēyachewini bitiketeli ānite yani gīzē kebedayochi nehi፡፡

[146] inezīya mets’iḥāfini yeset’enachewi wenidochi lijochachewini inidemīyawik’u (muḥāmedini) yawik’utali፡፡ kenesumi yeteleyu kifilochi inerisu yemīyawek’u sīẖonu iwinetuni be’irigit’i yidebik’alu፡፡

[147] (yihi) kegētahi yeẖone iwineti newi፤ ketet’erat’arīwochumi ātihuni፡፡

[148] lehulumi irisu (besigideti fītuni) yemīyazoribati āgit’ach’a ālechiwi፡፡ wede melikami širawochimi teshik’edademu፡፡ yetimi sifira bitiẖonu ālahi inaniteni yetesebesebachihu ẖonachihu yamet’achiḫwali፡፡ ālahi benegeru hulu layi chayi newina፡፡

[149] keyetimi (leguzo) kewet’ahibeti sifira fītihāni wede tekeberewi mesigīdi āgit’ach’a āzuri፡፡ irisumi kegētahi yeẖone irigit’enya iwineti newi፡፡ ālahimi kemitišeruti šira zenigī āyidelemi፡፡

[150] keyetimi kewet’ahibeti sifira fītihini wede tekelelewi mesigīdi āgit’ach’a āzuri፡፡ beyetimi sifira bitiẖonu lesewochu inezīya kenesu yebedeluti sīk’eru (hayimanotachinini yikidalu k’ībilachinini yiketelalu bemaleti) benanite layi mekerakerīya inidayinorachewi fītochachihuni wede āgit’ach’awi āzuru፡፡ ātifiruwachewimi፤ firunyimi፤ (bezīhimi yazezikwachihu mekerakerīya inidayinorachewi) benanitemi layi ts’egayeni inidimolalachihuna (wede iwinetimi) iniditimeru newi፡፡

[151] bewisit’achihu kenanitewi yeẖoneni benanite layi ānik’ets’ochachinini yemīyanebilachihuna yemīyat’erachihu፣ mets’iḥāfinina t’ibebinimi yemīyasitemirachihu፣ tawik’uti yalineberachihutinimi negeri yemīyasawik’achihu yeẖoneni melikitenya inidelakini (ts’egani molanilachihu)፡፡

[152] āsitawisunyimi፤ āsitawisachiḫwalehuna lenēmi āmesiginu፤ ātikadunyimi፡፡

[153] inanite yamenachihu hoyi! bemetagesina besolati teredu፡፡ ālahi (be’iridatawi) ketagashochi gari newina፡፡

[154] be’ālahi menigedi (lehayimanotu) yemīgedelutini sewochimi «mutani nachewi» ātibelu፡፡ be’iwinetu ḥiyawani nachewi፤ gini ātawik’umi፡፡

[155] kefirihatina kereḫabimi bet’ik’īti negeri፣ kegenizebochina kenefisochimi፣ kefirafirēwochimi bemek’enesi be’irigit’i inimokirachiḫwaleni፡፡ tagashochinimi (begeneti) ābisiri፡፡

[156] inezīyani mekera፤ benekachachewi gīzē «inya le’ālahi፤ neni inyami wederisu temelashochi» neni yemīlutini (ābisiri)፡፡

[157] inezīya be’inerisu layi kegētachewi yeẖonu miḥiretochi chirotami ālilu፡፡ inerisumi (wede iwineti) temerīwochu inerisu nachewi፡፡

[158] sofana meriwa ke’ālahi (ti‘izazi mefets’emīya) milikitochi nachewi፡፡ bētuni (ka‘ibani) beḥāji weyimi be‘umirahi šira yegobenye sewi behuletu (mekakeli) bememelalesu berisu layi ḫat’ī’āti yelebetimi፡፡ melikaminimi šira befek’adenyaneti yešera sewi (ālahi yimenedawali)፤ ālahi āmesiganyi ‘āwak’ī newina፡፡

[159] inezīya ke’ānik’ets’ochina kek’ini memirīya yaweredinewini lesewochi bemets’iḥāfu kegelets’inewi beḫwala yemīdebik’u፤ inezīya ālahi yiregimachewali፤ regamīwochimi hulu yiregimwachewali፡፡

[160] inezīya (kemedebek’i) yetets’ets’etuna (širachewini) yasamerumi (yedebek’utini) yegelets’umi bicha sīk’eru፡፡ inezīhimi benesu layi (ts’ets’etachewini) ik’ebelalehu፤ inēmi ts’ets’etini bet’ami tek’ebayi āzanyu nenyi፡፡

[161] inezīya yekadu inerisu keḥādīwochi ẖonewimi yemotu inezīya benerisu layi ye’ālahina yemela’ikiti yesewochimi hulu irigimani ālebachewi፡፡

[162] bewisit’wa (berigimaniwa wisit’i) huligīzē zewitarīwochi sīẖonu k’it’atu kenesu āyik’elelimi inerisumi āyik’ik’oyumi (gīzē āyisiset’umi)፡፡

[163] āmilakachihumi ānidi āmilaki bicha newi፤ kerisu bek’eri lēla āmilaki yelemi፡፡ (irisu) ijigi bet’ami riḫiruhi āzanyi newi፡፡

[164] semayatinina midirini bemefit’eri lēlītinina k’eninimi bematekakati፣ bezīyachemi sewochini bemīt’ek’imi negeri (tech’ina) bebahiri layi bemitinishalelewi tanikwa፣ ālahimi kesemayi baweredewi wihana berisumi midirini kemotechi beḫwala ḥiyawi bemadiregu፣ beriswami wisit’i ketenik’esak’ashi hulu bemebetenu፣ nefasochinimi (beye’āgit’ach’awi) bemagelebabet’i፣ besemayina bemidiri mekakeli bemīnedawimi demena lemīyawik’u ḥizibochi irigit’enya milikitochi ālu፡፡

[165] kesewochimi ke’ālahi lēla balenit’awochini (t’a‘otatini) ālahini inidemīwedu yemīwedwachewi ẖonewi yemīyizu ālilu፡፡ inezīya yamenutimi ālahini bemewidedi (kenerisu) yibelit’i yeberetu nachewi፡፡ inezīyami yebedeluti sewochi k’it’atini (betiniša’ē k’eni) bayu gīzē ḫāyili hulu le’ālahi bicha meẖonunina ālahimi k’it’atu biritu meẖonuni (be’ādunya ‘alemi) bīyawik’u noro (balanit’awochini bemeyazachewi betets’ets’etu neberi)፡፡

[166] inezīya āsiketayochu k’it’atini yayu sīẖonu ke’inezīya keteketayochi betet’iraruna be’inerisumi (mekakeli) mikiniyatochi betek’oret’u gīzē (yemīẖonutini bawek’u noro betets’ets’etu neberi)፡፡

[167] inezīyami yeteketeluti «le’inya (wede k’iribītu ‘alemi) ānidīti gīzē memelesi benorechinina ke’inya inidetet’iraru ke’inerisu betet’irarani inimenyaleni» yilalu፡፡ inidezīhu ālahi širawochachewini benerisu layi ts’ets’etochi ādirigo yasayachewali፡፡ inerisumi ke’isati wech’īwochi āyidelumi፡፡

[168] inanite sewochi hoyi! bemidiri kalewi negeri yetefek’ede t’afach’i sīẖoni bilu፡፡ yeseyit’aninimi irimijawochi ātiketatelu፡፡ irisu le’inanite gilits’i t’elati newina፡፡

[169] (irisu) yemīyazachihu beḫat’ī’atina bets’eyafi negeri be’ālahimi layi yematawik’utini iniditinageru bicha newi፡፡

[170] le’inerisumi «ālahi yaweredewini teketelu» betebalu gīzē «āyidelemi ābatochachinini berisu layi yagenyenibetini negeri iniketelaleni» yilalu፡፡ ābatochachewi minimi yemayawik’una (wede iwineti) yemayimerumi bīẖonu (yiketeluwachewalini)

[171] yenezīyami yekaduti (ina wede k’ini menigedi yemīt’erachewi sewi) misalē inidezīya dimits’inina t’irīni besitek’eri lēlani bemayisema (inisisa) layi inidemīch’ohi bit’ē newi፡፡ (inerisu) denik’orowochi፣ dīdawochi፣ ‘iwirochi nachewi፤ silezīhi inerisu āyawik’umi፡፡

[172] inanite yamenachihu hoyi! kenezīya keset’enachihu t’afach’ochi bilu፡፡ le’ālahimi irisuni bicha yemitigezu inideẖonachihu āmesiginu፡፡

[173] benanite layi irimi yaderegewi bekitinina demini፣ ye’irīya šiganimi፣ be’irisumi (maredi) ke’ālahi simi lēla yetenesabetini negeri bicha newi፡፡ shifitana weseni ālafī sayiẖoni (lemebilati) yetegedede sewimi berisu layi ḫat’ī’ati yelebetimi ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡

[174] inezīya ālahi kemets’iḥāfi yaweredewini yemīdebik’u berisumi (bemedebek’achewi) t’ik’ītini waga yemīgezu inezīya behodochachewi wisit’i isatini inijī āyibelumi፡፡ ālahimi betiniša’ē k’eni āyanagirachewimi፤ (keḫat’ī’ati) āyat’erachewimimi፡፡ lenerisumi āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[175] inezīya t’imetini bek’inineti k’it’atinimi bemiḥireti yegezu nachewi፡፡ be’isati layimi mini tagashi āderegachewi

[176] yihi (k’it’ati) ālahi mets’iḥāfini be’iwineti yawerede bemeẖonu mikiniyati (ina berisu bemekadachewi) newi፡፡ inezīyami bemets’iḥāfu yeteleyayuti (ke’iwineti) berak’e ch’ik’ich’ik’i wisit’i nachewi፡፡

[177] melikami šira fītochachihuni wede miširak’ina mi‘irabi āk’it’ach’a mazori āyidelemi፡፡ gini melikami šira be’ālahina bemech’ereshawi k’eni፣ bemela’ikitimi፣ bemets’aḥifitimi፣ benebīyatimi፣ yamene sewi genizebinimi kemewidedu gari lezimidina balebētochina leyetīmochi lemisikīnochimi፣ lemenigedenyochimi፣ lelemanyochimi፣ lech’anik’awochimi (masilek’ek’i) yeset’e sewina solatinimi denibuni t’ebik’o yesegede፣ zekanimi yeset’e፣ k’ali kīdanimi begebu gīzē bekīdanachewi yemolu (sewochi šira) newi፡፡ bechigiri bebeshitana bet’ori gīzēmi tagashochini (inawedisaleni)፡፡ inezīhi inezīya iwinetini yeyazu nachewi፡፡ inezīyami tet’enik’ak’īwochu inerisu nachewi፡፡

[178] inanite yamenachihu hoyi! betegedelu sewochi mamesaseli benanite layi tets’afe፡፡ nets’a benets’a barīyami bebarīya sētimi besēti (yigedelalu)፡፡ le’irisumi (legedayu) kewenidimu (demi) tinishi negeri miḥireti yetederegeleti sewi (bemeḥarīwi layi gumawini) bemelikami meketateli wederisumi (wede meḥarīwi) gedayu bemelikami ākwaḫwani mekifeli ālebachewi፡፡ yihi kegētachihu yeẖone mak’alelina izineti newi፡፡ kezīhimi beḫwala ḥigini yetelalefe sewi lerisu āsamamī k’it’ati ālewi፡፡

[179] le’inanitemi bale ā’imirowochi hoyi! bemamesaseli (ḥigi) wisit’i ḥiyiweti ālachihu፡፡ tit’enek’ek’u zenidi (gedayini megideli tedenegegelachihu)፡፡

[180] ānidachihuni moti bemet’abeti gīzē hābitini bītewi lewelajochina lek’iribi zemedochi bebego menazezi benanite layi tets’afe፡፡ (yihi) bet’inik’uk’ochu layi irigit’enya dinigagē tedenegege፡፡

[181] (nuzazēwini) kesemawimi beḫwala yelewet’ewi sewi ḫat’ī’ātu benezīya bemīlewit’uti layi bicha newi፡፡ ālahi semī ‘āwak’ī newina፡፡

[182] ketenazazhīmi bekuli (kewineti) mezenibelini weyimi (kešīso bemech’emeri) ḫat’ī’atini yawek’ena bemekakelachewi yasitarek’e sewi be’irisu layi ḫat’ī’ati yelebetimi፡፡ ālahi bet’ami meḥarī āzanyi newina፡፡

[183] inanite yamenachihu hoyi ts’omi benezīya kenanite befīti beneberuti (ḥizibochi) layi inide tets’afe benanitemi layi tets’afe (tedeneba) litit’enek’ek’u yikejelalina፡፡

[184] yetek’ot’eruni k’enochi (ts’umu)፡፡ ke’inanitemi wiset’i beshitenya weyimi beguzo layi yeẖone sewi kelēlochi k’enochi k’ut’irochini mets’omi ālebeti፡፡ be’inezīyami ts’omini bemayichiluti layi bēza diẖani mabilati ālebachewi፡፡ (bēzani bemech’emeri) melikaminimi šira yefek’ede sewi irisu (fek’ido mech’emeru) lerisu belach’i newi፡፡ mets’omachihumi lenanite yebelet’e newi፤ yemitawik’u bitiẖonu (timerit’utalachihu)፡፡

[185] (iniditits’omu yetets’afebachihu) ya berisu wisit’i lesewochi merī kek’ini menigedina (iwinetini kewisheti) kemīleyumi gelach’ochi (ānik’ets’ochi) sīẖoni k’uri’ani yeteweredebeti yeremedani weri newi፡፡ ke’inanitemi weruni yagenye sewi yits’umewi፡፡ beshitenya weyimi beguzo layi yeẖonemi sewi kelēlochi k’enochi k’ut’irochini (beliku) mets’omi ālebeti፡፡ ālahi be’inanite geruni (negeri) yishali፡፡ be’inanitemi chigiruni āyishami፡፡ k’ut’irochinimi litimolu ālahinimi k’inuni menigedi silemerachihu takebirutina tameseginuti zenidi (yihini denegeginilachihu)፡፡

[186] barochēmi ke’inē bet’eyek’uhi gīzē (inidīhi belachewi)፡- inē k’iribi nenyi፡፡ yelemanyini ts’eloti belemenenyi gīzē ik’ebelewalehu፡፡ silezīhi lenē yitazezu፤ benēmi yimenu፤ inesu līmeru yikejelalina፡፡

[187] bets’omi lēlīti wede sētochachihu mediresi lenanite tefek’edelachihu፡፡ inerisu lenanite libisochi nachewi፤ inanitemi lenerisu libisochi nachihu፡፡ ālahi inanite nefisochachihuni yemitibedilu meẖonachihuni ‘āwek’e፡፡ be’inanitemi layi temeleselachihu፡፡ ke’inanitemi yik’irita āderege፡፡ āhuni tegenanyuwachewi፡፡ ālahimi lenanite yets’afelachihuni negeri (lijini) feligu፡፡ kegohi yeẖonewi nech’u kirimi ket’ik’uru kiri (kelēlīti ch’elema) le’inanite isikemīgelits’ilachihu diresi bilu፤ t’et’umi፡፡ kezīyami ts’omini isike lēlītu diresi mulu፡፡ inanitemi bemesigīdochi tek’emach’ochi sitiẖonu ātigenanyuwachewi፡፡ yihichi ye’ālahi ḥigigati natina (lemetelalefi) ātik’irebwati፡፡ inidezīhu ālahi ānik’ets’ochuni lesewochi yabirarali፡፡ inerisu (yetekelekelutini) līt’enek’ek’u yikejelalina፡፡

[188] genizebochachihunimi bemekakelachihu bekenitu (yale āgibabi) ātibilu፡፡ inanitemi yemitawik’u sitiẖonu kesewochi genizebochi kefīlini beḫat’ī’ati tibelu zenidi wede danyochi ātit’alwati፡፡

[189] (muḥāmedi hoyi!) kelega ch’erek’awochi (melewawet’i) yit’eyek’uhali፡፡ inerisu lesewochi t’ik’imi leḥājimi (mawek’īya) gīzēyatochi (milikitochi) nachewi belachewi፡፡ melikami širami bētochini kejeribawochachewi bememit’atachihu āyidelemi፡፡ gini yemelikami šira balebēti yetet’enek’ek’e sewi newi፡፡ bētochinimi kedejafochachewi bekuli gibu፤ ālahinimi firu litidinu yikejelalina (belachewi)፡፡

[190] inezīyanimi yemīgadeluwachihuni (keḥadīwochi) be’ālahi menigedi tegadelu፡፡ weseninimi ātilefu፤ ālahi weseni ālafīwoni āyiwedimina፡፡

[191] bagenyachiḫwachewimi sifira hulu gideluwachewi፡፡ ke’āwet’wachihumi sifira āwit’wachewi፡፡ mekerami kemegideli yibelit’i yeberetachi nati፡፡ betekeberewi mesigīdimi zenidi berisu wisit’i isikemīgadeluwachihu diresi ātigadeluwachewi፡፡ bīgadeluwachihumi gideluwachewi፤ yekeḥadīwochi k’it’ati inidezīhi newi፡፡

[192] bīkelekelumi ālahi meḥarī āzanyi newi፡፡

[193] huketi isikemayigenyina hayimanoti le’ālahi bicha isikemīẖoni diresi tegadeluwachewi፡፡ bīkelekilumi wesenini malefi፤ bebedayochi layi inijī yelemi (weseni ātilefubachewi)፡፡

[194] yetekeberewi weri betekeberewi weri ānits’ari newi፡፡ kibirochimi hulu temesasayochi nachewi፡፡ be’inanitemi layi (betekeberewi weri) weseni yalefebachihuni sewi benanite layi weseni balefewi bit’ē berisu layi weseni ilefubeti፡፡ ālahinimi firu ālahi kemīferuti gari meẖonunimi ‘iwek’u፡፡

[195] be’ālahimi menigedi legisu፡፡ be’ijochachihumi (nefisochachihuni) wede t’ifati ātit’alu፡፡ bego širanimi širu፤ ālahi bego šerīwochini yiwedalina፡፡

[196] ḥājinina ‘umiranimi le’ālahi mulu፡፡ bititagedumi kehādiyi (kemešiwa’iti) yetegerawini (mesewati) ālebachihu፡፡ hādiyumi isifirawi isikemīderisi diresi rasochachihuni ātilach’u፡፡ kenanitemi wisit’i beshitenya weyimi berasu huketi yalebeti yeẖone sewi (bīlach’i) kets’omi weyimi kemits’iwati weyimi kemešiwa‘iti bēza ālebeti፡፡ ts’et’itami bagenyachihu gīzē isike ḥāji be‘umira yetet’ak’eme sewi kehādiyi yetegerawini (mešewati) ālebeti፡፡ yalagenyemi sewi sositini k’enochi beḥāji werati፤ sebatimi betemelesachihu gīzē mets’omi ālebeti፡፡ yihichi mulu ‘āširi (k’enati) nati፡፡ yihimi (ḥigi) bētesebochu kek’idusu mesigīdi āk’irabīya laliẖonu newi፡፡ ālahinimi firu፤ ālahimi k’it’ate biritu meẖonuni iwek’u፡፡

[197] ḥāji (gīzēyatu) yetawek’u werochi nachewi፡፡ be’inerisumi wisit’i ḥājini (inidīšera) nefisuni yasigedede sewi beḥāji wisit’i sētini megenanyeti mamets’imi kirikirimi yelemi፡፡ kebegomi šira yemitišerutini hulu ālahi yawik’ewali፡፡ tesenek’umi፤ kesinik’imi hulu belach’u t’inik’ak’ē (ālahini mefirati) newi፡፡ ye’ā’imirowochimi balebētochi hoyi! firunyi፡፡

[198] (beḥāji gīzē benigidi šira) kegētachihu tirifini bemefelegachihu benanite layi ḫat’ī’ati yelebachihumi፡፡ ke‘ārefatimi begorefachihu gīzē meshe‘āreliḥārami zenidi ālahini āwisu፡፡ (leḥāji) silemerachihumi āwisuti፡፡ kememiratu befītimi be’irigit’i ketesasachochi neberachihu፡፡

[199] kezīyami (k’ureyishochi hoyi!) sewochu kegorefubeti sifira gurefu፤ (temelesu)፡፡ ālahinimi miḥiretini leminu፤ ālahi ijigi meḥarī āzanyi newina፡፡

[200] yeḥāji širawochachihunimi befets’emachihu gīzē ābatochachihuni inidemitawesu weyimi yibelit’i yeberetani mawisati ālahini āwisu፡፡ kesewochimi wisit’i፡- «gētachini hoyi! bemidire‘alemi melikami ‘idilini sit’eni» yemīli sewi āle፡፡ lerisumi bemech’ereshayitu āgeri ke‘idili minimi yelewimi፡፡

[201] ke’inerisumi wisit’i፡- «gētachini hoyi! bemidire ‘alemi degini negeri (ts’egani) bemech’ereshayitumi āgeri degini negeri (genetini) sit’eni፤ ye’isatinimi k’it’ati t’ebik’eni» yemīlu sewochi ālilu፡፡

[202] inezīyakešeruti bego šira lenerisu idili ālachewi፡፡ ālahimi mirimerawi fet’ani newi፡፡

[203] betek’ot’eru k’enochimi wisit’i (bemīna t’et’erochini sitiwerewiru) ālahini āwisu፡፡ behuleti k’enochimi wisit’i (bemeẖēdi) yetechakole sewi berisu layi ḫat’ī’ati yelebetimi፡፡ yek’oyemi sewi berisu layi ḫat’ī’ati yelebetimi፡፡ (yihimi) ālahini lefera sewi newi፡፡ ālahinimi firu፡፡ inanite wederisu yemitisebesebu meẖonachihunimi ‘iwek’u፡፡

[204] kesewochimi wisit’i irisu kirikire biritu sīẖoni bek’iribītu ḥiyiweti nigigiru yemīdenik’ihina belibu wisit’i balewi negeri layi ālahini yemīyasimesekiri sewi ālile፡፡

[205] (kanite) bezoremi gīzē bemidiri layi bewisit’wa līyabelashina āzimeranina inisisawochini līyat’efa yirot’ali፡፡ ālahimi mabelashetini āyiwedimi፡፡

[206] le’irisu «ālahini fira» betebalemi gīzē፤ ti‘ibītu beḫat’ī’ati (šira) layi tigefefawalechi፡፡ gehānemimi bek’īwi nati፤ (iriswami) be’irigit’i yekefachi minit’afi nati፡፡

[207] kesewochimi wisit’i ye’ālahini widēta lemefelegi nefisuni yemīshet’i sewi ālile፡፡ ālahimi lebarochu bet’ami riḫiruhi newi፡፡

[208] inanite yamenachihu hoyi! hulachihumi bemetazezi wisit’i gibu፡፡ yeseyit’aninimi irimijawochi ātiketelu፤ irisu le’inanite gilits’i t’elati newina፡፡

[209] gilits’i masirejawochimi kemet’ulachihu beḫwala bitizenebelu ālahi āshenafī t’ibebenya meẖonuni iwek’u፡፡

[210] ālahi (k’it’atu)na mela’ikitu kedemena beẖonu t’ilawochi wisit’i līmet’uwachewi inijī āyit’ebabek’umi፡፡ negerumi tefets’eme፤ negerochimi hulu wede ālahi yimelesalu፡፡

[211] ye’isira’ēlini lijochi kegilits’i te‘amiri sinitini ideset’enachewi t’eyik’achewi፡፡ ye’ālahinimi ts’ega kemet’achileti beḫwala yemīlewit’i sewi ālahi k’it’ate biritu newi፡፡

[212] le’inezīya lekaduti ke’inezīya kamenuti yemīsalek’u sīẖonu k’iribītu ḥiyiweti teshelemechilachiwi፡፡ inezīyami yetet’enek’ek’uti betiniša’ē k’eni kebelayachewi nachewi፡፡ ālahimi lemīshawi sewi yale gimiti yiset’ali፡፡

[213] sewochu hulu ānidi ḥizibi neberu፤ (teleyayu)፡፡ ālahimi nebīyatini ābisarīwochina āsiferarīwochi ādirigo lake፡፡ ke’inerisumi gari mets’aḥifitini besewochu mekakeli bezīya berisu beteleyayubeti negeri yiferidi zenidi be’iwineti āwerede፡፡ be’irisumi (behayimanoti) gilits’i āsirejīwochi kemet’ulachewi beḫwala bemekakelachewi leẖonewi mik’enyineti inezīyawi yeteset’uti inijī āliteleyayubetimi፡፡ ālahimi inezīyani yamenutini sewochi le’izīya ke’iwineti berisu leteleyayubeti befik’adu merachewi፡፡ ālahimi yemīshawini sewi wede k’et’itenyawi menigedi yimerali፡፡

[214] be’iwinetu ye’inezīya kebefītachihu yalefuti (mi’iminani mekera) bit’ē sayimet’achihu genetini litigebu tasibalachihuni? melikitenyawina inezīya kerisu gari yamenuti «ye’ālahi iridata mechē newi?» isikemīlu diresi mekerana gudati nekachachewi፤ teribedebedumi፡፡ nik’u! ye’ālahi iridata be’irigit’i k’iribi newi (tebalumi)፡፡

[215] minini (lemanimi) inidemīlegisu yit’eyik’uhali፡፡ kemelikami negeri yemitilegisuti፤ lewelajochina lek’iribi zemedochi፣ leyetīmochimi፣ ledihochimi፣ lemenigedenyochimi newi፡፡ kebego negerimi maninyawinimi bitišeru ālahi irisuni ‘āwak’ī newi belachewi፡፡

[216] megadeli irisu le’inanite yetet’ela sīhoni be’inanite layi tets’afe፡፡ ānidachi negerini irisu lenanite yebelet’e sīhoni yemitit’eluti meẖonachihu teregaget’e፡፡ ānidachinimi negeri irisu lenanite met’ifo sīhoni yemitiweduti mehonachihu teregaget’e፡፡ ālahimi (yemīshalachihuni) yawik’ali gini inanite ātawik’umi፡፡

[217] ketekeberewi weri (kerejebi) berisu wisit’i kemegadeli yit’eyik’uhali፡፡ belachewi «berisu wisit’i megadeli talak’i (ḫāt’ī’āti) newi፡፡ gini ke’ālahi menigedi (sewochini) mekelakeli፣ berisumi mekadi፣ ketekeberewimi mesigīdi (magedi) balebētochunimi kerisu mawit’ati ālahi zenidi yibelit’i talak’i (wenijeli) newi፡፡ fetenami (magarati) kemegideli yibelit’i kebadi newi፡፡ (keḥādīwochi) bīchilu kehayimanotachihu isikemīmelisachihu diresi yemīwaguwachihu kemehoni āyibozinumi፡፡ ke’inanite wisit’imi kehayimanotu yemīmelesina irisumi keḥādī hono yemīmoti sewi inezīya (bego) širachewi bek’iribītumi bemech’ereshayitumi āgeri tebelashechi፡፡ inezīya ye’isati gwadochi nachewi፡፡ inerisu beriswa wisit’i zewitarīwochi nachewi፡፡»

[218] inezīya yamenutina inezīyami (ke’āgerachewi) yetesededuti be’ālahimi menigedi layi yetegadeluti inezīya ye’ālahini izineti yikejilalu፡፡ ālahimi ijigi meḥarī āzanyi newi፡፡

[219] ā’imironi kemīk’awemi met’et’ina kek’umari yit’eyik’uhali፡፡ «behuletumi wisit’i talak’i ḫat’ī’atina lesewochi t’ik’imochi ālubachewi፡፡ gini ḫat’ī’atachewi ket’ik’imachewi bet’ami tilik’i newi» belachewi፡፡ minini inidemīmets’ewitumi (met’enuni) yit’eyik’uhali፡፡ «tirifini (mets’iwitu)» belachewi፡፡ inidezīhu tasitenetinu zenidi ālahi lenanite ānik’ets’ochini yigelits’ilachiḫwali፡፡

[220] bek’iribītu ‘alemina bemech’ereshayitu tasitenetinu zenidi (yigelets’ilachiḫwali)፡፡ keyetīmochimi yit’eyik’uhali፡፡ «le’inerisu (genizebachewini bemarabati) masameri belach’i newi፡፡ bitik’elak’elwachewimi wenidimochachihu nachewi፡፡ ālahimi yemīyat’efawini kemīyabejewi (leyito) yawik’ali፡፡ ālahimi besha noro basichegerachihu neberi፤ ālahi āshenafī t’ibebenya newina» belachewi፡፡

[221] (be’ālahi) āgarī yehonu sētochi isikemīyaminu diresi ātagibuwachewi፡፡ ke’āgarīyitu minimi bitidenik’achihumi inikwa yamenechiwi barīya be’irigit’i belach’i nati፡፡ le’āgarīwochumi isikemīyaminu diresi ātidarulachewi፡፡ ke’āgarīwi (gēta) minimi bīdenik’achihu mi’iminu barīya belach’i newi፡፡ inezīya (āgarīwochi) wede isati yit’aralu፡፡ ālahimi befek’adu wede genetina wede miḥireti yit’erali፡፡ ḥigigatunimi lesewochi yigelits’ali inerisu līgesets’u yikejelalina፡፡

[222] keweri ābebami yit’eyik’uhali፡፡ irisu āsit’eyafī newi፡፡ sētochinimi beweri ābeba gīzē rak’wachewi፡፡ nits’uḥi isikemīẖonumi diresi ātik’irebuwachewi፡፡ nits’uḥi beẖonumi gīzē ālahi kazezachihu sifira tegenanyuwachewi፡፡ ālahi (keḫat’ī’ati) temelashochini yiwedali፤ tet’irarīwochinimi yiwedali belachewi፡፡

[223] sētochachihu lenanite irisha nachewi፡፡ irishachihunimi befelegachihuti ẖuneta diresu፡፡ lenefisochachihumi (melikami širani) āsik’edimu፡፡ ālahinimi firu፡፡ inanitemi tegenanyiwochu meẖonachihuni ‘iwek’u፡፡ mi’imenaninimi (begeneti) ābisiri፡፡

[224] melikami inidatišeru፣ ālahinimi inidatiferu፣ besewochimi mekakeli inidatasitarik’u ālahini lemeḥālawochachihu girido ātadirigu፡፡ ālahimi semī āwak’ī newi፡፡

[225] bemeḥālawochachihu bewidik’u (satasibu bemitimiluti) ālahi āyizachihumi፡፡ gini libochachihu basebuti yiyizachiḫwali፡፡ ālahimi bet’ami meḥārī tagashi newi፡፡

[226] le’inezīya kesētochachewi (layik’eribu) lemīmiluti āratini werochi met’ebek’i ālebachewi፡፡ (kemeḥālachewi) bīmelesumi ālahi meḥarī āzanyi newi፡፡

[227] mefitatinimi k’urit’i āsabi bīyaderigu (yifitu)፡፡ ālahimi semī ‘āwak’ī newi፡፡

[228] yetefetu sētochimi nefisochachewini (kemagibati) šositini k’uri’i yit’ebik’u፡፡ be’ālahina bemech’ereshawimi k’eni yemīyaminu bīẖonu ālahi bemaḥit͟s’enochachewi wisit’i yefet’erewini līdebik’u lenerisu āyifek’edilachewimi፡፡ balochachewimi bezīhi wisit’i irik’ini bīfeligu bememalesachewi tegebīwochi nachewi፡፡ le’inerisumi (lesētochi) yezīya be’inerisu layi yalebachewi (gidaji) bit’ē bemelikami ānuwanuwari (bebalochachewi layi mebiti) ālachewi፡፡ lewenidochimi (t’at’achewini silemīshekemu) be’inesu layi bilich’a ālachewi፡፡ ālahimi āshenafī t’ibebenya newi፡፡

[229] fichi huleti gīzē newi፤ (kezīhi beḫwala) bemelikami meyazi weyimi bebego ākwaḫwani masenabeti newi፡፡ ye’ālahinimi ḥigigati ālemet’ebek’achewini kalawek’u besitek’eri keset’achiḫachewi negeri mininimi litiwesidu le’inanite (lebalochi) āyifek’edilachihumi፡፡ ye’ālahinimi ḥigigati ālemet’ebek’achewini bitawik’u be’irisu (nefiswani) betebezhechibeti negeri behuletumi layi ḫat’ī’ati yelemi፡፡ yihichi ye’ālahi ḥigigati nati፤ ātitelalefwatimi፡፡ ye’ālahinimi ḥigigati yemītelalefu inezīya inerisu bedayochi nachewi፡፡

[230] (šositenya) bīfetatimi kezīhi beḫwala lēlani bali isikemitageba diresi lerisu ātifek’ediletimi፡፡ (huletenyawi bali) bīfetatimi ye’ālahini ḥigigati met’ebek’achewini bīyawik’u bememalesachewi behuletumi layi ḫat’ī’ati yelebachewimi፡፡ yihichimi ye’ālahi ḥigigati nati lemīyawik’u ḥizibochi yabiraratali፡፡

[231] sētochini befetachihuna (ye‘īda) gīzēyachewini bederesu gīzē bemelikami yazuwachewi፤ (temaleswachewi) weyimi bemelikami ẖunēta āsenabituwachewi፡፡ lemegudatimi weseni talifabachewi zenidi ātiyazuwachewi፤ yihininimi yemīšera sewi nefisuni be’irigit’i bedele፡፡ ye’ālahinimi ānik’ets’ochi malagech’a ādirigachihu ātiyazu፡፡ ye’ālahinimi ts’ega benanite layi yaderegewini kemets’iḥāfina ket’ibebimi berisu yemīgesits’achihu sīẖoni benanite layi yaweredewini āsitawisu፡፡ ālahinimi firu፤ ālahimi negeruni hulu ‘āwak’ī meẖonuni ‘iwek’u፡፡

[232] sētochinimi befetachihuna gīzēyachewini bederesu gīzē bemekakelachewi beḥigi betewadedu gīzē balochachewini kemagibati ātasitegwagulwachewi፡፡ yihi (mekelikeli) ke’inanite be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yemīyamini sewi berisu yigesets’ibetali፡፡ yihi hunētachihu le’inanite belach’i newi፤ (kemet’erit’eri) āt’irīmi newi፡፡ ālahimi yawik’ali፤ inanite gini ātawik’umi፡፡

[233] inatochimi lijochachewini mulu yeẖonuni huleti ‘ametati yat’ibu፡፡ (yihimi) mat’ibatini memulati lesha sewi newi፡፡ le’irisumi beteweledeleti (ābati) layi migibachewina libisachewi bechilotawi liki ālebeti፡፡ nefisi chilotawani inijī ātigededimi፡፡ welajīti (inati) belijiwa mikiniyati lerisu yeteweledeletimi (ābati) beliju mikiniyati āyigodadu፡፡ bewerashimi layi inidezīhu bit’ē ālebeti፡፡ (welajochu) kehuletumi beẖone mewadedina memekakeri (lijuni ket’uti) menet’elini bīfeligu behuletumi layi ḫat’ī’ati yelebachewimi፡፡ lijochachihunimi lelēlochi āt’ibīwochi masit’ebatini bitifeligu litiset’u yeshachihutini bemelikami ẖunēta beset’achihu gīzē (bemasit’ebatachihu) be’inanite layi ḫat’ī’ati yelebachihumi፡፡ ālahinimi firu፤ ālahimi yemitišerutini hulu temelikachi meẖonuni ‘iwek’u፡፡

[234] inezīyami kenanite wisit’i yemīmotuna mīsitochini yemītewu (mīsitochachewi) benefisochachewi ārati werochi ke‘āsiri (k’enati kegabicha) yitagesu፡፡ gīzēyachewinimi bech’eresu gīzē benefisochachewi betawek’e ḥigi bešeruti negeri be’inanite layi ḫat’ī’āti yelebachihumi፡፡ ālahimi bemitišeruti hulu wisit’i ‘āwak’ī newi፡፡

[235] sētochinimi kemach’eti berisu bashemorachihubeti weyimi benefisochachihu wisit’i (lemagibati) bedebek’achihuti benanite layi ḫat’ī’ati yelebachihumi፡፡ ālahi inanite be’irigit’i yemitasitawiswachewi meẖonachihuni ‘āwek’e፡፡ (silezīhi mashemorinina masebini fek’edelachihu፡፡) gini beḥigi yetawek’eni nigigiri yemitinegageru kaliẖonachihu besitek’eri፤ misit’īrini (gabichani) ātik’at’eruwachewi፡፡ yetets’afewimi (‘īdahi) gīzēwini isikemīderisi diresi gabichani lemewawali k’urit’i ḥāsabi ātadirigu፡፡ ālahimi benefisochachihu yalewini negeri yemīyawik’i meẖonuni ‘iwek’u፤ tet’enik’ek’utimi፡፡ ālahimi meḥarī tagashi meẖonuni ‘iwek’u፡፡

[236] sētochini satinekwachewi (satigenanyu)፤ weyimi lenesu mehirini satiwesinulachewi bitifetwachewi benanite layi ḫat’ī’ati yelebachihumi፡፡ (daregoti bemesit’eti mefitati tichilalachihu፡፡) t’ik’emwachewimi፡፡ behābitami layi chilotawi bediḫāmi layi chilotawi (āk’imu yemīfek’idewini mesit’eti) ālebeti፡፡ melikami yeẖoneni met’ik’emi bebego šerīwochi layi yeteregaget’eni፤ (t’ik’emwachewi)፡፡

[237] le’inerisumi mewesenini be’irigit’i yewesenachihulachewi sitiẖonu satinekwachewi befīti bitefetwachewi kalimaruwachihu weyimi ya yegabichawi wili be’iju yeẖonewi (baliyewi) kalimare besitek’eri yewesenachihuti gimashu ālachewi፡፡ miḥiretimi madiregachihu wede ālahi firacha bet’ami yek’erebe newi፡፡ bemekakelachihumi chirotani ātirisu፤ ālahi yemitišerutini hulu temelikachi newina፡፡

[238] besolatochi (beteleyi) bemekakelenyayitumi solati layi tet’ebabek’u፡፡ tazazhochi ẖonachihumi le’ālahi k’umu፡፡

[239] bitiferumi igirenyochi weyimi galabīwochi ẖonachihu (sigedu)፡፡ ts’et’itenyochimi beẖonachihu gīzē tawik’uti yalineberachihutini inide āsawek’achihu ālahini āwisu (sigedu)፡፡

[240] inezīya kenanite wisit’i yemīmotu mīsitochinimi yemītewu፤ lemīsitochachewi (kebētachewi) yemayiwet’u sīẖonu ‘ameti diresi met’ek’emini nuzazēni (yinazezu)፡፡ befek’adachewi bīwet’umi beḥigi ketawek’ewi negeri benefisochachewi bešeruti be’inanite (bemwachu zemedochi) layi ḫat’ī’ati yelebachihumi ālahimi āshenafī t’ibebenya newi፡፡

[241] letefetu sētochimi bechilota met’eni daregoti ālachewi፡፡ ālahini bemīferu layi tedenigigwali፡፡

[242] inidezīhu ālahi ānik’ets’ochuni tawik’u zenidi lenanite yabiraralachiḫwali፡፡

[243] wede inezīya inerisu bizu shīḥi ẖonewi motini lemefirati kehāgerochachewi wede wet’uti sewochi ‘iwik’etihi ālideresemini? ālahimi lenerisu «mutu» ālachewi፤ (motumi)፡፡ kezīyami ḥiyawi āderegachewi፡፡ ālahimi besewochi layi balechirota newi፤ gini ābizanyawochu sewochi āyameseginumi፡፡

[244] be’ālahimi menigedi (hayimanoti) tegadelu፡፡ ālahimi semī ‘āwak’ī meẖonuni ‘iwek’u፡፡

[245] ya le’ālahi melikami bidirini yemīyabedirina le’irisu (ālahi) bizu it’ifochi ādirigo yemīyanebabirileti manewi? ālahimi yich’ebit’ali፤ yizeregalimi፤ wede irisumi timelesalachihu፡፡

[246] ke’isira’ēli lijochi kemusa beḫwala wede neberuti ch’ifirochi lenebīyachewi (lesamu’ēli)፡- «le’inya nigušini āsinesalini be’ālahi menigedi iniwagaleni፤» balu gīzē ālayehimini? (ālawek’ihimini?)፡-«mewagati bīts’afibachihu ātiwagumi yiẖonali» ālachewi፡፡ «kehāgerochachinina kelijochachini yetebarerini siniẖoni be’ālahi menigedi yemaniwaga le’inya mini āleni?» ālu፡፡ be’inerisu layi mewagati betets’afebachewimi gīzē ke’inerisu t’ik’ītochi sīk’eru āfegefegu፡፡ ālahimi bedayochuni ‘āwak’ī newi፡፡

[247] nebīyachewimi le’inerisu፡- «ālahi t’walutini (sa’olini) niguši ādirigo be’irigit’i lakelachihu» ālachewi፡፡ (inerisumi)፡- «inya ke’irisu yilik’i benigišina tegebīwochi siniẖoni kehābitimi sifatini yaliteset’e sīẖoni le’irisu benya layi inidēti nigišina yinorewali?» ālu፡፡ (nebīyachewimi)፡-«ālahi be’inanite layi meret’ewi፡፡ be‘iwik’etina be’ākalimi sifatini ch’emereleti፡፡ ālahimi nigišinawini lemīshawi sewi yiset’ali፡፡ ālahimi chirotawi sefī ‘āwak’ī newi» ālachewi፡፡

[248] nebīyachewimi le’inerisu፡- «yenigišinawi milikiti kegētachihu yeẖone irigata yemusa bētesebina yeharuni bētesebi ketewitimi k’irisi bewisit’u yalebeti mela’ikiti yemīshekemuti ẖono sat’inu līmet’alachihu newi፡፡ āmanyochi bitiẖonu bezīhi le’inanite irigit’enya milikiti ālile» ālachewi፡፡

[249] t’walutimi bešerawītu (tajibo) bewet’a gīzē፡- «ālahi bewenizi (wiha) fetanyachihu newi kerisumi yet’et’a sewi ke’inē āyidelemi፡፡ yalik’emesewimi sewi be’iju mezigenini yezegene sewi bicha sīk’eri irisu kenē newi» āle፡፡ ke’inerisumi t’ik’ītochi sīk’eru kerisu t’et’u፡፡ irisuna inezīyami ke’irisu gari yamenuti (wenizuni) balefuti gīzē፡- «jalotinina šerawītuni bemewagati lenya zarē chilota yelenimi» āluti፡፡ inezīya inerisu ālahini tegenanyiwochi meẖonachewi yemīyaregagit’uti፡- «ket’ik’īti ch’ifira be’ālahi fek’adi bizuni ch’ifira yashenefechi bizu nati፤ ālahimi ketagashochi gari newi» ālu፡፡

[250] lejalotina lešerawītu beteselefumi gīzē፡- «gētachini hoyi! be’inya layi ti‘igisitini ānibwabwa፤ ch’amawochachininimi ādeladili፤ bekeḥadīyani ḥizibochimi layi iridani» ālu፡፡

[251] be’ālahimi fek’adi dili metwachewi፡፡ dawidimi jalutini (dawīti goliyadini) gedele፡፡ nigišinanina t’ibebinimi (nebīyinetini) ālahi set’ewi፡፡ kemīshawimi negeri hulu āsawek’ewi፡፡ ālahimi sewochini kefīlachewini bekefīlu memelesu balinebere noro midiri betebelashechi neberi፤ gini ālahi be‘alemati layi yechirota balebēti newi፡፡

[252] inezīhi (ānik’ets’ochi) bewineti be’ānite layi yeminanebachewi sīẖonu ye’ālahi ānik’ets’ochi nachewi፤ ānitemi be’irigit’i kemelikitenyochu nehi፡፡

[253] inezīhini melikitenyochi kefīlachewini bekefīlu layi ābelet’ini፡፡ ke’inerisu wisit’i ālahi yanegagerewi ālile፡፡ kefīlochachewinimi bederejawochi kefi āderege፡፡ yemeriyemini liji ‘īsanimi gilits’i tamiratochini set’enewi፡፡ bek’idusu menifesimi āberetanewi፡፡ ālahimi besha noro inezīya ke’inerisu (kemelikitenyochu) beḫwala yeneberuti gilits’i tamiratochi kemet’ulachewi beḫwala balitegadelu neberi፡፡ gini teleyayu፡፡ ke’inerisumi wisit’i yamene sewi ālile፡፡ kenerisumi wisit’i yekade sewi ālile፡፡ ālahimi besha noro balitewagu (baliteleyayu) neberi፡፡ gini ālahi yemīshawini yišerali፡፡

[254] inanite yamenachihu hoyi! berisu wisit’i shiyach’i (mebezheti)፣ wedajinetimi፣ milijami yelēlebeti k’eni kememit’atu befīti keset’enachihu negeri legisu፡፡ keḥadīwochimi bedayochu inerisu nachewi፡፡

[255] ālahi ke’irisu bek’eri lēla āmilaki yelemi፡፡ ḥiyawi rasuni chayi newi፡፡ manigelajetimi inik’ilifimi ātiyizewimi፡፡ besemayati wisit’ina bemidiri wisit’i yalewi hulu yerisu bicha newi፡፡ ya irisu zenidi befek’adu bīẖoni iniji yemīyamalidi manewi? (kefit’urochi) befītachewi yalewinina keḫwalachewi yalewini hulu yawik’ali፡፡ beshawimi negeri inijī ke‘iwik’etu beminimi negeri āyakabibumi (āyawik’umi)፡፡ meniberu semayatinina midirini sefa፡፡ t’ibek’achewimi āyak’itewimi፡፡ irisumi yehulu belayi talak’i newi፡፡

[256] behayimanoti masigededi yelemi፡፡ k’inu menigedi ket’emamawi be’irigit’i tegelet’e፡፡ bet’a‘otimi yemīkidina be’ālahi yemīyamini sewi leriswa mebet’esi yelēlatini t’enikara zelebeti be’irigit’i ch’ebet’e፡፡ ālahimi semī ‘āwak’ī newi፡፡

[257] ālahi ye’inezīya yamenuti sewochi redati newi፡፡ kech’elemawochi wede birihani yawet’achewali፡፡ inezīyami yekaduti redatochachewi t’a‘otati nachewi፡፡ kebirihani wede ch’elemawochi yawet’wachewali፡፡ inezīya ye’isati gwadochi nachewi፤ inerisu bewisit’wa zewitarīwochi nachewi፡፡

[258] wedezīya ālahi nigišinani sileset’ewi ībirahīmini begētawi negeri wede tekerakerewi sewi ālayehimini ībirahīmi «gētayē ya ḥiyawi yemīyaderigina yemīgedili newi» bale gīzē «inē ḥiyawi āderigalehu igedilalehumi» āle፡፡ ībirahīmi፡- «ālahi t͟s’eḥāyini kemiširak’i bekuli yamet’ali (ānite) kemi‘irabi bekuli āmit’ati» ālewi፡፡ yami yekadewi sewi walele፤ (melisi āt’a) ālahimi bedayochi ḥizibochini āyimerami፡፡

[259] weyimi yanini beketema layi iriswa bet’arawochiwa layi yewedek’echi sitiẖoni yalefewini sewi bit’ē (ālayehimini)፡- «yihichini (ketema) kemotechi beḫwala ālahi inidēti ḥiyawi yaderigatali» āle፡፡ ālahimi gedelewi meto ‘ametini (āk’oyewimi)፡፡ kezīyami āsinesawi፡- «mini yahili k’oyehi» ālewi፡፡ «ānidi k’eni weyimi yek’enini kefīli k’oyehu» āle፡፡ «āyidelemi metoni ‘ameti k’oyehi፡፡ wede migibihina wede met’et’ihimi yalitelewet’e sīẖoni temeliketi፡፡ wede āhiyahimi temeliketi፡፡ lesewochimi āsireji inaderigihi zenidi (yihinini šeserani)፡፡ wede ‘āt͟s’imochumi inidēti inideminasinesati kezīyami šigani inideminalebisati temeliketi» ālewi፡፡ lerisumi (bemayeti) betegelets’eleti gīzē፡- «ālahi benegeru hulu layi chayi meẖonuni ‘āwik’alehu» āle፡፡

[260] ībirahīmimi «gētayē hoyi! mutanini inidēti ḥiyawi inidemitaderigi āsayenyi» bale gīzē (āsitawisi፡፡) ālahi ፡- «ālamenikimini» ālewi፡፡ «āyidelemi (āminyalehu)፤ gini libē inidīrega» newi āle፡፡ (ālahimi)፡- «keberarīwochi (kewefochi) āratini yazi፡፡ wede ānitemi sebisibachewi፡፡ (k’orarit’achewimi)፤ kezīyami beyekorebitawi hulu layi kenerisu k’urach’ini ādirigi፡፡ kezīyami t’irachewi፤ fet’inewi yimet’uhalina፡፡ ālahimi āshenafī t’ibebenya meẖonuni ‘iwek’i» ālewi፡፡

[261] ye’inezīya genizebochachewini be’ālahi menigedi yemīlegisu sewochi (ligisina) misalē beyezelelawi hulu meto k’init’ati yalebachewini sebati zelelawochi inide ābek’elechi ānidīti k’init’ati bit’ē newi፡፡ ālahimi lemīshawi sewi (kezīhi belayi) yanebabirali፡፡ ālahimi chirotawi sefī ‘āwak’ī newi፡፡

[262] inezīya genizebochachewini be’ālahi menigedi yemīlegisu kezīyami yeset’utini negeri memets’adek’inina masikefatini yemayasiketilu le’inerisu begētachewi zenidi minidachewi ālachewi፡፡ be’inerisumi layi firihati yelebachewimi፤ inerisumi āyazinumi፡፡

[263] melikami nigigirina miḥireti madiregi masikefati kemīketelati mits’iwati belach’i newi፡፡ ālahimi tebik’ak’ī tagashi newi፡፡

[264] inanite yamenachihu hoyi! inidezīya genizebuni lesewochi masayeti sīli inidemīset’ewina be’ālahina bemech’ereshawimi k’eni inidemayaminewi sewi mits’iwatochachihuni bememets’adek’ina bemasikefati ātabelashu፡፡ misalēwimi belayu ‘āferi inidalebeti lenit’a dinigayi ḫayilenyami zinabi inidagenyewina milit’i ādirigo inidetewewi bit’ē newi፡፡ kešeruti negeri beminimi layi (līt’ek’emu) āyichilumi፡፡ ālahimi keḥadīyanini ḥizibochi āyimerami፡፡

[265] ye’inezīyami ye’ālahini widēta lemefelegina lenefisochachewi (iminetini) lemaregaget’i genizebochachewini yemīlegisu sewochi misalē betesitekakelechi kefitenya sifira layi inidalechi ātikiliti፣ bizu zinabi inidenekati firēwanimi it’ifi ẖono inideset’echi፣ zinabimi bayinekati kafīya inidemībek’ati bit’ē newi፡፡ ālahimi yemitišerutini hulu temelikachi newi፡፡

[266] (ke’inanite) ānidachihu lerisu kezemibabana keweyinochi besiriwa wenizochi yemīfesubati ātikiliti litinorewi፣ bewisit’wami lerisu keyefirēwi hulu līnorewi irijinami līnekawina lerisu dekamawochi ziriyawochi yaluti sīẖoni bewisit’u isati yalebeti wirich’i līyagenyatina litik’at’eli yiwedalini inidezīhu ālahi ānik’ets’ochini le’inanite yabirarali፤ litasitenetinu yikejelalina፡፡

[267] inanite yamenachihu hoyi! kaferachihutina kezīyami le’inanite kemidiri kawet’anilachihu kemelikamu legisu፡፡ met’ifowinimi (lemesit’eti) ātasibu፡፡ be’irisu ‘ayinochachihuni ch’efinachihu inijī yematiwesiduti sitiẖonu ke’irisu (kemet’ifowi) tiset’alachihuni ālahimi tebik’ak’ī misiguni meẖonuni ‘iwek’u፡፡

[268] seyit’ani (inidatilegisu) diẖinetini yasiferarachiḫwali፡፡ bemet’ifomi yazachiḫwali፡፡ ālahimi kerisu yeẖoneni miḥiretina chirotani yik’et’irachiḫwali፡፡ ālahimi chirotawi sefī ‘āwak’ī newi፡፡

[269] lemīshawi sewi t’ibebini yiset’ali፤ t’ibebinimi yemīsiset’i sewi bizuni melikami negeri be’irigit’i teset’e፡፡ ye’ā’imirowochi balebētochi inijī (lēlawi) āyigesets’imi፡፡

[270] kemits’iwatimi maninyawinimi yelegesachihutini weyimi kesileti yetesalachihutini ālahi yawik’ewali፡፡ lebedayochimi keredatochi minimi yelachewimi፡፡

[271] mits’iwatochini bitigelits’u iriswa mininya melikami nati፡፡ bitidebik’watina lediẖochi bitiset’watimi irisu lenanite belach’i newi፡፡ keḫat’ī’ātochachihumi ke’inanite yabisali፡፡ ālahimi bemitišeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡

[272] inerisuni mak’inati be’ānite layi yelebihimi፡፡ gini ālahi yemīshawini sewi yak’enali፡፡ kegenizebimi yemitilegisuti (minidawi) lenefisochachihu newi፡፡ ye’ālahinimi fīti (widētawini) lemefelegi inijī ātilegisumi፡፡ kegenizebimi yemitilegisuti hulu (minidawi) wedenanite yimolali፡፡ inanitemi ātibedelumi፡፡

[273] (yemitimets’ewituti) le’inezīya be’ālahi menigedi (lemetageli sīlu) letageduti diẖochi newi፡፡ bemidiri meẖēdini āyichilumi፡፡ (limenani) kemet’it’ebek’achewi (yetenesa) yemayawik’i sewi hābitamochi nachewi bilo yit’eret’irachewali፡፡ bemilikitachewi tawik’achewalehi፡፡ sewochini bechikita āyileminumi፡፡ kegenizebimi yemitilegisuti ālahi irisuni ‘āwak’ī newi፡፡

[274] inezīya genizebochachewini belēlītina bek’eni bedibik’imi begilits’imi yemīlegisu le’inerisu begētachewi zenidi minidachewi ālachewi፡፡ be’inerisumi layi firihati yelebachewimi inerisumi āyazinumi፡፡

[275] inezīya ārat’ani yemībelu ya seyit’ani kemenikatu yetenesa yemīt’ilewi sewi (ke’āwidik’u) inidemīnesa bit’ē iniji (kemek’abirachewi) āyinesumi፡፡ yihi inerisu meshet’i ye’ārat’a bit’ē bicha newi bemaletachewi newi፡፡ gini meshet’ini ālahi fek’idwali፡፡ ārat’animi irimi ādirigwali፡፡ kegētawimi gisats’ē yemet’aletina yetekelekele sewi lerisu (kemekelikelu befīti) yalefewi ālewi፡፡ negerumi wede ālahi newi፤ (ārat’ani wede mebilati) yetemelesemi sewi inezīya ye’isati gwadochi nachewi፡፡ inerisu bewisit’wa zewitarīwochi nachewi፡፡

[276] ālahi ārat’ani (bereketuni) yat’efali፡፡ mits’iwatochinimi yafafali፡፡ ālahimi ḫat’e’ītenya keḥadīni hulu āyiwedimi፡፡

[277] inezīya yamenu፡፡ melikami širawochinimi yešeru፡፡ solatinimi yasitekakelu፡፡ zekanimi yeset’u lenerisu begētachewi zenidi minidachewi ālachewi፡፡ be’inerisumi layi firihati yelebachewimi inerisumi āyazinumi፡፡

[278] inanite yamenachihu hoyi! ālahini firu፡፡ ke’ārat’ami yek’erewini tewu፡፡ āmanyochi inideẖonachihu (tet’enik’ek’u)፡፡

[279] (yetazezachihutini) batišerumi ke’ālahina kemelikitenyawi beẖonechi t’ori (mewegatachihuni) ‘iwek’u፡፡ bitits’ets’etumi le’inanite yegenizebochachihu wanawochi ālwachihu፡፡ ātibedilumi ātibedelumimi፡፡

[280] yediẖineti balebēti yeẖonemi (bale‘ida) sewi bīnori imaginyeti diresi mak’oyeti newi፡፡ (bememari) memets’iwetachihumi le’inanite belach’i newi፡፡ yemitawik’u bitiẖonu (tišerutalachihu)፡፡

[281] be’irisumi wisit’i wede ālahi yemitimelesubetinina kezīyami inerisu yemayibedelu sīhonu nefisi hulu yešerachiwini šira yemitimolabetini k’eni tet’enik’ek’u፡፡

[282] inanite yamenachihu hoyi! isike tewesene gīzē diresi be‘ida betewawalachihu gīzē ts’afuti፡፡ ts’eḥāfīmi bemekakelachihu betikikili yits’afi፡፡ ts’eḥāfīmi ālahi inide āsawek’ewi mets’afini inibī āyibeli፡፡ yits’afimi፡፡ yami berisu layi ‘idawi yalebeti sewi bek’alu yasits’ifi፡፡ ālahinimi gētawini yifira፡፡ ke’irisumi (kalebeti ‘ida) mininimi āyagudili፡፡ yami berisu layi ‘idawi yalebeti k’īli፣ weyimi dekama፣ weyimi bek’alu masits’afini yemayichili bīẖoni wabīwi betikikili yasits’ifileti፡፡ kewenidochachihumi huletini misikirochi āsimesikiru፡፡ huletimi wenidochi bayiẖonu kemisikirochi sīẖonu kemitiweduwachewi yeẖonuni ānidi wenidina ānidenyawa sitiresa ānidenyayitu lēlawani tasitawisati zenidi huleti sētochi (yimesikiru)፡፡ misikirochimi betet’eru gīzē inibī āyibelu፡፡ (‘idawi) tinishi weyimi tilik’i bīẖonimi isike gīzēwi diresi yemitits’ifuti kemeẖoni ātiselichu፡፡ inidīhi madiregachihu ālahi zenidi bet’ami tikikili lemisikirinetimi āregagach’i lalemet’erat’erachihumi bet’ami k’iribi newi፡፡ gini bemekakelachihu iji beji yemitik’ebabelwati nigidi bitiẖoni batits’ifuwati benanite layi ḫat’ī’ati yelebachihumi፡፡ beteshashat’achihumi gīzē āsimesikiru፡፡ ts’eḥāfīmi misikirimi (bale gudayu gari) āyigodadu፡፡ (yihinini) bitišerumi irisu be’inanite (yemīt’ega) āmets’i newi፡፡ ālahinimi firu፡፡ ālahimi yasawik’achiḫwali፡፡ ālahimi negeruni hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[283] beguzomi layi bitiẖonuna ts’eḥāfīni batagenyu yetech’ebet’u metemamenyawochini yazu፡፡ kefīlachihumi kefīluni bīyamini ya yetamenewi sewi āderawini yadirisi፡፡ ālahinimi gētawini yifira፡፡ misikirinetinimi ātidebik’u፡፡ yemīdebik’atimi sewi irisu libu ḫat’ī’atenya newi፡፡ ālahimi yemitišerutini hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[284] besemayati wisit’ina bemidirimi wisit’i yalewi hulu ye’ālahi newi፡፡ benefisochachihu wisit’i yalewini bitigelits’u weyimi bitidebik’uti ālahi berisu yik’ot’at’erachiḫwali፡፡ lemīshawimi sewi yimirali፡፡ yemīshawinimi sewi yik’et’ali፡፡ ālahimi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[285] melikitenyawi kegētawi wede risu beteweredewi āmene፡፡ mi’iminochumi (inidezīhu)፡፡ hulumi be’ālahi፣ bemela‘ikitumi፣ bemets’aḥifitumi፣ bemelikitenyochumi kemelikitenyochu «be’ānidimi mekakeli ānileyimi» (yemīlu sīẖonu) āmenu፡፡ «semani፤ tazezinimi፡፡ gētachini hoyi! miḥiretihini (inishaleni)፡፡ memeleshami wedanite bicha newi» ālumi፡

[286] ālahi nefisini kechilotawa belayi āyasigedidatimi፡፡ lerisiwa yešerachiwi ālati፡፡ berisiwami layi yaferachiwi (ḫāt’ī’āti) ālebati፡፡ (belu)፡- gētachini hoyi! biniresa weyimi binisiti ātiyazeni፤ (ātik’it’ani)፡፡ gētachini hoyi! kebadi shekimini ke’inya befīti beneberuti layi inidech’anikewi be’inya layi ātich’anibini፡፡ gētachini hoyi! lenyami berisu chilota yelēlenini negeri ātashekimeni፡፡ ke’inyami yik’irita ādirigi le’inyami miḥireti ādirigi፡፡ izenilinimi፤ wabīyachini ānite nehina፡፡ bekeḥadīwochi ḥizibochi layimi iridani፡፡

አል-ዒምራን

Surah 3

[1] ā.le.me (ālīfi lami mīmi)፤

[2] ālahi kerisu besitek’eri lēla āmilaki yelemi፡፡ (irisu) ḥiyawi huluni negeri āsitenabarī newi፡፡

[3] kerisu befīti yalutini mets’aḥifiti yemīyaregagit’i sīẖoni mets’iḥāfuni (k’uri’anini) banite layi kefafilo be’iwineti āwerede፡፡ tewiratinina īnijīlinimi āwiridwali፡፡

[4] (kek’uri’ani) befīti lesewochi merī ādirigo (āweredachewi)፡፡ furik’aninimi āwerede፡፡ inezīya be’ālahi te‘amiratochi yekadu le’inerisu biritu k’it’ati ālachewi፡፡ ālahimi āshenafī yemebek’eli balebēti newi፡፡

[5] ālahi bemidirimi besemayimi minimi negeri berisu layi āyisewerimi፡፡

[6] irisu ya bemaḥits’enochi wisit’i inidemīsha ādirigo yemīk’erits’achihu newi፡፡ ke’irisu besitek’eri lēla āmilaki yelemi፡፡ āshenafīwi t’ibebenyawi newi፡፡

[7] irisu ya be’ānite layi mets’iḥāfuni yawerede newi፡፡ ke’irisu (kemets’iḥāfu) gilits’i yeẖonu ānik’ets’ochi ālilu፡፡ inesu yemets’iḥāfu mešeretochi nachewi፡፡ lēlochimi temesasayochi ālilu፡፡ inezīyama belibochachewi wisit’i t’imeti yalebachewi sewochi masasatini lemefelegina tichituni lemefelegi kerisu yetemesaselewini yiketatelalu፡፡ (tikikilenya) tichitunimi ālahi bicha iniji lēla āyawik’ewimi፡፡ be‘iwik’etimi yet’elek’uti «berisu āminenali፤ hulumi kegētachini zenidi newi» yilalu፡፡ ye’ā’imiro balebētochimi iniji (lēlawi) āyigesets’imi፡፡

[8] (inesumi yilalu)፡- «gētachini hoyi! k’inuni menigedi kemeraẖeni beḫwala libochachinini ātazemibilibini፡፡ ke’ānite zenidi yeẖoneni chirotami lenya sit’eni፡፡ ānite bet’ami legasi nehina፡፡»

[9] «gētachini hoyi! ānite berisu (lememit’atu) t’irit’iri yelēlebeti beẖone k’eni sewini hulu sebisabī nehi፡፡ minigīzēmi ālahi k’et’erowini āyaferisimina፡፡»

[10] inezīya yekaduti sewochi genizebochachewina lijochachewi ke’ālahi (k’it’ati) minimi āyasit’iluwachewimi፡፡ inezīyami inerisu ye’isati magedowochi nachewi፡፡

[11] (limadachewi hulu) inideferi‘oni bētesebina inide’inezīya kebefītachewi inideneberuti ḥizibochi limadi newi፡፡ be’ānik’ets’ochachini āsitebabelu፡፡ ālahimi beḫat’ī’ātochachewi yazachewi፡፡ ālahimi k’it’atebiritu newi፡፡

[12] le’inezīya lekaduti sewochi belachewi፡- «bek’iribi gīzē tishenefulachihu፡፡ wede gehānemimi tisebesebalachihu፡፡ minit’afītumi mini tikefa!»

[13] (yebediri k’eni) betegat’emuti huleti ch’ifirochi lenanite be’irigit’i te‘amiri ālile፡፡ ānidenyawa ch’ifira be’ālahi menigedi tigadelalechi፡፡ lēlayitumi keḥadī nati፡፡ keḥadīwochu (āmanyochuni) be‘ayini āsiteyayeti it’ifachewini ẖonewi yayuwachewali፡፡ ālahimi beridatawi yemīshawini sewi yaberetali፡፡ bezīhi wisit’i lemasitewali balebētochi be’irigit’i megesech’a ālebeti፡፡

[14] kesētochi፣ kewenidochi lijochimi፣ kewerik’ina kebiri፣ ketekamechu genizebochimi፣ ketesemaru feresochimi፣ kegimeli kekebitina kefiyelimi፣ ke’āzimerami yeẖonu filagotochini mewidedi lesewochi tesheleme፡፡ yihi hulu yek’iribītu ḥiyiweti met’ek’emīya newi፡፡ ālahimi irisu zenidi melikami memelesha (geneti) āle፡፡

[15] «kezīhi hulu negeri yemībelit’ini linigerachihuni» belachewi፡፡ (irisumi) «le’inezīya letet’enek’ek’uti sewochi begētachewi zenidi beširachewi wenizochi yemīfesubachewi genetochi bewisit’wa huligīzē newarīwochi sīẖonu nits’uḥi yetederegu mīsitochimi፣ ke’ālahimi yeẖone widēta ālachewi፡፡ ālahimi barochuni temelikachi newi፡፡»

[16] (inerisumi) inezīya፡- «gētachini hoyi! inya āmenini ḫāt’ī’ātochachininimi le’inya mari፤ ye’isatinimi k’it’ati t’ebik’eni» yemīlu nachewi፡፡

[17] tagashochi iwinetenyochimi tazazhochimi legasochina belēlīti mech’ereshawochi miḥiretini lemanyochi nachewi፡፡

[18] ālahi bemasitekakeli yek’ome (āsitenabarī) sīẖoni ke’irisu besitek’eri lēla āmilaki yelēle meẖonuni mesekere፡፡ mela’ikitochina ye‘iwik’eti balebētochimi (inidezīhu mesekeru)፡፡ ke’irisu besitek’eri lēla āmilaki yelemi፡፡ āshenafīwi t’ibebenyawi newi፡፡

[19] ālahi zenidi (yetewedede) hayimanoti īsilami bicha newi፡፡ inezīyami mets’iḥāfuni yeteset’uti sewochi bemekakelachewi lalewi mik’enyineti ‘iwik’etu kemet’alachewi beḫwala iniji āliteleyayumi፡፡ be’ālahimi ānik’ets’ochi yemīkidi ālahi mirimerawi fet’ani newi፡፡

[20] bīkerakeruhimi፡- «fītēni le’ālahi set’ehu፤ yeteketelunyimi sewochi (inidezīhu le’ālahi set’u)» belachewi፡፡ le’inezīyami mets’iḥāfini leteset’uti sewochina lemeḥāyimochu፡- «selemachihuni» belachewi፡፡ bīselimumi be’irigit’i temeru፡፡ imibī bīlumi be’ānite layi yalebihi madiresi bicha newi፡፡ ālahimi barochuni temelikachi newi፡፡

[21] inezīya be’ālahi ānik’ets’ochi yemīkidu nebīyatinimi yale āgibabi yemīgedilu kesewochimi wisit’i inezīyani betikikilenyaneti yemīyazutini yemīgedilu be’āsamamī k’it’ati ābisirachewi፡፡

[22] inezīya bek’iribītuna bemech’ereshayitu ‘alemi širawochachewi yetebelashu nachewi፡፡ le’inerisumi minimi redatochi yelwachewimi፡፡

[23] wede inezīya kemets’iḥāfu (timihiriti) ‘idilini wede teset’uti sewochi ālayehimini wede ālahi mets’iḥāfi bemekakelachewi yiferidi zenidi yit’eralu፡፡ kezīyami ke’inesu gemīsochu inerisu (iwinetuni) yetewu ẖonewi yisheshalu፡፡

[24] yiẖe inerisu «isati yetek’ot’eru k’enochini iniji ātinekanimi» bemaletachewi newi፡፡ behayimanotachewimi yik’et’at’ifuti yeneberuti negeri ātalelachewi፡፡

[25] berisu (memit’ati) t’irit’iri yelēlebeti beẖonewi k’eni besebesebinachewina nefisi hulu yešerachiwini šira betemolachi gīzē inidēti yiẖonalu inerisumi āyibedelumi፡፡

[26] (muḥāmedi hoyi!) beli፡- «yenigisina balebēti yeẖoniki ālahi hoyi! lemitishawi sewi nigišinani tiset’alehi፡፡ kemitishawimi sewi nigišinani tigefifalehi፡፡ yemitishawinimi sewi talik’alehi፡፡ yemitishawinimi sewi tawaridalehi፡፡ melikami negeri hulu be’ijihi (bechilotahi) newi፤ ānite benegeru hulu layi chayi nehina፡፡»

[27] lēlītuni bek’eni wisit’i tasigebalehi፡፡ k’enunimi belēlītu wisit’i tasigebalehi፡፡ ḥiyawinimi kemuti wisit’i tawet’alehi፡፡ mutinimi keḥiyawi wisit’i tawet’alehi፡፡ lemitishawimi sewi yalegimiti tiset’alehi፡፡

[28] mi’iminani keḥadīwochini kemi’iminani lēla redatochi ādirigewi āyiyazu፡፡ yiẖēninimi yemīšera sewi ke’ālahi (hayimanoti) beminimi wisit’i āyidelemi፡፡ ke’inerisu met’it’ebek’ini bitit’ebek’u inijī፡፡ ālahimi nefisuni (k’ut’awini) yasit’enek’ik’achiḫwali፡፡ memeleshami wede ālahi bicha newi፡፡

[29] «bederetochachihu wisit’i yalewini negeri bitidebik’u weyimi bitigelit͟s’uti ālahi yawik’ewali፡፡ besemayati yalewinina bemidirimi yalewini hulu yawik’ali፡፡ ālahimi benegeru hulu layi chayi newi» (beli)፡፡

[30] nefisi hulu kemelikami negeri yešerachiwini yek’erebe ẖono yemitagenyibetini k’eni (āsitawisi)፡፡ kemet’ifomi yešerachiwi berisiwana berisu (beḫāt’ī’ātiwa) mekakeli bet’ami yesefa rik’eti bīnori timenyalechi፡፡ ālahi nefisuni yasit’enek’ik’achiḫwali፡፡ ālahimi lebarochu ruḫiruḫi newi፡፡

[31] belachewi፡- «ālahini yemitiwedu inideẖonachihu teketelunyi፤ ālahi yiwedachiḫwalina፡፡ ḫāt’ī’atochachihunimi lenanite yimiralina፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡»

[32] «ālahinina melikitenyawini tazezu፡፡ bitisheshumi ālahi keḥadīwochini āyiwedimi» belachewi፡፡

[33] ālahi ādemini፣ nuḥinimi፣ ye’ībirahīminimi bētesebi፣ ye‘īmiraninimi bētesebi be‘alemati layi meret’e፡፡

[34] kefīliwa kekefīlu yeẖonechi ziriya ādirigo (meret’ati)፡፡ ālahimi semī ‘āwak’ī newi፡፡

[35] ye‘īmirani balebēti (ḥāna) «gētayē hoyi! inē behodē wisit’i yalewini (t͟s’inisi kešira) nets’a yetederege sīẖoni le’ānite tesaliku፡፡ ke’inēmi tek’ebeli ānite semīwi ‘āwak’īwi nehina» balechi gīzē (āsitawisi)፡፡

[36] beweledechatimi gīzē፡- «gētayē hoyi! inē sēti ẖona welediḫwati፡፡» ālahimi yeweledechiwini ‘āwak’ī newi፡፡ «wenidimi inide sēti āyidelemi፡፡ inēmi meriyemi biyē simi āwet’ahulati፡፡ inēmi isiwanimi ziriyawanimi keteregemewi seyit’ani be’ānite it’ebik’achewalehu» ālechi፡፡

[37] gētawami bedehina āk’ebabeli tek’ebelati፡፡ bemelikami āsitedadegimi āfafati፡፡ zekerīyami āsadegati፤ zekerīya beriswa layi bemiẖurabwa begeba k’ut’iri irisiwa zenidi sīsayini āgenye፡፡ «meriyemi hoyi! yihi le’ānichī keyeti newi» ālati፡፡ «irisu ke’ālahi zenidi newi፡፡ ālahi lemīshawi sewi sīsayuni yale dikami yiset’ali» ālechiwi፡፡

[38] izīya zenidi zekerīya gētawini lemene፡፡ «gētayē hoyi! ke’ānite zenidi melikami zerini lenē sit’enyi ānite ts’elotini semīnehina» āle፡፡

[39] irisumi bets’eloti madireshawi kifili k’omo sīts’eliyi mela’ikiti t’erachiwi፡፡ «ālahi beyeḥiya ke’ālahi beẖone k’ali yemīyaregagit’i gētami dinigilimi kedegagochu nebīyimi sīẖoni yabesirihali» bemaleti (mela’ikiti t’erachiwi)፡፡

[40] «gētayē hoyi! inē irijina be’irigit’i yederesebinyi siẖoni balitebētēmi meḥāni sitihoni le’inē inidēti liji yinorenyali āle፡፡ (meli’ākumi) inidezīhu ālahi yemīshawini negeri yišerali» ālewi፡፡

[41] «gētayē hoyi! le’inē milikitini ādirigilinyi» āle፡፡ «milikitihi šositi k’eni bet’ik’isha bīẖoni iniji sewochini ālemanagerihi newi፡፡ gētahinimi bebizu āwisa፡፡ bematana bet’watimi āwedisewi» ālewi፡፡

[42] mela’ikitimi yalutini (āsitawisi)፡፡ «meriyemi hoyi! ālahi be’irigit’i meret’eshe፡፡ ānets’ashimi፡፡ be‘alemati sētochimi layi meret’eshi፡፡»

[43] «meriyemi hoyi! legētashi tazezhī፡፡ sigejīmi፡፡ ke’āgonibashochumi gari āgonibishī፡፡»

[44] yiẖe wede ānite yeminaweridewi yeẖone keruk’i werēwochi newi፡፡ meriyeminimi mani inidemīyasadigi biri’ochachewini (le‘it’a) bet’alu gīzē inesu zenidi ālineberikimi፡፡ bemīkerakerumi gīzē inesu zenidi ālineberikimi፡፡

[45] mela’ikiti yalutini (āsitawisi)፡- «meriyemi hoyi! ālahi kerisu beẖonewi k’ali simu ālimesīḥi ‘īsa yemeriyemi liji bezīhi ‘alemina bemech’ereshawimi ‘alemi yetekebere kebalemwalochimi beẖone (liji) yabesirishali፡፡»

[46] «beḥit͟s’aninetuna bekefenīsanetu sewochuni yanegagirali፡፡ kemelikamochumi newi» (ālati)፡፡

[47] ፡-gētayē hoyi! sewi yalinekanyi siẖoni lenē inidēti liji yinorenyali ālechi፡፡ negeru inidalishiwi newi፡፡ ālahi yemīshawini yifet’irali፡፡ ānidachini besha gīzē lerisu ẖuni yilewali፤ wedīwinumi yiẖonali ālati፡፡

[48] ts’iḥifetinina t’ibebinimi tewiratinina īnijīlinimi yasitemirewali፡፡

[49] wede isira’ēlimi lijochi melikitenya yaderigewali፡፡ (yilalimi)፡- «inē kegētayē zenidi bete‘amiri wede inanite met’ahu፡፡ inē lenanite kech’ik’a inide wefi k’irit͟s’i ifet’iralehu፡፡ berisumi itenefisibetalehu፡፡ be’ālahimi fek’adi wefi yiẖonali፡፡ be’ālahimi fek’adi ‘iwiri ẖono yeteweledeni፣ lemits’enyanimi ādinalehu፡፡ mutaninimi āsinesalehu፡፡ yemitibelutinina bebētachihu yemitadelibutinimi hulu inegirachiḫwalehu፡፡ yemitaminu inideẖonachihu le’inanite bezīhi wisit’i be’irigit’i te‘amiri ālebeti፡፡»

[50] «ketewiratimi ke’inē befīti yalewini yaregaget’ihu siẖoni yezīyanimi be’inanite layi irimi yetederegewini kefīli le’inanite ifek’idi zenidi (met’aḫwachihu) kegētachihumi beẖone tamiri met’ahuwachihu፡፡ ālahinimi firu፤ tazezunyimi፡፡»

[51] «ālahi gētayēna gētachihu newi፤ silezīhi tegezuti፤ yihi k’et’itenya menigedi newi» (ālachewi)፡፡

[52] ‘īsa kenerisu kihideti betesemawimi gīzē፡- «wede ālahi (tech’emirewi) redatochē inemani nachewi» āle፤ ḥāwariyati፡- «inya ye’ālahi redatochi neni፤ be’ālahi āminenali፤ inyami tikikilenya tazazhochi meẖonachinini mesikiri» ālu፡፡

[53] «gētachini hoyi! bawerediẖewi āmenini፤ melikitenyawinimi teketelini፤ kemesikarīwochimi gari mezigibeni» (ālu)፡፡

[54] (āyihudochimi) ādemu ālahimi ādimachewini melesebachewi፡፡ ālahimi ke’ādimenyochi hulu belach’i newi፡፡

[55] ālahimi bale gīzē (āsitawisi)፡፡ ‘īsa hoyi! inē wesajīhi wede inēmi ānishīhi nenyi፡፡ kenezīyami kekaduti sewochi āt’irīhi nenyi inezīyanimi yeteketeluhini isike tiniša’ē k’eni diresi kenezīya kekaduti belayi ādiragī nenyi፡፡ kezīyami memeleshachihu wede’inē newi፡፡ berisu tileyayubetimi beneberachihuti negeri bemekakelachihu iferidalehu፡፡

[56] «inezīyama yekadutini sewochi bek’iribītu ‘alemina bemech’ereshayitu ‘alemi birituni k’it’ati ik’et’achewalehu፡፡ le’inerisumi minimi redatochi yelwachewimi፡፡»

[57] inezīyami yamenutima melikami širawochinimi yešeruti minidawochachewini yimolalachewali፡፡ ālahimi bedayochini āyiwedimi፡፡

[58] yihi kete‘amiratochina t’ibebini keyazewi tegisats’i sīẖoni be’ānite layi inanebewaleni፡፡

[59] ālahi zenidi ye‘īsa misalē inide ādami bit’ē newi፡፡ ke‘āferi fet’erewi፡፡ kezīyami lerisu (sewi) «ẖuni» ālewi፤ ẖonemi፡፡

[60] yihi kegētahi zenidi yeẖone iwineti newi፡፡ ketet’erat’arīwochumi ātiẖuni፡፡

[61] ‘iwik’etumi kemet’alihi beḫwala berisu (be‘īsa) yetekerakeruhini sewochi «nu፤ lijochachininina lijochachihuni፣ sētochachininina sētochachihunimi፣ nefisochachininina nefisochachihunimi init’ira፡፡ kezīyami āt’ibik’eni ālahini inilemini፤ ye’ālahinimi k’ut’a bewishetamochu layi inadirigi» belachewi፡፡

[62] yihi irisu be’irigit’i iwinetenya tarīki newi፡፡ āmilakimi ke’ālahi besitek’eri minimi yelemi፡፡ ālahimi irisu be’irigit’i āshenafīwi t’ibebenyawi newi፡፡

[63] (kemameni) inibī bīlumi ālahi āt’ifīwochuni be’irigit’i ‘āwak’ī newi፡፡

[64] yemets’iḥāfu balebētochi hoyi! be’inyana be’inanite mekakeli tikikili wede ẖonechi k’ali nu፡፡ (iriswami) ālahini iniji lēlani lanigeza፣ berisumi mininimi lanagara፣ kefīlachinimi kefīluni ke’ālahi lēla āmalikiti ādirigo layiyizi newi፤ belachewi፡፡ imibī bīlumi፡- inya musilīmochi meẖonachinini mesikiru belwachewi፡፡

[65] inanite yemets’iḥāfu sewochi hoyi! be’ībirahīmi lemini tikerakeralachihu tewiratina īnijīlimi kerisu beḫwala iniji āliteweredumi፡፡ libi ātaderigumini belachewi፡፡

[66] nik’u! inanite inezīya le’inanite berisu ‘iwik’eti balachihu negeri yetekerakerachihu nachihu፡፡ tadīya le’inanite berisu ‘iwik’eti belēlachihu negeri lemini tikerakeralachihu ālahimi yawik’ali፡፡ inanite gini ātawik’umi፡፡

[67] ībirahīmi yihudawīmi kirisitīyanimi ālineberemi፡፡ gini wede k’et’itenyawi hayimanoti yetezenebele musilīmi nebere፡፡ ke’āgarīwochimi ālineberemi፡፡

[68] kesewi hulu be’ībirahīmi tegebīwochu inezīya yeteketelutina yihi nebīyi inezīyami yamenuti nachewi፡፡ ālahimi yemi’iminani redati newi፡፡

[69] kemets’iḥāfu balebētochi yeẖonu ch’ifirochi nefisochachewini inijī yemayasasitu sīẖonu līyasasituwachihu temenyu gini āyawik’umi፡፡

[70] yemets’iḥāfu balebētochi hoyi! inanite yemitawik’u sitiẖonu be’ālahi ānik’ets’ochi lemini tikidalachihu

[71] «yemets’iḥāfu sewochi hoyi! iwinetuni bewisheti lemini tik’elak’ilalachihu iwinetunimi inanite yemitawik’u sitiẖonu lemini tidebik’alachihu»

[72] kemets’iḥāfu balebētochi yeẖonu ch’ifirochimi ālu፡- «benezīya be’āmenuti layi beteweredewi (k’uri’ani) bek’enu mejemerīya layi imenubeti፡፡ bemech’ereshawimi kaduti፡፡ inerisu līmelesu yikejelalina፡፡»

[73] inanite yeteset’achihutini bit’ē ānidimi sewi meset’etuni weyimi igētachihu zenidi yemīkerakeruwachihu meẖonini hayimanotachihuni leteketele sewi bīẖoni inijī ātimenu (ātigilets’u ālu)፡፡ «memirīyawi ye’ālahi memirīya bicha newi» belachewi፡፡ «chirota be’ālahi iji newi፡፡ lemīshawi yiset’ewali፡፡ ālahimi chirotawi sefī ‘āwak’ī newi» belachewi፡፡

[74] bechirotawi (benebīyineti) yemīshawini yimerit’ali፡፡ ālahimi yetalak’i chirota balebēti newi፡፡

[75] kemets’iḥāfu sewochimi bebizu genizebi bitaminewi wedanite yemīmelisi sewi ālile፡፡ ke’inesumi be’ānidi dīnari inikwa bitaminewi፤ huli gīzē berisu layi yemitit’ebabek’i kaliẖoniki besitek’eri yemayimelisi sewi ālile፡፡ «yihi bemehayiminani (beminaderigewi) be’inya layi minimi menigedi yelebinimi» silemīlu newi፡፡ inerisu iyawek’umi be’ālahi layi wishetini yinageralu፡፡

[76] āyidelemi (ālebachewi iniji)፡፡ bek’ali kīdanu yemolana yetet’enek’ek’e sewi ālahi t’inik’uk’ochini yiwedali፡፡

[77] inezīhi be’ālahi k’ali kīdanina bemeḥālawochachewi t’ik’ītini waga yemīlewit’u inezīya bemech’ereshayitu ‘alemi minimi ‘idili yelachewimi፡፡ betiniša’ē k’enimi ālahi āyanegagirachewimi፡፡ wede inerisumi āyimeleketimi āyanets’achewimimi፡፡ lenesumi āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[78] ke’inesumi irisu kemets’iḥāfu yayidele sīẖoni kemets’iḥāfu meẖonuni iniditasibu bemets’iḥāfu milasochachewini yemīyat’amimu kifilochi ālu፡፡ irisu ke’ālahi zenidi yaliẖone sīẖoni «irisu ke’ālahi zenidi newimi» yilalu፡፡ inerisu yemīyawik’u sīẖonumi be’ālahi layi wishetini yinageralu፡፡

[79] lemanimi sewi ālahi mets’iḥāfinina t’ibebini nebīyinetinimi līset’ewina kezīyami lesewochi «ke’ālahi lēla le’inē barochi ẖonu» līli āyigebawimi፡፡ «gini mets’iḥāfini yemitasitemiru beneberachihutina yemitat’enumi beneberachihuti be‘iwik’etachihu šerīwochi ẖunu» (yilachewali)፡፡

[80] mela’ikitinina nebīyatinimi āmalikitochi ādirigachihu iniditiyizu līyazachihu (āyigebawimi)፡፡ inanite musilīmochi keẖonachihu beḫwala bekihideti yazachiḫwalini

[81] ālahi yenebīyatini k’ali kīdani kemets’iḥāfina ket’ibebi set’ichachihu kezīyami «ke’inanite gari lalewi (mets’iḥāfi) yemīyaregagit’i melikitenya bīmet’alachihu berisu be’irigit’i inidemitaminubeti be’irigit’imi iniditireduti sīli beyaze gīzē (āsitawisi)፡፡ āregaget’achihuni bezīhimi layi kīdanēni yazachihumini» ālachewi፡፡ «āregaget’ini» ālu፡፡ «inigidīyasi mesikiru፤ inēmi ke’inanite gari kemesikarīwochu nenyi» ālachewi፡፡

[82] kezīhimi beḫwala yesheshu sewochi inezīya inesu āmets’enyochu nachewi፡፡

[83] besemayatina bemidiri yalu hulu፤ bewidimi begidimi lerisu yetazezu wederisumi yemīmelesu sīẖonu (keḥadīwochi) ke’ālahi hayimanoti lēlani yifeligaluni

[84] «be’ālahi āmenini፡፡ be’inya layi beteweredewimi (bek’uri’ani)፣ be’ībirahīmina be’īsima‘īlimi፣ be’īsiḥak’imi፣ beya‘ik’obimi፣ benegedochimi layi beteweredewi፤ lemusana le‘īsami lenebīyatimi hulu kegētachewi beteset’ewi (āmenini)፡፡ ke’inerisu mekakeli ānidinimi ānileyimi፡፡ inya le’irisu tazazhochi neni» beli፡፡

[85] ke’īsilami lēla hayimanotini yemīfeligi sewi fets’imo kerisu tek’ebayi yelewimi፡፡ irisumi bemech’ereshayitu ‘alemi kekesarīwochu newi፡፡

[86] ke’iminetachewina melikitenyawimi iwineti meẖonuni kemesekeru yetebiraru ānik’ets’ochimi kemet’ulachewi beḫwala yekaduni ḥizibochi ālahi inidēti yak’enali! ālahi bedayochinimi ḥizibochi āyak’enami፡፡

[87] inezīya k’it’atachewi ye’ālahina yemela’ikiti yesewochimi hulu rigimani be’inesu layi meẖoni newi፡፡

[88] bewisit’wa zewitarīwochi sīẖonu k’it’atumi kenesu layi āyik’alelilachewimi፡፡ inesumi k’eni āyisiset’umi፡፡

[89] inezīya kezīhi beḫwala nisiḥa yegebuna (širachewini) yasameru sīk’eru፡፡ (inezīhinisi yimirachewali)፤ ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡

[90] inezīya ke’iminetachewi beḫwala yekadu kezīyami kihidetini yech’emeru ts’ets’etachewi fets’imo tek’ebayi yelatimi፡፡ inezīyami yetesasatu inerisu nachewi፡፡

[91] inezīya yekaduna inerisumi bekihidetachewi layi inidalu yemotu ke’inesu ke’ānidachewi bemidiri mulu yeẖone werik’i (bīnorewina) berisu bībezhibetimi inikwa fets’imo tek’ebayini āyagenyimi፡፡ inezīya le’inerisu yemīyasek’ayi k’it’ati ālachewi፡፡ lenerisumi minimi redatochi yelwachewimi፡፡

[92] yemitiwedutini isikemitilegisu diresi begoni šira (wagawini) ātagenyumi፡፡ keminimi negeri bitilegisu ālahi yawik’ewali፡፡

[93] tewirati kemewerediwa befīti isira’ēli berasu layi irimi kaderegewi negeri besitek’eri migibi hulu le’isira’ēli lijochi yetefek’ede neberi፡፡ iwinetenyochimi inideẖonachihu tewiratini āmit’u ānibibuwatimi belachewi፡፡

[94] kezīhimi beḫwala be’ālahi layi wishetini yek’et’at’efu sewochi inezīya inerisu bedelenyochi nachewi፡፡

[95] «ālahi iwinetini tenagere፡፡ ye’ībirahīminimi menigedi wede iwineti yazenebele sīẖoni teketelu፡፡ ke’āgarīwochumi ālineberemi» belachewi፡፡

[96] lesewochi (mets’eleya) mejemerīya yetenorewi bēti birukina le‘alemati hulu memerīya sīẖoni ya bebekahi (bemeka) yalewi newi፡፡

[97] bewisit’u gilits’i yeẖonu te‘amiratochi ye’ībiraḥīmimi mek’omīya ālile፡፡ wede wisit’u yegeba sewi ts’et’itenya yiẖonali፡፡ le’ālahimi besewochi layi wederisu meẖēdini bechale hulu layi bētuni megobinyeti gidēta ālebachewi፡፡ yekademi sewi ālahi ke‘alemati hulu yetebik’ak’a newi፡፡

[98] «yemets’iḥāfu balebētochi hoyi! ālahi bemitišeruti hulu layi ‘āwak’ī sīẖoni be’ālahi te‘amirati lemini tikidalachihu» belachewi፡፡

[99] «yemets’iḥāfu sewochi hoyi! inanite mesikarīwochi ẖonachihu ke’ālahi menigedi met’imemwani yemitifeligwati sitiẖonu yameneni sewi lemini tikelekilalachihu ālahimi kemitiseruti negeri hulu zenigī āyidelemi» belachewi፡፡

[100] inanite yamenachihu hoyi! kenezīya mets’iḥāfuni keteset’uti sewochi kefīluni bititazezu ke’iminetachihu beḫwala keḥadīwochi ādirigewi yimelisuwachiḫwali፡፡

[101] ye’ālahimi ānik’ets’ochi be’inanite layi yemīnebebu sīẖonu melikitenyawimi bewisit’achihu yale sīẖoni inanite inidēti tikidalachihu be’ālahimi yemīt’ebek’i sewi wede k’et’itenyawi menigedi be’irigit’i temera፡፡

[102] inanite yamenachihu hoyi! ālahini tegebīwini met’enik’ek’i tet’enik’ek’uti፡፡ inanitemi musilīmochi ẖonachihu iniji ātimutu፡፡

[103] ye’ālahinimi (yemameni) gemedi hulachihumi yazu፡፡ ātileyayumi፡፡ t’ebenyochimi beneberachihu gīzē be’inanite layi (yewalewini) ye’ālahini ts’ega āsitawisu፡፡ belibochachihumi mekakeli āsimama፡፡ bets’egawimi wenidimamachochi ẖonachihu፡፡ be’isati gudigwadi āfafimi layi neberachihu፡፡ ke’irisiwami ādanachihu፡፡ inidezīhu timeru zenidi ālahi le’inanite ānik’ets’ochuni yabirarali፡፡

[104] kenanitemi wede bego negeri yemīt’eru bemelikami širami yemīyazu kekifu negerimi yemīkelekilu ḥizibochi yinuru፡፡ inezīyami inesu yemīdinu nachewi፡፡

[105] inidenezīyami gilits’i te‘amirati kemet’alachewi beḫwala inideteleyayutina inide tech’ek’ach’ek’uti ātiẖunu፡፡ inezīyami le’inerisu talak’i k’it’ati ālachewi፡፡

[106] fītochi yemīyaberubetini fītochimi yemīt’ek’urubetini k’eni (āsitawisi)፡፡ inezīya fītochachewi yet’ek’orutima «ke’iminetachihu beḫwala kadachihuni tikiduti beneberachihuti negeri k’it’atuni k’imesu» (yibalalu)፡፡

[107] inezīyami fītochachewi yaberutima be’ālahi chirota (geneti) wisit’i nachewi፡፡ inerisu bewisit’i zewitarīwochi nachewi፡፡

[108] yihichi be’ānite layi be’iwineti yeminanebati sitiẖoni ye’ālahi te‘amirati nati፡፡ ālahimi le‘alemati bedelini yemīsha āyidelemi፡፡

[109] besemayati yalewina bemidiri yalewimi hulu ye’ālahi newi፡፡ negerochimi hulu wede ālahi bicha yimelesalu፡፡

[110] lesewochi ketegelets’echi ḥizibi hulu belach’i ẖonachihu bets’idik’i negeri tazalachihu፤ kemet’ifomi negeri tazalachihu፤ be’ālahimi (ānidineti) taminalachihu፡፡ yemets’iḥāfumi sewochi bamenu noro lenerisu yeteshale beẖone neberi፡፡ kenerisu āmanyochi ālu፡፡ ābizanyochachewi gini āmets’enyochi nachewi፡፡

[111] masikefatini iniji fets’imo āyigoduwachihumi፡፡ bīwaguwachihumi jeribawochini yazurulachiḫwali (yisheshalu)፡፡ kezīyami āyiredumi፡፡

[112] yetimi betegenyubeti sifira ke’ālahi beẖone k’ali kīdani kesewochimi beẖone k’ali kīdani (yetet’ebek’u) kaliẖonu besitek’eri benerisu layi wirideti temetachibachewi፡፡ ke’ālahimi beẖone k’ut’a temelesu፡፡ be’inerisumi layi diẖineti temetachibachewi፡፡ yiẖe inerisu be’ālahi te‘amirati yikidu sile neberuna nebīyatinimi yale ḥigi yigedilu sileneberu newi፡፡ yihi bemamets’achewina wesenini yitelalefu sileneberu newi፡፡

[113] (yemets’iḥāfu sewochi hulu) ikuli āyidelumi፡፡ kemets’iḥāfu sewochi k’et’i yalu belēlīti se‘atochi inerisu yemīsegidu ẖonewi ye’ālahini ānik’ets’ochi yemīyanebu ḥizibochi ālu፡፡

[114] be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yaminalu፡፡ bets’idik’i negerimi yazalu፡፡ kemet’ifo negerimi yikelekilalu፡፡ bebego širawochimi yit’adefalu፡፡ inezīyami kemelikamochu nachewi፡፡

[115] kebego šira maninyawinimi bīšeru āyikadutimi፡፡ ālahimi t’inik’uk’ochuni ‘āwak’ī newi፡፡

[116] inezīya yekaduti sewochi genizebochachewina lijochachewi ke’ālahi (k’it’ati) inerisuni mininimi āyadinuwachewimi፡፡ inezīyami ye’isati gwadochi nachewi፡፡ inerisu be’irisiwa wisit’i zewitarīwochi nachewi፡፡

[117] yezīya bezīhichi bek’iribītu ḥiyiweti yemīlegisuti negeri misalē bewisit’wa wirich’i yalebati nefasi nefisochachewini yebedeluni ḥizibochi āzimera inidenekachina inidat’efachiwi bit’ē newi፡፡ ālahimi ālibedelachewimi gini nefisochachewini yibedilalu፡፡

[118] inanite yamenachihu hoyi! ke’inanite lēla misit’īrenyani ātiyazu፡፡ mabelashetini āyigetulachihumi፡፡ gudatachihuni yiwedalu፡፡ t’ilachayitu ke’āfochachewi be’irigit’i tegelets’echi፡፡ libochachewimi yemīdebik’uti yibelit’i tilik’i newi፡፡ libi yemitaderigu inideẖonachihu le’inanite mabirarīyawochini be’irigit’i gelets’ini፡፡

[119] ineho inanite inezīya yemitiweduwachewi nachihu፡፡ (inesu) gini āyiweduwachihumi፡፡ bemets’iḥāfumi behulumi taminalachihu፡፡ bagenyuwachihumi gīzē «āminenali» yilalu፡፡ bagelelumi gīzē kek’uch’itachewi yetenesa be’inanite layi ‘āts’ik’ochachewini yinekisalu፡፡ «bek’uch’itachihu mutu፤ ālahi libochi yek’wat’erutini ‘āwak’ī newina» belachewi፡፡

[120] degi negeri bitinekachihu tasikefachewalechi፡፡ met’ifomi negeri bitagenyachihu be’iriswa yidesetalu፡፡ bititagesuna bitit’enek’ek’umi tenikolachewi minimi āyigodachihumi፡፡ ālahi bemīšeruti hulu (be‘iwik’etu) kebabī newina፡፡

[121] lemi’iminochumi lewigīya širawochini yemitazegaji ẖonehi kebētesebihi bemalediki gīzē (āsitawisi)፡፡ ālahimi semī ‘āwak’ī newi፡፡

[122] ke’inanite huleti ch’ifirochi ālahi redatachewi sīẖoni lemefirati basebu gīzē (āsitawisi)፡፡ be’ālahimi layi bicha mi’iminanochi yimeku፡፡

[123] bebedirimi inanite t’ik’ītochi ẖonachihu sale ālahi be’irigit’i redachihu፡፡ ālahinimi tameseginu zenidi firuti፡፡

[124] lemi’iminani «gētachihu bešositi shīhi mela’ikiti yeteweredu sīẖonu bīredachihu āyibek’achihumini» bemitili gīzē (āsitawisi)፡፡

[125] «āwoni bititagesuna bitit’enek’ek’u kezīhimi fit’inetachewi (t’elatochachihu) bīmet’ubachihu gētachihu milikiti balachewi āmisiti shīhi mela’ikiti yiredachiḫwali፡፡»

[126] ālahimi (iridatawini) le’inanite bisiratina libochachihu be’irisu inidīreku inijī āladeregewimi፡፡ dilimi menisati āshenafī t’ibebenya keẖonewi ālahi zenidi iniji kelēla āyidelemi፡፡

[127] (dilini yagonats’efachihu) ke’inezīya kekaduti kefīlini līk’orit’i (līyat’efa) weyimi līyawaridachewina yaferu ẖonewi inidīmelesu newi፡፡

[128] (ālahi) be’inerisu layi yik’irita isikīyaderigi weyimi inerisu bedayochi nachewina isikīk’et’achewi diresi lanite kenegeru minimi yelehimi፡፡

[129] besemayati yalewi bemidirimi yalewi hulu ye’ālahi newi፡፡ lemīshawi sewi yimirali፤ yemīshawinimi sewi yik’et’ali፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡

[130] inanite yamenachihu hoyi! ārat’ani yetenebaberu it’ifochi sīẖonu ātibilu፡፡ tidinumi zenidi ālahini firu፡፡

[131] yachinimi lekeḥadīwochi yetedegesechiwini isati tet’enik’ek’u፡፡

[132] yitazenilachihumi zenidi ālahinina melikitenyawini tazezu፡፡

[133] kegētachihu wede ẖonechimi miḥiretina sifatiwa inide semayatina midiri wede ẖonechi geneti ālahini lemīferu yetezegajechi sitiẖoni techakolu፡፡

[134] le’inezīya bedilotimi ẖone bechigiri lemīlegisuti፣ k’uch’itinimi gechīwochi kesewochimi yik’irita ādiragīwochi leẖonuti (tedegisalechi)፡፡ ālahimi bego šerīwochini yiwedali፡፡

[135] le’inezīyami met’ifo širani bešeru weyimi nefisochachewini bebedelu gīzē ālahini yemīyasitawisuna leḫāt’ī’ātochachewi miḥiretini yemīleminu leẖonuti ke’ālahimi lēla ḫāt’ī’ātochini yemīmiri ānidimi yele፡፡ (besiḥiteti) bešerutimi layi inerisu yemīyawik’u sīẖonu yemayizewetiru leẖonuti (tedegisalechi)፡፡

[136] inezīya minidachewi kegētachewi miḥiretina bewisit’achewi zewitarīwochi sīẖonu beširochachewi wenizochi yemīfesubachewi genetochimi nachewi፡፡ yešerīwochimi minida (geneti) mininya āmarechi!፡፡

[137] ke’inanite befīti dirigītochi be’irigit’i ālifewali፡፡ bemidirimi layi ẖīdu፡፡ ye’āsitebabayochimi fits’amē inidēti inidenebere temeliketu፡፡

[138] yihi lesewochi gelach’i፤ let’inik’uk’ochi merīna gesach’i newi፡፡

[139] inanitemi yebelayochi sitiẖonu mi’imenani inideẖonachihu ātisinefu፤ ātizenumi፡፡

[140] k’usili bīyagenyachihu sewochunimi meselu k’usili āginyitwachewali፡፡ yiẖichinimi k’enati besewochi mekakeli inazewawirataleni፡፡ (iniditigesets’una) ālahimi inezīyani yamenutini inidīyawik’i (inidīleyi) ke’inanitemi sema‘itatini inidīyizi newi፡፡ ālahimi bedayochini āyiwedimi፡፡

[141] ālahimi inezīyani yamenutini (keḫāt’ī’āti) līyanets’ana keḥadīwochinimi līyat’efa newi፡፡

[142] be’iwinetu ālahi kenanite inezīyani yetagelutini sayawik’i (sayileyi) tagashochunimi sayawik’i genetini litigebu āsebachihuni

[143] (bet’orineti layi) memotinimi satagenyuti befīti berigit’i yemitimenyuti neberachihu፡፡ inanitemi yemitimeleketu sitiẖonu berigit’i āyachihuti (tadīya lemini sheshachihu)

[144] muḥāmedimi kebefītu melikitenyochi be’irigit’i yalefu yeẖone melikitenya iniji lēla āyidelemi፡፡ tadīya bīmoti weyimi bīgedeli wede ḫwalachihu tigelebet’alachihuni wedeḫwalawi yemīgelebet’imi sewi ālahini minimi āyigodami፡፡ ālahimi āmesiganyochuni be’irigit’i yimenedali፡፡

[145] lemaninyayitumi nefisi be’ālahi firidi bīẖoni iniji litimoti āyigebatimi፡፡ (gīzēwimi) tewesino tets’ifwali፡፡ yek’iribītunimi minida yemīfeligi sewi ke’irisiwa iniset’ewaleni፡፡ yemech’ereshayitunimi minida yemīfeligi sewi ke’irisiwa iniset’ewaleni፤ āmesiganyochinimi be’irigit’i inimenedaleni፡፡

[146] kenebīyimi bizu līk’awiniti kerisu gari ẖonewi yetewagu bizu nachewi፡፡ be’ālahimi menigedi lemīderisibachewi negeri āliferumi፤ ālidekemumimi፡፡ (let’elati) ālitewaredumimi፡፡ ālahimi ti‘igisitenyochini yiwedali፡፡

[147] nigigirachewimi «gētachini hoyi! ḫat’ī’ātochachininina benegerachini hulu weseni malefachinini le’inya mari፣ yizotachininimi ādeladili፣ bekeḥadīwochimi ḥizibochi layi iridani» maletachewi iniji lēla ālineberemi፡፡

[148] ālahimi yek’iribītuni minidana yemech’ereshayituni melikami minida set’achewi፡፡ ālahimi bego ādiragīwochini yiwedali፡፡

[149] inanite yamenachihu hoyi! inezīyani yekadutini sewochi bititazezu wede ḫwalachihu yimelisuwachiḫwali፡፡ kesarīwochi ẖonachihumi tigelebet’alachihu፡፡

[150] (āyiredwachihumi)፤ yilik’uni ālahi bicha redatachihu newi፡፡ irisumi keredatochi hulu belach’i newi፡፡

[151] be’inezīya bekaduti sewochi libochi wisit’i ālahi be’irisu āsireji yalaweredebetini negeri be’ālahi bemagaratachewi mikiniyati firihatini init’ilaleni፡፡ menorīyachewimi isati nati፡፡ yebedayochimi menorīya mini tikefa

[152] ālahimi befek’adu bemitich’efech’ifwachewi gīzē kīdanuni be’irigit’i āregaget’elachihu፡፡ yemitiwedutinimi negeri kasayachihu beḫwala beferachihu beti‘izazumi betech’ek’ach’ek’achihuna bamets’achihu gīzē (iridatawini kelekelachihu)፡፡ ke’inanite wisit’i k’iribītuni ‘alemi yemīsha āle፡፡ ke’inanitemi yemech’ereshayituni ‘alemi yemīsha ālile፡፡ kezīyami līmokirachihu ke’inerisu āzorachihu፡፡ be’irigit’imi ke’inanite yik’irita āderegelachihu፡፡ ālahimi bemi’iminani layi yechirota balebēti newi፡፡

[153] melikitenyawi keḫwalachihu yemīt’erachihu sīẖoni rik’achihu bemitisheshuna be’ānidimi layi yematizoru beẖonachihu gīzē (āsitawisu)፡፡ bamelet’achihuna bederesebachihumi negeri iniditazinu beḥāsabi layi ḥāsabini menedachihu፡፡ ālahimi bemitišeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡

[154] kezīyami kech’inik’i beḫwala ts’et’itani ke’inanite kefīlochini yemīshefinini inik’ilifi be’inanite layi āwerede፡፡ kefīlochumi nefisochachewi be’irigit’i āsasebwachewi፡፡ iwineti yaliẖonewini yemehayiminetini met’erat’eri be’ālahi yit’erat’eralu፤ «kenegeru le’inya minimi yelenimi» yilalu፡፡ «negeru hulumi le’ālahi newi» belachewi፡፡ le’ānite yemayigelits’utini benefisochachewi wisit’i yidebik’alu፡፡ «kenegeru le’inya ānidachi benebereni noro izīhi balitegedelini neberi» yilalu፡፡ «bebētachihu wisit’i beẖonachihumi noro inezīya be’inerisu layi megedeli yetets’afebachewi wede mewidek’īyachewi bewet’u neberi» belachewi፡፡ ālahi (firiduni līfets’imina) bederetochachihumi wisit’i yalewini līfetini belibochachihumi wisit’i yalewini negeri līgelits’i (yihini šera)፡፡ ālahimi bederetochi wisit’i yaleni hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[155] inezīya huletu ch’ifirochi betegenanyu k’eni ke’inanite yesheshuti sewochi bezīya bešeruti kefīli mikiniyati yasasatachewi seyit’ani newi፡፡ ālahimi kenesu be’irigit’i yik’iri āle፡፡ ālahi meḥarī bek’it’ati yemayichekuli newina፡፡

[156] inanite yamenachihu hoyi! inidenezīya inide kadutina sile wenidimochachewi bemidiri layi betegwazu weyimi zemachochi beẖonu gīzē «inya zenidi beneberu noro balimotumi balitegedelumi neberi» inidemīluti ātiẖunu፡፡ ālahi yihinini belibochachewi wisit’i ts’ets’eti yaderigibachewi zenidi (yihinini ālu)፡፡ ālahimi ḥiyawi yaderigali፤ yigedilalimi፡፡ ālahimi yemitišerutini hulu temelikachi newi፡፡

[157] be’ālahimi menigedi bitigedelu weyimi፤ bitimotu ke’ālahi yeẖonewi miḥiretina izineti (inerisu) kemīsebesibuti hābiti be’irigit’i belach’i newi፡፡

[158] bitimotumi weyimi bitigedelu be’irigit’i wede ālahi bicha tisebesebalachihu፡፡

[159] ke’ālahimi beẖonechi chirota lezebikilachewi፡፡ ‘āmele met’ifo libe derek’imi beẖoniki noro kezurīyahi betebetenu neberi፡፡ ke’inerisumi yik’iri beli፡፡ le’inerisumi miḥiretini leminilachewi፡፡ benegerumi hulu āmakirachewi፡፡ k’urit’i ḥāsabimi baderegihi gīzē be’ālahi layi temeka፡፡ ālahi berisu layi temekīwochini yiwedalina፡፡

[160] ālahi bīredachihu le’inanite āshenafī yelemi፡፡ bīyawaridachihumi ya kerisu (mawaredi) beḫwala yemīredachihu manewi be’ālahimi layi bicha mi’iminani yimeku፡፡

[161] lenebīyimi selebani medebek’i āyigebawimi፡፡ selebanimi yemīdebik’i sewi betiniša’ē k’eni bedebek’ewi negeri (teshekimo) yimet’ali፡፡ kezīyami nefisi hulu yeširawani waga timolalechi፡፡ inerisumi āyibedelumi፡፡

[162] ye’ālahini widēta yeteketele sewi ke’ālahi beẖone k’ut’a inide temelesena menorīyawi gehānemi inide ẖone sewi newini memeleshawimi mini yikefa

[163] inerisu ālahi zenidi bale derejawochi nachewi፡፡ ālahimi yemīšerutini negeri temelikachi newi፡፡

[164] ālahi bemi’iminani layi kegosachewi yeẖoneni፤ be’inerisu layi ānik’ets’ochuni yemīyanebi፣ yemīt’erachewimi፣ mets’iḥāfinina t’ibebini yemīyasitemirachewimi yeẖoneni meli’ikitenya bewisit’achewi belake gīzē፤ be’irigit’i legeselachewi፡፡ inerisumi kezīya befīti begilits’i sihiteti wisit’i neberu፡፡

[165] huleti bit’ēwochiwani be’irigit’i yagenyachihu yeẖonechi mekera (met’ek’ati) bagenyechachihu gīzē «yihi keyeti newi» ālachihuni «irisu kenefisochachihu zenidi newi፡፡» ālahi benegeru hulu layi chayi newina belachewi፡፡

[166] huletu ch’ifirochimi betegat’emu k’eni yederesebachihu be’ālahi fek’adi newi፡፡ mi’iminaninimi (līfetinina) līgelits’i newi፡፡

[167] inezīyanimi yenefek’utinina lenerisu «nu፤ be’ālahi menigedi tegadelu፤ weyimi tekelakelu፤» yetebalutini līgelits’i newi፡፡ «mewagati (menoruni) binawik’i noro beteketelinachihu neberi» ālu፡፡ inerisu yani gīzē ke’imineti yilik’i wede kihideti yek’erebu nachewi፡፡ belibochachewi yelēlewini be’āfochachewi yinageralu፡፡ ālahimi yemīdebik’utini ‘āwak’ī newi፡፡

[168] inezīya (ketigili) yek’eru sīẖonu lewenidimochachewi፡- «betazezuni noro balitegedelu neberi» yalu nachewi፡፡ «iwinetenyochi inideẖonachihu kenefisochachihu layi motini gefitiru» belachewi፡፡

[169] inezīyani be’ālahi menigedi yetegedelutini mutani ādirigehi ātigemitachewi፡፡ be’irigit’i inerisu igētachewi zenidi ḥiyawani nachewi፤ yimegebalu፡፡

[170] ālahi kechirotawi beset’achewi negeri tedesachochi sīẖonu (yimegebalu)፡፡ benezīyami keḫwalachewi gena be’inerisu baliteketeluti be’inerisu layi firihati balemenoruna inerisumi yemayazinu bemeẖonachewi yidesetalu፡፡

[171] ke’ālahi beẖone ts’egana ligisina ālahimi yemi’iminanini minida yemayat’efu bemeẖonu yidesetalu፡፡

[172] inezīya mek’useli kagenyachewi beḫwala le’ālahina lemelikitenyawi yetazezuti ke’inesu lenezīya bego lešerutina letet’enek’ek’uti talak’i minida ālachewi፡፡

[173] inezīya sewochu le’inerisu፡- «sewochi le’inanite (t’orini) ākemachitewalina firuwachewi» yiluwachewina (yihimi) iminetini yech’emerelachewi «bek’īyachinimi ālahi newi mini yamirimi met’egīya!» yalu nachewi፡፡

[174] ke’ālahimi beẖone ts’egana chirota kifu negeri yalinekachewi ẖonewi temelesu፡፡ ye’ālahinimi widēta teketelu፤ ālahimi yetalak’i chirota balebēti newi፡፡

[175] inidīhi yemīlachihu seyit’ani bicha newi፡፡ wedajochuni yasiferarachiḫwali፡፡ ātifiruwachewimi፡፡ mi’iminanimi inideẖonachihu firunyi፡፡

[176] inezīyami bekihideti yemīchakoluti āyasazinuhi፡፡ kenerisu fets’imo ālahini beminimi āyigodumina፡፡ ālahi bemech’ereshayitu ‘alemi le’inesu ‘idilini layaderigi yishali፡፡ le’inerisumi talak’i k’it’ati ālachewi፡፡

[177] inezīya kihidetini be’imineti yelewet’u ālahini beminimi negeri fets’imo āyigodutimi፡፡ le’inesumi āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[178] inezīya yekaduti sewochi inerisuni mazegiyetachinini lenefisochachewi degi negeri newi bilewi āyasibu፡፡ inerisuni yeminazegeyachewi ḫat’ī’atini inidīch’emiru bicha newi፡፡ lenesumi āwaraji sik’ayi ālachewi፡፡

[179] ālahi met’ifowini kemelikamu isikemīleyi diresi mi’iminanini inanite berisu layi balachihubeti (ẖunēta) layi yemītewi āyidelemi፡፡ ālahimi ruk’uni negeri yemīyasawik’achihu āyidelemi፡፡ gini ālahi kemelikitenyochu yemīshawini yimerit’ali፡፡ be’ālahina bemelikitenyochumi imenu፡፡ bitaminuna bitit’enek’ek’umi lenanite talak’i minida ālachihu፡፡

[180] inezīyami ālahi kechirotawi beset’achewi genizebi yemīnefigu irisu le’inesu degi āyimiselachewi፡፡ yilik’unimi፤ irisu lenesu met’ifo newi፡፡ yanini berisu yenefegubetini betiniša’ē k’eni (ibabi ẖono) yit’elek’alu፡፡ yesemayatina yemidirimi wirisi le’ālahi bicha newi፡፡ ālahimi bemīšeruti hulu wisit’i ‘āwak’ī newi፡፡

[181] ye’inezīyani «ālahi diẖa newi inya gini keberitēwochi neni» yalutini sewochi k’ali ālahi be’irigit’i sema፡፡ yanini yalutinina nebīyatini yale ḥigi megidelachewini be’irigit’i inits’ifaleni፡፡ «ye’isatinimi sik’ayi k’imesu» inilachewaleni፡፡

[182] ya (sik’ayi) ijochachihu basalefuti šira newi፡፡ ālahimi lebarochu bedayi balemeẖonu newi፡፡

[183] inezīya lemaninyawimi melikitenya «isati yemitibelawi yeẖoneni k’uribani isikemīyamet’alini diresi lanamini ālahi wedenya āzwali» yalu nachewi፡፡«melikitenyochi ke’inē befīti bete‘amiratina bezīyami balachihuti (k’uribani) be’irigit’i met’itewilachiḫwali፡፡ iwinetenyochi keẖonachihu tadīya lemini gedelachiḫwachewi» belachewi፡፡

[184] bīyasitebabiluhimi ke’ānite befīti begilits’i te‘amiratina bets’iḥufochi፣ bebiruhi mets’iḥāfimi yemet’uti melikitenyochi be’irigit’i tesitebabilewali፡፡

[185] nefisi hulu motini k’emashi nati፡፡ minidawochachihunimi yemitimoluti betiniša’ē k’eni bicha newi፡፡ ke’isatimi yeterak’ena genetini yetegeba sewi be’irigit’i minyotuni āgenye፡፡ k’iribītumi ḥiyiweti yemetaleya mesarīya iniji lēla āyidelechimi፡፡

[186] begenizebochachihuna benefisochachihu be’irigit’i tifetenalachihu፡፡ ke’inezīyami ke’inanite befīti mets’iḥāfini keteset’utina ke’inezīyami ke’āgaruti bizuni masek’ayeti tisemalachihu፡፡ bititagesuna bitit’enek’ek’u yihi ket’ibik’i negerochi newi፡፡

[187] ālahi yenezīyani mets’iḥāfuni yeteset’utini k’ali kīdani lesewochi be’irigit’i tabirarutalachihu ātidebik’utimimi bemaleti yeyazebachewini (āsitawisu)፡፡ bejeribawochachewimi ḫwala t’aluti፡፡ berisumi t’ik’ītini waga gezu፡፡ yemīgezutimi negeri kefa

[188] inezīyani bešeruti negeri yemīdesetutinina bališerutimi memesigenini yemīwedutini ātasibi፤ kek’it’ati bemedani layi nachewi bilehi ātasebachewi፡፡ le’inesu āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[189] yesemayatina yemidiri nigišina le’ālahi bicha newi፡፡ ālahimi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[190] semayatinina midirini bemefit’eri lēlītina k’eninimi bemetekakati lebale ā’imirowochi be’irigit’i milikitochi ālu፡፡

[191] (inerisumi) inezīya k’omewi፣ tek’emit’ewimi፣ begonochachewi tegadimewimi ālahini yemīyawesu besemayatina bemidiri āfet’at’erimi yemīyasitenetinu፡- «gētachini hoyi! yiẖeni bekenitu ālifet’erikewimi፤ t’irati yigebahi፤ ke’isatimi k’it’ati t’ebik’eni» yemīlu nachewi፡፡

[192] «gētachini hoyi! ānite isati yemitagebawini sewi be’irigit’i āwaredikewi፤ lebedelenyochimi minimi redatochi yeluwachewimi፡፡»

[193] «gētachini hoyi! inya begētachihu imenu bemaleti wede imineti yemīt’erani t’erī semani፡፡ āmenimi፡፡ gētachini hoyi! ḫat’ī’ātochachininimi lenya mari፡፡ kifu širawochachininimi kenya ābisi፡፡ kenits’uḥochumi sewochi gari gideleni፤»

[194] «gētachini hoyi! bemelikitenyochihimi layi tesifa k’ali yaderegikilinini sit’eni፡፡ betiniša’ē k’enimi ātawarideni፡፡ ānite k’et’eroni ātaferisimina» (yemīlu nachewi)፡፡

[195] gētachewimi «inē ke’inanite kewenidi weyimi kesēti yešerīni šira ālat’efami፡፡ kefīlachihu kekefīlu newi፤ bemaleti lenerisu limenachewini tek’ebele፡፡ inezīyami yetesededu ke’āgerochachewimi yetebareru bemenigedēmi yetet’ek’u yetegadelumi yetegedelumi kifu širawochachewini ke’inerisu be’irigit’i ābisalehu፡፡ beširochachewimi wenizochi yemīfesubachewini genetochi be’irigit’i āgebachewalehu፡፡ ke’ālahi zenidi yeẖoneni minida (yimenedalu)፡፡ ālahimi irisu zenidi melikami minida ālile፡፡ »

[196] ye’inezīya yekaduti sewochi be’āgerochi menifelasesi āyatalihi፡፡

[197] ānesitenya t’ik’imi newi፡፡ kezīyami menorīyachewi gehānemi nati፡፡ mini tikefami minit’afi

[198] gini inezīya gētachewini yeferu le’inesu keširochachewi wenizochi yemīfesubachewi genetochi bewisit’wa zewitarīwochi sīẖonu ke’ālahi zenidi (yeteset’u) mesitenigidowochi ālwachewi፡፡ ālahimi zenidi yalewi (minida) lebego šerīwochi belach’i newi፡፡

[199] kemets’iḥāfumi balebētochi le’ālahi ferīwochi be’ālahi ānik’ets’ochimi t’ik’ītini waga yemayilewet’u sīẖonu be’ālahina bezīya wede inanite beteweredewi bezīyami wede’inerisu beteweredewi yemīyaminu sewochi ālilu፡፡ inezīya le’inerisu begētachewi zenidi minidachewi ālachewi፡፡ ālahi mirimerawi fet’ani newi፡፡

[200] inanite yamenachihu hoyi! tagesu teberatumi፡፡ (bet’ori kēla layi) teselefumi፡፡ tidinumi zenidi ālahini firu፡፡

አን-ኒሳእ

Surah 4

[1] inanite sewochi hoyi! yanini ke’ānidīti nefisi (ke’ādami) yefet’erachihuni ke’irisiwami mek’enajowani (ḥēwanini) yefet’erewini ke’inerisumi bizu wenidochinina sētochi yebetenewini gētachihuni firu፡፡ yaninimi berisu yemitit’eyayek’ubetini ālahinina zimidinawochinimi (kemek’uret’i) tet’enik’ek’u፡፡ ālahi be’inanite layi tet’ebabak’ī newina፡፡

[2] yetīmochinimi genizebochachewini sit’u፡፡ met’ifowinimi bemelikamu ātilewit’u፡፡ genizebochachewinimi wede genizebochachihu (bemek’elak’eli) ātibilu irisu talak’i ḫat’ī’āti newina፡፡

[3] beyetīmochimi (magibati) ālemasitekakelachihuni bitiferu (zimutinina ketewesenelachihu belayi magibatinimi firu)፡፡ kesētochi le’inanite yetewabelachihuni huleti huleti šositi šositimi ārati āratimi āgibu፡፡ ālemasitekakelinimi bitiferu ānidītini bicha weyimi ijochachihu nibireti yaderegutini yazu፡፡ yihi wede ālemebedeli bet’ami yek’erebe newi፡፡

[4] sētochinimi mehirochachewini bedesita sit’u፡፡ le’inanitemi ke’irisu ānidachini negeri nefisochachewi bīlegisu melikami misiguni sīẖoni biluti፡፡

[5] k’īlochinimi yachini ālahi le’inanite metedaderīya yaderegatini genizebochachiwini (yeyazachihulachewini) ātisit’uwachewi፡፡ keriswami megibuwachewi ālibisuwachewimi፡፡ le’inesumi melikamini nigigiri tenageru፡፡

[6] yetīmochinimi gabichani isikederesu gīzē diresi fetinuwachewi፡፡ ke’inerisumi k’ininetini bitawik’u genizebochachewini wede inerisu sit’u፡፡ bemabakenina madegachewinimi bemeshik’edademi ātibilwati፡፡ (kewabīwochi) hābitamimi yeẖone sewi yikelikeli፡፡ dihami yeẖone sewi (ledikamu) be’āgibabi yibila፡፡ genizebochachewinimi wede inerisu beset’achihu gīzē be’inerisu layi āsimesikiru፡፡ tet’ebabak’īnetimi be’ālahi bek’a፡፡

[7] lewenidochi welajochina yek’iribi zemedochi ketewuti (nibireti) fanita (dirisha) ālachewi፡፡ lesētochimi welajochina yek’iribi zemedochi ketewuti ke’irisu kanesewi weyimi kebezawi fanita ālachewi፡፡ yetewesene dirisha (tederigwali)፡፡

[8] kifiyanimi (werashi yaliẖonu) yezimidina balebētochina yetīmochi፣ misikīnochimi betegenyubeti gīzē ke’irisu darigwachewi፡፡ melikaminimi nigigiri tenageruwachewi፡፡

[9] inezīyami keḫwalachewi dekamochini ziriyawochi bītewi noro be’inerisu layi yemīferu (beyetīmochi layi) yit’enik’ek’u፡፡ ālahinimi yifiru፡፡ (letenazazhu) tikikilenyanimi k’ali yinageru፡፡

[10] inezīya yeyetīmochini genizebi bemebedeli yemībelu behodochachewi wisit’i yemībeluti isatini bicha newi፡፡ isatinimi be’irigit’i yigebalu፡፡

[11] ālahi belijochachihu (wirisi bemīketelewi) yazachiḫwali፡፡ lewenidu yehuleti sētochi dirisha bit’ē ālewi፡፡ (huleti weyimi) kehuleti belayimi yeẖonu sētochi bicha bīẖonu le’inesu (mwachu) ketewewi rejeti (dirisha) kešositi huleti iju ālachewi፡፡ ānidītimi bitiẖoni leriswa gimashu ālati፡፡ le’ābatina le’inatumi le’irisu liji inidalewi kehuletu leyanidanidu kesidisiti ānidi ālachewi፡፡ le’irisumi liji bayinorewina welajochu bīwerisuti le’inatu sīsowi ālati፡፡ le’irisumi wenidimochina iḫitochi bīnoruti lenatu kesidisiti ānidi ālati፡፡ (yihimi yetebalewi) beriswa ketenazezebati nuzazē weyimi ke‘ida beḫwala newi፡፡ ābatochachihuna lijochachihu le’inanite bemet’ik’emi maninyachewi yibelit’i k’iribi inideẖonu ātawik’umi፡፡ (yiẖimi) ke’ālahi yetedenegege newi፤ ālahi ‘āwak’ī t’ibebenya newina፡፡

[12] le’inanitemi mīsitochachihu ketewuti nibireti le’inerisu liji bayinorachewi gimashu ālachihu፡፡ le’inesumi liji bīnorachewi ketewuti hābiti ke’ārati ānidi ālachihu፡፡ (yihimi) be’iriswa kemīnazezubati nuzazē weyimi ke‘ida beḫwala newi፡፡ lenanitemi liji bayinorachihu ketewachihuti nibireti le’inerisu (lemīsitochi) ke’ārati ānidi ālachewi፡፡ le’inanitemi liji bīnorachihu ketewachihuti nibireti le’inerisu kesiminiti ānidi ālachewi (yihimi beriswa kemitinazezubati nuzazē weyimi ke‘ida beḫwala newi፡፡) welajimi lijimi yelēlewi begoni werashochi yemīwerisi wenidi weyimi sēti bīgenyi le’irisumi (lemwachu) wenidimi weyimi iḫiti (ke’inatu bekuli bicha yeẖone) bīnori kehuletu leyanidanidachewi kesidisiti ānidi ālachewi፡፡ kezīhimi (ke’ānidi) yebezu bīẖonu inerisu besīsowi tegarīwochi nachewi፡፡ (yihimi werashochini) yemayigoda ẖono be’iriswa kemīnazezubati nuzazē weyimi ke‘ida beḫwala newi፡፡ ke’ālahimi yeẖoneni nuzazē (yazachiḫwali)፡፡ ālahimi ‘āwak’ī chayi newi፡፡

[13] inezīhi ye’ālahi wisanēwochi nachewi፡፡ ālahinina melikitenyawinimi yemītazezu sewochi keširochachewi wenizochi yemīfesubachewini genetochi bewisit’achewi zewitarīwochi sīẖonu yagebachewali፡፡ yihimi tilik’i ‘idili newi፡፡

[14] ālahinina melikitenyawinimi yemīyamits’i wesenochunimi yemītelalefi bewisit’wa zewitarī sīẖoni isatini yagebawali፡፡ lerisumi āwaraji k’it’ati ālewi፡፡

[15] inezīyami kesētochachihu met’ifoni šira (zimutini) yemīšeru be’inerisu layi kenanite āratini (wenidochi) āsimesikirubachewi፡፡ bīmesekirumi moti isikemīderisibachewi weyimi ālahi le’inerisu menigedini isikemīyaderigi diresi bebētochi wiset’i yazuwachewi (t’ebik’uwachewi)፡፡

[16] inezīyanimi ke’inanite wisit’i (zimutini) yemīšeruwatini āsek’ayuwachewi፡፡ bīts’ets’etuna širachewinimi bīyasamiru ke’inerisu tegetu (ātasek’ayuwachewi)፡፡ ālahi ts’ets’etini tek’ebayi āzanyi newina፡፡

[17] ts’ets’etini mek’ebeli be’ālahi layi yemīgebawi le’inezīya ḫāt’ī’ātini besihiteti lemīšeruna kezīyami kek’iribi gīzē lemīts’ets’etuti bicha newi፡፡ inezīyanimi ālahi be’inerisu layi ts’ets’etini yik’ebelali፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[18] ts’ets’etinimi mek’ebeli le’inezīya ḫāt’ī’ātochini lemīšeru ānidachewinimi moti bemet’abeti gīzē «inē āhuni tets’ets’etiku» lemīlina lenezīyami inerisu keḥadīwochi ẖonewi lemīmotu āyidelechimi፡፡ inezīya le’inesu āsamamīni k’it’ati āzegajitenali፡፡

[19] inanite yamenachihu sewochi hoyi! sētochini yasigededachihu ẖonachihu litiwerisuna gilits’ini met’ifo šira kališeru besitek’eri keset’achiḫwachewi kefīluni litiwesidu litagulalwachewimi le’inanite āyifek’edimi፡፡ bemelikamimi tenwanwaruwachewi፡፡ bitit’eluwachewimi (tagesu)፡፡ ānidachini negeri bitit’elu ālahimi be’irisu bizu degi negerini līyaderigi yichalalina፡፡

[20] bemīsitimi sifira mīsitini lemelewet’i bitifeligu le’ānidenyayitu (lemitifetawi) bizuni genizebi yeset’achiḫwati sitiẖonu kerisu mininimi ātiwisedu፡፡ bemebedelina gilits’i beẖone ḫāt’ī’āti tiwesidutalachihuni

[21] kefīlachihu wede kefīlu be’irigit’i yederese sīẖonina ke’inanite layimi (sētochi) yet’ebek’e kīdanini yeyazubachihu sīẖonu inidēti tiwesidutalachihu

[22] kesētochimi ābatochachihu yagebuwachewini ātagibu፡፡ (tik’et’ubetalachihu)፡፡ yalefewi sīk’eri፡፡ irisu met’ifona yetet’ela šira newina፡፡ menigedinetumi kefa

[23] inatochachihu፣ sēti lijochachihumi፣ iḫitochachihumi፣ ākisitochachihumi፣ yeshumēwochachihumi፣ yewenidimi sētochi lijochimi፣ ye’iḫiti sētochi lijochimi፣ inezīyami yat’ebuwachihu inatochachihu፣ kemet’ibati yeẖonutimi iḫitochachihu፣ yemīsitochachihumi inatochi፣ inezīyami beguyawochachihu yaluti ye’inezīya be’inerisu yegebachihubachewi mīsitochachihu sētochi lijochi፣ (litagebwachewi) be’inanite layi irimi tederegubachihu፡፡ be’inerisumi (bemīsitochachihu) yaligebachihubachewi bitiẖonu (befetachiḫwachewi gīzē sētochi lijochachewini bitagebu) be’inanite layi ḫāt’ī’āti yelebachihumi፡፡ ye’inezīya kejeribawochachihu yeẖonuti wenidochi lijochachihu mīsitochimi behuleti iḫitimamachochimi mekakeli mesebisebi (inidezīhu irimi newi)፡፡ gini kezīhi befīti yalefewi sīk’eri (irisunisi temirachiḫwali) ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡

[24] kesētochimi (bebali) t’ibik’ochu ijochachehu (bemiriko) yeyazuwachewi sīk’eru be’inanite layi irimi nachewi፡፡ (yihini) ālahi benanite layi ts’afe፡፡ kezīhachihumi (ketekelekeluti) wedīya t’ibik’ochi ẖonachihu zimutenyochi satiẖonu begenizebochachihu litifeligu le’inanite tefek’ede፡፡ ke’inesumi berisu (bemegenanyeti) yetet’ek’emachihubachewini sētochi mehirochachewini gidēta sīẖoni sit’wachewi፡፡ kemewesenimi beḫwala betewadedachihubeti negeri be’inanite layi ḫāt’ī’āti yelemi፡፡ ālahi ‘āwak’ī t’ibebenya newina፡፡

[25] kenanitemi wisit’i t’ibik’ochi mi’iminati yeẖonutini lemagibati hābitini yalichale sewi ijochachihu nibireti kaderegwachewi kemi’iminati wet’atochachihu (barīyani yagiba)፡፡ ālahimi iminetachihuni ‘āwak’ī newi፡፡ kefīlachihu kekefīlu (yeteraba) newi፡፡ (barochini) begētochachewimi fek’adi āgibuwachewi፡፡ mehirochachewinimi bemelikami menigedi sit’wachewi፡፡ t’ibik’ochi ẖonewi zimutenyochi yaliẖonu yesirik’oshi wedajochinimi yaliyazu sīẖonu (āgibwachewi)፡፡ bemagibati betet’ebek’umi gīzē met’ifoni šira bīšeru be’inerisu layi kek’it’ati benets’awochu layi yalewi gimashi ālebachewi፡፡ yiẖe (barīyani magibati) kenanite zimutini lefera sewi newi፡፡

[26] ālahi (yehayimanotachihuni ḥigigati) līyabiraralachihu ke’inanite befītimi yeneberutini nebīyati denibochi līmerachihu be’inanitemi layi ts’ets’etini līk’ebeli yishali፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[27] ālahimi be’inanite layi ts’ets’etini līk’ebeli yishali፡፡ inezīyami filagotachewini yemīketeluti (kewineti) tilik’ini mezenibeli iniditizenebelu yifeligalu፡፡

[28] ālahi ke’inanite līyak’alililachihu yishali፡፡ sewimi dekama ẖono tefet’ere፡፡

[29] inanite yamenachihu hoyi! genizebochachihuni bemekakelachihu yale āgibabi ātibilu፡፡ gini ke’inanite bemewadedi yeẖonechiwini nigidi (bilu)፡፡ nefisochachihunimi ātigidelu፡፡ ālahi le’inanite āzanyi newina፡፡

[30] weseni bemalefina bemebedelimi yihinini yešera sewi isatini inagebawaleni፡፡ yiẖemi be’ālahi layi geri newi፡፡

[31] ke’irisu ketekelekelachihuti talalak’ochuni (ḫāt’ī’ātochi) bitirik’u (tinanishochuni) ḫāt’ī’ātochachihuni ke’inanite inabisaleni፡፡ yetekeberenimi sifira (genetini) inagebachiḫwaleni፡፡

[32] ālahimi kefīlachihuni bekefīlu layi be’irisu yabelet’ebetini ts’ega ātimenyu፡፡ lewenidochi kešeruti šira idili ālachewi፡፡ lesētochimi kešeruti šira ‘idili ālachewi፡፡ ālahinimi kechirotawi leminuti፡፡ ālahi benegeru hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[33] lehulumi (lewenidochina lesētochi) welajochina yek’iribi zemedochi ketewuti hābiti t’ek’ilayi werashochini ādirigenali፡፡ inezīyanimi (lemeredadatina lemewaresi) bemeḥālawochachihu yetewawalachiḫwachewini dirishachewini (kesidisiti ānidi) sit’wachewi፡፡ ālahi benegeru hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[34] wenidochi besētochi layi k’wamīwochi (āsadarīwochi) nachewi፡፡ ālahi kefīlachewini bekefīlu layi bemabilet’una (wenidochi) kegenizebochachewi (lesētochi) bemesit’etachewi newi፡፡ melikamochumi sētochi (lebalochachewi) tazazhochi ālahi basit’ebek’ewi negeri ruk’ini t’ebak’īwochi nachewi፡፡ inezīyanimi mamets’echewini yemitiferutini gesits’uwachewi፡፡ bemenyitawochimi teleyuwachewi፡፡ (saka sataderisu) mituwachewimi፡፡ bītazezwachihumi (lemech’ek’oni) be’inerisu layi menigedini ātifeligu፤ ālahi yebelayi talak’i newina፡፡

[35] (inanite wabīwochi) yemekakelachewinimi ch’ik’ich’ik’i bitawik’u kebētesebochu shimagilēni kebētesebochiwami shimagilēni laku፡፡ masitarek’ini bīshu ālahi bemekakelachewi yasimamali፡፡ ālahi gilits’ini ‘āwak’ī wisit’inimi ‘āwak’ī newina፡፡

[36] ālahinimi tegezu፡፡ be’irisumi mininimi ātagaru፡፡ bewelajochina bek’iribi zimidina balebētimi፣ beyetīmochimi፣ bemisikīnochimi፣ bek’iribi gorebētimi፣ beruk’i gorebētimi፣ begoni baliderebami፣ bemenigedenyami፣ ijochachihumi nibireti baderegwachewi (barochi)፣ melikamini (širu)፤ ālahi kuratenya gurenya yeẖoneni sewi āyiwedimi፡፡

[37] inezīya yemīsesitu sewochinimi bemeseseti yemīyazu ālahimi kechirotawi yeset’achewini ts’ega yemīdebik’u (birituni k’it’ati yik’et’it’alu)፡፡ lekeḥadīwochimi āwarajini k’it’ati āzegajitenali፡፡

[38] inezīyami lesewochi yiwilinyi sīlu genizebochachewini yemīset’u be’ālahina bemech’ereshawimi k’eni yemayaminu (yik’et’it’alu)፡፡ seyit’animi le’irisu gwadenyawi yeẖone sewi gwadenyanetu kefa

[39] be’ālahina bemech’ereshawimi k’eni bamenu ālahi keset’achewimi (sīsayi) belegesu noro benerisu layi mini (gudati) nebere ālahimi benerisu (ẖuneta) ‘āwak’ī newi፡፡

[40] ālahi yebinanyini kibideti yahili āyibedilimi፡፡ melikami šira bitiẖonimi yideraribatali፡፡ ke’irisumi zenidi talak’ini minida yiset’ali፡፡

[41] keḥizibochimi hulu mesikarīni bamet’ani gīzē ānitenimi be’inezīhi layi mesikarī ādirigeni beminamet’ahi gīzē (yekeḥadīwochi ẖunēta) inidēti yiẖoni

[42] bezīya k’eni inezīya yekadutina melikitenyawini yalitazezuti be’inesu midiri bitidefabachewi yimenyalu፡፡ ke’ālahimi werēni āyidebik’umi፡፡

[43] inanite yamenachihu hoyi! inanite yesekerachihu ẖonachihu yemitilutini negeri isikemitawik’u yerekesachihumi sitiẖonu menigedini ālafīwochi kaliẖonachihu besitek’eri (ākalatachihuni) isikemititat’ebu diresi sigidetini ātik’irebu፡፡ beshitenyochi weyimi beguzo layi bitiẖonumi፥ weyinimi ke’inanite ānidu ke‘ayinemidiri bīmet’a፥ weyinimi sētochini bitinekakuna wihani batagenyu፣ nits’uḥi yeẖoneni yemidiri gets’i āsibu፡፡ fītochachihunina ijochachihunimi (berisu) ābisu፡፡ ālahi yik’iri bayi meḥarī newina፡፡

[44] wedenezīya kemets’iḥāfu (‘iwik’eti) ‘idilini wede teset’uti ālayehimini t’imetini (bek’inineti) yigezalu፡፡ menigedinimi iniditisasatu yifeligalu፡፡

[45] ālahimi t’elatochachihuni ‘āwak’ī newi፡፡ t’ebak’īnetimi be’ālahi bek’a፡፡ redatinetimi be’ālahi bek’a፡፡

[46] kenezīya āyihudawiyani keẖonuti sewochi nigigirochini kesifirawochu yemīyat’amimu ālilu፡፡ «semanimi āmets’inimi yematisemami sitiẖoni sima» yilalu፡፡ bemilasochachewimi lemat’amemina hayimanotinimi lemezilefi ra‘īna yilalu፡፡ inesumi «semani tazezinimi simami temeliketenimi» balu noro lenesu melikamina tikikilenya beẖone neberi፡፡ gini bekihidetachewi ālahi regemachewi፡፡ t’ik’ītinimi iniji āyaminumi፡፡

[47] inanite mets’iḥāfuni yeteset’achihu hoyi! fītochini sanabisina bejeribawochi layi sanimelisachewi weyimi yesenibetini balebētochi (yaferesutini) inideregemini saniregimachewi befīti ke’inanite gari yalewini yemīyaregagit’i ẖono baweredinewi (k’uri’ani) imenu፡፡ ye’ālahimi ti‘izazi tefets’amī newi፡፡

[48] ālahi be’irisu magaratini befits’umi āyimirimi፡፡ kezīhi lēla yalewinimi (ḫāt’ī’āti) lemīshawi sewi yimirali፡፡ be’ālahimi yemīyagara sewi talak’ini ḫāt’ī’āti be’irigit’i k’et’efe፡፡

[49] wede’inezīya nefisochachewini wede mīyat’eruti (yemīyawedisuti) ālayehimini āyidelemi፤ ālahi yemīfeligewini yat’erali፡፡ yetemiri firē kiri yahilimi āyibedelumi፡፡

[50] be’ālahi layi wishetini inidēti inidemīk’et’at’ifu temeliketi፡፡ gilits’i wenijelimi berisu (bemek’it’efi) bek’a፡፡

[51] wede inezīya kemets’iḥāfu ‘idilini wede teset’uti ālayeẖemini bedigimitina bet’a‘oti yaminalu፡፡ le’inezīyami lekaduti፡- inanite bemenigedi (behayimanoti) ke’inezīya kamenuti yibelit’i yek’enachihu nachihu yilalu፡፡

[52] inezīya ālahi yeregemachewi nachewi፡፡ ālahimi yeregemewi sewi le’irisu fets’imo redatini ātagenyiletimi፡፡

[53] be’iwinetu le’inesu kenigišinawi fanita ālachewini yani gīzē lesewochi betemiri firē layi yalechiwini net’ibi yahili āyiset’umi neberi፡፡

[54] yilik’unimi sewochini (muḥāmedini) ālahi kechirotawi beset’achewi negeri layi yimek’enyaluni le’ībirahīmimi bētesebochi mets’iḥāfinina t’ibebini be’irigit’i set’eni talak’inimi nigišina set’enachewi፡፡

[55] ke’inesumi (keyihudochi) be’irisu yamene āle፡፡ ke’inerisumi ke’irisu yafegefe āle፡፡ āk’at’ayinetimi begehānemi bek’a፡፡

[56] inezīyani bete’āmiratachini yekadutini be’irigit’i isatini inagebachewaleni፡፡ sik’ayini inidīk’emisu k’odawochachewi betek’at’elu k’ut’iri lēlochini k’odawochi inilewit’ilachewaleni፡፡ ālahi āshenafī t’ibebenya newina፡፡

[57] inezīyanimi yamenutinina melikami širawochini yešerutini kesirachewi wenizochi yemīfesubachewini genetochi zeli‘alemi bewisit’achewi zewitarīwochi sīẖonu be’irigit’i inagebachewaleni፡፡ le’inesu bewisit’iwa nits’uḥi mīsitochi āluwachewi፡፡ yemitasit’elilini t’ilami inagebachewaleni፡፡

[58] ālahi āderawochini wede balebētochachewi iniditaderisu yazachiḫwali፡፡ besewochimi mekakeli beferedachihu gīzē betikikili iniditiferidu (yazachiḫwali)፡፡ ālahi berisu yemīgešits’achihu negeri mini yamiri! ālahi semī temelikachi newi፡፡

[59] inanite yamenachihu hoyi! ālahini tegezu፡፡ melikitenyawinina ke’inanitemi yesilit’ani balebētochini tazezu፡፡ bemaninyawimi negeri bitikerakeru be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yemitaminu bitiẖonu (yetekerakerachihubetini negeri) wede ālahina wede melikitenyawi melisuti፡፡ yihi yeteshale mech’ereshawimi yamare newi፡፡

[60] wede inezīya inerisu be’ānite layi beteweredewina ke’ānite befītimi beteweredewi āminenali wedemīluti፤ ālayehimini be’irisu inidīkidu be’irigit’i yetazezu sīẖonu wede t’a‘oti mefaredini yifeligalu፡፡ seyit’animi (ke’iwineti) yerak’eni mesasati līyasasitachewi yifeligali፡፡

[61] le’inerisumi፡- «ālahi wede āweredewi (k’uri’ani)na wede melikitenyawi nu» betebalu gīzē menafik’ani ke’ānite mesheshini sīsheshu tayachewalehi፡፡

[62] ijochachewimi basik’edemuti (t’ifati) mekera bederesechibachewina kezīyami «degini ḥāsabina masimamatini iniji lēla ālishanimi» bemaleti be’ālahi yemīmilu ẖonewi bemet’uhi gīzē inidēti yiẖonalu

[63] inezīhi inezīya ālahi belibochachewi wisit’i yalewini hulu yemīyawik’ibachewi nachewi፡፡ inerisunimi tewachewi gešits’achewimi፡፡ le’inerisumi benefisochachewi wisit’i simēti yalewini k’ali tenagerachewi፡፡

[64] maninimi melikitenya be’ālahi fek’adi lītazezuti iniji ālilakinimi፡፡ inesumi nefisochachewini bebedelu gīzē wede ānite bīmet’una ālahinimi miḥiretini belemenu melikitenyawimi lenerisu miḥiretini belemenelachewi noro ālahini ts’ets’etini tek’ebayi āzanyi ẖono bagenyuti neberi፡፡

[65] begētahimi imilalehu bemekakelachewi betekerakerubeti firidi isikemīyasiferiduhi kezīyami keferedikewi negeri benefisochachewi wisit’i ch’inik’etini isikemayagenyuna fits’umi metazezinimi isikemītazezu diresi āyaminumi፤ (mi’imeni āyiẖonumi)፡፡

[66] inyami be’inerisu layi፡- «nefisochachihuni gidelu weyimi ke’āgerochachihu wit’u» maletini bets’afini noro kenesu t’ik’ītochu iniji bališeruti neberi፡፡ inerisumi be’irisu yemīgesets’ubetini negeri bešeru noro lenesu melikamina (be’iminetachewi layi) lemerigatimi bet’ami yebereta beẖone neberi፡፡

[67] yani gīzēmi ke’inya zenidi talak’ini minida beset’enachewi neberi፡፡

[68] k’et’itenyawinimi menigedi be’irigit’i bemeranachewi neberi፡፡

[69] ālahinina melikitenyawinimi yemītazezi sewi inezīya ke’inezīya ālahi be’inerisu layi kelegesachewi kenebīyati፣ kets’adik’animi፣ kesema‘itatimi፣ kemelikamochu gari yiẖonalu፡፡ ye’inezīyami gwadenyineti āmare፡፡

[70] yihi chirota ke’ālahi newi፡፡ āwak’īnetimi be’ālahi bek’a፡፡

[71] inanite yamenachihu hoyi! t’inik’ak’ēyachihuni yazu፡፡ kifilifilimi Ñdi honachihu (lezemecha) wit’u፡፡ weyimi tesebisibachihu wit’u፡፡

[72] ke’inanitemi wisit’i be’irigit’i (kezemecha) wede ḫwala yemīnigwadedi sewi ālile፡፡ ādegami bitagenyachihu ke’inesu gari tet’aji baliẖoniku gīzē ālahi be’inē layi be’irigit’i legeselinyi yilali፡፡

[73] ke’ālahimi yeẖone chirota bīyagenyachihu be’inanitena be’irisu mekakeli fik’iri inidalineberechi hulu «talak’i ‘idilini āgenyi zenidi kenesu gari beẖoniku weyi minyotē!» yilali፡፡

[74] inezīyami k’iribwani ḥiyiweti bemech’ereshayitu ḥiyiweti yemīlewit’u be’ālahi menigedi yigadelu፡፡ be’ālahimi menigedi yemīgadeli፣ yemīgedelimi weyimi yemīyashenifi talak’i minidani be’irigit’i iniset’ewaleni፡፡

[75] be’ālahi menigedina kewenidochi kesētochina kelijochimi yeẖonutini dekamochi inezīyani፡- «gētachini hoyi! kezīchi balebētochiwa bedayi keẖonuti ketema āwit’ani ke’ānitemi zenidi le’inya āsadarīni ādirigilini ke’ānite zenidimi le’inya redatini ādirigilini» yemīlutini (lemadani) yematigadeluti le’inanite mini ālachihu

[76] inezīya yamenuti sewochi be’ālahi menigedi yigadelalu፡፡ inezīya yekadutimi bet’a‘oti menigedi yigadelalu፡፡ yeseyit’aninimi ch’ifirochi tegadelu፡፡ yeseyit’ani tenikoli dekama newina፡፡

[77] wede’inezīya le’inerisu፡- ijochachihuni (kemegadeli) sebisibu፣ solatinimi denibuni t’ebik’achihu sigedu፣ gidēta mits’iwatimi sit’u wede tebaluti ālayehimini be’inerisumi layi megadeli betets’afe gīzē ke’inesu kefīlochu wedīyawinu sewochini ālahini inidemīferu weyimi yebelet’e firachani yiferalu፡፡ «gētachini hoyi! be’inya layi megadelini lemini denegegiki isike k’iribi gīzē diresi ātak’oyenimi noro’ālini» yilalumi፡፡ «yek’iribītu ḥiyiweti t’ik’imi ānesitenya newi፡፡ mech’ereshayitumi ‘alemi ālahini lemīfera sewi belach’i nati፡፡ betemiri firē wisit’i yaleni kiri yahili inikwa ātibedelumi» belachewi፡፡

[78] «yetimi sifira bitiẖonu bet’enekeru ḥinits’awochi wisit’i bitiẖonumi inikwa moti yagenyachiḫwali፡፡ degimi negeri bitagenyachewi yihichi ke’ālahi zenidi nati» yilalu፡፡ mekerami bitagenyachewi «yihichī ke’ānite zenidi nati» yilalu፡፡ «hulumi (degumi kifuwimi) ke’ālahi zenidi newi» belachewi፡፡ le’inezīhimi sewochi nigigirini līredu yemayik’eributi mini ālachewi

[79] kedegi negeri yemīyagenyihi ke’ālahi (chirota) newi፡፡ kemekerami yemīderisibihi kerasihi (t’ifati yetenesa) newi፡፡ lesewochimi hulu melikitenya ẖonehi lakinihi፡፡ mesikarīmi be’ālahi bek’a፡፡

[80] melikitenyawini yemītazezi sewi be’irigit’i ālahini tazeze፡፡ keti’izazimi yesheshe sewi (āyasasibihi)፡፡ be’inesu layi t’ebak’ī ādirigeni ālilakinihimina፡፡

[81] «(negerachini) metazezi newi» yilalumi፤ ke’ānitemi zenidi bewet’u gīzē kenerisu kefīlochu kezīya (befītihi) kemīluti lēlani (belibochachewi) yasadiralu፡፡ ālahimi yemīyasadirutini negeri yits’ifali፡፡ silezīhi tewachewi፡፡ be’ālahimi layi tet’ega፡፡ met’egīyami be’ālahi bek’a፡፡

[82] k’uri’anini āyasitenetinumini ke’ālahi lēla zenidi benebere noro berisu wisit’i bizuni meleyayeti bagenyu neberi፡፡

[83] kets’et’ita weyimi kefirihati ānidachi (werē) bemet’alachewimi gīzē irisuni yaganinalu፡፡ wede melikitenyawina ke’inerisu wede ti‘izazu balebētochi (wede ‘āwak’īwochu) bemelesuti noro inezīya ke’inerisu (negeruni) yemīyawit’at’uti bawek’uti neberi፡፡ be’inanitemi layi ye’ālahi chirotana izinetu balinebere noro ket’ik’ītochi besitek’eri seyit’anini beteketelachihu neberi፡፡

[84] be’ālahimi menigedi tegadeli፡፡ rasihini iniji lēlani ātigededimi፡፡ mi’iminaninimi (bemegadeli layi) ādefafiri፡፡ ālahi ye’inezīyani yekadutini ḫāyili līkelekili yikejelali፡፡ ālahimi beḫāyili bemeyazu yebereta k’it’atumi yet’enekere newi፡፡

[85] melikami metadegini yemītadegi sewi le’irisu kerisiwa ‘idili yinorewali፡፡ met’ifo metadeginimi yemītadegi sewi le’irisu kerisiwa dirisha yinorewali፡፡ ālahi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[86] beselamita betekeberachihumi gīzē ke’iriswa yibelit’i bamare (selamita) ākibiru፡፡ weyimi (iriswanu) meliswati፡፡ ālahi benegeru hulu layi tek’ot’at’arī newina፡፡

[87] ālahi ke’irisu besitek’eri āmilaki yelemi፡፡ wede tiniša’ē k’eni berisu t’irit’iri yelēlebeti sīẖoni be’irigit’i yisebesibachiḫwali፡፡ benigigirimi ke’ālahi yibelit’i iwinetenya manewi

[88] bemenafik’animi (negeri) ālahi beširawochachewi wede kihideti yemelesachewi sīẖonu huleti kifilochi yeẖonachihuti lenanite mini ālachihu ālahi yat’ememewini sewi litak’enu tasibalachihuni ālahimi yasasatewini sewi le’irisu menigedini fets’imo ātagenyiletimi፡፡

[89] (inerisu) inide kadu bitikiduna ikuli bitiẖonu temenyu! be’ālahimi hayimanoti isikemīsededu diresi kenesu wedajochini ātiyazu፡፡ (ke’imineti) bīyafegefigumi yazuwachewi፤ (marikuwachewi)፡፡ bagenyachihubetimi sifira gideluwachewi፡፡ ke’inesumi wedajinina redatini ātiyazu፡፡

[90] inezīya be’inanitena be’inerisu mekakeli k’ali kīdani wedalachewi ḥizibochi yemīt’eguna weyimi inaniteni lemegadeli weyimi wegenochachewini lemegadeli libochachewi yetech’enek’u ẖonewi yemet’wawachihu sīk’eru፤ (inezīyanisi ātigadeluwachewi)፡፡ ālahimi besha noro be’inanite layi ḫāyili beset’achewina betegadeluwachihu neberi፡፡ bītewachihuna bayigadeluwachihumi wede inanitemi irik’ini bīyak’eribu ālahi le’inanite benesu layi (yemegadeli) menigedini āladeregemi፡፡

[91] lēlochi ke’inanite lemedani kewegenochachewimi lemedani yemīfeliguni tagenyalachihu፡፡ wede iwiketi inidīmelesu betet’eru k’ut’iri beriswa wisit’i yimelesalu፡፡ bayitewiwachihuna irik’inimi bayak’eribulachihu፣ ijochachewinimi bayisebesibu፣ bagenyachiḫwachewi sifira marikuwachewi፡፡ gideluwachewimi፡፡ inezīyanimi le’inanite benesu layi gilits’i masirejani ādirigenali፡፡

[92] lemi’imenimi besiḥiteti kaliẖone bek’eri mi’imenini megideli āyigebawimi፡፡ mi’imeninimi besihiteti yegedele sewi yamenechini ch’anik’a (barīya) nets’a mawit’atina wede bētesebochumi yemitiset’i guma miḥireti kaladereguleti besitek’eri (mekifeli) ālebeti፡፡ irisu (tegedayu) mi’imeni sīẖoni le’inanite t’elati keẖonutimi ḥizibochi bīẖoni yamenechini ch’anik’a nets’a mawit’ati (bicha) ālebeti፡፡ be’inanitena be’inesu mekakeli k’ali kīdani kalachewimi ḥizibochi bīẖoni wede bētesebochu be’iji yemitiset’i gumana yamenechini ch’anik’a nets’a mawit’ati ālebeti፡፡ yalagenye sewimi teketatayochini huleti werochi mets’omi ālebeti፡፡ ālahi mets’ets’etini lemek’ebeli (denegegelachihu)፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[93] mi’imeninimi āsibo yemīgedili sewi k’it’atu bewisit’wa zewitarī sīẖoni gehānemi nati፡፡ ālahimi berisu layi tek’ot’a፡፡ regemewimi፡፡ le’irisumi kebadi k’it’atini āzegaje፡፡

[94] inanite yamenachihu hoyi! be’ālahi menigedi (lemegadeli) betegwazachihu gīzē āsiregit’u፡፡ selamitanimi wedenanite lak’erebe sewi yek’iribītuni ḥiyiweti t’ik’imi yemitifeligu ẖonachihu mi’imeni āyidelehimi ātibelu፡፡ ālahimi zenidi bizu zerefawochi ālu፡፡ kezīhi befīti inidezīhu neberachihu፡፡ ālahimi be’inanite layi legese silezīhi āsitewilu፡፡ ālahi bemitišeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newina፡፡

[95] kemi’imenani yegudati balebēti keẖonuti bek’eri tek’emach’ochuna be’ālahi menigedi begenizebochachewina benefisochachewi yemītageluti āyitekakelumi፡፡ begenizebochachewina benefisochachewi yemītagelutini ālahi betek’emach’ochu layi bedereja ābelet’e፡፡ lehulumi ālahi melikamītuni (geneti) tesifa set’e፡፡ tagayochunimi betek’emach’ochu layi ālahi betalak’i minida ābelet’e፡፡

[96] ke’irisu zenidi beẖonu derejawochi (ābelet’e)፡፡ miḥiretinimi āderege፡፡ izinetimi āzenelachewi፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡

[97] inezīya (le’iminiti balemesededi) nefisochachewini bedayochi ẖonewi mela’ikiti (bebediri) yegedeluwachewi (mela’ikiti lenerisu) «bemini negeri layi neberachihu» ālwachewi፡፡ «bemidiri wisit’i dekamochi neberini» ālu፡፡ «ye’ālahi midiri tisededubati zenidi sefī ālineberechimini» āluwachewi፡፡ inezīyami menorīyachewi gehānemi nati፡፡ bememeleshanetimi kefachi

[98] gini kewenidochina kesētochi keḥit͟s’anochimi sīẖonu (lemewit’ati) melani yemayichiluna menigedinimi yemayimimeru dekamochi (k’it’ati yelebachewimi)

[99] inezīyami ālahi ke’inerisu yik’irita līyaderigi yishali፡፡ ālahimi yik’iri bayi meḥarī newi፡፡

[100] be’ālahimi menigedi yemīsededi sewi bemidiri wisit’i bizu mesedejanina michotini yagenyali፡፡ wede ālahina wede melikitenyawimi sidetenya ẖono kebētu yemīwet’a kezīyami (bemenigedi) moti yemīyagenyewi sewi minidawi be’irigit’i ālahi zenidi teregaget’e፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡

[101] bemidirimi layi betegwazachihu gīzē inezīya yekaduti yawikunali bilachihu bitiferu kesolati (bale ārati reke‘ati yeẖonutini) bitasat’iru benanite layi ḫāt’ī’āti yelemi፡፡ keḥadīwochi le’inanite be’irigit’i gilits’i t’elatochi nachewina፡፡

[102] bewisit’achewimi beẖonikina solatini le’inerisu basigededikachewi gīzē ke’inesu ānidīti ch’ifira kanite gari tik’umi፡፡ mešarīyawochachewinimi yiyazu፡፡ beginibarachewimi betedefu gīzē kesiteḫwalachihu yiẖunu፡፡ (inezīhi yiẖīduna) yalisegedutimi lēlochu ch’ifirochi yimit’u፡፡ ke’ānitemi gari yisigedu፡፡ t’inik’ak’ēyachewinina mešarīyawochachewinimi yiyazu፡፡ inezīya yekaduti kemešarīyawochachihuna kegwazochachihu bitizeneguna be’inanite layi ānidītini mezenibeli bīzenebelu temenyu፡፡ kezinabimi yeẖone chigiri be’inanite bīnori weyimi ḥimemitenyochi bitiẖonu mešarīyawochachihuni bitasik’emit’u benanite layi ḫāt’ī’āti yelemi፡፡ t’inik’ak’ēyachihunimi yazu፡፡ ālahi lekeḥadīwochi āwarajini k’it’ati āzegaje፡፡

[103] solatinimi befets’emachihu gīzē k’omachihumi tek’emit’achihumi begonochachihumi layi tegadimachihu ālahini āwisu፡፡ beregachihumi gīzē solatini (āmwalitachihu) sigedu፡፡ solati bemi’iminani layi begīzēyati yetewesenechi gidēta natina፡፡

[104] sewochunimi bemefelegi ātisinefu፡፡ (sitik’osilu) yemititamemu bitiẖonu inanite inidemititamemu inesumi yitamemalu፡፡ yemayikejilutinimi ke’ālahi tikejilalachihu፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[105] inya besewochi mekakeli ālahi basawek’ehi litiferidi wede ānite mets’iḥāfuni be’iwineti āweredini፡፡ lekedatenyochimi tekerakarī ātiẖuni፡፡

[106] ālahinimi miḥiretini lemini፡፡ ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡

[107] ke’inezīyami nefisochachewini kemībediluti layi ātikerakeri፡፡ ālahi kedatenya ḫat’ī’ātenya yeẖoneni sewi āyiwedimina፡፡

[108] kesewi yidebek’alu፡፡ ālahimi irisu (be‘iwik’etu) ke’inesu gari sīẖoni kenigigiri yemayiwedewini negeri (belibochachewi) bemīyasadiru gīzē (ke’irisu) āyidebek’umi፡፡ ālahimi bemīšeruti hulu (be‘iwik’etu) kebabī newi፡፡

[109] ineho inanite inezīya bek’iribītu ḥiyiweti kenesu yetekerakerachihu nachihu፡፡ betiniša’ē k’eni ālahini sile’inesu yemīkerakeri mani newi weyisi le’inesu ḫalafīna memekīya yemīẖoni mani newi

[110] met’ifomi yemīšera sewi weyimi nefisuni yemībedili kezīyami (tets’ets’ito) ālahini miḥireti yemīlemini ālahini meḥarī āzanyi ẖono yagenyewali፡፡

[111] ḫāt’ī’ātinimi yemīšera sewi yemīšerawi t’ifati berasu layi newi፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፤

[112] ḫāt’ī’ātini weyimi ābesani yemīšerami sewi kezīyami be’irisu nits’uḥini sewi yemīsedibi k’it’ifetinina gilits’i ābesani bek’urit’i teshekeme፡፡

[113] ye’ālahimi chirotana izinetu banite layi balinebere noro ke’inesu yeẖonu ch’ifirochi līyasasituhi basebu neberi፡፡ nefisochachewinimi iniji lēlani āyasasitumi፡፡ beminimi āyigoduhimi፡፡ ālahimi be’ānite layi mets’iḥāfinina t’ibebini āwerede፡፡ yematawik’ewinimi hulu āsitemarehi፡፡ ye’ālahimi chirota be’ānite layi talak’i newi፡፡

[114] kewiyiyitachewi bemits’iwati weyimi bebego šira weyimi besewochi mekakeli bemasitarek’i kemīyazu sewochi wiyiyiti besitek’eri bebizuwi wisit’i degi negeri yelebetimi፡፡ yiẖeninimi (yetebalewini) ye’ālahini widēta lemefelegi yemīšera sewi talak’i minidani iniset’ewaleni፡፡

[115] k’inumi menigedi le’irisu ketegelets’e beḫwala melikitenyawini yemīch’ek’ach’ek’ina kemi’iminochu menigedi lēla yeẖoneni yemīketeli sewi (bezīhi ‘alemi) beteshomebeti (t’imeti) layi inishomewaleni፤ gehāneminimi inagebawaleni፡፡ memeleshayitumi kefachi

[116] ālahi berisu yemagaratini (wenijeli) āyimirimi፡፡ kezīhimi wedīya yalewini lemīshawi sewi yimirali፡፡ be’ālahimi yemīyagara sewi (ke’iwineti) yerak’eni mesasati be’irigit’i tesasate፡፡

[117] ke’irisu lēla inisitatini iniji āyigezumi፡፡ āmets’enya seyit’aninimi iniji lēlani āyigigezumi፡፡

[118] «ālahi yeregemewini kebarochihimi yeteweseneni dirisha be’irigit’i iyizalehu» yalewini (seyit’ani iniji lēlani āyiketelumi)፡፡

[119] be’irigit’i āt’emachewalehumi፡፡ (kenituni) āsimenyachewalehumi፡፡ āzachewimina ye’inisisochini jorowochi yiteletilalu፡፡ āzachewimina ye’ālahini fit’ireti yilewit’alu፤ (yalewini yiketelalu)፡፡ ke’ālahimi lēla seyit’anini redati ādirigo yemīyizi sewi gilits’i kisiretini be’ārigit’i kesere፡፡

[120] (yemayifets’emewini) tesifa yiset’achewali፡፡ yasimenyachewalimi፡፡ seyit’animi lemataleli iniji āyik’et’irachewimi፡፡

[121] inezīya menorīyachewi gehānemi nati፡፡ kerisiwami mesheshani āyagenyumi፡፡

[122] inezīyami yamenuna bego širawochini yešeru beširachewi wenizochi yemīfesubachewini genetochi zelalemi bewisit’achewi zewitarīwochi sīẖonu inagebachewaleni፡፡ ālahi iwinetenyani tesifa set’achewi፡፡ benigigirimi ke’ālahi yibelit’i iwinetenya mani newi

[123] (negeru) beminyotachihuna bemets’iḥāfu sewochi minyoti āyidelemi፡፡ met’ifoni yemīšera sewi be’irisu yik’et’ali፡፡ le’irisumi ke’ālahi lēla t’ebak’īnimi redatinimi āyagenyimi፡፡

[124] kewenidi weyimi kesēti irisu āmanyi ẖono kebego širawochi ānidachini yemīšerami sewi inezīya genetini yigebalu፡፡ betemiri firē layi yalechini net’ibi yakili inikwa āyibedelumi፡፡

[125] irisu melikami šerī ẖono fītuni le’ālahi keset’ena ye’ībirahīminimi menigedi k’et’itenya sīẖoni keteketele sewi yibelit’i hayimanotu yamare mani newi ālahimi ībirahīmini fits’umi wedaji ādirigo yazewi፡፡

[126] besemayati yalewina bemidiri yalewi hulu ye’ālahi newi፡፡ ālahimi benegeru hulu be‘iwik’eti kebabī newi፡፡

[127] besētochimi negeri yasitechuhali፡፡ ālahi be’inerisu yinegirachiḫwali፡፡ yami bemets’iḥāfu be’inanite layi yemīnebebewi be’inezīya le’inerisu (kewirisi) yetets’afelachewini bematiset’wachewina litagebwachewi bematifeliguti yetīmochi sētochi (yihinini inidataderigu) keḥit͟s’anatimi leẖonuti dekamochi mebitachewini iniditiset’u leyetīmochimi betikikili āniditik’omu (yinegirachiḫwali) belachewi፡፡ kebegomi šira manachewinimi bitišeru ālahi irisuni ‘āwak’ī newi፡፡

[128] sētimi kebaliwa t’ilachani weyimi fītuni mazorini bitawik’i bemekakelachewi mesimamatini bīsimamu behuletu layi ḫāt’ī’āti yelemi፡፡ metarek’imi melikami newi፡፡ nefisochimi nifigeti tet’alebachewi፡፡ melikamimi bitišeru bitit’enek’ek’umi ālahi bemitišeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡

[129] besētochimi mekakeli minimi inikwa bitigwagu (befik’iri) lemasitekakeli ātichilumi፡፡ inide tenit’elet’elechimi ādirigachihu titewati zenidi (wedemitiwedwati) mezenibelini hulu ātizenibelu፡፡ bitabejumi bitit’enek’ek’umi ālahi meḥarī āzanyi newi፡፡

[130] bīleyayumi ālahi hulunimi bechirotawi yabik’ak’achewali፡፡ ālahimi chirotawi sefī t’ibebenya newi፡፡

[131] besemayati yalewina bemidirimi yalewi hulu ye’ālahi newi፡፡ inezīyanimi kebefītachihu mets’iḥāfini yeteset’utini inanitenimi ālahini firu bemaleti be’irigit’i āzezini፡፡ bitikidumi besemayatina bemidiri yalewi hulu ye’ālahi newi፡፡ (ātigodutimi)፡፡ ālahimi tebik’ak’ī misiguni newi፡፡

[132] besemayati yalewina bemidirimi yalewi hulu ye’ālahi newi፡፡ memekeyami be’ālahi bek’a፡፡

[133] sewochi hoyi!(ālahi) bīsha yasiwegidachiḫwali፡፡ lēlochinimi yamet’ali፡፡ ālahimi bezīhi layi chayi newi፡፡

[134] yek’iribītuni ‘alemi minida yemīfeligi yeẖone sewi ālahi zenidi yek’iribītuna yemech’ereshayitu minida ālile፡፡ ālahimi semī temelikachi newi፡፡

[135] inanite yamenachihu hoyi! betikikili (fitiḥi) k’ewamīwochi benefesochachihu weyimi bewelajochina bek’iribi zemedochi layi bīẖonimi inikwa le’ālahi mesikarīwochi ẖunu፡፡ hābitami weyimi diẖa bīẖoni ālahi be’inerisu (ke’inanite) yibelit’i tegebī newi፡፡ inidatadelumi zinibalēni ātiketelu፡፡ bitat’emimumi weyimi (memesikerini) bititewi ālahi bemitišeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡

[136] inanite yamenachihu hoyi! be’ālahina bemelikitenyawi bezīyami bemelikitenyawi layi baweredewi mets’iḥāfi bezīyami kebefītu baweredewi mets’iḥāfi imenu፡፡ be’ālahina bemela’ikitumi፣ bemets’iḥāfochumi፣ bemelikitenyochumi፣ bemech’ereshawimi k’eni፣ yekade sewi (ke’iwineti) yerak’eni mesasati be’irigit’i tesasate፡፡

[137] inezīya (bemusa) yamenuna kezīyami (weyifenini bemegezati) yekadu kezīyami (be’irisu) yamenu kezīyami (be‘īsa) yekadu kezīyami (bemuḥāmedi) kiḥidetini yech’emeru ālahi le’inesu yemīmirachewina k’inuni menigedi yemīmerachewi āyidelemi፡፡

[138] menafik’anini le’inerisu āsamamī k’it’ati yalachewi meẖonuni ābisirachewi፡፡

[139] inezīya kemi’iminani lēla keḥadīwochini wedajochi ādirigewi yemīyizu inesu zenidi lik’inani yifeligaluni lik’inawimi hulu le’ālahi bicha newi፡፡

[140] be’inanitemi layi bemets’iḥāfu wisit’i ye’ālahini ānik’ets’ochi beriswa sīkadibatina beriswami sīlaget’ibati besemachihu gīzē belēla werē wisit’i isikemīgebu diresi ke’inesu gari ātik’emet’u፡፡ maletini be’irigit’i āwerede፡፡ inanite yanigīzē bit’ēyachewi nachihuna፡፡ ālahi menafik’anini ina keḥadīwochini bemulu begehānemi wisit’i sebisabī newina፡፡

[141] inezīya be’inanite (yegīzēni mezewaweri) yemīt’ebabek’u nachewi፡፡ le’inanitemi ke’ālahi yeẖone āshenafīneti «bīnorachihu ke’inanite gari ālineberinimini» yilalu፡፡ lekeḥadīwochimi ‘idili bīnori «(ke’āhuni befīti) be’inanite layi āliteshominimini (ina ālitewinachihumini) kemi’iminanimi (ādega) ālikelekelinachihumini» yilalu፡፡ ālahimi betiniša’ē k’eni bemekakelachihu yiferidali፡፡ ālahimi lekeḥadīwochi bemi’iminani layi menigedini befits’umi āyaderigimi፡፡

[142] menafik’ani ālahini yatalilalu፡፡ irisumi ātalayachewi newi፡፡ (yik’et’achewali)፡፡ wede solatimi bek’omu gīzē takachochi siwochini yemīyasayu ẖonewi yik’omalu፡፡ ālahinimi t’ik’ītini iniji āyawesumi፡፡

[143] bezīhi mekakeli welawayochi ẖonewi (yasayalu)፡፡ wede’inezīhimi wede’inezīyami āyidelumi፡፡ ālahimi yasasatewini sewi le’irisu (yek’inineti) menigedini befit͟s’umi ātagenyiletimi፡፡

[144] inanite yamenachihu hoyi! kemi’iminani lēla keḥadīwochini wedajochi ādirigachihu ātiyazu፤ le’ālahi benanite layi gilits’i masirejawochini litaderigu tifeligalachihuni

[145] menafik’ani be’irigit’i ke’isati betachinyawi āzek’iti wisit’i nachewi፡፡ le’inesumi redatini ātagenyilachewimi፡፡

[146] inezīya yetemelesu (širachewini) yasamerumi፤ be’ālahimi yetet’ebek’u፤ hayimanotachewinimi le’ālahi fits’umi yaderegu sīk’eru፡፡ inezīyasi kemi’iminani gari nachewi፡፡ lemi’iminanimi ālahi talak’ini minida be’irigit’i yiset’ali፡፡

[147] bitameseginuna bitaminu ālahi inaniteni bemek’it’ati mini yaderigali ālahimi weretani melashi ‘āwak’ī newi፡፡

[148] ālahi kenigigiri bekifuwi mech’ohini ketebedele sewi (ch’uẖeti) bek’eri āyiwedimi፡፡ ālahi semī ‘āwak’ī newi፡፡

[149] degi negerini bitigelits’u weyimi bitidebik’uti weyimi kemet’ifo negeri (kebedeli) yik’irita bitaderigu ālahi yik’iri bayi ḫayali newi፡፡

[150] inezīya be’ālahina bemelikitenyochu yemīkidu፣ be’ālahina bemelikitenyochumi mekakeli meleyetini yemīfeligu፣ «bekefīlumi inaminaleni bekefīlumi inikidaleni» yemīlu፣ bezīhimi mekakeli menigedini līyizu yemīfeligu፤

[151] inezīya bewineti keḥadīwochu inerisu nachewi፡፡ lekeḥadīwochimi āwarajini k’it’ati āzegajitenali፡፡

[152] inezīyami be’ālahina bemelikitenyochu yamenu kenerisumi be’ānidimi mekakeli yalileyu inezīya minidawochachewini be’irigit’i yiset’achewali፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡

[153] yemets’iḥāfu sewochi benesu layi kesemayi mets’iḥāfini iniditaweridi yit’eyik’uhali፡፡ kezīyami yekebedeni (negeri) musani be’irigit’i t’eyik’ewali፡፡ «ālahinimi begilits’i āsayeni» bilewali፡፡ bebedelachewimi mebirek’i yazechachewi፡፡ kezīyami te‘amiratochi kemet’ulachewi beḫwala weyifenuni (āmilaki ādirigewi) yazu፡፡ kezīyami yik’iri ālini፡፡ musanimi gilits’i silit’anini set’enewi፡፡

[154] bek’ali kīdanachewimi mikiniyati yet’urini terara kebelayachewi ānesani፡፡ le’inesumi «dejafuni āgonibashochi ẖonachihu gibu» ālini፡፡ le’inerisumi «besenibeti k’eni ti‘izazini ātitelalifu» ālini፡፡ ke’inesumi kebadini k’ali kīdani yazini፡፡

[155] k’ali kīdanachewinimi bemafiresachewi፣ be’ālahimi ānik’ets’ochi bemekadachewi፣ nebīyatinimi yale āgibabi bemegidelachewina «libochachini shifinochi nachewi» bemaletachewi mikiniyati (regeminachewi)፡፡ be’iwinetu bekihidetachewi mikiniyati ālahi beriswa (belibochachewe) layi āteme፡፡ silezīhi t’ik’ītini iniji āyaminumi፡፡

[156] bemekadachewimi bemeriyemi layi kebadi k’it’ifetini bemenagerachewimi mikiniyati (regeminachewi)፡፡

[157] «inya ye’ālahini melikitenya yemeriyemini liji ālimesīḥi ‘īsani gedelini» bemaletachewimi (regeminachewi)፡፡ āligedelutimi ālisek’elutimimi፡፡ gini le’inesu (yetegedelewi sewi be‘īsa) temesele፡፡ inezīyami be’irisu negeri yeteleyayuti ke’irisu (megedeli) bemet’erat’eri wisit’i nachewi፡፡ t’irit’arēni kemeketeli besitek’eri be’irisu negeri minimi ‘iwik’eti yelachewimi፡፡ be’irigit’imi āligedelutimi፡፡

[158] yilik’unisi ālahi (īsani) wederisu ānesawi፡፡ ālahimi āshenafī t’ibebenya newi፡፡

[159] kemets’iḥāfumi sewochi kememotu befīti be’irisu (be‘īsa) be’irigit’i yemīyamini iniji (ānidimi) yelemi፡፡ betiniša’ēmi k’eni benesu layi mesikarī yiẖonali፡፡

[160] ke’inezīya yihudawiyani keẖonutimi betegenyewi bedeli sewochinimi ke’ālahi menigedi bebizu bemekelikelachewi mikiniyati le’inesu tefek’idewi yeneberutini t’afach’ochi migibochi be’inerisu layi irimi ādereginibachewi፡፡

[161] ke’irisu bek’urit’i yetekelekelu sīẖonu ārat’animi bemeyazachewina yesewochini genizebochi yale āgibabi (begubo) bemebilatachewimi mikiniyati (yetefek’edelachewini irimi ādereginibachewi)፡፡ ke’inesumi lekeḥadīwochu āsamamīni k’it’ati āzegajeni፡፡

[162] gini kenerisu wisit’i be‘iwik’eti yet’elek’utina mi’iminanochu be’ānite layi beteweredewina ke’ānitemi befīti beteweredewi mets’iḥāfi yemīyaminu sīẖonu solatinimi denibuni t’ebik’ewi segajochini (inameseginaleni)፡፡ zekanimi sech’īwochu be’ālahina bemech’ereshawochumi k’eni āmanyochu inezīya talak’i minidani be’irigit’i iniset’achewaleni፡፡

[163] inya wede nuḥina kerisu beḫwala wede neberuti nebīyati inidaweredini wede ānitemi āweredini፡፡ wede ībirahīmimi፣ wede īsima‘īlimi፣ wede īsiḥak’imi፣ wede ya‘ik’obimi፣ wede negedochumi፣ wede ‘īsami፣ wede āyubimi፣ wede yunusimi፣ wede harunina፣ wede suleyimanimi āweredini፡፡ ledawidimi zeburini set’enewi፡፡

[164] kezīhimi befīti be’ānite layi be’irigit’i yeterekinachewini melikitenyochi banite layimi yaliterekinachewini melikitenyochi (inidelakini lakinihi)፡፡ ālahimi musani manegagerini ānegagerewi፡፡

[165] kemelikitenyochu beḫwala lesewochi be’ālahi layi āsireji inidayinori ābisarīwochina āsiferarīwochi yeẖonuni melikitenyochi (lakini)፡፡ ālahimi āshenafī t’ibebenya newi፡፡

[166] gini ālahi banite layi baweredewi yimesekirali፡፡ be‘iwik’etu āweredewi፡፡ mela’ikitumi yimesekiralu፡፡ mesikarīmi be’ālahi bek’a፡፡

[167] inezīya yekaduti ke’ālahimi menigedi yageduti (ke’iwineti) yerak’eni mesasati be’irigit’i tesasatu፡፡

[168] inezīya yekadu yebedelumi ālahi yemīmirachewina (k’ini) menigedini yemīmerachewi āyidelemi፡፡

[169] gini bewisit’wa zele‘alemi zewitarīwochi sīẖonu yegehānemini menigedi (yimerachewali)፡፡ yihimi be’ālahi layi geri newi፡፡

[170] inanite sewochi hoyi! melikitenyawi iwinetini kegētachihu āmet’alachihu፡፡ imenumi lenanite yeteshale (yiẖonali)፡፡ bitikidumi (ātigodutimi)፡፡ besemayatina bemidiri yalewi hulu ye’ālahi newina፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[171] inanite yemets’iḥāfu sewochi hoyi! behayimanotachihu wesenini ātilefu፡፡ be’ālahimi layi iwinetini iniji ātinageru፡፡ yemeriyemi liji ālimesīḥi ‘īsa ye’ālahi melikitenya wede meriyemi yet’alati «yeẖuni» k’alumi ke’irisu yeẖone menifesimi bicha newi፡፡ be’ālahina bemelikitenyochumi imenu፡፡ « (āmalikiti) šositi nachewi» ātibelumi፡፡ tekelikelu፤ le’inanite yeteshale yiẖonalina፡፡ ālahi ānidi āmilaki bicha newi፡፡ le’irisu liji yalewi kemeẖoni yet’era newi፡፡ besemayatina bemidiri yale hulu yerisu newi፡፡ memekīyami be’ālahi bek’a፡፡

[172] ālimesīḥi (īyesusi) le’ālahi barīya kemeẖoni fets’imo āyit’eyefimi፡፡ k’erabīwochi yeẖonuti mela’ikitimi (āyit’eyefumi)፡፡ irisuni kemegezati yemīt’eyefina yemīkorami sewi (ālahi) hulunimi wede irisu be’irigit’i yisebesibachewali፡፡

[173] inezīyama yamenuti melikamochinimi yešeruti minidawochachewini yimolalachewali፡፡ kechirotawimi yich’emirilachewali፡፡ inezīyani yetet’eyefutinina yekorutinima āsamamīni k’it’ati yik’et’achewali፡፡ ke’ālahimi lēla le’inesu zimidinina redatini āyagenyumi፡፡

[174] inanite sewochi hoyi! kegētachihu zenidi be’irigit’i āsireji met’alachihu፤ wede’inanitemi gelach’i yeẖoneni birihani (k’uri’anini) āweredini፡፡

[175] inezīyama be’ālahi yamenu berisumi yetet’ebek’u kesu beẖonewi izinetina chirota wisit’i be’irigit’i yasigebachewali፡፡ wede’irisumi k’et’itenya menigedini yimerachewali፡፡

[176] yit’eyik’uhali belachewi፡- «welajina liji sayinorewi bemīweresi sewi ālahi yinegirachiḫwali፡፡ le’irisu liji yelēlewi sewi bīmoti le’irisumi iḫiti bitinorewi le’irisiwa ketewewi rejeti gimashu ālati፡፡ irisumi leriswa liji yelēlati inideẖonechi (bemulu) yiwerisatali፡፡ huleti (iḫitochi weyimi kehuleti belayi) bīẖonumi ketewewi rejeti kešositi huleti iju ālachewi፡፡ wenidimochi (na iḫitochi) wenidochina sētochi bīẖonumi lewenidu yehuleti sētochi dirisha bit’ē ālewi፡፡ ālahi inidatisasatu le’inanite yabirarali፡፡ ālahimi benegeru hulu ‘āwak’ī newi፡፡»

አል-ማኢዳህ

Surah 5

[1] inanite yamenachihu hoyi! bek’ali kīdanochi mulu፡፡ be’inanite layi yemīnebebewi bicha sīk’eri፡፡ yegimeli፣ yekebiti፣ yebegina yefiyeli inisisawochi inanite beḥāji šira layi ẖonachihu madenini yetefek’ede sataderegu le’inanite tefek’edu፡፡ ālahi yemīshawini yiferidali፡፡

[2] inanite yamenachihu hoyi! ye’ālahi (kilikili yaderegachewini) milikitochi yetefek’edu ātadirigu፡፡ yetekeberewinimi weri bemegadeli ātidiferu፡፡ wede meka yemīnedutini mesiwa‘itina yemītabetubachewinimi gemedochi kegētachewi chirotanina widētani feligewi wede tekeberewi bēti āsabīwochinimi sewochi (ātiniku)፡፡ keḥājimi šira bewet’achihu gīzē ‘ādinu፡፡ ketekeberewi mesigīdi silekelekeluwachihu sewochini met’ilatimi (benesu layi) weseni iniditalifu āyigefafachihu፡፡ bebego negerina ālahini bemefiratimi teredadu፡፡ gini beḫat’ī’ātina wesenini bemalefi ātiredadu፡፡ ālahinimi firu፡፡ ālahi k’it’ate biritu newina፡፡

[3] bekiti፣ fesashi demimi፣ ye’irīya (āšama) šigami፣ berisu ke’ālahi (simi) lēla yetenesabetimi፣ yetanek’echimi፣ tedebidiba yetegedelechimi፣ tenikebala yemotechimi፣ bek’enidi tewigita yemotechimi፣ keriswa āwirē yebelalatimi (ke’inezīhi beḥiyiweti derisachihu) yaredachihuti bicha sīk’eri let’a‘otatimi yetaredewi be’āzilamimi ‘idilini mefelegachihu be’inanite layi irimi tederege፡፡ yihi dirigīti āmets’i newi፡፡ zarē inezīya yekaduti kehayimanotachihu tesifa k’oret’u፡፡ silezīhi ātifiruwachewi፡፡ firunyimi፡፡ zarē hayimanotachihuni lenanite molahulachihu፡፡ ts’egayēnimi benanite layi fets’emiku፡፡ le’inanitemi īsilamini kehayimanoti bekuli wedediku፡፡ bereḫabi wek’iti wede ḫat’ī’āti yazenebele sayihoni (irimi yeẖonutini lemebilati) yetegedede sewimi (yibila)፡፡ ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡

[4] le’inerisu mini inidetefek’edelachewi yit’eyik’uhali፡፡ belachewi፡- «le’inanite melikamochi huluna inezīyami ke’ādanyochi āselit’anyochi ẖonachihu yasitemarachiḫwachewi (yadenuti) tefek’edelachihu፡፡ ālahi ke’āsitemarachihu ‘iwik’eti tasitemirwachewalachihu፡፡ le’inanitemi keyazulachihu negeri bilu፡፡ berisumi layi ye’ālahini simi āwisu፡፡ ālahinimi firu ālahi mirimerawi fet’ani newina፡፡»

[5] zarē melikamochi hulu lenanite tefek’edu፡፡ ye’inezīyami mets’iḥāfini yeteset’uti sewochi migibi (yareduti) le’inanite yetefek’ede newi፡፡ migibachihumi lenesu yetefek’ede newi፡፡ kemi’imenati t’ibik’ochumi ke’inezīya ke’inanite befīti mets’iḥāfini keteset’uti sētochi t’ibik’ochumi፤ zemawīwochina (zimutenyochi) yemisit’īri wedaji yazhīwochi satiẖonu t’ibik’ochi ẖonachihu mehirochachewini beset’achiḫwachewi gīzē (litagebuwachewi yetefek’edu nachewi)፡፡ ke’iminetimi yemīmelesi sewi be’irigit’i širawi tebelashe፡፡ bemech’ereshami k’eni irisu kekesarīwochu newi፡፡

[6] inanite yamenachihu hoyi! wede solati bek’omachihu (lemek’omi basebachihu) gīzē fītochachihuni፣ ijochachihunimi isike kirinochi it’ebu፡፡ rasochachihunimi (bewiha) ābisu፡፡ igirochachihunimi isike k’urich’imich’imītochi (it’ebu)፡፡ (sēti gari bemegenanyeti weyimi belēla mikiniyati «jenaba») bitiẖonu (gelachihuni) tat’ebu፡፡ beshitenyochi weyimi beguzo layi bitiẖonumi weyimi ke’inanite ānidachihu ke‘ayine midiri bīmet’a weyimi sētochini bitinekakuna wihani batagenyu nits’uḥini yemidiri gets’i āsibu ፡፡ kesumi fītochachihunina ijochachihuni ābisu፡፡ ālahi be’inanite layi minimi chigiri līyaderigi āyishami፡፡ gini tameseginu zenidi līyat’erachihuna ts’egawini be’inanite layi līmola yishali፡፡

[7] be’inanitemi layi (yelegesewini) ye’ālahini ts’ega yaninimi semitenali tazenalimi balachihu gīzē berisu yat’ebek’ebachihuni k’ali kīdanuni āsitawisu፡፡ ālahinimi firu፡፡ ālahi bederetochi wisit’i yalewini hulu ‘āwak’ī newina፡፡

[8] inanite yamenachihu hoyi! le’ālahi k’et’itenyochi betikikili mesikarīwochi ẖunu፡፡ ḥizibochinimi met’ilati balemasitekakeli layi āyigefafachihu፡፡ āsitekakilu፡፡ irisu (masitekakeli) le’ālahi firacha bet’ami yek’erebe newi፡፡ ālahinimi firu፡፡ ālahi bemitišeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡

[9] inezīyanimi yamenutinina bego širawochini yešerutini ālahi (genetini) tesifa āderegelachewi፡፡ le’inerisu miḥiretina talak’i minida ālachewi፡፡

[10] inezīyami yekaduna bete’āmiratochachini yasitebabelu inezīya ye’isati gwadochi nachewi፡፡

[11] inanite yamenachihu hoyi! ḥizibochi ijochachewini wede inanite līzeregu basebuna ijochachewini ke’inanite layi bekelekelachihu gīzē benanite layi (yewalelachihuni) ye’ālahini ts’ega āsitawisu፡፡ ālahinimi firu፡፡ mi’imenanimi be’ālahi layi yimeku፡፡

[12] ālahimi ye’isira’ēlini lijochi yet’ebek’e k’ali kīdani be’irigit’i yazebachewi፡፡ kenerisumi ‘āsira huletini ālek’ochi āsinesani፡፡ ālahimi ālachewi፤ «inē kenanite gari nenyi፤ solatini bitasitekakilu gidēta mits’iwatinimi bitiset’u bemelikitenyochēmi bitaminu bitireduwachewimi le’ālahimi melikami bidirini bitabediru ḫāt’ī’ātochachihuni kenanite be’irigit’i ābisalehu፡፡ keširochachewi wenizochi yemīfesubachewini genetochimi be’irigit’i āgebachiḫwalehu፡፡ kezīhimi beḫwala ke’inanite yekade sewi k’et’itenyawini menigedi be’irigit’i tesasate፡፡»

[13] k’ali kīdanachewinimi bemafiresachewi regeminachewi፡፡ libochachewinimi derek’ochi āderegini፡፡ k’alatini kebotawochachewi yilewit’alu፡፡ berisumi ketazezubeti negeri fenitani tewi፡፡ ke’inesumi t’ik’ītochi sīk’eru kenerisu yeẖoneni kidati yemitawik’ibachewi kemeẖoni ātiwegedimi፡፡ ke’inerisumi yik’irita ādirigi ilefachewimi፡፡ ālahi melikami šerīwochini yiwedalina፡፡

[14] ke’inezīyami inya kirisitīyanochi neni kaluti yet’ebek’e k’ali kīdanachewini yazini፡፡ be’irisumi ketazezubeti negeri fenitani tewiti፡፡ silezīhi isike tiniša’ē k’eni diresi bemekakelachewi t’ebinina t’ilachani t’alinibachewi፡፡ ālahimi yišeruti yeneberutini hulu be’irigit’i yinegirachewali፡፡

[15] yemets’iḥāfu balebētochi hoyi! kemets’iḥāfu tisheshiguti keneberachihuti negeri bizuwini le’inanite yemīgelits’i kebizuwimi yemītewi sīẖoni melikitenyachini (muḥāmedi) be’irigit’i met’alachihu፡፡ ke’ālahi zenidi birihanina gelach’i mets’iḥāfi be’irigit’i met’alachihu፡፡

[16] ālahi widētawini yeteketelutini sewochi yeselamini menigedochi be’irisu yimerachewali፡፡ befek’adumi kech’elemawochi wede birihani yawet’achewali፡፡ wede k’et’itenyami menigedi yimerachewali፡፡

[17] inezīya ālahi irisu yemeriyemi liji ālimesīḥi newi yalu be’irigit’i kadu፡፡ yemeriyemini liji ālimesīḥini inatunimi bemidiri yalenimi hulu lemat’ifati bīsha ke’ālahi madanini yemīchili manewi belachewi፡፡ yesemayatina yemidiri yemekakelachewimi nigišina ye’ālahi bicha newi፡፡ yemīshawini yifet’irali፡፡ ālahimi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[18] āyihudochina kirisitīyanochimi «inya ye’ālahi lijochina wedajochu neni» ālu፡፡ «tadīya beḫat’ī’ātochachihu lemini yasek’ayachiḫwali āyidelachihumi inanite kefet’erachewi sewochi nachihu» belachewi፡፡ lemīshawi sewi yimirali፡፡ yemīshawinimi sewi yik’et’ali፡፡ yesemayatina yemidirimi bemekakelachewimi yalewi hulu nigišina ye’ālahi bicha newi፡፡ memeleshami wederisu bicha newi፡፡

[19] inanite yemets’iḥāfu sewochi hoyi! «ābisarīna āsiferarī ālimet’alinimi» inidatilu kemelikitenyochi bemek’waret’i gīzē layi sīẖoni (ḥigachinini) yemīyabirara ẖono melikitenyachini be’irigit’i met’alachihu፡፡ ābisarīna āsiferarīmi be’irigit’i met’alachihu፡፡ ālahimi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[20] musami leḥizibochu bale gīzē (āsitawisi)፡- «ḥizibochē hoyi ye’ālahini ts’ega bewisit’achihu nebīyatini baderegena negešitatinimi baderegachihu ke‘alematimi le’ānidimi yaliset’ewini chirota beset’achihu gīzē be’inanite layi (yaderegewini ts’ega) āsitawisu፡፡»

[21] «ḥizibochē hoyi! yachini ālahi le’inanite yaderegatini yetek’edesechiwini merēti gibu፡፡ wede ḫwalachihumi ātimelesu፡፡ kesarīwochi ẖonachihu timelesalachihuna፡፡»

[22] «musa hoyi! berisiwa wisit’i ḫāyalani ḥizibochi ālu፡፡ kerisiwami isikemīwet’u diresi inya fets’imo ānigebatimi፡፡ kerisiwami bīwet’u inya gebīwochi neni» ālu፡፡

[23] ke’inezīya (ālahini) kemīferutina ālahi be’inerisu layi kelegeselachewi yeẖonu huleti sewochi «be’inerisu (beḫāyalochu) layi beruni gibu፡፡ begebachihutimi gīzē inanite āshenafīwochi nachihu፡፡ mi’imenanimi inideẖonachihu be’ālahi layi temeku» ālu፡፡

[24] «musa hoyi! bewisit’wa isikalu diresi inya fets’imo mini gīzēmi ānigebatimi፡፡ silezīhi ẖīdi ānitena gētahi tegadelumi inya izīhi tek’emach’ochi neni» ālu፡፡

[25] «gētayē hoyi inē rasēnina wenidimēni bek’eri (lasigedidi) ālichilimi፡፡ be’inyana be’āmets’enyochumi ḥizibochi mekakeli leyi» āle፡፡

[26] irisiwami (yetek’edesechiwi merēti) be’inerisu layi āriba ‘ameti irimi nati፡፡ bemidire beda yinikeratetalu፡፡ «be’āmets’enyochimi ḥizibochi layi ātizeni» ālewi፡፡

[27] benerisumi layi ye’ādemini huleti lijochi werē k’uribanini bak’erebuna (ālahi) ke’ānidenyachewi tek’ebilo kelēlawi balitek’ebele gīzē (yeẖonewini) be’iwineti ānibibilachewi፡፡ «be’irigit’i igedilihalehu» ālewi፡፡ (tegedayu) «ālahi yemīk’ebelewi iko ket’inik’uk’ochu bicha newi» āle፡፡

[28] «litigedilenyi ijihini wedenē bitizerega inē ligedilihi ijēni wedanite yemizerega āyidelehumi፡፡ inē ye‘alematini gēta ālahini iferalehuna» āle፡፡

[29] «inē beḫat’ī’ātēna beḫat’ī’ātihi litimelesina ke’isati gwadochi litiẖoni ishalehu፤ yiẖimi yebedelenyochi k’it’ati newi» (āle)፡፡

[30] nefisumi wenidimuni megidelini lerisu shelemechileti፤(ānesasachiwi፤)፡፡ gedelewimi፡፡ kekesarīwochumi ẖone፡፡

[31] yewenidimunimi rēsa inidēti inidemīsheshigi yasayewi zenidi ālahi merētini yemīch’iri k’urani lakeleti፡፡ «weyi inē yewenidimēni rēsa isheshigi zenidi inidezīhi k’ura bit’ē meẖoni āk’atenyini» āle፡፡ kets’ets’etenyochimi ẖone፡፡

[32] bezīhi mikiniyati be’isira’ēli lijochi layi ineho yale nefisi (megideli) weyimi bemidiri layi yalemat’ifati (kalihone besitek’eri) nefisini yegedele sewi sewochuni hulu inidegedele newi፤ ḥiyawi yaderegatimi sewi sewochuni hulu ḥiyawi inidaderege newi maletini ts’afini፡፡ melikitenyochachinimi begilits’i te‘amirati be’irigit’i met’uwachewi፡፡ kezīyami kezīhi beḫwala ke’inesu bizuwochu bemidiri layi wesenini ālafīwochi nachewi፡፡

[33] ye’inezīya ālahinina melikitenyawini yemīwagu bemidirimi layi lemat’ifati yemītegu sewochi k’it’ati megedeli weyimi mesek’eli weyimi ijochachewinina igirochachewini bemaferarek’i mek’oret’i weyimi ke’āgeri mebareri newi፡፡ yihi benesu bek’iribītu ‘alemi wirideti newi፡፡ bemech’ereshayitumi le’inerisu kebadi k’it’ati ālachewi፡፡

[34] inezīya be’inerisu layi kemechalachihu (kemewesenachihu) befīti yetets’ets’etu sīk’eru፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi meẖonuni iwek’u፡፡

[35] inanite yamenachihu hoyi! ālahini firu፡፡ wederisumi mek’arebīyani (melikami širani) feligu፡፡ tidinu zenidimi be’irisu menigedi tagelu፡፡

[36] inezīya yekaduti sewochi bemidiri layi yalewi hulu ke’irisumi gari bit’ēwi ketiniša’ē k’eni k’it’ati be’irisu lībezhubeti le’inerisu benorachewi noro ke’inesu tek’ebayini balagenyu neberi፡፡ le’inesumi āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[37] ke’isati līwet’u yifeligalu፡፡ inerisumi kerisiwa wech’īwochi āyidelumi፡፡ le’inerisumi zewitarī k’it’ati ālachewi፡፡

[38] serak’īwinina serak’īyitunimi bešeruti negeri lek’it’ati ke’ālahi yeẖoneni mek’et’ach’a ijochachewini k’uret’u፡፡ ālahimi āshenafī t’ibebenya newi፡፡

[39] kebedelumi beḫwala yetets’ets’etena širawini yasamere ālahi ts’ets’etuni ke’irisu yik’ebelewali፡፡ ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡

[40] yesemayatina yemidiri nigišina yesu (ye’ālahi) bicha meẖonuni ālawek’ikimini yemīshawini sewi yik’et’ali፡፡ lemīshawimi sewi yimirali፡፡ ālahimi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[41] ānite melikitenya hoyi! inezīya bekiḥideti yemīchakoluti ke’inezīya libochachewi yalamenu sīẖonu be’āfochachewi «āmenini» kalutina ke’inezīyami āyihudi keẖonuti sīẖonu āyasazinuhi፡፡ (inerisu) wishetini ādamach’ochi nachewi፡፡ lelēlochi wedanite lalimet’u ḥizibochi ādamach’ochi nachewi፡፡ nigigirochini kebotachewi lēla yat’amimalu፡፡ «yihinini (yetet’amemewini) bitisiset’u yazuti፡፡ batisiset’utimi tet’enik’ek’u» yilalu፡፡ ālahimi mefetenuni yemīshabetini sewi le’irisu ke’ālahi (lemekelakeli) mininimi ātichilimi፡፡ inezīhi inezīya ālahi libochachewini mat’iratini yalishalachewi nachewi፡፡ le’inerisu bek’iribītu ‘alemi wirideti ālachewi፡፡ le’inerisumi bemech’ereshayitu ‘alemi kebadi k’it’ati ālachewi፡፡

[42] wishetini ādamach’ochi irimini belatenyochi nachewi፡፡ wede’ānite bīmet’ami bemekakelachewi firedi፡፡ weyimi tewachewi፡፡ bititewachewimi minimi āyigoduhimi፡፡ bitiferidimi bemekakelachewi betikikili firedi፡፡ ālahi betikikili ferajochini yiwedalina፡፡

[43] inerisumi zenidi tewirati iyalechi bewisit’wa ye’ālahi firidi yalebati sitiẖoni inidēti yasiferiduhali! kezīyami kezīhi beḫwala inidēti yisheshalu! inezīyami befits’umi mi’iminani āyidelumi፡፡

[44] inya tewiratini bewisit’iwa memirīyana birihani yalebati sitiẖoni āweredini፡፡ inezīya ti‘izazini yetek’ebeluti nebīyati be’inezīya āyihudawiyani beẖonuti layi beriswa yiferidalu፡፡ līk’awinituna ‘āwak’īwochumi ke’ālahi mets’iḥāfi inidīt’ebik’u betederegutina berisumi layi mesikarīwochi beẖonuti (yiferidalu)፡፡ sewochinimi ātifiru፡፡ firunyimi፡፡ be’ānik’ets’ochēmi ānesitenyani waga ātilewit’u፡፡ ālahimi baweredewi negeri yaliferede sewi inezīya keḥadīwochu inerisu nachewi፡፡

[45] be’inerisumi layi bewisit’wa «nefisi benefisi ‘ayinimi be‘ayini āfinich’ami be’āfinich’a joromi bejoro t’irisimi bet’irisi (yiyazali)፡፡» k’usilochinimi mamesaseli ālebachewi maletini ts’afini፡፡ be’irisumi yemets’ewete (yemare) sewi irisu lerisu (lešerawi ḫat’ī’āti) masiteserīya newi፡፡ ālahimi baweredewi negeri yemayiferidi sewi፤ inezīya bedelenyochu inerisu nachewi፡፡

[46] befelegochachewimi (benebīyatochu felegi) layi yemeriyemini liji ‘īsani ketewirati besitefītu yalewini āregagach’i sīẖoni āsiketelini፡፡ īnijīlinimi bewisit’u k’et’itana birihani yalebeti besitefītu yalechiwini tewiratinimi yemīyaregagit’i let’inik’uk’ochimi merīna gesach’i sīẖoni set’enewi፡፡

[47] ye’īnijilimi balebētochi bewisit’u ālahi baweredewi ḥigi yifiredu፡፡ ālahimi baweredewi yemayiferidi sewi inezīya āmets’enyochi inerisu nachewi፡፡

[48] wede ānitemi mets’iḥāfuni kebefītu yalewini mets’iḥāfi āregagach’ina be’irisu layi tet’ebabak’ī sīẖoni be’iwineti āweredini፡፡ bemekakelachewimi ālahi baweredewi ḥigi firedi፡፡ iwinetumi kemet’alihi beḫwala zinibalēwochachewini ātiketeli፡፡ ke’inanite lehulumi ḥiginina menigedini āderegini፡፡ ālahimi besha noro ānidi ḥizibi baderegachihu neberi፡፡ gini beset’achihu ḥigigati līmokirachihu (leyayachihu)፡፡ bego širawochinimi (lemeširati) teshik’edademu፤ memeleshachihu bet’ek’ilala wede ālahi newi፡፡ be’irisumi tileyayubeti yeneberachihutini negeri yinegirachiḫwali፡፡

[49] bemekakelachewimi ālahi baweredewi ḥigi firedi፡፡ filagotochachewinimi ātiketeli፡፡ ālahimi wede ānite kaweredewi kekefīlu inidayasasituhi tet’enik’ek’achewi (maletini āweredini)፡፡ bīzorumi ālahi yemīshawi bekefīlu ḫat’ī’ātachewi līk’et’achewi meẖonuni ‘iwek’i፡፡ kesewochumi bizuwochu āmets’enyochi nachewi፡፡

[50] yemayimininetini firidi yifeligaluni lemīyaregagit’umi sewochi ke’ālahi yibelit’i firidu yamare mani newi

[51] inanite yamenachihu hoyi! āyihudochinina kirisitīyanochini redatochi ādirigachihu ātiyazu፡፡ kefīlachewi lekefīlu redatochi nachewi፡፡ ke’inanitemi wisit’i redatochi yemīyaderigachewi sewi irisu kenerisu newi፡፡ ālahi āmets’enyochini ḥizibochi āyak’enami፡፡

[52] inezīyanimi belibochachewi wisit’i (yenifik’ina) beshita yalebachewini sewochi «yegīzē melewawet’i inidayagenyeni iniferaleni yemīlu» sīẖonu be’inerisu (lemeredati) sīchakolu tayachewalehi፡፡ ālahimi dili menisatini weyimi ke’irisu zenidi yeẖoneni negeri (magalet’ini) līyamet’a benefisochachewi wisit’i bedebek’utimi negeri tets’ets’achochi sīhonu teregaget’e፡፡

[53] inezīyami yamenuti sewochi፡- «inezīya inerisu ke’inanite gari neni bilewi yet’enekere meḥālachewini be’ālahi yemaluti inezīhi nachewini» yilalu፡፡ širawochachewi tebelashu፡፡ kesarīwochimi ẖonu፡፡

[54] inanite yamenachihu hoyi! ke’inanite wisit’i kehayimanotu yemīmelesi sewi ālahi (be’inerisu sifira) yemīwedachewinina yemīwedutini፣ bemi’imenani layi tiḥutochi፣ bekeḥadīwochi layi ḫāyalani yeẖonuni be’ālahi menigedi yemītageluni yewek’ashini wek’esa yemayiferuni ḥizibochi be’irigit’i yamet’ali፡፡ yiẖe ye’ālahi chirota newi፤ lemīshawi sewi yiset’ewali፤ ālahimi chirotawi sefī ‘āwak’ī newi፡፡

[55] redatachihu ālahina melikitenyawi inezīyami yamenuti bicha nachewi፡፡ (inerisu) inezīya solatini bedenibu yemīsegidu inerisumi yagonebesu ẖonewi mits’iwatini yemīset’u nachewi፡፡

[56] ālahinina melikitenyawini inezīyanimi yamenutini yemīwedaji sewi (ke’ālahi ch’ifirochi yiẖonali)፡፡ ye’ālahimi ch’ifirochi inerisu āshenafīwochi nachewi፡፡

[57] inanite yamenachihu hoyi! ke’inezīya kebefītachihu mets’iḥāfini keteset’uti inezīyani hayimanotachihuni malagech’ana mech’awecha ādirigewi yeyazutini keḥadīwochinimi redatochi ādirigachihu ātiyazu፡፡ mi’iminanimi inideẖonachihu ālahini firu፡፡

[58] wede solatimi bet’erachihu gīzē (t’irīyituni) mesalek’īyana mech’awecha ādirigewi yiyizwatali፡፡ yihi inerisu yemayawik’u ḥizibochi bemeẖonachewi newi፡፡

[59] «yemets’iḥāfu balebētochi hoyi! be’ālahina wedenya beteweredewi befītimi beteweredewi lemamenachini ābizanyochachihumi āmets’enyochi lemeẖonachihu iniji (lēlani negeri) kenya tit’elalachihuni» belachewi፡፡

[60] «ālahi zenidi k’it’atu kezīhi yekefa negeri linigerachihuni» belachewi፡፡ (irisumi) «ālahi yeregemewi sewi be’irisumi layi tek’ot’abeti፡፡ ke’inerisumi zinijerowochinina kerikerowochini yaderegewi t’a‘otinimi yetegeza sewi (hayimanoti) newi፡፡ inezīya bet’ami bekefa sifira nachewi፡፡» kek’et’itenyawimi menigedi bet’ami yetesasatu nachewi፡፡

[61] bemet’uwachihumi gīzē (wede’inanite) kekihideti gari be’irigit’i yegebu inerisumi kerisu gari be’irigit’i yewet’u sīẖonu «āminenali» yilalu፡፡ ālahimi yidebik’uti yeneberutini negeri bet’ami ‘āwak’ī newi፡፡

[62] ke’inerisumi bizuwochuni beḫat’ī’ātina bebedeli iriminimi bemebilatachewi yemīt’adefu sīẖonu tayalehi፡፡ yišeruti yeneberuti negeri bet’ami kefa

[63] k’esawisituna līk’awinitu keḫat’ī’āti nigigirachewina irimini kemebilatachewi āyikelekilwachewimi noro’ālini yišeruti yeneberuti negeri bet’ami kefa

[64] āyihudochimi «ye’ālahi iji yetaserechi nati» ālu፡፡ ijochachewi yitaseru balutimi negeri yiregemu፡፡ āyidelemi (ye’ālahi) ijochu yetezeregu nachewi፡፡ inidemīsha yilegisali፡፡ kegētahimi wede ānite yeteweredewi (k’uri’ani) ke’inesu bizuwochuni ti‘ibītinina kihidetini be’irigit’i yich’emirachewali፡፡ bemekakelachewimi t’ebinina t’ilachani isike tiniša’ē k’eni diresi t’alini፡፡ let’ori isatini bayayazu (bach’aru) k’ut’iri ālahi yat’efatali፡፡ bemidirimi wisit’i lemabelasheti yirot’alu፡፡ ālahimi ābelashīwochini āyiwedimi፡፡

[65] yemets’iḥāfumi balebētochi bamenuna (kekihidetimi) betet’enek’ek’u noro ke’inesu ḫat’ī’atochachewini be’irigit’i babesinina yemet’ek’emīya genetochinimi be’irigit’i bagebanachewi neberi፡፡

[66] inerisumi tewiratinina īnijīlini kegētachewimi wede’inesu yeteweredewini mets’iḥāfi bak’wak’wamu (bešerubeti) noro kebelayachewina ke’igirochachewi širi betemegebu neberi፡፡ ke’inesu wisit’i tikikilenyochi ḥizibochi ālilu፡፡ ke’inesumi bizuwochu yemīšeruti negeri kefa

[67] ānite melikitenya hoyi! kegētahi wedanite yeteweredewini ādirisi፡፡ batišerami melikituni āladeresikimi፡፡ ālahimi kesewochi yit’ebik’ihali፡፡ ālahi keḥadīwochini ḥizibochi āyak’enamina፡፡

[68] «inanite yemets’iḥāfu balebētochi hoyi! tewiratinina īnijīlini kegētachihumi wede’inanite yeteweredewini isikemitak’omu (isikemitišerubachewi) diresi beminimi layi āyidelachihumi» belachewi፡፡ kegētahimi wede ānite yeteweredewi k’uri’ani ke’inesu bizuwochuni ti‘ibītinina kihidetini be’irigit’i yich’emiribachewali፡፡ bekeḥadīyani ḥizibochimi layi ātizeni፡፡

[69] inezīya yamenuna inezīyami āyihudawiyani yeẖonu፣ sabīyanochimi፣ kirisitīyanochimi (kenerisu) be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yamenena melikamini šira yešera sewi benerisu layi firihati yelebachewimi፡፡ inerisumi āyazinumi፡፡

[70] ye’isira’ēlini lijochi yet’ebek’e k’ali kīdani be’irigit’i yazinibachewi፡፡ wede’inesumi melikitenyochini lakini፡፡ nefisochachewi bematiwedewi negeri meli’ikitenya bemet’alachewi k’ut’iri kefīluni āsitebabelu፤ kefīlunimi yigedilalu፡፡

[71] fetenami ālemenoriwani t’eret’eru፡፡ tawerumi፣ denek’orumi፣ kezīyami ālahi kenerisu layi ts’ets’etini tek’ebele፡፡ kezīyami ke’inesu bizuwochu taweru፣ denek’orumi፡፡ ālahimi yemīšerutini hulu temelikachi newi፡፡

[72] inezīya «ālahi irisu yemeriyemi liji ālimesīḥi newi» yalu be’irigit’i kadu፡፡ ālimesīhimi āle፡- «ye’isira’ēli lijochi hoyi! gētayēnina gētachihuni ālahini tegezu፡፡» ineho! be’ālahi yemīyagara sewi ālahi berisu layi genetini be’irigit’i irimi āderege፡፡ menorīyawimi isati nati፡፡ lebedayochimi minimi redatochi yelwachewimi፡፡

[73] inezīya «ālahi yešositi šositenya newi» yalu be’irigit’i kadu፡፡ ke’āmilakimi ānidi āmilaki iniji lēla yelemi፡፡ kemīlutimi negeri bayikelekelu kenesu inezīyani yekadutini āsamamī k’it’ati be’irigit’i yinekachewali፡፡

[74] wede ālahi āyimelesumina miḥiretini āyileminutimini ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡

[75] yemeriyemi liji ālimesīḥi kebefītu melikitenyochi be’irigit’i yalefu yeẖone melikitenya iniji lēla āyidelemi፡፡ inatumi bet’ami iwinetenya nati፡፡ (huletumi) migibini yemībelu neberu፤ ānik’ets’ochini lenerisu (lekeḥadīwochi) inidēti inideminabirara temeliketi kezīyami (ke’iwineti) inidēti inidemīmelesu temeliketi፡፡

[76] «ke’ālahi lēla le’inanite megudatinina met’ik’emini yemayichilini tigezalachihuni» belachewi፡፡ ālahimi irisu semīwi ‘āwak’ī newi፡፡

[77] «inanite yemets’iḥāfu balebētochi hoyi! behayimanotachihu ke’iwineti lēla yeẖoneni (malefi) wesenini ātilefu፡፡ befītimi be’irigit’i yetesasatutinina kek’et’itenyawi menigedimi (āhuni) yetesasatuni ḥizibochi kenitu zinibalēwochi ātiketelu» belachewi፡፡

[78] ke’isira’ēli lijochi inezīya yekaduti bedawidina bemeriyemi liji be‘īsa milasi teregemu፡፡ yihi ti’izazini bemet’asachewina wesenini yemīyalifu bemeẖonachewi newi፡፡

[79] kešeruti met’ifo negeri āyikelakelumi neberi፡፡ yišeruti yeneberuti negeri be’irigit’i kefa

[80] ke’inesu bizuwochuni inezīyani yekadutini sīwedaju tayalehi፡፡ be’inesu layi ālahi yetek’ot’abachewi bemeẖonu le’inerisu nefisochachewi yasik’edemuti šira bet’ami kefa፡፡ inesumi bek’it’ati wisit’i zewitarīwochi nachewi፡፡

[81] be’ālahina benebīyu wederisumi beteweredewi k’uri’ani yemīyaminu beẖonu noro wedajochi ādirigewi baliyazuwachewi neberi፡፡ gini kenerisu bizuwochu āmet’enyochi nachewi፡፡

[82] āyihudochinina inezīyani yagarutini le’inezīya le’āmenuti bet’elatineti kesewochi hulu yibelit’i yeberetu ẖonewi be’irigit’i tagenyalehi፡፡ inezīyanimi «inya kirisitīyanochi neni» yalutini le’inezīya le’āmenuti bewedajineti be’irigit’i yibelit’i yek’erebwachewi ẖonewi tagenyalehi፡፡ yihi ke’inesu wisit’i k’esawisitina menekosati bemenorachewina inesumi yemayikoru bemeẖonachewi newi፡፡

[83] wede melikitenyawimi yeteweredewini (k’uri’ani) besemu gīzē iwinetuni kemawek’achewi yetenesa ‘ayinochachewi inibani sīyafesu tayalehi፡፡ «gētachini hoyi! āmenini kemesikarīwochumi gari ts’afeni » yilalu፡፡

[84] «be’ālahina kewinetimi bemet’alini negeri yemanamini gētachinimi kemelikami sewochi gari līyasigebani yemanikejili lenya mini āleni» (yilalu)፡፡

[85] balutimi mikiniyati ālahi besiširochachewi wenizochi yemīfesubachewini genetochi bewisit’achewi zewitarīwochi sīẖonu menedachewi፡፡ yihimi yebego šerīwochi waga newi፡፡

[86] inezīyami yekaduna be’ānik’ets’ochachini yasitebabelu inezīya ye’isati gwadochi nachewi፡፡

[87] inanite yamenachihu hoyi! ālahi lenanite yefek’edelachihuni t’afach’ochi irimi ātadirigu፡፡ weseninimi ātilefu፡፡ ālahi weseni ālafīwochini āyiwedimina፡፡

[88] ālahimi keset’achihu sīsayi yetefek’ede t’afach’i sīẖoni bilu፡፡ yaninimi inanite berisu āmanyochi yeẖonachihubetini ālahini firu፡፡

[89] ālahi bemeḥālawochachihu bewidik’u āyizachihumi፡፡ gini meḥālawochini (basebachihuti) yiyizachiḫwali፡፡ masiteserīyawimi bētesebochachihuni kemitimegibuti kemekakelenyawi (migibi) ‘āsirini misikīnochi mabilati weyimi inesuni malibesi weyimi ch’anik’ani nets’a mawit’ati newi፤ (ketebaluti āniduni) yalagenyemi sewi šositi k’enochini mets’omi newi፤ yihi bemalachihu gīzē yemeḥālawochachihu makakasha newi፡፡ meḥālawochachihunimi t’ebik’u፡፡ inidezīhu ālahi lenanite ānik’ets’ochini yabirarali፡፡ inanite litameseginu yikejelalina፡፡

[90] inanite yamenachihu hoyi! yemīyasekiri met’et’i k’umarimi t’a‘otatimi āzilamimi keseyit’ani šira yeẖonu irikusi bicha nachewi፡፡ (irikusini) rak’utimi litidinu yikejelalina፡፡

[91] seyit’ani yemīfeligewi bemīyasekiri met’et’ina bek’umari bemekakelachihu t’ebinina t’ilachani līt’ili ālahini kemawisatina kesigidetimi līyagidachihu bicha newi፡፡ tadīya inanite (ke’inezīhi) tekelikayochi nachihuni (tekelikelu)፡፡

[92] ālahinimi tegezu፡፡ melikitenyawinimi tazezu፡፡ tet’enik’ek’umi፡፡ bitisheshumi፤ bemelikitenyachini layi yalebeti gilits’i madiresi bicha meẖonuni ‘iwek’u፡፡

[93] be’inezīya bamenutina bego širawochini bešeruti layi (kihidetini) betet’enek’ek’una bamenu melikami širawochinimi bešeru kezīyami (yemīyasekirinina k’umarini) betet’enek’ek’una bamenu kezīyami (ketekelekelewi hulu) betet’enek’ek’una (širani) basameru gīzē (kemekelikelu befīti) betemegebuti negeri ḫat’ī’āti yelebachewimi፡፡ ālahimi bego šerīwochini yiwedali፡፡

[94] inanite yamenachihu hoyi! (beḥāji gīzē) ijochachihuna t’orochachihu bemīyagenyuti tadanyi āwirē ālahi yimokirachiḫwali፡፡ beruk’i ẖono yemīferawini sewi ālahi līgelits’i (yimokirachiḫwali)፡፡ kezīyami beḫwala wesenini yalefena yadene sewi lerisu āsamamī k’it’ati ālewi፡፡

[95] inanite yamenachihu hoyi! inaniti beḥāji šira wisit’i sitiẖonu āwirēni ātigidelu፡፡ ke’inanitemi iyawek’e yegedelewi sewi k’it’atu ke’inanite huleti yetikikilenyaneti balebētochi yemīferidubeti yeẖone wede ka‘iba derashi mešiwa‘iti sīẖoni kebēti inisisawochi yegedelewini negeri bit’ē mesit’eti weyimi misikīnochini mabilati weyimi yezīhini liki mets’omi makakasha newi፡፡ (yiẖimi) yeširawini kebadi k’it’ati inidīk’emisi newi፡፡ (sayikelekeli befīti) kalefewi negeri ālahi yik’irita āderege፡፡ (wede t’ifatumi) yetemelesemi sewi ālahi kerisu yibek’elali፡፡ ālahimi āshenafī yemebek’eli balebēti newi፡፡

[96] yebaḥiri tadanyina migibu le’inanitemi lemenigedenyochimi met’ek’emīya yiẖoni zenidi lenanite tefek’ede፡፡ beḥājimi layi isikalachihu diresi yeyebisi āwirē benanite layi irimi tederege፡፡ yaninimi wederisu yemitisebesebubetini ālahini firu፡፡

[97] ke‘ibani፣ yetekeberewini bēti፣ kilikili yeẖonewinimi weri፣ mesiwa‘itunina bale milikitochunimi menigawochi ālahi lesewochi mek’wak’wamīya āderege፡፡ yihi ālahi besemayati yalewini hulu bemidirimi yalewini hulu yemīyawik’i meẖonuni ālahimi negeruni hulu ‘āwak’ī meẖonuni iniditawik’u newi፡፡

[98] ālahi k’it’ate biritu meẖonuni ālahimi meḥarī āzanyi meẖonuni iwek’u፡፡

[99] bemelikitenyawi layi madiresi iniji lēla yelebetimi፡፡ ālahimi yemitigelits’utini negeri yemitidebik’utinimi hulu yawik’ali፡፡

[100] «yemet’ifowi (genizebi) bizati bīyasidenik’achihumi inikwa met’ifowina t’iruwi āyisitekakelumi፡፡ balelibochi hoyi! ālahinimi firu፤ inanite litidinu yikejelalina፤» belachewi፡፡

[101] inanite yamenachihu hoyi! le’inanite bīgelets’u kemīyasikefwachihu negerochi ātit’eyik’u፡፡ k’uri’animi bemīweridibeti gīzē ke’iriswa bitit’eyik’u lenanite tigelets’alechi፤ ke’iriswa ālahi yik’irita āderege፡፡ ālahimi meḥarī tagashi newi፡፡

[102] kenanitemi befīti ḥizibochi be’irigit’i t’eyek’wati፡፡ kezīyami be’iriswa (mikiniyati) keḥadīwochi ẖonu፡፡

[103] kebeḥīra kesa’ībami kewesīlami keḥamimi ālahi mininimi (ḥigi) āladeregemi፡፡ gini inezīya yekaduti be’ālahi layi wishetini yik’et’at’ifalu፡፡ ābizanyochachewimi āyawik’umi፡፡

[104] le’inerisumi ālahi wede āweredewina wede melikitenyawi nu betebalu gīzē «ābatochachinini berisu layi yagenyenibeti negeri yibek’anali» yilalu፡፡ ābatochachewi minimi yemayawik’una yemayimeru bīẖonumi (yiẖenini maleti yibek’achewalini)

[105] inanite yamenachihu hoyi! nefisochachihuni (ke’isati) yazu፤ (t’ebik’u)፡፡ betemerachihu gīzē yetesasate sewi āyigodachihumi፡፡ yehulachihumi memelesha wede ālahi bicha newi፡፡ tišerutimi yeneberachihutini hulu yinegirachiḫwali፡፡

[106] inanite yamenachihu hoyi! ānidachihuni moti bemet’abeti gīzē benuzazē wek’iti yemekakelachihu misikirineti ke’inanite huleti yetikikilenyaneti balebētochi yeẖonu sewochi weyimi bemidiri bitigwazuna yemoti ādega bitinekachihu kelēlochachihu yeẖonu huleti lēlochi sewochi (memesikeri) newi፡፡ bitit’erat’eru kesolati (ke‘āsuri) beḫwala tak’omwachewina (yemīmesekirileti sewi) yezimidina balebēti bīẖonimi inikwa «berisu wagani ānigezami ye’ālahinimi misikirineti ānidebik’imi፤ yani gīzē (debik’eni binigenyi) inya keḫat’ī’ātenyochi neni» bilewi be’ālahi simi yimilalu፡፡

[107] inerisumi ḫat’ī’ātini (bewisheti mesikirewi) yetegebu meẖonachewi bītawek’i ke’inezīya (lemwachu) k’iribochi bemeẖoni (wirisi) ketegebachewi yeẖonu huleti lēlochi sewochi besifirachewi (bemisikirochi sifira) yik’omuna «misikirinetachini ke’inesu misikirineti yilik’i iwineti newi wesenimi ālalefinimi yani gīzē inya kebedayochi neni» sīlu be’ālahi yimilalu፡፡

[108] yihi misikirinetini betegebīwa layi lemamit’atachewi weyimi kemeḥālawochachewi beḫwala yemeḥālawochini (wede werashochi) memelesini lemefirati bet’ami yek’erebe newi፡፡ ālahinimi firu፡፡ simumi፡፡ ālahimi āmets’enyochi ḥizibochini āyimerami፡፡

[109] ālahi melikitenyochuni yemīsebesibibetinina «mini melisi teset’achihu» yemīlibetini k’eni (āsitawisi)፡፡ «le’inya minimi ‘iwik’eti yelenimi ānite ruk’ochini bet’ami ‘āwak’ī ānite bicha nehi» yilalu፡፡

[110] ālahi bemīli gīzē (āsitawisi)፡- «yemeriyemi liji ‘īsa hoyi! be’ānitena be’inatihi layi (yewalikulachihuni) ts’egayēni āsitawisi፡፡ beḥit͟s’aninetina bekefenīsaneti (yebesele sewi ẖonehi) sewochini yemitinageri sitiẖoni bek’idusi menifesi (begebirēli) baberetahuhi gīzē፤ ts’iḥifetinina t’ibebinimi tewiratinina īnijīlinimi basitemarikuhi gīzē፣ kech’ik’ami yewefi k’irits’i bit’ē befek’adē bemitišerana bewisit’wa bemitinefa befek’adēmi wefi bemitiẖoni gīzē፣ ‘iwirimi ẖono yeteweledenina lemits’aminimi befek’adē bemitashiri gīzē፣ mutaninimi befek’adē (kemek’abirachewi) bemitawet’a gīzē፣ ye’isira’ēlinimi lijochi bete’āmirati bemet’ahibachewina ke’inesu inezīya yekaduti yihi gilits’i digimiti iniji lēla āyidelemi balu gīzē፣ (līgediluhi sīyasibuhi) ke’ānite layi bekelekelikulihimi gīzē (yaderegihulihini wileta āsitawisi)፡፡»

[111] wede ḥāwariyatimi «benēna bemelikitenyayē imenu» bemaleti bazeziku gīzē (āsitawisi)፡፡ «āmenini፤ inya musilīmochi meẖonachinini mesikiri» ālu፡፡

[112] ḥāwariyati፡- «yemeriyemi liji ‘īsa hoyi! gētahi be’inya layi kesemayi ma’idini līyaweridilini yichilalini» balu gīzē (āsitawisi)፡፡ «mi’imenani inide ẖonachihu ālahini firu» ālachewi፡፡

[113] «ke’iriswa linibela libochachinimi līreku iwineti yalikenimi meẖonihini linawik’ina be’iriswami layi kemesikarīwochi liniẖoni inifeligaleni» ālu፡፡

[114] yemeriyemi liji ‘īsa āle፡- «gētachini ālahi hoyi! le’inya lemejemerīyawochachinina lemech’ereshawochachini ba‘ili (medesecha) yemitiẖonini ke’ānitemi te’āmiri yeẖonechini ma’idi kesemayi be’inya layi āwiridi፡፡ sit’enimi፡፡ ānite kesech’īwochi hulu belach’i nehina፡፡»

[115] ālahi፡- «inē (ma’idiwani) benanite layi āwirajiwa nenyi፡፡ beḫwalami ke’inanite yemīkidi sewi inē ke‘alemati ānidinimi yemalik’et’awini k’it’ati ik’et’awalehu» āle፡፡

[116] ālahimi፡- «yemeriyemi liji ‘īsa hoyi! ānite lesewochu፡- inēnina inatēni ke’ālahi lēla huleti āmilakochi ādirigachihu yazu bilahalini» bemīlewi gīzē (āsitawisi)፡፡ «t’irati yigebahi፤ le’inē tegebīyē yaliẖoneni negeri maleti lenē āyigebanyimi፡፡ biyēwi inide ẖonemi be’irigit’i ‘āwik’eẖewali፡፡ benefisē wisit’i yalewini hulu tawik’alehi፡፡ gini ānite zenidi yalewini ālawik’imi፡፡ ānite ruk’ochini hulu bet’ami ‘āwak’ī ānite bicha nehina» yilali፡፡

[117] «be’irisu yazezikenyini k’ali gētayēnina gētachihuni ālahini tegezu maletini inijī lenerisu lēla ālalikumi፡፡ bewisit’achewimi isikalehu diresi benerisu layi tet’ababek’ī neberiku፡፡ betemolaẖenyimi gīzē (banesaẖenyi gīzē) ānite benesu layi tet’ebabak’ī neberiki፡፡ ānitemi benegeru hulu layi ‘āwak’ī nehi፡፡»

[118] «bitik’et’achewi inerisu barochihi nachewi፡፡ lenerisu bitimirimi ānite āshenafīwi t’ibebenyawi nehi» (yilali)፡፡

[119] ālahi yilali፡- «yihi iwinetenyochini iwinetachewi yemīt’ek’imibeti k’eni newi፡፡ le’inerisu beširochachewi wenizochi yemīfesubachewi bewisit’achewi huligīzē zewitarīwochi sīẖonu yemīnorubachewi genetochi āluwachewi፡፡ ālahi ke’inesu wedede፤ inerisumi ke’irisu wededu፤ yihi talak’i ‘idili newi፡፡»

[120] yesemayatina yemidiri bewisit’achewimi yalewi hulu nigišina ye’ālahi bicha newi፡፡ isumi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

አል-አንዓም

Surah 6

[1] misigana lezīya semayatinina midirini lefet’erewi ch’elemawochinina birihaninimi laderegewi le’ālahi yetegeba newi፡፡ kezīyami inezīya yekaduti (t’a‘otatini begētachewi) yasitekakilalu፡፡

[2] irisu ya kech’ik’a yefet’erachihu kezīyami (yemoti) gīzēni yewesene newi፡፡ irisumi zenidi (letiniša’ē) yetewesene gīzē ālile፡፡ kezīyami inanite (bemek’esik’esachihu) tit’erat’eralachihu፡፡

[3] irisumi ya besemayatina bemidiri (līgigezuti yemīgebawi) ālahi newi፡፡ misit’īrachihuni gilits’achihunimi yawik’ali፡፡ yemitišerutinimi hulu yawik’ali፡፡

[4] kegētachewimi ānik’ets’ochi ānidītimi ānik’ets’i ātimet’achewimi keriswa yemīsheshu bīẖonu iniji፡፡

[5] be’iwinetumi (k’uri’ani) bemet’alachewi gīzē be’irigit’i āsitebabelu፡፡ be’irisumi yisalek’ubeti yeneberuti negeri zēnawochi (k’it’ati) be’irigit’i yimet’abachewali፡፡

[6] kebefītachewi kekifile zemenati ḥizibochi bizuwochini mat’ifatachinini ālayumini le’inanite yalasimechenewini (le’inerisu) bemidiri wisit’i āsimechenachewi፡፡ be’inerisumi layi zinamini yeteketatele sīẖoni lakini፡፡ wenizochinimi beširachewi inidīfesu āderegini፡፡ beḫat’ī’ātochachewimi āt’efanachewi፡፡ keḫwalachewimi lēlochini yekifile zemeni sewochi āsigenyeni፡፡

[7] banitemi layi bewerek’eti yetets’afeni mets’iḥāfi baweredinina be’ijochachewi benekuti noro inezīya yekaduti sewochi «yihi gilits’i digimiti iniji lēla āyidelemi» balu neberi፡፡

[8] «be’irisumi (bemuḥāmedi) layi meli’āki āyiwerediletimi noro’ālini» ālu፡፡ meli’ākini baweredinimi noro (bayaminu bet’ifatachewi) negeru beteferede neberi፡፡ kezīyami āyik’oyumi neberi፡፡

[9] (melikitenyawini) meli’ākimi badereginewi noro wenidi (besewi misili) badereginewi neberi፡፡ be’inerisumi layi yemīyamesasilutini negeri bamesaselinibachewi neberi፡፡

[10] kanite befītimi bemelikitenyochi be’irigit’i telagit’wali፡፡ be’inezīyami ke’inesu balaget’uti layi be’irisu yalagit’u yeneberuti negeri (k’it’ati) weredebachewi፡፡

[11] «bemidiri layi ẖīdu ye’āsitebabayochimi mech’eresha inidēti inidenebere temeliketu» belachewi፡፡

[12] «besemayatina bemidiri yalewi hulu yemani newi» belachewi፡፡ (lēla melisi yelemina) «ye’ālahi newi» beli፡፡ «benefisu layi izinetini ts’afe፡፡ betiniša’ē k’eni be’irisu t’irit’iri yelēlebeti sīẖoni be’irigit’i yisebesibachiḫwali፡፡ inezīya nefisochachewini yakeseru nachewi፤ inerisumi āyaminumi፡፡

[13] belēlītina bek’enimi ts’et’i yalewi hulu yerisu bicha newi፡፡ irisumi semīwi ‘āwak’ī newi፡፡»

[14] «semayatinina midirini fet’arī keẖonewi ālahi irisu yemīmegibi yemayimegebimi sīẖoni lēlani āmilaki iyizalehuni» belachewi፡፡ «inē mejemerīya ti’izazini ketek’ebele sewi liẖoni tazeziku፡፡ ke’āgarīwochimi fets’imo ātiẖuni (tebiyalehu)» belachewi፡፡

[15] «inē begētayē bamits’i yetalak’uni k’eni k’it’ati iferalehu» belachewi፡፡

[16] bezīya k’eni ke’irisu layi (k’it’ati) yemīmelesileti sewi (ālahi) be’irigit’i āzeneleti፡፡ yihimi gilits’i maginyeti newi፡፡

[17] ālahimi begudati bīnekahi le’irisu (legudatu) ke’irisu bek’eri lēla āsiwegaji yelemi፡፡ bebegomi negeri bīnekahi irisu benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[18] irisumi kebarochu belayi sīẖoni āshenafī newi፡፡ irisumi t’ibebenyawi wisit’i ‘āwak’īwi newi፡፡

[19] «bemisikirineti kenegeru hulu yibelit’i talak’i manewi» belachewi፡፡ (lēla melisi yelemina) «ālahi newi፡፡ be’inēna be’inanite mekakeli mesikarī newi፡፡ yihimi k’uri’ani inanitenina yederesewini sewi hulu berisu lasiferarabeti wedenē tewerede፡፡ ke’ālahi gari lēlochi āmalikiti menorachewini inanite timesekiralachihuni» belachewi፡፡ «inē ālimesekirimi» belachewi፡፡ «irisu ānidi āmilaki bicha newi፡፡ inēmi kemitagaruti negeri nits’uḥi nenyi» belachewi፡፡

[20] inezīya mets’iḥāfini yeset’enachewi lijochachewini inidemīyawik’u (muḥāmedini) yawik’utali፡፡ inezīya ke’inerisu wisit’i nefisochachewini yakeseruti inerisu āyaminumi፡፡

[21] be’ālahimi layi wishetini kek’et’at’efe weyimi be’ānik’ets’ochu kasitebabele sewi yibelit’i bedelenya manewi ineho bedelenyochi āyidinumi፡፡

[22] hulachewinimi yeminisebesibibetinina kezīyami le’inezīya (t’a‘otatini) le’āgaruti inezīya (le’ālahi) tegarīwochi nachewi bilachihu tasibwachewi yeneberachihuti tegarīwochachihu yeti nachewi yeminilibetini k’eni (āsitawisi)፡፡

[23] kezīyami melisachewi «begētachini be’ālahi yiẖunibini āgarīwochi ālineberinimi» maleti iniji lēla ātiẖonimi፡፡

[24] benefisachewi layi inidēti inide washuna yik’et’at’ifuti yeneberuti negeri ke’inesu inidēti inide tesewere temeliketi፡፡

[25] ke’inerisumi wede ānite yemīyadamit’i sewi ālile፡፡ belibochachewimi layi inidayawik’uti shīfanochini bejorowochachewimi layi dinik’urinani āderegini፡፡ te‘amirinimi hulu bīyayu beriswa āyaminumi፡፡ bemet’uhimi gīzē yemīkerakeruhi sīẖonu inezīya yekaduti «yihi (k’uri’ani) yek’edimowochu sewochi ts’iḥufi teretochi iniji lēla āyidelemi» yilalu፡፡

[26] inerisumi (sewochini) ke’irisu yikelekilalu፡፡ ke’irisumi yirik’alu፡፡ nefisochachewinimi inijī lēlani āyat’efumi፤ gini āyawik’umi፡፡

[27] be’isatimi layi betek’omu gīzē minewi (wede midire ‘alemi) betemelesini begētachinimi ānik’ets’ochi balasitebabelini kemi’iminanimi beẖonini wa minyotachini! balu gīzē bitayi noro (yemīyasedenegit’ini negeri bayehi neberi)፡፡

[28] yilik’unimi kezīhi befīti yidebik’uti yeneberuti hulu le’inerisu tegelets’e፡፡ (wedemidire ‘alemi) betemelesumi noro ke’irisu wede tekelekeluti negeri betemelesu neberi፡፡ inesumi be’irigit’i wishetamochi nachewi፡፡

[29] iriswami (ḥiyiweti) «yek’iribītu ḥiyiwetachini iniji lēla āyidelechimi inyami tek’esik’ek’ashochi āyidelenimi» ālu፡፡

[30] begētachewimi layi (lemirimera) betek’omu gīzē bitayi noro (āsidenigach’ini negeri bayehi neberi)፡፡ «yihi iwineti āyidelemini» yilachewali፡፡ «begētachini yiẖunibini iwineti newi» yilalu፡፡ «tikiduti beneberachihuti mikiniyati k’it’atuni k’imesu» yilachewali፡፡

[31] inezīya be’ālahi megenanyeti yasitebabelu be’irigit’i keseru፡፡ se‘atītumi bedinigeti bemet’achachewi gīzē inesu ḫat’ī’atochachewini bejeribawochachewi layi yemīshekemu sīẖonu «beriswa (bemidire ‘alemi) bagwadelinewi negeri layi wa k’uch’ītachini» yilalu፡፡ nik’u! yemīshekemuti negeri kefa፡፡

[32] yek’iribītumi ḥiyiweti ch’ewatana lagit’a iniji lēla āyidelechimi፡፡ yemech’ereshayitumi āgeri (geneti) le’inezīya lemīt’enek’ek’uti bet’ami belach’i nati፡፡ ātawik’umini

[33] ineho ya yemīluhi negeri inidemīyasazinihi be’irigit’i inawik’aleni፡፡ inerisumi (belibochachewi) āyasitebabiluhimi፡፡ gini bedayochu be’ālahi ānik’ets’ochi yikidalu፡፡

[34] kebefītihimi melikitenyochi be’irigit’i tesitebabelu፡፡ betesitebabelubetimi negerina betesek’ayuti layi iridatachini isikemet’alachewi diresi tagesu፡፡ ye’ālahinimi nigigirochi lewach’i yelemi፡፡ kemelikitenyochumi werē (yemitiregagabeti) be’irigit’i met’alihi፡፡

[35] (īsilamini) metewachewimi banite layi kebadi bīẖonibihi bemidiri wisit’i k’edadani weyimi besemayi wisit’i meselalini litifeligina bete’āmiri litimet’achewi bitichili (ādirigi)፡፡ ālahimi besha noro bek’inu menigedi layi besebesabachewi neberi፡፡ ketesasatutimi sewochi befits’umi ātiẖuni፡፡

[36] t’irīhini yemīk’ebeluti inezīya yemīsemuti bicha nachewi፡፡ mutaninimi ālahi yik’esek’isachewali፡፡ kezīyami wederisu bicha yimelesalu፡፡

[37] «kegētawimi be’irisu layi lemini te‘amiri āliteweredemi» ālu፡፡ «ālahi te’āmirini bemawiredi layi chayi newi» belachewi፡፡ gini ābizanyochachewi āyawik’umi፡፡

[38] ketenik’esak’ashimi bemidiri (yemīẖēdi)፤ behuleti kinifochu yemīberimi berarī meselochachihu ḥizibochi iniji lēla āyidelumi፡፡ bemets’iḥāfu wisit’i mininimi negeri ālitewinimi kezīyami wede gētachewi yisebesebalu፡፡

[39] inezīyami be’ānik’ets’ochachini yasiwashu denik’orochi didawochimi bech’elemawochi wisit’i yalu nachewi፡፡ ālahi mat’imemuni yemīshawini sewi yat’emewali፡፡ memiratuni yemīshawinimi sewi bek’et’itenya menigedi layi yaderigewali፡፡

[40] ye’ālahi k’it’ati bīmet’abachihu weyimi se‘atītu (tiniša’ē) bitimet’abachihu ke’ālahi lēlani tit’eralachihuni iwinetenyochi inide ẖonachihu nigerunyi belachewi፡፡

[41] āyidelemi irisuni bicha tit’eralachihu፡፡ bīshami wederisu yemitit’erubetini negeri yasiwegidali፡፡ yemitagarutinimi negeri titewalachihu (belachewi)፡፡

[42] kebefītihimi wede neberuti ḥizibochi (melikitenyochini) be’irigit’i lakini፡፡ inidīwadek’umi bedihinetina bebeshita yazinachewi፡፡

[43] tadīya k’it’atachini bemet’abachewi gīzē āyiwadek’umi norwalini gini libochachewi derek’u፡፡ yišeruti yeneberutinimi negeri seyit’ani lenesu āsamerelachewi፡፡

[44] berisumi yigesets’ubeti yeneberewini negeri betewi gīzē be’inesu layi yenegerini hulu dejafochi kefetini (āsimechenachewi)፡፡ beteset’utimi negeri betedesetu gīzē bedinigeti yazinachewi፡፡ wedīyawinumi inerisu tesifa k’orach’ochi ẖonu፡፡

[45] ye’inezīyami yebedeluti ḥizibochi mech’eresha tek’oret’e፡፡ misiganami le‘alemati gēta le’ālahi yigebawi፡፡

[46] nigerunyi ālahi mesimīyachihunina mayawochachihuni bīwesidi belibochachihumi layi bīyatimi ke’ālahi lēla isuni yemīyamet’alachihu āmilaki manewi belachewi፡፡ ānik’ets’ochini inidēti inideminabirara kezīyami inesu inidēti inidemīmelesu temeliketi፡፡

[47] «nigerunyi ye’ālahi k’it’ati bedinigeti weyimi begilits’i bīmet’abachihu āmet’enyochi ḥizibochi iniji lēla yit’efalini» belachewi፡፡

[48] melikitenyochinimi ābisarīna āsiferarī ādirigeni iniji ānilikimi፡፡ yamenuna melikamini yešeru sewochimi be’inerisu layi firihati yelebachewimi፤ inesumi āyazinumi፡፡

[49] inezīyami banik’ets’ochachini yasiwashu yamits’u beneberuti mikiniyati k’it’atu yagenyachewali፡፡

[50] «le’inanite ye’ālahi gimija bētochi inē zenidi nachewi ālilimi፡፡ ruk’inimi ālawik’imi፡፡ le’inanitemi inē meli’āki nenyi ālilimi፡፡ wede’inē yemīweridilinyini iniji lēlani āliketelimi» belachewi፡፡ «‘iwirina yemīyayi yisitekakelaluni ātasitenetinumini» belachewi፡፡

[51] inezīyanimi ke’irisu lēla redatina āmalaji yelēlachewi sīẖonu wede gētachewi mesisebisebini yemīferutini yit’enek’ek’u zenidi berisu (bek’uri’ani) āsiferara፡፡

[52] inezīyani gētachewini fītuni (widētawini) yemīshu ẖonewi bet’watina bemata yemīt’erutini ātabari፡፡ tabarirachewina kebedelenyochimi tiẖoni zenidi inesuni mek’ot’at’eri banite layi minimi yelebihimi፡፡ ānitenimi mek’ot’at’eri benesu layi minimi yelebachewimi፡፡

[53] inidezīhumi «kemekakelachini ālahi yelegeselachewi inezīhi nachewini» yilu zenidi kefīlachewini bekefīlu mokerini፡፡ ālahi āmesiganyochuni ‘āwak’ī āyidelemini

[54] inezīyami bete’āmiratachini yemīyaminuti (wede ānite) bemet’u gīzē «selami be’inanite layi yiẖuni፡፡ gētachihu benefisu layi izinetini ts’afe፡፡ ineho ke’inanite wisit’i besiḥiteti kifuni šira yešera sewi kezīyami ke’irisu beḫwala yetets’ets’etena širawini yasamere irisu (ālahi) meḥarī āzanyi newi» belachewi፡፡

[55] inidezīhumi (iwinetu inidīgelets’ina) yewenijelenyochimi menigedi tibirara zenidi ānik’ets’ochini inigelits’aleni፡፡

[56] «inē inezīyani ke’ālahi lēla yemitit’eruwachewini kemegezati tekelikiyalehu» belachewi፡፡ «zinibalēyachihuni āliketelimi፡፡ yani gīzē be’irigit’i tesasatiku፡፡ inēmi ketemerīwochu āyidelehumi» belachewi፡፡

[57] «inē kegētayē beẖonechi gilits’i masireja layi nenyi፡፡ be’irisumi āsitebabelachihu፡፡ berisu yemitichakolubeti k’it’ati inē zenidi āyidelemi፡፡ firidu le’ālahi bicha newi፡፡ iwinetini yiferidali፡፡ irisumi keferajochi hulu belach’i newi» belachewi፡፡

[58] «be’irisu yemitichakolubeti k’it’ati inē zenidi beẖone noro be’inēna be’inanite mekakeli negeru (k’it’atachihu) betefets’eme neberi፡፡ ālahimi bedelenyochini ‘āwak’ī newi» belachewi፡፡

[59] yeruk’i negerimi mekifechawochi irisu zenidi nachewi፡፡ ke’irisu bek’eri manimi āyawik’achewimi፡፡ beyebisina bebaḥiri yalewinimi hulu yawik’ali፡፡ kek’it’elimi ānidītimi ātiregifimi yemīyawik’ati bīẖoni iniji፡፡ kek’init’atimi bemerēti ch’elemawochi wisit’i yelemi ke’irit’ibimi kederek’imi ānidimi yelemi gilits’i beẖonewi mets’iḥāfi wiset’i (yetemezegebe) bīẖoni iniji፡፡

[60] irisumi ya belēlīti yemīyasitenyachihu bek’enimi yešerachihutini hulu yemīyawik’i kezīyami yetewesenewi gīzē yifet͟s’emi zenidi be’irisu (bek’eni) wisit’i yemīk’esek’isachihu newi፡፡ kezīyami memeleshachihu wede irisu newi፡፡ kezīyami tišeruti yeneberachihutini hulu yinegirachiḫwali፡፡

[61] irisumi kebarochu belayi sīẖoni huluni āshenefī newi፡፡ benanitemi layi t’ebak’īwochini (mela’ikiti) yilikali፡፡ ānidachihunimi moti bemet’abeti gīzē (yemoti) meli’ikitenyochachini inerisu (ti’izazatini) yemayagwadilu sīẖonu yigedilutali፡፡

[62] kezīyami iwinetenya wede ẖonewi gētachewi wede ālahi yimelesalu፡፡ nik’u! firidu le’irisu bicha newi፡፡ irisumi ketek’ot’at’arīwochi hulu yibelit’i fet’ani newi፡፡

[63] keyebisina kebaḥiri ch’elemawochi begilits’ina bemisit’īri yemitit’eruti sitiẖonu «kenezīhi bīyadineni be’irigit’i ke’āmesiganyochi iniẖonaleni (sitilu) yemīyadinachihu manewi» belachewi፡፡

[64] ālahi keswana kech’inik’imi hulu yadinachiḫwali፡፡ kezīyami inanite tagaralachihu belachewi፡፡

[65] «irisu (ālahi) kebelayachihu weyimi ke’igirochachihu betachi k’it’atini be’inanite layi līliki weyimi yeteleyayu ḥizibochi sitiẖonu līyadebalik’achihuna kefīlachihuni yekefīluni ch’ikanē līyak’emisi chayi newi» belachewi፡፡ yawik’u zenidi ānik’ets’ochini inidēti inideminabirara temeliketi፡፡

[66] be’irisumi (bek’uri’ani) isu iwineti sīẖoni ḥizibochihi āsitebabelu፡፡ belachewi፡- «benanite layi t’ebak’ī āyidelehumi፡፡»

[67] letinibīti hulu (yemīderisibeti) merigīya ālewi፡፡ wedefītimi tawik’utalachihu፡፡

[68] inezīyanimi be’ānik’ets’ochachini yemīgebutini bayehi gīzē ke’irisu lēla beẖone werē isikemīgebu diresi tewachewi፡፡ seyit’animi (mekelikelihini) bīyasiresahi ketiwisita beḫwala kebedelenyochi ḥizibochi gari ātik’emet’i፡፡

[69] be’inezīyami bemīt’enek’ek’uti layi keḥīsabachewi minimi yelebachewimi፡፡ gini yit’enek’ek’u zenidi megesets’i (ālebachewi)፡፡

[70] inezīyanimi hayimanotachewini ch’ewatana lagit’a ādirigewi yeyazutini k’iribītumi ḥiyiweti yatalelechachewini tewachewi፡፡ be’irisumi (bek’uri’ani) nefisi bešerachiwi šira inidatit’efa āsitawisi፡፡ le’iriswa ke’ālahi lēla redatina āmalaji yelatimi፡፡ bemebezhīyami hulu bitibezhi keriswa āyiwesedimi፡፡ inezīhi inezīya bešeruti šira yetet’efuti nachewi፡፡ lenesu yikidu beneberuti mikiniyati kefela wiha met’et’ina āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[71] «ke’ālahi lēla yemayit’ek’imenini ina yemayigodanini inigezaleni ālahimi kemerani gīzē beḫwala yeḫwalīti inimelesaleni inidezīya bemidiri layi yewalele sīẖoni seyit’anati inidasasatuti le’irisu wedenya na iyalu wede k’ini menigedi yemīt’eru wedajochi inidaluti (inidemayiketelachewimi) sewi iniẖonaleni» belachewi፡፡ «ye’ālahi menigedi irisu k’et’itenyawi menigedi newi፡፡ le‘alemati gēta linigezami tazezini» belachewi፡፡

[72] solatinimi bedenibu sigedu firutimi፤ (bemaleti tazezini)፡፡ irisumi ya wederisu bicha yemitisebesebubeti newi፡፡

[73] irisumi ya semayatinina midirini be’iwineti yefet’ere newi፡፡ «ẖuni» yemīlibetinina wedīyawimi yemīẖonibetini k’eni (āsitawisi)፡፡ k’alu iwineti newi፡፡ bek’enidumi bemīnefa k’eni nigišinawi yerisu bicha newi፡፡ ruk’unina k’iribuni ‘āwak’ī newi፡፡ irisumi t’ibebenyawi wisit’i ‘āwak’īwi newi፡፡

[74] ībiraḥīmimi le’ābatu le’āzeri «t’a‘otatini āmalikiti ādirigehi tiyizalehini inē፤ ānitenimi ḥizibochihinimi begilits’i mesasati wisit’i ẖonachihu āyachiḫwalehu» bale gīzē (āsitawisi)

[75] inidezīhumi ībirahīmini (inidīyawik’ina) ke’āregagach’ochumi yiẖoni zenidi yesemayatinina yemidirini melekoti āsayenewi፡፡

[76] lēlītumi be’irisu layi bach’eleme gīzē kokebini āye፡፡ «yihi gētayē newi» āle፡፡ bet’elek’emi gīzē፡- «t’elak’īwochini āliwedimi» āle፡፡

[77] ch’erek’animi wech’ī ẖono baye gīzē፡- «yihi gētayē newi» āle፡፡ begebami gīzē፡- «gētayē (k’inuni menigedi) bayimeranyi be’irigit’i ketesasatuti ḥizibochi iẖonalehu» āle፡፡

[78] t͟s’eḥāyinimi ch’orawani zerigita baye gīzē፡- «yihi gētayē newi፡፡ yihi bet’ami tilik’i newi» āle፡፡ begebachimi gīzē፡- «wegenochē hoyi! inē kemitagaruti hulu nits’uḥi nenyi» āle፡፡

[79] «inē lezīya semayatinina midirini lefet’erewi (āmilaki) k’et’itenya siẖoni fītēni āzoriku፡፡ inēmi ke’āgarīwochu āyidelehumi» (āle)፡፡

[80] wegenochumi tekerakeruti፡፡ «be’ālahi (ānidineti) be’irigit’i yemeranyi sīẖoni tikerakerunyalachihuni be’irisumi yemitagarutini negeri āliferami፡፡ gini gētayē negerini bīsha (yagenyenyali)፡፡ gētayēmi negeruni hulu ‘iwik’etu sefa፡፡ ātigenezebumini» ālachewi፡፡

[81] «be’inanite layi be’irisu masirejani yalaweredebetini inanite magaratachihuni yematiferu sitiẖonu yemitagarutini (t’a‘otati) inidēti iferalehu! yemitawik’umi bitiẖonu kehuletu kifilochi bets’et’ita yibelit’i tegebīwi maninyawi newi» (āle)፡፡

[82] inezīya yamenuna iminetachewini bebedeli yalik’elak’elu inezīya le’inerisu ts’et’ita ālachewi፡፡ inesumi yetemeru nachewi፤

[83] yihichimi masirejachini nati፡፡ le’ībirahīmi beḥizibochu layi (āsireji iniditiẖoni) set’enati፡፡ yeminishawini sewi bederejawochi kefi inaderigaleni፡፡ gētahi t’ibebenya ‘āwak’ī newina፡፡

[84] lerisumi īsiḥāk’ini (yeliji lijuni) ya‘ik’ubinimi set’enewi፡፡ hulunimi merani፡፡ nuḥinimi befīti merani፡፡ kezerochumi dawidini፣ suleyimaninimi፣ āyubinimi፣ yusufinimi፣ musanimi፣ haruninimi (merani)፡፡ inidezīhumi bego serīwochini inimenedaleni፡፡

[85] zekerīyanimi፣ yeḥiyanimi፣ ‘īsanimi፣ īliyasinimi (merani)፡፡ hulumi kemelikamochu nachewi፡፡

[86] īsima‘īlinimi፣ āliyesi‘inimi፣ yunusinimi፣ lut’inimi (merani)፡፡ hulunimi be‘alemati layi ābelet’inachewimi፡፡

[87] ke’ābatochachewimi፣ kezerochachewimi፣ kewenidimochachewimi (merani)፡፡ meret’inachewimi፤ wede k’et’itawimi menigedi meranachewi፡፡

[88] yihi ye’ālahi memirīya newi፡፡ be’irisu kebarochu yemīshawini sewi yimerali፡፡ bagarumi noro yišeruti yeneberuti kenesu betabese neberi፡፡

[89] inezīhi inezīya mets’aḥifitinina t’ibebini፣ nebīyinetinimi yeset’enachewi nachewi፡፡ inezīhi (yemeka keḥadīwochi) be’iriswa bīkidumi be’iriswa yemayikiduni ḥizibochi le’iriswa be’irigit’i āzegajitenali፡፡

[90] inezīhi (nebīyati)፤ inezīya ālahi yemerachewi nachewi፡፡ bemenigedachewimi teketeli፡፡ «be’irisu (bek’uri’āni) layi minimi waga ālit’eyik’achihumi፡፡ irisu le‘alemati gišats’ē iniji lēla āyidelemi» belachewi፡፡

[91] «ālahi besewi layi minimi ālaweredemi» balumi gīzē ālahini tegebī kibiruni ālakeberutimi፡፡ (inidīhi) belachewi፡- «yanini birihanina lesewochi merī ẖono musa yamet’awini mets’iḥāfi kifilifilochi yemitaderiguti sitiẖonu mani āweredewi (yewededachiḫwatini) tigelits’watalachihu bizuwinimi tidebik’alachihu፡፡ inanitemi ābatochachihumi yalawek’achihutini tesitemarachihu፤»

[92] «ālahi (āweredewi)» belachewi፡፡ kezīyami bewishetachewi wisit’i yemīch’awetu sīẖonu tewachewi፡፡ yihimi yaweredinewi yeẖone biruki yaninimi befītu yeneberewini (mets’iḥāfi) āregagach’i mets’iḥāfi newi፡፡ yeketemochini inati (mekani) ina bezurīyawa yalutinimi sewochi litasit’enek’ik’ibeti (āweredinewi)፡፡ inezīyami bemech’ereshayitu ‘alemi yemīyaminuti inerisu besolatachewi layi yemīt’ebabek’u sīẖonu berisu yaminalu፡፡

[93] be’ālahimi layi ibiletini kek’et’at’efe weyimi wederisu minimi yaliteweredeleti sīẖoni «wedenē teweredelinyi» kalena፡-«ālahimi yaweredewini bit’ē be’irigit’i āweridalehu» kale sewi yibelit’i bedayi mani newi bedelenyochinimi bemoti mekerawochi wisit’i beẖonu gīzē mela’ikiti ijochachewini zerigīwochi ẖonewi « (lek’it’it’ibi) nefisochachihuni āwit’u፤ be’ālahi layi iwineti yaliẖoneni negeri tinageru beneberachihutina ke’ānik’ets’ochumi tikoru beneberachihuti mikiniyati zarē yewiridetini k’it’ati timenedalachihu» (yemīlwachewi sīẖonu) bitayi noro (āsidenak’īni negeri bayehi neberi)፡፡

[94] mejemerīyami gīzē inide fet’erinachihu ẖonachihu yeset’enachihuni hulu bejeribawochachihu ḫwala yetewachihu sitiẖonu yeset’enachihuni hulu bejeribawochachihu ḫwala yetewachihu sitiẖonu leyebichachihu ẖonachihu be’irigit’i met’achihuni inezīyanimi inesu be’inanite wisit’i (le’ālahi) tegarīwochi nachewi yemitiluwachewini āmalajochachihuni ke’inanite gari ānayimi፡፡ gininyunetachihu be’irigit’i tek’waret’e፡፡ ke’inanitemi ya (yamalidenali) yemitiluti t’efa (yibalalu)፡፡

[95] ālahi k’init’atinina yefirēni āt’initi felik’ak’ī newi፡፡ ḥiyawini kemuti yawet’ali፤ mutinimi keḥiyawi āwich’ī newi፡፡ irisu ālahi newi፤ tadīya (ke’imineti) inidēti timelesalachihu (tirik’alachihu)

[96] irisumi gohini (kelēlīti ch’elema) felik’ak’ī lēlītinimi marefīya t͟s’eḥāyinina ch’erek’animi (legīzē) mek’ut’erīya ādiragī newi፡፡ yihi ye’āshenafīwi ye‘āwak’īwi (ālahi) chilota newi፡፡

[97] irisumi ya kewakibitini beyebisina bebaḥiri ch’elemawochi wisit’i be’iriswa timeru zenidi le’inanite yaderege newi፡፡ lemīyawik’u ḥizibochi ānik’ets’ochini be’irigit’i zerezerini፡፡

[98] irisumi ya ke’ānidīti nefisi yasigenyachihu፤ newi፡፡ (bemaḥit͟s’eni) merigīyana (bejeriba) mek’emech’ami (ālachihu)፡፡ lemīyawek’u ḥizibochi ānik’ets’ochini be’irigit’i zerezerini፡፡

[99] irisumi ya kesemayi wihani yawerede newi፡፡ berisumi yenegeruni hulu bek’ayi āwet’ani፡፡ yetederarebenimi k’init’ati kerisu yeminawet’a yeẖoneni lemilemi (āzimera) kerisu āwet’ani፡፡ kezenibabami ke’inibut’wa yetek’erarebu yeẖonu zelelawochi ālu፡፡ keweyinochimi፣ keweyirami፣ kerumanimi (k’it’elachewi) temesasayina (firēyachewi) yemayimesaseli sīẖonu ātikilitochini (āwet’ani)፡፡ bafera gīzē wede firēwina wede mebiselu temeliketu፡፡ be’inezīhi te‘amirati lemīyaminu ḥizibochi milikitochi ālu፡፡

[100] le’ālahimi āganinitini yefet’erachewi sīẖoni (bemetazezi) tegarīwochi āderegu፡፡ wenidochi lijochinina sētochi lijochinimi yale ‘iwik’eti le’irisu k’et’efu፡፡ (ālahi) t’irati yetegebawi kemīluti negeri yelak’e newi፡፡

[101] (irisu) semayatinina midirini yale bit’ē fet’arī newi፡፡ le’irisu mīsiti yelēlechiwi sīẖoni inidēti le’irisu liji yinorewali negerinimi hulu fet’ere፡፡ irisumi negeruni hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[102] yihi gētachihu ālahi newi፡፡ ke’irisu bek’eri āmilaki yelemi፡፡ negerini hulu fet’arī newi፡፡ silezīhi tegezuti፡፡ irisumi benegeru hulu layi tet’ebabak’ī newi፡፡

[103] ‘ayinochi āyagenyutimi፤ (āyayutimi)፡፡ irisumi ‘ayinochini yayali፡፡ irisumi riḫiraḫēwi rek’īk’u wisit’e ‘āwak’īwi newi፡፡

[104] «kegētachihu zenidi birihanochi be’irigit’i met’ulachihu፡፡ yetemeleketemi sewi (t’ik’imu) lenefisu bicha newi፡፡ yetaweremi sewi (gudatu) berasu layi bicha newi፡፡ inēmi be’inanite layi t’ebak’ī āyidelehumi» (belachewi)፡፡

[105] inidezīhumi « (inidīgemegimuna yalefutini mets’aḥifiti) āt’initehalimi» inidīlu lemīyawik’u ḥizibochimi (k’uri’anini) inidinabirarawi ānik’ets’ochini inigelits’aleni፡፡

[106] kegētahi wede ānite yeteweredewini teketeli፡፡ ke’irisu bek’eri āmilaki yelemi፡፡ āgarīwochinimi tewachewi፡፡

[107] ālahimi besha noro balagaru neberi፡፡ be’inesumi layi t’ebak’ī āladereginihimi፡፡ ānitemi be’inesu layi ḫalafī āyidelehimi፡፡

[108] inezīyanimi ke’ālahi lēla yemīgezuwachewini (t’a‘otatini) ātisidebu፡፡ diniberini bemalefi yale‘iwik’eti ālahini yisedibaluna፡፡ inidezīhu leḥizibochi hulu širachewini degi āsimeselinilachewi፡፡ kezīyami memeleshachewi wede gētachewi newi፡፡ yišeruti yeneberutinimi hulu yinegirachewali፡፡

[109] te‘amirimi bitimet’alachewi be’iriswa bek’urit’i līyaminu t’ibik’i meḥālochachewini be’ālahi malu፡፡ «te‘amirati hulu ālahi zenidi nati» belachewi፡፡ iriswa bemet’achi gīzēmi ālemamenachewini (weyimi mamenachewini) mini āsawek’achihu

[110] bemejemerīyami gīzē be’irisu inidalamenu hulu libochachewinina ‘ayinochachewini inagelabit’aleni፡፡ bet’imetachewimi wisit’i yemīwalilu sīẖonu initewachewaleni፡፡

[111] inyami wede’inerisu mela’ikitini baweredini mutanimi banegageruwachewi negerunimi hulu ch’ifira ch’ifira ādirigeni be’inesu layi besebesebini noro ālahi kalisha besitek’eri yemīyaminu baliẖonu neberi፡፡ gini ābizanyochachewi (yihinini) yisitalu፡፡

[112] inidezīhumi lenebīyati hulu kesewina keganēni yeẖonuni seyit’anati t’elati āderegini፡፡ kefīlachewi wede kefīlu lemataleli libisibisini k’ali yit’ilalu፡፡ gētahimi besha noro bališeruti neberi፡፡ kek’it’ifetachewimi gari tewachewi፡፡

[113] (yemīt’ilutimi līyataliluna) ye’inezīyami bemech’ereshayitu ḥiyiweti yemayaminuti sewochi libochi wede’irisu inidīyazenebilu inidīwedutimi inerisu yik’et’ifu yeneberutinimi inidīk’et’at’ifu newi፡፡

[114] irisu ya mets’iḥāfuni yetebirara ẖono wede’inanite yawerede sīẖoni «ke’ālahi lēla danyani ifeligalehuni» (belachewi)፡፡ inezīyami mets’iḥāfini yeset’enachewi irisu kegētahi zenidi be’iwineti yetewerede meẖonuni yawik’alu፡፡ ketet’erat’arīwochumi ātiẖuni፡፡

[115] yegētahimi k’alati iwinetenyana tikikilenya sitiẖoni tefets’emechi፡፡ lek’alatu lewach’i yelemi፡፡ irisumi semīwi ‘āwak’īwi newi፡፡

[116] bemidirimi kaluti sewochi ābizanyochuni bitiketeli ke’ālahi menigedi yasasituhali፡፡ t’irit’arēni iniji lēlani āyiketelumi፡፡ inerisumi yemīwashu inijī lēla āyidelumi፡፡

[117] gētahi irisu kemenigedu yemīsasatutini ‘āwak’ī newi፡፡ irisumi temerīwochuni ‘āwak’ī newi፡፡

[118] be’ānik’ets’ochumi āmanyochi inide ẖonachihu (sītaredi) ye’ālahi simi be’irisu layi ketewesabeti inisisa bilu፡፡

[119] wederisumi (mebilati) ketegededachihubeti besitek’eri be’inanite layi irimi yetederegewini le’inanite (ālahi) be’irigit’i yezerezere sīẖoni kezīya be’irisu layi ye’ālahi simi ketet’erabeti yematibeluti lenanite mini (mikiniyati) ālachihu bizuwochumi yale ‘iwik’eti bezinibalēwochachewi yasasitalu፡፡ gētahi irisu weseni ālafīwochuni ‘āwak’ī newi፡፡

[120] yeḫat’ī’ātinimi gilits’unimi dibik’unimi tewiwu፡፡ inezīya ḫat’ī’ātini yemīšeru፤ yišeruti beneberuti negeri be’irigit’i yik’et’alu፡፡

[121] be’irisumi layi ye’ālahi simi kalitet’erabeti negeri ātibilu፡፡ irisumi be’irigit’i āmets’i newi፡፡ seyit’anatimi wede wedajochachewi (bekitini bemebilati) yikerakerwachihu zenidi yashokeshukalu፡፡ bititazezuwachewimi inanite be’irigit’i āgarīwochi nachihu፡፡

[122] muti yeneberena ḥiyawi yadereginewi le’irisumi besewochi mekakeli be’irisu yemīẖēdibetini birihani yadereginileti sewi bech’elemawochi wisit’i keriswa yemayiwet’a ẖono inidalile sewi bit’ē newini inidezīhu lekeḥadīwochi yišeruti yeneberuti negeri tegēt’elachewi፡፡

[123] inidezīhumi beyeketemayitu bewisit’wa yasēru zenidi yetenikolenyochiwani talalak’ochi āderegini፡፡ benefisochachewimi layi iniji belēla layi āyasērumi፤ gini āyawik’umi፡፡

[124] te‘amirimi bemet’achachewi gīzē፡- «ye’ālahi melikitenyochi yeteset’utini bit’ē isikiniset’i diresi befits’umi ānaminimi» ālu፡፡ ālahi melikituni yemīyaderigibetini sifira ‘āwak’ī newi፡፡ inezīyani yamets’utini sewochi yidolitu beneberuti negeri ālahi zenidi wiridetina biritu k’it’ati yagenyachewali፡፡

[125] ālahimi līmerawi yemīshawini sewi deretuni (libuni) le’īsilami yikefitiletali፡፡ līyat’emewimi yemīshawini sewi deretuni t’ebabi chegara wede semayi lemewit’ati ānidemītageli yaderigewali፡፡ inidezīhu ālahi be’inezīya bemayaminuti layi rikisetini yaderigali፡፡

[126] yihimi (yalehibeti) k’et’itenya sīẖoni yegētahi menigedi newi፡፡ lemīyasitawisu ḥizibochi ānik’ets’ochini be’irigit’i zerizirenali፡፡

[127] le’inerisu begētachewi zenidi yeselami āgeri ālachewi፡፡ irisumi (gētahi) yišeruti beneberuti mikiniyati redatachewi newi፡፡

[128] hulunimi yemīsebesibibachewinimi k’eni (āsitawisi)፡፡፡ ye’āganiniti ch’ifirochi hoyi! kesewochi (ch’ifirani bemat’imemi) be’irigit’i ābezachihu (yibalalu)፡፡ kesewochimi yeẖonuti wedajochachewi፡-«gētachini hoyi! kefīlachini bekefīlu tet’ek’eme፡፡ yaninimi le’inya yewesenikilinini gīzēyachinini deresini» yilalu፡፡ isati ālahi yeshawi gīzē sīk’eri bewisit’wa zewitarīwochi sitiẖonu menorīyachihu nati yilachewali፡፡ gētahi t’ibebenya ‘āwak’ī newina፡፡

[129] inidezīhumi yebedelenyochini kefīli bekefīlu layi yišeruti beneberuti t’ifati mikiniyati inishomaleni፡፡

[130] yeganēnina yesewochi ch’ifirochi hoyi!፡- «ānik’ets’ochēni be’inanite layi yemīteriku yezīhinimi k’enachihuni (k’it’ati) maginyetini yemīyasiferaruwachihu ke’inanitewi yeẖonu melikitenyochi ālimet’wachihumini» (yibalalu)፡፡ «benefisochachini layi mesekerini፤ (met’itewilinali)» yilalu፡፡ yek’iribītumi ḥiyiweti ātalelechachewi፡፡ benefisochachewimi layi inerisu keḥadīwochi yeneberu meẖonachewini mesekeru፡፡

[131] yihi gētahi ketemochini balebētochiwa zenigīwochi ẖonewi salu bebedeli mikiniyati āt’ifī balemeẖonu newi፡፡

[132] lehulumi kešeruti šira (yetebelalet’u) derejawochi ālilwachewi፡፡ gētahimi kemīšeruti hulu zenigī āyidelemi፡፡

[133] gētahimi tebik’ak’ī ye’izineti balebēti newi፡፡ bīsha yasiwegidachiḫwali፤ (yat’efachiḫwali)፡፡ kelēlochi ḥizibochimi zerochi inidasigenyachihu kebeḫwalachihu yemīshawini yitekali፡፡

[134] yemitik’et’eruti hulu be’irigit’i mech’ī newi፡፡ inanitemi āmilach’ochi āyidelachihumi፡፡

[135] «ḥizibochē hoyi! bechilotachihu layi širu፤ inē (bechilotayē layi) šerī nenyina፡፡ misigunītumi āgeri (geneti) le’irisu yemitiẖonileti sewi mani inideẖone wede fīti tawik’alachihu፡፡ ineho bedelenyochi āyidinumi» belachewi፡፡

[136] le’ālahimi kefet’erewi ke’āzimerana kegimeli፣ kekebiti፣ kefiyelimi dirishani āderegu፡፡ beḥāsabachewimi «yihi le’ālahi newi፡፡ yihimi letegarīwochachini newi፡፡» letegarīwochachewimi «(let’a‘otati) yeẖonewi negeri wede ālahi āyiderisimi፡፡ le’ālahimi yeẖonewi irisu wede tegarīwochachewi yiderisali» ālu፡፡ yemīferiduti firidi kefa

[137] inidezīhumi ke’āgarīwochu lebizuwochu፤ tegarīwochachewi līyat’efuwachewi hayimano tachewinimi be’inesu layi līyak’elak’ilubachewi (līyamesasilubachewi) lijochachewini megidelini āsamerulachewi፡፡ ālahimi besha noro bališeruti neberi፡፡ kek’it’ifetachewimi gari tewachewi፡፡

[138] beḥāsabachewimi yihichi irimi yeẖonechi lemada inisisana āzimera nati፡፡ yeminishawi sewi inijī lēla āyibelatimi፡፡ (yihichi) jeribochiwa irimi yetederegechi lemada inisisami nati (ātich’animi)፡፡ yihichi beriswa layi ye’ālahini simi (sititaredi) yemayit’erubatimi inisisa nati ālu፡፡ be’irisu layi lemek’it’efi (negeruni wede ālahi āsit’egu)፡፡ yik’et’ifuti beneberuti negeri be’irigit’i yik’et’achewali፡፡

[139] «benezīhimi inisisochi hodochi wisit’i yalewi lewenidochachini beteleyi yetefek’ede newi፡፡ bemīsitochachinimi layi irimi yetederege newi፡፡ mutimi bīẖoni (muti ẖono bīweledi) inerisu (wenidochumi sētochumi) berisu tegarīwochi nachewi» ālu፡፡ bemek’it’efachewi ālahi be’irigit’i yik’et’achewali፡፡ irisu t’ibebenya ‘āwak’ī newina፡፡

[140] inezīya yale ‘iwik’eti bemonyineti lijochachewini yegedeluna ālahimi yeset’achewini (sīsayi) be’ālahi layi bemek’it’efi irimi yaderegu be’irigit’i keseru፡፡ be’irigit’i tesasatu፡፡ temerīwochimi ālineberumi፡፡

[141] irisumi ya dasi yemīderegilachewinina dasi yemayideregilachewini ātikilitochi yefet’ere newi፡፡ zemibabanimi (yetemirini zafi) āzimeranimi firēwochu yeteleyayu sīẖonu weyiranina rumaninimi (k’it’elachewi) temesasayina (t’a‘imachewi) yemayimesaseli sīẖonu (fet’ere)፡፡ bafera gīzē kefirēwi bilu፡፡ be’āch’edawimi k’eni tegebīwini (zeka) sit’u፡፡ ātabakinumi፡፡ irisu ābakanyochini āyiwedimina፡፡

[142] kelemada inisisawochimi yemīch’anutinina yemayich’anutini (fet’ere)፡፡ ālahi keset’achihu sīsayi bilu፡፡ yeseyit’aninimi irimijawochi ātiketelu፡፡ irisu le’inanite gilits’i t’elati newina፡፡

[143] siminitini ‘ayinetochi kebegi huletini (wenidina sētini) kefiyelimi huletini (fet’ere)፡፡«kehuletumi kifilochi ālahi wenidochuni irimi āderegeni weyisi sētochuni weyisi berisu layi yehuletu sētochi maḥit͟s’enochi yat’ek’alelutini iwinetenyochi inidehonachihu be‘iwik’eti (be’āsireji) nigerunyi» belachewi፡፡

[144] kegimelimi huletini kekebitimi huletini (fet’ere)፡፡«ālahi (kehuletu) wenidochuni irimi āderegeni weyisi sētochuni weyisi yehuletu sētochi maḥit͟s’enochi be’irisu layi yat’ek’alelutini be’iwinetu ālahi bezīhi bazezachihu gīzē yetet’adachihu neberachihuni sewochinimi yale ‘iwik’eti līyat’emi be’ālahi layi wishetinimi kek’et’efe sewi yibelit’i bedelenya mani newi ālahi bedelenyochini ḥizibochi (k’inuni menigedi) āyimerami፡፡»

[145] (muḥāmedi hoyi!) belachewi፡- «wede’inē beteweredewi wisit’i bekiti weyimi fesashi demi weyimi ye’āsama siga irisu rikusi newina weyimi be’āmets’i ke’ālahi simi lēla be’irisu layi yetewesabeti kaliẖone besitek’eri bemīmegebewi temegabī layi irimi yeẖoneni negeri ālagenyimi፡፡ āmets’enyana weseni yalefe sayiẖonimi yetegedede sewi (ketewesuti bībela ḫat’ī’āti yelebetimi)፡፡ gētahi meḥarī āzanyi newina፡፡»

[146] be’inezīyami āyihudawiyani beẖonuti layi bale t’ifirini hulu irimi āderegini፡፡ kekebiti፣ kefiyelina kebegimi morawochachewini jeribawochachewi weyimi ānijetochachewi yeteshekemuti weyimi be’āt’initi yetek’elak’elewi (sibi) sīk’eri benerisu layi irimi āderegini፡፡ yihinini be’āmets’achewi mikiniyati k’et’anachewi፡፡ inya iwinetenyochi neni፡፡

[147] bīyasitebabiluhimi፡- «gētachihu yesefī chirota balebēti newi፡፡ biritu k’it’atumi ke’āmets’enyochi ḥizibochi layi āyimelesimi» belachewi፡፡

[148] inezīya yagaruti «ālahi besha noro inyami ābatochachenimi balagerani neberi፡፡ ānidachinimi negeri irimi baladeregini neberi yilalu፡፡ inidezīhu (inezīhini inidewashu) inezīya kebefītachewi yeneberuti biritu k’it’atachinini isikek’emesu diresi āsitebabalu፡፡ le’inya tazelik’ulini zenidi (magaratachihuni lemewidedu) inanite zenidi ‘iwik’eti āleni t’irit’arēni iniji lēla ātiketelumi፡፡ inanite washowochi inijī lēla āyidelachihumi» belachewi፡፡

[149] «yetemwalawi masireja ye’ālahi newi፡፡ beshami noro hulachihunimi bak’enachihu neberi» belachewi፡፡

[150] «inezīyani ālahi yihini irimi madireguni yemīmesekirutini misikirochachihuni āmit’u» belachewi፡፡ bīmesekirumi ke’inerisu gari ātimesikiri፡፡ yenezīyanimi be’ānik’ets’ochachini yasitebabelutini yenezīyanimi inerisu begētachewi (lēlani) yemīyasitekakilu sīẖonu bemech’ereshayitu ‘alemi yemayaminutini sewochi zinibalēwochi ātiketeli፡፡

[151] «nu፤ gētachihu be’inanite layi irimi yaderigewini negeri (be’irisumi yazezachihuni) lanibibilachihu» belachewi፡፡ «be’irisu (be’ālahi) mininimi negeri ātagaru፡፡ lewelajochimi begoni šira (širu)፡፡ lijochachihunimi kedihiniti (firacha) ātigidelu፡፡ inya inanitenimi inerisunimi inimegibachiḫwalenina፡፡ met’ifo širawochinimi ke’iriswa yetegelets’ewinimi yetedebek’ewinimi hulu ātik’irebu፡፡ yachinimi ālahi irimi yaderegatini nefisi beḥigi bīẖoni iniji ātigidelu፡፡ yihini tawik’u zenidi (ālahi) be’irisu āzezachihu፡፡»

[152] «yeyetīminimi genizebi biritatuni (ākale met’eni) isikīderisi diresi bezīyachi iriswa melikami beẖonechi ẖunēta iniji ātik’irebu፡፡ sifirinina mīzaninimi betikikilu mulu፡፡ nefisini chilotawani inijī ānasigedidimi፡፡ betenagerachihumi gīzē bezemedochachihu layi bīẖonimi inikwa (iwinetini bemenageri) āsitekakilu፡፡ be’ālahimi k’ali kīdani mulu፡፡ ineho tigesets’u zenidi berisu āzezachihu፡፡»

[153] «yihimi k’et’itenya sīẖoni menigedē newi፤ teketelutimi፡፡ (yet’imeti) menigedochinimi ātiketelu፡፡ ke(k’et’itenyawi) menigedu inaniteni yileyayuwachiḫwalina፡፡ineho tit’enek’ek’u zenidi berisu āzezachihu፡፡»

[154] kezīyami lemusa bezīya melikami bešerawi layi (ts’egachinini) lemamwalati negerinimi hulu lemezerizeri mets’iḥāfuni (le’isira’ēli lijochi) merīna izineti yiẖoni zenidi set’enewi፡፡ inerisu begētachewi megenanyeti līyaminu yikejelalina፡፡

[155] yihimi yaweredinewi yeẖone yetebareke mets’iḥāfi newi፡፡ teketelutimi፡፡ yitazenilachihumi zenidi (kekihideti) tet’enik’ek’u፡፡

[156] «(yaweredinewimi) mets’iḥāfi yeteweredewi kefītachini behuletu ch’ifirochi layi bicha newi፡፡ inyami kenibabachewi zenigīwochi neberini» inidatilu newi፡፡

[157] weyimi «inya mets’iḥāfi be’inya layi betewerede noro ke’inesu yibelit’i yetemerani iniẖoni neberi» inidatilu newi፡፡ silezīhi kegētachihu gilits’i masireja፣ memirīyami፣ izinetimi be’irigit’i met’alachihu፡፡ be’ālahimi ānik’ets’ochi kasitebabelena ke’iriswami kezore sewi yibelit’i bedayi mani newi inezīyani ānik’ets’ochachinini yemītewitini yitewiti beneberuti mikiniyati birituni k’it’ati be’irigit’i inik’et’achewaleni፡፡

[158] mela’ikiti litimet’alachewi weyimi gētahi (k’it’atu) līmet’a weyimi kegētahi milikitochi kefīlu līmet’a inijī yit’ebabek’aluni kegētahi milikitochi kefīlu bemīmet’a k’eni kezīhi befīti āmanyi yaliẖonechini nefisi iminetiwa weyimi be’iminetiwa (gīzē) bego yališerachini (nefisi ts’ets’etiwa) āyit’ek’imatimi፡፡ tet’ebabek’u inya tet’ebabak’īwochi nenina belachewi፡፡

[159] inezīya hayimanotachewini yeleyayu āḥizabimi yeẖonu beminimi ke’inesu āyidelehimi፡፡ negerachewi wede ālahi bicha newi፡፡ kezīyami yišeruti yeneberutini hulu yinegerachewali፡፡

[160] bemelikami šira yemet’a sewi le’irisu ‘āširi bit’ēwochiwa āluti፡፡ bekifu širami yemet’a sewi bit’ēwani iniji āyimenedami፡፡ inerisumi āyibedelumi፡፡

[161] «inē gētayē wede k’et’itenyawi menigedi tikikilenyani hayimanoti wede iwineti āzenibayi sīẖoni ye’ābirihamini menigedi meranyi፡፡ irisumi ke’āgarīwochu ālineberemi» beli፡፡

[162] «sigidetē፣ megezatēmi፣ ḥiyiwetēmi፣ motēmi le‘alemati gēta le’ālahi newi» beli፡፡

[163] «le’irisu tegarī yelewimi፡፡ bezīhimi (bemat’irati) tazeziku፡፡ inēmi yemusilīmochi mejemerīya nenyi» (beli)፡፡

[164] belachewi «irisu (ālahi) yehulu gēta sīẖoni ke’ālahi bek’eri lēlani gēta ifeligalehuni nefisimi hulu beraswa layi iniji (kifuni) ātišerami፡፡ teshekamīmi (nefisi) yelēlayituni shekimi (ḫat’ī’āti) ātishekemimi፡፡ kezīyami memeleshachihu wede gētachihu newi፡፡ wedīyawimi be’irisu tileyayubeti yeneberachihutini hulu yinegerachiḫwali፡፡»

[165] irisumi ya bemidiri mitikochi yaderegachihu beset’achihumi ts’ega līfetinachihu kefīlachihuni kekefīlu belayi bederejawochi kefi yaderege newi፡፡ gētahi k’it’atu fet’ani newi፡፡ irisumi ijigi meḥarī ruḫiruḫi newi፡፡

አል-አዕራፍ

Surah 7

[1] ā.le.me.se (ālīfi፤ lami ፤mīmi፤ swadi)፡፡

[2] (yihi) wede ānite yetewerede mets’iḥāfi newi፡፡ bederetihimi wisit’i ke’irisu ch’inik’eti āyinuri፡፡ (yeteweredewimi) be’irisu litasiferarabetina lemi’iminani megešech’a inidīẖoni newi፡፡

[3] kegētachihu wede’inanite yeteweredewini teketelu፡፡ ke’ālahimi lēla redatochini ātiketelu፡፡ t’ik’ītini bicha tigesets’alachihu፡፡

[4] keketemami linat’efati yeshanewi wedīyawimi biritu k’it’atachini lēlīti weyimi k’eni inerisu bek’etiri ārifewi salu yemet’abachewi bizu nachewi፡፡

[5] k’it’atachinimi bemet’abachewi gīzē «ts’elotachewi inya bedelenyochi neberini» kemaleti bek’eri lēla ālineberemi፡፡

[6] inezīyanimi wedenesu yetelakebachewini (ḥizibochi) be’irigit’i melikitenyochunimi init’eyik’aleni፡፡

[7] be’inerisumi layi (yeneberubetini hulu) ke‘iwik’eti gari be’irigit’i initerikilachewaleni፡፡ yerak’inimi ālineberinimi፡፡

[8] tikikilenyawimi mīzani yezīyani k’eni newi፡፡ mīzanochachewi yekebedulachewi sewochimi inezīya inerisu yefelegutini yagenyu nachewi፡፡

[9] mīzanochachewi yek’elelubachewi sewochimi inezīya inerisu te’āmiratochachinini yikidu beneberuti mikiniyati nefisochachewini yakeseru nachewi፡፡

[10] bemidirimi layi be’irigit’i āsimechenachihu፡፡ be’iriswami layi lenanite menorīyawochini ādereginilachihu፤ misiganachihu bet’ami t’ik’īti newi፡፡

[11] be’irigit’imi fet’erinachihu፡፡ kezīyami k’erets’inachihu፡፡ kezīyami lemela’ikitochi «le’ādami sigedu» ālini፡፡ wedīyawimi segedu፡፡ ībilīsi (dīyabilosi) sīk’eri kesegajochu āliẖonemi፡፡

[12] (ālahi) «bazezikuhi gīzē kemesigedi mini kelekelehi» ālewi፡፡ «inē kerisu yebelet’iku nenyi፡፡ ke’isati fet’erikenyi፡፡ irisuni gini kech’ik’a fet’erikewi» āle፡፡

[13] ke’iriswa wiredi፤ be’iriswa wisit’i litikora āyigebahimina፡፡ wit’ami ānite keweradochu nehina ālewi፡፡

[14] «isikemīk’esek’esubeti k’eni diresi āk’oyenyi» āle፡፡

[15] ፡-ānite kemīk’oyuti nehi ālewi፡፡

[16] «sile’āt’ememikenyimi le’inerisu bek’et’itenyawi menigedi layi be’irigit’i ik’emet’ibachewalehu» āle፡፡

[17] «kezīyami kesitefītochachewi keḫwalachewimi kek’enyochachewimi kegirawochachewimi be’irigit’i imet’abachewalehu፡፡ ābizanyochachewinimi āmesiganyochi ẖonewi ātagenyachewimi» (āle)፡፡

[18] «yetet’elahi birarī sitiẖoni ke’iriswa wit’a፡፡ ke’inerisu yeteketelehi ke’inanite kemelachihumi gehānemini be’irigit’i imolatalehu» ālewi፡፡

[19] «ādami hoyi! ānitemi mīsitihimi begeneti tek’emet’u፡፡ keshachihutimi sifira bilu፡፡ gini yihichini zafi ātik’irebu፡፡ (rasachewini) kemībediluti tiẖonalachihuna» (ālachewi)፡፡

[20] seyit’animi keḥāfirete gelachewi yetesheshegewini le’inerisu līgelits’ibachewi bedibik’i nigigiri gotegotachewi፡፡ «gētachihumi meli’akochi inidatiẖonu weyimi kezelalemi newarīwochi inidatiẖonu inijī kezīhichi zafi ālikelekelachihumi» ālachewi፡፡

[21] «inē le’inanite be’irigit’i kemīmekiruwachihu nenyi» sīlimi āmalelachewi፡፡

[22] bematalelimi āwaredachewi፡፡ kezafītumi bek’emesu gīzē ḫāfirete gelachewi lehuletumi tegelet’echilachewi፡፡ kegeneti k’it’elimi belayachewi layi yideritu jemeri፡፡ gētachewimi «kezīhi zafi ālikelekeliḫwachihumini seyit’animi le’inanite gilits’i t’elati newi ālalikwachihumini» sīli t’erachewi፡፡

[23] «gētachini hoyi! nefisochachinini bedelini፡፡ le’inya batimiri batazinilinimi be’irigit’i kekesarīwochu iniẖonaleni» ālu፡፡

[24] (ālahi) « kefīlachihu lekefīlu t’elati sīẖoni wiredu፡፡ le’inanitemi bemidiri layi isike tewesene gīzē diresi merigīyana met’ek’emīya ālachihu» ālachewi፡፡

[25] «be’iriswa layi tinoralachihu፡፡ be’iriswami layi timotalachihu፡፡ ke’iriswami wisit’i tiwet’alachihu» ālachewi፡፡

[26] ye’ādami lijochi hoyi! ḫāfirete gelachihuni yemīsheshigini libisi gēt’inimi be’irigit’i benanite layi āweredini፡፡ ālahini yemefiratimi libisi yihi yeteshale newi፡፡ yihi ke’ālahi tamiratochi newi፡፡ yigešets’u zenidi (āweredelachewi)፡፡

[27] ye’ādami lijochi hoyi! seyit’ani ābatina inatachihuni ḫāfirete gelachewini līyasayachewi libisochachewini kenesu yegefefachewi sīẖoni kegeneti inidawet’achewi hulu inaniteni āyimokirachihu፡፡ ineho irisu keneserawītu kematayuwachewi sifira yayuwachiḫwalina፡፡ inya seyit’anatini le’inezīya lemayaminuti wedajochi ādirigenali፡፡

[28] met’ifonimi šira bešeru gīzē be’iriswa layi ābatochachinini āgenyeni ālahimi be’iriswa āzonali yilalu፡፡ «ālahi bemet’ifo negeri āyazimi፡፡ be’ālahi layi yematawik’utini tinageralachihuni» belachewi፡፡

[29] gētayē bemasitekakeli āzeze፡፡ beyemesigīdumi zenidi fītochachihuni (irisuni lemegezati) āsitekakilu፡፡ hayimanotinimi le’irisu fits’umi ādirigachihu tegezuti፡፡ inidejemerachihu timelesalachihu» belachewi፡፡

[30] kefīluni wede k’ini menigedi mera፡፡ kefīlochumi be’inesu layi t’imeti teregagit’obachewali፡፡ inerisu seyit’anatini ke’ālahi lēla redatochi ādirigewi yizewalina፡፡ inerisumi (k’inuni menigedi) yetemerani neni bilewi yasibalu፡፡

[31] ye’ādami lijochi hoyi! (ḫāfirete gelachihuni yemīshefinutini) gēt’ochachihuni bemesigejawi hulu zenidi yazu፡፡ bilumi፤ t’et’umi፤ ātabakinumi፡፡ irisu ābakanyochini āyiwedimina፡፡

[32] «ye’ālahini gēt’i yachini lebarochu yefet’eratini kesīsayimi t’iruwochuni irimi yaderege mani newi» belachewi፡፡ «iriswa betiniša’ē k’eni le’inezīya lamenuti bicha sitiẖoni bek’iribītu ḥiyiweti tegebīyachewi nati» belachewi፡፡ inidezīhu lemīyawik’u ḥizibochi ānik’ets’ochini inabiraraleni፡፡

[33] «gētayē irimi yaderegewi met’ifo širawochini፣ keriswa yetegelets’ewinina yetedebek’ewini ḫat’ī’atinimi፣ yalagibabi mebedelinimi፣ berisumi masireja yalaweredebetini (t’a‘oti) be’ālahi magaratachihuni፣ be’ālahimi layi yematawik’utini menagerachihuni bicha newi» belachewi፡፡

[34] leḥizibimi hulu yetewesene gīzē ālachewi፡፡ gīzēyachewimi bemet’a wek’iti ānidītini se‘ati āyik’oyumi፡፡ (kegīzēyatu) āyik’edemumimi፡፡

[35] ye’ādami lijochi hoyi! ke’inanite wisit’i benanite layi ānik’ets’ochēni yemīyanebu meliketenyochi bīmet’wachihu ke’inanite kiḥidetini yetet’enek’ek’una melikaminimi yešeru benesu layi firihati yelebachewimi፡፡ inesumi āyazinumi፡፡

[36] inezīyami be’ānik’ets’ochachini yasitebabelu ke’iriswami yekoru inezīya ye’isati gwadochi nachewi፡፡ inesu beriswa wisit’i zewitarīwochi nachewi፡፡

[37] be’ālahi layi wishetini kek’et’efe weyimi be’ānik’ets’ochu ke’āsiwashe sewi yibelit’i bedayi mani newi inezīya (ketets’afelachewi) kemets’iḥāfu wisit’i sīẖoni ‘idilachewi yagenyachewali፡፡ (yemoti) melikitenyochachinimi yemīgedilwachewi ẖonewi bemet’ubachewi gīzē «ke’ālahi lēla tigezwachewi yeneberachihuti yeti ālu» yilwachewali፡፡ «ke’inya teseweruni» yilalu፡፡ inerisumi kehadīyani inideneberu benefisochachewi layi yimesekiralu፡፡

[38] «keganēnimi kesewimi ke’inanite befīti be’irigit’i kalefuti ḥizibochi gari ẖonachihu isati wisit’i gibu» yilachewali፡፡ ānidītu ḥizibi wede isati begebachi k’ut’iri (yasasatechatini) bit’ēwani tiregimalechi፡፡ melawimi bewisit’wa tesebisibewi betegenanyumi gīzē yeḫwalenyayitu lemejemerīyayitu (teketayochi le’āsiketayochi) «gētachini hoyi! inezīhi āsasatuni፡፡ ke’isatimi sik’ayi it’ifini sit’achewi» tilalechi፡፡ (ālahimi)፡- lehulumi it’ifi ālewi gini ātawik’umi yilachewali፡፡

[39] «mejemerīyayitumi leḫwalenyayitu le’inanite be’inya layi minimi bilich’a ālineberachihumi» tilalechi፡፡ «tišerutimi beneberachihuti k’it’atuni k’imesu» (yilachewali)፡፡

[40] inezīya ānik’ets’ochachinini yasitebabelu ke’iriswami yekoru le’inerisu yesemayi dejafochi āyikefetulachewimi፡፡ gimeli bemerifē k’edada isikemīgebami diresi genetini āyigebumi፡፡ inidezīhumi āgarīwochini inik’et’aleni፡፡

[41] le’inerisu kegehānemi isati (beširachewi) minit’afi kebelayachewimi (ye’isati) meshefenyawochi ālwachewi፡፡ inidezīhumi bedelenyochini inik’et’aleni፡፡

[42] inezīyami yamenuna melikamochini yešeru nefisini chilotawani inijī ānasigedidimina፤ inezīya yegeneti sewochi nachewi፡፡ inerisu beriswa wisit’i zewitarīwochi nachewi፡፡

[43] bederetochachewi wisit’i yalewinimi t’ilacha inasiwegidaleni፡፡ wenizochi beširochachewi yifesalu፡፡ «lezīyami wedezīhi (ladereseni šira) lemerani ālahi misigana yigebawi፡፡ ālahi balimeranimi noro ānimerami neberi፡፡ yegētachini melikitenyochi be’iwineti layi sīẖonu be’irigit’i met’itewilinali» yilalu፡፡ yihichi geneti tišeruti beneberachihuti teset’achiḫwati bemaleti yit’eralu፡፡

[44] yegenetimi sewochi ye’isatini sewochi «gētachini k’ali yegebalinini iwineti ẖono āgenyeni፡፡ gētachihu yezatebachihunisi iwineti ẖono āgenyachihutini» sīlu yit’aralu፡፡ «āwoni āgenyeni» yilalu፡፡ bemekakelachewimi «ye’ālahi rigimani bebedelenyochi layi yiẖuni» sīli lefafī yilefifali፡፡

[45] (bedelenyochi) inezīya ke’ālahi menigedi yemīkelekilu፣ (ye’ālahimi menigedi) iniditit’amemimi yemīfeliguwati፣ inerisumi bemech’ereshawa ‘alemi keḥadīwochi yeẖonu nachewi፡፡

[46] bemekakelachewimi giridoshi ālile፡፡ be’ā‘irafimi layi hulunimi bemilikitachewi yemīyawik’u sewochi ālilu፡፡ yegenetinimi sewochi selami lenanite yiẖuni bemaleti yit’aralu፡፡ inerisumi (ye’ā‘irafi sewochi) yemīkejilu sīẖonu gena āligebwatimi፡፡

[47] ‘ayinochachewimi wede isati sewochi āk’it’ach’a betezoru gīzē፡- «gētachini hoyi! kebedelenyochi gari ātadirigeni» yilalu፡፡

[48] ye’ā‘irafimi sewochi bemilikitachewi yemīyawik’uwachewini (talalak’i) sewochi yit’aralu፡፡ «sibisibachihuna bebizatachihu yemitikoru meẖonachihumi ke’inanite minimi ālit’ek’emachihu» yilwachewali፡፡

[49] inezīya ālahi bechirotawi āyagenyachewimi bilachihu yemalachihuti (dekamochi) inezīhi nachewini «genetini gibu firihati yelebachihumi inanitemi ātazinumi» (tebalu yilwachewali)፡፡

[50] ye’isatimi sewochi yegenetini sewochi «be’inya layi kewiha āfisisubini weyimi ālahi keset’achihu sīsayi (t’alulini)» bilewi t’eruwachewali፡፡ inerisumi «ālahi bekeḥadīwochi layi irimi ādirigwachewali» yilwachewali፡፡

[51] inezīya hayimanotachewini mesalek’īyana mech’awecha ādirigewi yeyazu yek’iribītumi ḥiyiweti yatalelechachewi yihinini k’enachewini megenanyetini inideresu bete’āmiratachinimi yikidu inideneberu zarē iniresachewalini፡፡

[52] ke‘iwik’eti garimi yezerezerinewi yeẖoneni mets’iḥāfi lemīyaminu ḥizibochi memirīyana izineti sīẖoni be’irigit’i āmet’anilachewi፡፡

[53] (yezachawini) fits’amēwini inijī lēla āyit’ebabek’umi፡፡ fits’amēwi bemīmet’abeti k’eni inezīya kememit’atu befīti yeresuti sewochi «yegētachini melikitenyochi be’irigit’i bewineti met’itewali፡፡ le’inya yamalidumi zenidi āmalajochi āliluni weyisi kezīya inišerawi keneberinewi lēlani šira inišera zenidi (wede midire ‘alemi) inimelesaleni» yilalu፡፡ nefisochachewini be’irigit’i ākeseru፡፡ yik’et’ifuti yeneberutimi ke’inerisu t’efachewi፡፡

[54] gētachihu ya semayatinina midirini besidisiti k’enochi wisit’i yefet’ere ālahi newi፡፡ kezīyami (silit’anu) be‘ārishu layi tedeladele፡፡ (ālahi) lēlītini bek’eni fet’ino yemīfeligewi sīẖoni yishefinali፡፡ t͟s’eḥāyinina ch’erek’animi kewakibitinimi beti’izazu yetegeru sīẖonu (fet’erachewi)፡፡ nik’u! mefit’erina mazezi ye’irisu bicha newi፡፡ ye‘alemati gēta ālahi (kibiru) lak’e፡፡

[55] gētachihuni tewaridachihu bedibik’imi leminuti፡፡ irisu weseni ālafīwochini āyiwedimina፡፡

[56] bemidirimi wisit’i ketebejechi beḫwala ātabelashu፡፡ feritachihuna kejilachihumi tegezuti፡፡ ye’ālahi chirota kebego ādiragīwochi k’iribi newina፡፡

[57] irisumi ya nefasochini kechirotawi (kezinami) befīti ābisarīwochi ādirigo yemīliki newi፡፡ kebadawochinimi demenawochi beteshekemu gīzē muti wede ẖone āgeri ininedawaleni፡፡ be’irisumi wihani inaweridaleni፡፡ kefirēwochimi hulu be’irisu inawet’aleni፡፡ inidezīhu tigenezebu zenidi mutanini (kemek’abiri) inawet’aleni፡፡

[58] melikamumi āgeri begētawi fek’adi bek’ayu (yamare ẖono) yiwet’ali፡፡ yami met’ifo yeẖonewi (bek’ayu) dekama ẖono inijī āyiwet’ami፡፡ inidezīhu lemīyameseginu ḥizibochi tamiratini inabiraraleni፡፡

[59] nuḥini wede wegenochu be’irigit’i lakinewi፡፡ ālachewimi፡- «wegenochē hoyi! ālahini tegezu፡፡ le’inanite kerisu lēla minimi āmilaki yelachihumi፡፡ inē be’inanite layi yekebadi k’enini k’it’ati iferalachiḫwalehu፡፡»

[60] keḥizibochu (yekaduti) merīwochu፡- «inya begilits’i mesasati wisit’i ẖonehi be’irigit’i inayihaleni» āluti፡፡

[61] ālachewi «wegenochē hoyi! minimi mesasati yelebinyimi፡፡ gini inē ke‘alemati gēta meli’ikitenya nenyi፡፡»

[62] «yegētayēni melikitochi āderisilachiḫwalehu፡፡ le’inanitemi imekirachiḫwalehu፡፡ ke’ālahimi bekuli yematawik’utini ‘āwik’alehu፡፡»

[63] «ālahini litiferuna yitazenilachihumi zenidi ke’inanitewi (gosa) beẖone sewi layi inidīyasit’enek’ik’achihu kegētachihu gisats’ē bīmet’alachihu tidenek’alachihuni» (ālachewi)፡፡

[64] wedīyawimi āsitebabeluti፡፡ irisunina inezīyanimi ke’irisu gari yalutini (āmanyochi) betanikwawa wisit’i ādaninachewi፡፡ inezīyanimi be’ānik’ets’ochachini yasitebabelutini āset’emini፡፡ inerisu (libe) ‘iwirani ḥizibochi neberuna፡፡

[65] wede ‘adimi wenidimachewini hudini lakini፡፡ «wegenochē hoyi! ālahini tegezu፡፡ ke’irisu lēla minimi āmilaki yelachihumi፡፡ (ye’ālahini k’it’ati) ātiferumini» ālachewi፡፡

[66] keḥizibochu inezīya yekaduti merīwochi «inya bemonyineti layi ẖonehi be’irigit’i inayihaleni፡፡ inyami kewishetenyochu nehi bileni init’eret’irihaleni» āluti፡፡

[67] (irisumi) ālachewi «wegenochē hoyi! inē monyineti yelebinyimi፡፡ gini inē ke‘alemati gēta yetelakihu nenyi፡፡»

[68] «yegētayēni melikitochi āderisilachiḫwalehu፡፡ inēmi le’inanite tamanyi mekarī nenyi፡፡»

[69] «kegētachihu yeẖone gišats’ē ke’inanitewi wisit’i banidi sewi layi yasit’enek’ek’achihu zenidi bīmet’abachihu tidenek’alachihuni kenuḥimi ḥizibochi beḫwala mitikochi baderegachihuna befit’eretimi gizufinetini bech’emerelachihu gīzē āsitawisu፡፡ yeshachihutinimi tagenyu zenidi ye’ālahini ts’egawochi āsitawisu፡፡»

[70] «ālahini bichawini inidinigeza ābatochachinimi yigezuti yeneberewini (āmalikiti) inidinitewi met’ahibini kewinetenyochi keẖoniki yemitasiferabinini (k’it’ati) āmit’abini» ālu፡፡

[71] «kegētachihu yeẖone k’it’atina k’ut’a be’inanite layi be’iwineti teregaget’e፡፡ inanitena ābatochachihumi (āmalikiti bilachihu) bet’erachiḫwachewi simochi ālahi be’iriswa minimi masireja yalaweredebati sitiẖoni tikerakerunyalachihuni tet’ebabak’umi inē ke’inanite gari ketet’ebabak’īwochu nenyina» āle፡፡

[72] irisunina inezīyanimi ābirewiti yeneberutini ke’inya beẖonewi chirota (kek’it’ati) ādaninachewi፡፡ ye’inezīyanimi bete’āmiratachini yasitebabelutinina āmanyochi yalineberutini mešereti k’oret’ini፡፡

[73] wede semudimi wenidimachewini swalīhini lakini፡፡ ālachewi «wegenochē hoyi! ālahini tegezu፡፡ ke’irisu lēla le’inanite minimi āmilaki yelachihumi፡፡ (iwinetenya lemeẖonē) kegētachihu yeẖonechi milikiti be’irigit’i met’italachiḫwalechi፡፡ yihichi le’inanite te‘amiri sitiẖoni ye’ālahi gimeli natina tewati፡፡ be’ālahi midiri wisit’i tibila፤ (tit’et’ami)፡፡ bekifu ātinikwatimi፡፡ āsamamī k’it’ati yiyizachiḫwalina፡፡»

[74] «ke‘adimi beḫwala mitikochi baderegachihuna bemidirītumi layi basik’emet’achihu gīzē āsitawisu፡፡ kemēdawochwa (shekila) ḥinits’awochini tigenebalachihu፡፡ keterarawochimi bētochini tit’eribalachihu፡፡ silezīhi ye’ālahini ts’egawochi āsitawisu፡፡ bemidirimi wisit’i āt’ifīwochi ẖonachihu ātabelashu፡፡»

[75] kewegenochu inezīya yekoruti merīwochi le’inezīya leteshenefuti kenesu lamenuti፡- «swalīhi kegētawi melakuni tawik’alachihuni» ālwachewi፡፡ « (āwoni)፡- inya irisu betelakebeti negeri āmanyochi neni» ālu፡፡

[76] inezīya yekoruti፡- «inya bezīya inanite berisu bamenachihubeti keḥadīwochi neni» ālu፡፡

[77] wedīyawimi gimelītuni wegwati፡፡ kegētachewimi ti‘izazi wet’u፡፡ ālumi፡- «swalīhi hoyi! kemelikitenyochu inideẖoniki yemitasiferarabinini (k’it’ati) āmit’abini፡፡»

[78] wedīyawimi yemidiri menik’et’ik’et’i (ch’uẖetimi) yazechachewi፡፡ bebētochachewimi wisit’i tenikefirirewi ānegu፡፡

[79] (swalīhi) ke’inerisumi zore፡፡ (inidīhimi) āle «wegenochē hoyi! yegētayēni melikiti be’irigit’i āderesikulachihu፡፡ le’inanitemi mekerikwachihu፡፡ gini mekarīwochini ātiwedumi፡፡»

[80] lut’inimi leḥizibochu bale gīzē (āsitawisi)፡፡ «āsik’eyamīni šira tišeralachihuni be’iriswa ke‘alemati ānidimi ālik’edemachihumi፡፡»

[81] «inanite kesētochi lēla wenidochini bemekejeli be’irigit’i timet’ubachewalachihu፡፡ be’iwinetu inanite wesenini ālafīwochi ḥizibochi nachihu፡፡»

[82] yeḥizibochumi melisi « (lot’inina teketayochuni) keketemachihu āwit’wachewi፡፡ inesu yemīt’iraru sewochi nachewina» maleti inijī lēla ālineberemi፡፡

[83] irisunina bētesebochunimi ādaninachewi mīsitu bicha sitik’eri፡፡ iriswa (let’ifati) kek’eruti ẖonechi፡፡

[84] be’inesumi layi (ye’isati) zinabini āzenebinibachewi፡፡ yeḫat’ī’ātenyochimi mech’eresha inidēti inidenebere temeliketi፡፡

[85] wede mediyenimi (midiyani) wenidimachewini shu‘ayibini (lakini)፤ ālachewi፡- «wegenochē hoyi! ālahini tegezu፡፡ ke’irisu bek’eri minimi āmilaki yelachihumi፡፡ kegētachihu zenidi gilits’i masireja be’irigit’i met’italachiḫwalechi፡፡ sifirinina mīzanini mulu፡፡ sewochinimi ānidachochachewini (genizebochachewini) ātagudilubachewi፡፡ bemidirimi wisit’i ketebejechi beḫwala ātabelashu፡፡ yihi mi’iminani inideẖonachihu le’inanite yeteshale newi፡፡»

[86] « (sewochini) yemitasiferaruna ke’ālahimi menigedi be’irisu yamenutini yemitagidu met’imemwanimi yemitifeliguwati ẖonachihu beyemenigedu ātik’emet’u፡፡ t’ik’ītochimi beneberachihuna babezachihu gīzē āsitawisu፡፡ ye’āt’ifīwochimi mech’eresha inidēti inidenebere temeliketu፡፡»

[87] «ke’inanitemi bezīya inē be’irisu betelakihubeti yamenu ch’ifirochina yalamenu ch’ifirochimi bīnoru bemekakelachini ālahi isikemīferidi tagesu፡፡ irisumi keferajochi hulu belach’i newi፡፡»

[88] keḥizibochu inezīya yekoruti merīwochi፡- «shu‘ayibi hoyi! ānitenina inezīyani ke’ānitegari yamenutini keketemachini be’irigit’i inasiwet’achiḫwaleni፡፡ weyimi wede hayimanotachini memelesi ālebachihu ālu፡፡ yet’elanimi biniẖoni» ālachewi፡፡

[89] «ālahi ke’iriswa ke’ādaneni beḫwala wede hayimanotachihu binimelesi be’ālahi layi be’irigit’i wishetini k’et’efini፡፡ ālahi gētachini kalishami besitek’eri le’inya wede’iriswa linimelesi āyigebanimi፡፡ gētachini ‘iwik’etu huluni negeri sefa፡፡ be’ālahi layi tet’egani፡፡ gētachini hoyi! benyana bewegenochachini mekakeli bewineti firedi፡፡ ānitemi keferajochu hulu belach’i nehi» (āle)

[90] kewegenochumi inezīya yekaduti merīwochi «shu‘ayibini bitiketelu inanite yani gīzē kesarīwochi nachihu» ālu፡፡

[91] wedīyawimi yemidiri menik’et’ik’et’i (ch’uẖetimi) yazechachewi፡፡ beketemachewimi wisit’i tenikefirirewi ānegu፡፡

[92] inezīya shu‘ayibini yasetebabeluti be’iriswa inidalineberubati ẖonu፡፡ inezī shu‘ayibini yasitebabeluti inerisu kesarīwochi ẖonu፡፡

[93] ke’inerisumi (titwachewi) zore፡- «wegenochē hoyi! yegētayēni melikitochi be’irigit’i āderesikulachihu፡፡ le’inanitemi mekeriku፡፡ tadīya bekeḥadīwochi sewochi layi inidēti āzinalehu» ālemi፡፡

[94] beketema ānidinimi nebīyi ālilakinimi sewochiwani yiwadek’u zenidi bedihinetina begudati yeyazinachewi biniẖoni inijī፡፡

[95] kezīyami isikebezuna «ābatochachinini dihinetina beshīta be’irigit’i nekitwachewali፡፡ (yiẖimi yegīzē limadi newi)» isikalu diresi bemet’ifowi sifira begowini lewet’ini፡፡ wedīyawimi inerisu yemayawik’u ẖonewi bedinigeti yazinachewi፡፡

[96] yeketemawami sewochi bamenuna betet’enek’ek’u noro be’inesu layi kesemayimi kemidirimi bereketochini bekefetinilachewi neberi፡፡ gini āsitebabelu፡፡ yišeruti beneberutimi ḫat’ī’ati yazinachewi፡፡

[97] yeketemawa sewochimi inesu yetenyu ẖonewi k’it’atachini lēlīti līmet’abachewi āyiferumini

[98] yeketemawa sewochimi inesu yemīch’awetu ẖonewi salu k’it’atachini k’eni berefadi līmet’abachewi āyiferumini

[99] ye’ālahinimi mazenagati āyiferumini ye’ālahinimi mazenagati kekesarīwochi ḥizibochi besitek’eri yemītemameni yelemi፡፡

[100] le’inezīya midirini kebalebētochiwa (t’ifati) beḫwala lemīwerisuti binisha noro beḫat’ī’atochachewi yeminik’et’achewi meẖonachini ālitegelets’elachewimini belibochachewimi layi inatimaleni፡፡ silezīhi inerisu āyisemumi፡፡

[101] inezīhi ketemochi (kenuḥi isike shu‘ayibi sewochi yetenegeruti) kewerēwochachewi banite layi initerikaleni፡፡ melikitenyochachewimi begilits’i te‘amirati be’irigit’i met’itewachewali፡፡ kememit’atachewi befīti basitebabelutimi negeri yemīyaminu āliẖonumi፡፡ inidezīhu ālahi bekeḥadīyani libochi layi yatimali፡፡

[102] lebizuwochachewimi bek’ali kīdanachewi memulatini ālagenyenimi፡፡ ābizanyochachewinimi be’irigit’i āmets’enyochi ẖonewi āgenyenachewi፡፡

[103] kezīyami kebeḫwalachewi musani wede feri‘onina wede memakiritochu bete‘amiratachini lakinewi፡፡ be’iriswami kadu፡፡ yat’ifīwochimi mech’eresha inidēti inidenebere temeliketi፡፡

[104] musami āle፡- «feri‘oni hoyi! inē ke‘alemati gēta yetelakihu melikitenya nenyi፡፡»

[105] «»be’ālahi layi ke’iwineti bek’eri ālemenageri tegebīyē newi፡፡ kegētachihu bete‘amiri be’irigit’i met’aḫwachihu፡፡ ye’isira’ēlinimi lijochi ke’inē gari lik’ek’i፡፡

[106] feri‘onimi «bete‘amiri yemet’ahi inideẖoniki kewinetenyochu keẖoniki iriswani āmit’ati» ālewi፡፡

[107] betirunimi t’ale፡፡ irisiwami wedīyawinu gilits’i ibabi ẖonechi፡፡

[108] ijunimi āwet’a፡፡ iriswami wedīyawinu letemelikachochi nech’i ẖonechi፡፡

[109] keferi‘oni sewochi memakiritochu፡- «yihi be’irigit’i ‘āwak’ī digimitenya newi» ālu፡፡

[110] «kemidirachihu līyawet’achihu yishali» (ālu)፡፡ «tadīya mini tazalachihu» (āle)

[111] (inerisumi) ālu «irisunina wenidimuni āk’oyi፡፡ wede ketemochumi hulu sebisabīwochini (zebenyochi) laki፡፡»

[112] «‘āwak’ī digimitenya yeẖoneni hulu yamet’ulihalina፡፡»

[113] digimitenyochumi wede feri‘oni met’u፡፡ «inya āshenafīwochi biniẖoni le’inya be’irigit’i waga āleni» ālu፡፡

[114] «āwoni inanitemi be’irigit’i kebalemwalochu tiẖonalachihu» ālachewi፡፡

[115] «musa hoyi (betirihini) weyimi (befīti) tit’ilalehi weyimi inya t’ayochi iniẖonaleni» āluti፡፡

[116] «t’alu» ālachewi፡፡ (gemedochachewini) bet’alumi gīzē yesewochuni ‘ayinochi degemubachewi፡፡ āsiferaruwachewimi፡፡ tilik’i digimitinimi āmet’u፡፡

[117] wede musami፡- «betirihini t’ali» sinili lakini፡፡ (t’alatimi) wedīyawinumi yemīk’et’at’ifutini (mataleya) tiwit’alechi፡፡

[118] iwinetumi tegelets’e፡፡ yišeruti yeneberutimi (digimiti) tebelashe፡፡

[119] izīya zenidi teshenefumi፡፡ weradochimi ẖonewi temelesu፡፡

[120] digimitenyochumi segajochi ẖonewi wedek’u፡፡

[121] ālu፡- «be‘alemati gēta āmenini፡፡»

[122] «bemusana beharuni gēta፡፡»

[123] feri‘oni āle፡- «inē le’inanite salifek’idilachihu befīti be’irisu āmenachihuni yihi beketemayitu wisit’i sewochwani ke’iriswa lemawit’ati be’irigit’i yetesimamachihubeti tenikoli newi፡፡ wedefītimi (yemīderisibachihuni) tawik’alachihu፡፡»

[124] «ijochachihunina igirochachihuni bemaferarek’i be’irigit’i ik’orarit’alehu፡፡ kezīyami hulachihunimi be’irigit’i isek’ilachiḫwalehu፡፡»

[125] ālu፡- «inya wede gētachini temelashochi neni፡፡»

[126] «yegētachinimi te‘amiratochi bemet’ulini gīzē kemamenachini bek’eri ke’inya ātit’elami፡፡ gētachini hoyi! be’inya layi ti‘igisitini āfisisi፡፡ musilīmochi ẖoneni gideleni፡፡»

[127] keferi‘onimi sewochi talalak’ochu (leferi‘oni) «musanina sewochuni bemidiri layi inidīyabelashuna (musami) ānitenina āmalikitochihini inidītewi titewachewalehini» ālu፡፡ «wenidochi lijochachewini inigedilaleni፡፡ sētochachewinimi inasik’eraleni፡፡ inyami kebelayachewi neni፡፡ āshenafīwochi (neni)» āle፡፡

[128] musa lesewochu፡- «le’ālahi tegezu tagesumi፡፡ midiri le’ālahi natina፡፡ kebarochu lemīshawi yawerisatali፡፡ miseguniwami fits’amē let’inik’uk’ochu nati» ālachewi፡፡

[129] «kememit’atihimi befīti kemet’aẖilinimi beḫwala tesek’ayeni» āluti፡፡ «gētachihu t’elatochachihuni līyat’efa inidēti inidemitišerumi yimeleketi zenidi bemidiri layi lītekachihu yishali» ālachewi፡፡

[130] yeferi‘oninimi bētesebochi inidīgesets’u bedirik’i ‘ametatina kefirēwochimi bemek’enesi be’irigit’i yazinachewi፡፡

[131] degītumi negeri (michoti) bemet’achilachewi gīzē «yihichi le’inya (tegebī) nati» yilalu፡፡ kifutimi bitagenyachewi bemusana ābirewiti baluti gedebīsineti yamekanyalu፡፡ nik’u! gedebīsinetachewi ālahi zenidi bicha newi፡፡ gini ābizanyawochachewi āyawik’umi፡፡

[132] (lemusami) «bemaninyayitumi te‘amiri be’iriswa litidegimibini bitimet’abini inya le’ānite yeminaminilihi āyidelenimi» ālu፡፡

[133] wedīyami yewehani mat’ilek’ilek’i ānibet’animi nek’ezinimi inik’urarītochinimi deminimi yeteleyayu te‘amirati sīẖonu benesu layi lakini korumi tenikolenyochimi ḥizibochi neberu፡፡

[134] be’inerisumi layi k’it’atu bewedek’ebachewi gīzē «musa hoyi! gētahini lanite k’ali kīdani begebalihi negeri le’inya leminilini፡፡ ke’inya k’it’atuni bitanesalini le’ānite be’irigit’i inaminilihaleni፡፡ ye’isira’ēlinimi lijochi ke’ānite gari be’irigit’i inilek’aleni፤» ālu፡፡

[135] inerisumi derashochu iẖonubeti gīzē diresi k’it’atini ke’inesu layi banesani gīzē wedīyawinu inerisu k’alachewini yaferisalu፡፡

[136] inerisu bete‘amiratachini sile’āsitebabelumi ke’iriswa zenigīwochi sileẖonumi፤ ke’inesu tebek’elini፡፡ bebaḥirimi wisit’i āset’eminachewi፡፡

[137] inezīyanimi dekamochi yeneberutini ḥizibochi yachini bewisit’wa bereketi yadereginibatini midiri miširak’ochiwanimi mi‘irabochwanimi āweresinachewi፡፡ yegētahimi melikamītu k’ali be’isira’ēli lijochi layi bemetagesachewi tefets’emechi፡፡ feri‘onina sewochumi yišeruti yeneberewini (ḥinits’a) dasi yaderigutimi yeneberewini āferesini፡፡

[138] ye’isira’ēlinimi lijochi baḥiruni āshagerinachewi፡፡ le’inerisu beẖonu t’a‘otati (megezati) layi bemīzewetiru ḥizibochi layi ālefumi፡፡ «musa hoyi፡- le’inerisu (lesewochu) āmalikiti inidwalachewi le’inyami āmilakini ādirigilini» āluti፡፡ «inanite yemitisasatu ḥizibochi nachihu፤» ālachewi፡፡

[139] «inezīhi inerisu bewisit’u yalubeti negeri t’efī newi፡፡ yiseruti yeneberutimi bilishu newi» (ālachewi)፤

[140] «ke’ālahi lēla irisu ke‘alemati yabelet’achihu sīẖoni (yemitigezuti) āmilakini ifeligilachiḫwalehuni» āle፡፡

[141] keferi‘onimi bētesebochi birituni k’it’ati yemīyak’emisuwachihu wenidochi lijochachihuni yemīgedilu sētochachihunimi yemītewu sīẖonu badanachihu gīzē (āsitawisu)፡፡ bezīhimi wisit’i kegētachihu zenidi yeẖone kebadi fetena ālebeti፡፡

[142] musanimi selasani lēlīti (līts’omina linanegagirewi) k’et’erinewi፡፡ be‘āsirimi (lēlīti) molanati፡፡ yegētawimi k’et’ero āriba lēlīti sīẖoni tefets’eme፡፡ musami lewenidimu haruni «beḥizibochē layi tetekanyi፡፡ āsamirimi ye’āt’ifīwochinimi menigedi ātiketeli» ālewi፡፡

[143] musami lek’et’erwachini bemet’ana gētawimi banegagerewi gīzē፡- «gētayē hoyi! (nefisihini) āsayenyi wede ānite imeleketalehuna» āle፡፡ (ālahimi)፡- «befits’umi ātayenyimi gini wede terarawi temeliketi፡፡ besifirawimi bīrega be’irigit’i tayenyalehi» ālewi፡፡ gētawi leterarawi betegelets’e gīzē inikutikuti āderegewi፡፡ musami ch’oho wedek’e፡፡ be’āniserarami gīzē «t’irati yigebahi፡፡ wedanite temelesiku፡፡ inēmi (bewek’itu) yemi’iminani mejemerīya nenyi» āle፡፡

[144] (ālahimi) ālewi፡- «musa hoyi! inē bemelikitochēna bemanagerē besewochi layi meret’ikuhi፡፡ yeset’uhinimi yazi፡፡ ke’āmesiganyochumi ẖuni፡፡»

[145] le’irisumi beselēdawochu layi kenegeru hulu gisats’ēnina lenegerumi hulu mabiraratini ts’afinileti፡፡ (ālinimi) bebiritatimi yazati፡፡ ḥizibochihinimi bemelikamwa inidīyizu izezachewi፡፡ ye’āmets’enyochuni āgeri be’irigit’i āsayachiḫwalehu፡፡

[146] inezīyani yale’āgibabi bemidiri layi yemīkorutini ke’ānik’ets’ochē be’irigit’i āzorachewalehu፡፡ te‘amirinimi hulu bīyayu beriswa āyaminumi፡፡ k’ininimi menigedi bīyayu menigedi ādirigewi āyizutimi፡፡ gini yet’imetini menigedi bīyayu menigedi ādirigewi yiyizutali፡፡ yihi inerisu be’ānik’ets’ochachini sile’āsitebabeluna ke’iriswami zenigīwochi sileẖonu newi፡፡

[147] inezīyami be’ānik’ets’ochachinina mech’ereshayituni ‘alemi bemegenanyeti yasitebabeluti širawochachewi tebelashu፡፡ yišeruti yeneberewini inijī yimenedaluni

[148] yemusami ḥizibochi ke’irisu (meẖēdi) beḫwala kegēt’ochachewi weyifenini ākalini lerisu magisati yalewini (āmilaki ādirigewi) yazu፡፡ irisu yemayanagirachewi menigedinimi yemayimerachewi meẖonuni āyimeleketumini (āmilaki ādirigewi) yazuti፡፡ bedayochimi ẖonu፡፡

[149] betets’ets’etuna inesumi be’irigit’i yetesasatu meẖonachewini bayu gīzē፡- «gētachini bayazinilinina bayimireni be’irigit’i kekesarīwochu iniẖonaleni» ālu፡፡

[150] musami iyetek’ot’ana iyazene wede ḥizibochu betemelese gīzē «ke’inē beḫwala be’inē layi yetekachihuti negeri kefa! yegētachihuni ti’izazi techakolachihuni» ālachewi፡፡ selēdawochunimi t’alachewi፡፡ yewenidimunimi rasi (ts’eguri) wederisu yemīgotitewi sīẖoni yaze፡፡ (wenidimumi)፡- «yenatē liji hoyi! ḥizibochu nak’unyi፡፡ līgedilunyimi tek’arabu፡፡ silezīhi be’inē t’elatochini ātasidesitibinyi፡፡ ke’āmets’enyochi ḥizibochimi gari ātadirigenyi» ālewi፡፡

[151] (musami)፡- «gētayē hoyi! le’inēmi lewenidimēmi mari፡፡ be’izinetihimi wisit’i āgibani፡፡ ānitemi ke’āzanyochi hulu yibelit’i āzanyi nehi» āle፡፡

[152] inezīya weyifenuni (āmilaki ādirigewi) yeyazu kegētachewi zenidi k’ut’a፤ bek’iribītumi ḥiyiweti wirideti be’irigit’i yagenyachewali፡፡ inidīhumi k’et’afīwochini inik’et’aleni፡፡

[153] inezīyami ḫat’ī’ātochini yešeru kezīyami ke’iriswa beḫwala yetets’ets’etu yamenumi gētahi ke’iriswa beḫwala be’irigit’i meḥarī āzanyi newi፡፡

[154] kemusami k’ut’awi beberede gīzē selēdawochuni begilibach’achewi wisit’i le’inezīya inerisu gētachewini yemīferu leẖonuti memirīyana izineti yalebachewi sīẖonu yaze፡፡

[155] musami keḥizibochu wisit’i lek’et’erowachini sebani sewochi meret’e፡፡ biritu yemidiri inik’it’ik’at’ē beyazechachewimi gīzē musa āle «gētayē hoyi! beshahi noro ke’āhuni befīti be’āt’efahachewi neberi፡፡ inēnimi (bat’efaẖenyi neberi)፡፡ ke’inya k’īlochu bešeruti negeri tat’efanalehini iriswa (fetenayitu) yanite fetena inijī lēla āyidelechimi፡፡ be’iriswa yemitishawini tasasitalehi፡፡ yemitishawinimi tak’enalehi፡፡ ānite redatachini nehina le’inya miḥireti ādirigilini፡፡ izenilinimi፡፡ ānitemi kemeḥarīwochi hulu belach’i nehi፡፡»

[156] «le’inyami bezīchi bek’iribītu ‘alemi melikamwani bemech’ereshayitumi (melikamwani) ts’afilini፡፡ inya wede ānite temelesini፡፡» (sīli musa ts’eleye፤ ālahimi) āle፡- «k’it’atē be’irisu yemishawini sewi ik’et’abetalehu፡፡ chirotayemi negeruni hulu sefachi፡፡ le’inezīyami lemīt’enek’ek’u፣ zekanimi lemīset’u፣ le’inezīyami inesu be’ānik’ets’ochachini lemīyaminu be’irigit’i» its’ifatalehu፡፡

[157] le’inezīya yanini inesu zenidi betewiratina be’īnijīli tets’ifo yemīyagenyutini yemayits’ifina yemayanebi nebīyi yeẖonewini melikitenya yemīketelu leẖonuti (be’irigit’i its’ifiletalehu)፡፡ bebego šira yazachewali፡፡ kekifumi negeri yikelekilachewali፡፡ melikami negerochinimi lenerisu yifek’idilachewali፡፡ met’ifo negerochinimi be’inerisu layi irimi yaderigibachewali፡፡ ke’inesumi layi shekimachewinina inezīyanimi be’inerisu layi yeneberutini inizazilawochi (kebadi ḥigigatochi) yanesalachewali፡፡ inezīyami be’irisu yamenu yakeberutimi yeredutimi yaninimi ke’irisu gari yeteweredewini birihani yeteketelu inezīya inesu yemīyadinu nachewi፡፡

[158] (muḥāmedi hoyi!) belachewi፡- «inanite sewochi hoyi! inē wedenanite wedehulachihumi ye’ālahi melikitenya nenyi፡፡ (irisumi) ya yesemayatina yemidiri nigišina le’irisu bicha yeẖone newi፡፡ irisu inijī lēla āmilaki yelemi፡፡ ḥiyawi yaderigali፡፡ yigedilalimi፡፡ be’ālahi bezīyami be’ālahina bek’alatochu bemīyaminewi yemayits’ifi yemayanebi nebīyi beẖonewi melikitenyawi imenu፡፡ k’ininimi menigedi timeru zenidi teketeluti፡፡»

[159] kemusami ḥizibochi be’iwineti yemīmeruti be’irisumi (firidini) yemīyasitekakilu ch’ifirochi ālu፡፡

[160] ‘āšira huleti negedochi ḥizibochi ādirigenimi kefafelinachewi፡፡ wede musami wegenochu met’et’atini befelegubeti gīzē «dinigayuni bebetirihi mitawi» sinili lakini፡፡ (metawimi) ke’irisu ‘āšira huleti minich’ochimi felek’u፡፡ sewochu hulu met’ech’achewini be’irigit’i ‘āwek’u፡፡ be’inesumi layi demenani āt’elelini፡፡ be’inesumi layi menanina dirich’itini āweredini፡፡ «keset’enachihumi melikami sīsayi bilu» (ālini፤ ts’egachinini bemekadachewi) ālibedelunimimi፡፡ gini nefisochachewini yemībedilu neberu፡፡

[161] le’inerisumi betebalu gīzē (āsitawisi) «bezīhichi ketema tek’emet’u፡፡ ke’iriswami beshachihuti sifira bilu፡፡ (yeminifeligewi) yeḫat’ī’atachinini merigefi newi belumi፡፡ yeketemayitunimi beri āgonibisachihu gibu፡፡ ḫat’ī’atochachihuni le’inanite inimiralenina፡፡ bego lešeruti be’irigit’i inich’emiraleni፡፡»

[162] ke’inesumi wisit’i inezīya (rasachewini) yebedeluti sewochi kezīya le’inerisu ketebalewi lēla yeẖoneni k’ali lewet’u፡፡ be’inerisumi layi yibedilu beneberuti bedeli me‘ātini kesemayi lakinibachewi፡፡

[163] kezīyachimi bebahiru daricha keneberechiwi ketema bek’idamē (k’eni) weseni balefu gīzē besenibetachewi k’eni ‘āsawochachewi yetekemachu ẖonewi bemīmet’ulachewi gīzē (yeẖonewini) t’eyik’achewi፡፡ senibetinimi bemayakebirubeti (belēlawi) k’eni āyimet’ulachewimi፡፡ inidezīhu yamits’ubeti beneberuti mikiniyati inimokirachewaleni፡፡

[164] ke’inesumi (kefīlochu) ḥizibochi «ālahi āt’ifīyachewi weyimi bebiritu k’it’ati k’ech’ī’āchewi yeẖonutini ḥizibochi lemini tigesit͟s’ats’alachihu» balu gīzē (gesach’ochu) «wede gētachihu bek’ī mikiniyati inidīẖonina inerisumi bīkelekelu bileni newi» ālu፡፡

[165] be’irisumi yetegesets’ubetini negeri betewu gīzē inezīyani kekifu yemīkelekelutini ādanini፤ inezīyanimi yebedelutini yamits’u beneberuti mikiniyati bebiritu k’it’ati yazinachewi፡፡

[166] ke’irisumi ketekelekeluti negeri bekoru gīzē le’inesu «weredochi zinijerochi ẖunu ālini፤» (ẖonumi)፡፡

[167] gētahimi isike tiniša’ē k’eni kifu k’it’atini yemīyak’emisachewini sewi benesu layi be’irigit’i yemīliki meẖonuni basitawek’e gīzē (āsitawisachewi)፡፡ gētahi be’irigit’i k’it’ate fet’ani newi፡፡ irisumi be’irigit’i ijigi meḥarī āzanyi newi፡፡

[168] (ye’isira’ēlini lijochi) bemidiri layi yeteleyayu ḥizibochi ādirigenimi kefafelinachewi፡፡ ke’inesu melikamochi ālu፡፡ ke’inesumi kezīya lēla ālilu፡፡ yimelesu zenidimi betedilawochimi bemekerawochimi mokerinachewi፡፡

[169] keḫwalachewimi፡- mets’iḥāfuni yeweresu met’ifo mitikochi teteku፡፡ yezīhini yek’iribuni t’efī t’ik’imi yiyizalu፡፡ bit’ēwimi t’ik’imi bīmet’alachewi yemīyizuti sīẖonu « (bešeranewi)፡- lenya miḥireti yideregilinali» yilalu፡፡ be’ālahi layi ke’iwineti bek’eri inidayinageru be’inerisu layi yemets’iḥāfu k’ali kīdani āliteyazebachewimini be’irisu wisit’i yalewinimi ālanebebumini yemech’ereshayitumi āgeri le’inezīya gētachewini lemīferuti belach’i nati፡፡ ātawik’umini

[170] inezīyami mets’iḥāfuni t’ebik’ewi yemīyizu solatinimi bedenibu yesegedu inya yemelikami šerīwochini waga ānat’efami፡፡

[171] yet’urini terara nek’ileni kebelayachewi inide t’ila ẖono be’ānesanewina irisumi benesu layi wedak’ī meẖonuni baregaget’u gīzē (āsitawisi)፡፡ «yeset’enachihuni bebiritati yazu፡፡ tit’enek’ek’umi zenidi bewisit’u yalewini tegenizebu» (ālini)፡፡

[172] gētahimi ke’ādemi lijochi kejeribochachewi zerochachewini bawet’ana «gētachihu āyidelehumini» sīli benefisochachewi layi basimesekerachewi gīzē (yeẖonewini āsitawisi)፡፡ «gētachini nehi mesekerini» ālu፡፡ «betiniša’ē k’eni kezīhi (kīdani) zenigīwochi neberini inidatilu፡፡»

[173] weyimi «(t’a‘otatini) yagaruti ke’inya befīti yeneberuti ābatochachini bicha nachewi፡፡ inyami ke’inesu beḫwala yeẖoni zerochi neberini፡፡ āt’ifīwochu bešeruti tat’efanalehini» inidatilu (āsimesekerinachihu)፡፡

[174] inidezīhumi (inidīyasibu) inidīmelesumi ānik’ets’ochini inabiraraleni፡፡

[175] yezīyanimi te‘amiratachinini yeset’enewinina ke’iriswa yewet’awini seyit’animi yasiketelewini ket’emamochumi yeẖonewini sewi werē be’inerisu layi ānibibilachewi፡፡

[176] beshanimi noro be’iriswa kefi badereginewi neberi፡፡ irisu gini wede midiri tezenebele፡፡ filagotunimi teketele፡፡ bit’ēwimi bitabarirewi milasuni āwit’ito yemīyalekeliki weyimi bititewewi milasuni āwit’ito yemīyalekeliki inide ẖone wisha newi፡፡ yihi ye’inezīya be’ānik’ets’ochachini yasitebabeluti ḥizibochi misalē newi፡፡ yasitenetinumi zenidi tarīkochini terikilachewi፡፡

[177] ye’inezīya be’ānik’ets’ochachini yasitebabelutina nefisochachewini yibedilu yeneberuti sewochi misalē kefa

[178] ālahi yemīyak’enawi sewi k’ini irisu newi፡፡ yemīyat’emewimi sewi inezīya kesarīwochu inesu nachewi፡፡

[179] keganēnimi kesewochimi bizuwochini legehānemi be’irigit’i fet’erini፡፡ le’inerisu berisachewi yemayawik’ubachewi libochi ālwachewi፡፡ le’inesumi besachewi yemayayubachewi ‘ayinochi āluwachewi፡፡ le’inesumi besachewi yemayisemubachewi jorowochi āluwachewi፡፡ inezīya inide inisisawochi nachewi፡፡ yilik’unimi inerisu bet’ami yetesasatu nachewi፡፡ inezīya zenigīwochu inerisu nachewi፤

[180] le’ālahimi melikami simochi āluti፡፡ (sitits’eliyu) be’iriswami t’iruti፡፡ inezīyanimi simochuni yemīyat’amimutini tewiwachewi፡፡ yišeruti yeneberutini negeri be’irigit’i yimimenedalu፡፡

[181] kefet’erinachewimi sewochi be’iwineti yemīmeru be’irisumi (firidini) yemīyasitekakilu ḥizibochi ālilu፡፡

[182] inezīyanimi be’ānik’ets’ochachini yasitebabelutini kemayawik’uti sifira k’esi bek’esi (michotini bemech’emeri) inazenegachewaleni፡፡

[183] le’inerisumi gīzē iset’achewalehu t’ibebē biritu newina፡፡

[184] benebīyachewi (bemuḥāmedi) minimi ‘ibideti yelēlebeti meẖonuni āyasitewilumini irisu gilits’i āsit’enik’ak’ī iniji lēla āyidelemi፡፡

[185] besemayatina bemidiri gizati wisit’i kemaninyawi negeri ālahi befet’erewimi hulu yemoti gīzēyachewimi be’irigit’i mek’irebu yemīfera meẖonuni āyasitewilumini ke’irisumi (kek’uri’ani) wedīya beyetinyawi nigigiri yaminalu፡፡

[186] ālahi yemīyat’emewi sewi le’irisu minimi āk’inyi yelewimi፡፡ bet’imimetachewimi wisit’i iyewalelu yitewachewali፡፡

[187] kese‘atītu mechē inidemitirega (inidemitimet’a) yit’eyik’uhali፡፡ «‘iwik’etwa begētayē zenidi newi፡፡ begīzēwa irisu inijī lēla āyigelit’atimi፡፡ besemayatina bemidirimi kebedechi፡፡ bedinigeti bīẖoni inijī ātimet’achihumi» belachewi፡፡ ke’iriswa āt’ibik’ehi inide teredahi ādirigewi yit’eyik’uhali፡፡ «‘iwik’etwa ālahi zenidi bicha newi፡፡ gini ābizanyawochu sewochi āyawik’umi» belachewi፡፡

[188] «ālahi yeshawini besitek’eri le’irasē t’ik’iminimi gudatinimi mamit’ati ālichilimi፡፡ ruk’inimi (misit’īri) yemawik’i beneberiku noro kemelikami negeri babezahuna kifumi negeri balinekanyi neberi፡፡ inē lemīyaminu ḥizibochi āsiferarīna ābisarī inijī lēla āyidelehumi» belachewi፡፡

[189] irisu ya ke’ānidīti nefisi (ke’ādemi) yefet’erachihu ke’iriswami mek’enajowani wederiswa yireka zenidi yaderege newi፡፡ betegenanyatimi gīzē k’elalini irigizina āregezechi፡፡ irisunimi (t͟s’inisuni) yizawi ẖēdechi፡፡ bekebedechimi gīzē «degini liji bitiset’eni be’irigit’i ke’āmesiganyochu iniẖonaleni፤» sīlu gētachewini ālahini lemenu፡፡

[190] melikami liji beset’achewimi gīzē beset’achewi liji (simi) le’irisu tegarīwochini ādereguleti፡፡ ālahimi kemīyagaruti hulu lak’e፡፡

[191] mininimi yemayifet’irutinina inerisumi yemīfet’erutini (be’ālahi) yagaraluni

[192] le’inerisumi meridatini yemayichilutini nefisochachewinimi yemayiredutini (yagaraluni)

[193] (t’a‘otochuni) wede k’ini menigedi bitit’eruwachewimi āyiketeluwachihumi፡፡ bitit’eruwachewi weyimi inanite zimitenyochimi bitiẖonu be’inanite layi ikuli newi፡፡

[194] inezīya ke’ālahi lēla yemitige³chewi bit’ēwochachihu tegezhīwochi nachewi፡፡ iwinetenyochimi inideẖonachihu t’iruwachewina le’inanite yimelisulachihu፤ (memelesi gini āyichilumi)፡፡

[195] le’inerisu be’irisachewi yemīẖēdubachewi igirochi āluwachewini weyisi le’inesu berisachewi yemīch’ebit’ubachewi ijochi āluwachewini weyisi le’inesu be’irisachewi yemīyayubachewi ‘ayinochi āluwachewini weyisi le’inesu be’irisachewi yemīsemubachewi jorowochi āluwachewini «yagarachiḫwachewini t’iru kezīyami tetenakolunyi፡፡ gīzēmi ātisit’unyi፤ (āliferachihumi)» belachewi፡፡

[196] «ye’inē redatē ya mets’iḥāfuni (k’uri’anini) yaweredelinyi ālahi newina፤ irisumi melikami šerīwochini yiredali» (belachewi)፡፡

[197] inezīyami ke’irisu bek’eri yemitige³chewi līreÇchihu āyichilumi፡፡ nefisochachewinimi āyiredumi፡፡

[198] «wede k’inimi menigedi (inidīmeruwachihu) bitit’eruwachewi āyisemumi፤» (belachewi)፡፡ inerisunimi yemayayu sīẖonu wede ānite sīmeleketu tayachewalehi፡፡

[199] gerini t’ebayi yazi፡፡ bemelikamimi izezi፡፡ balegēwochunimi tewachewi፡፡

[200] keseyit’animi (bekuli) gutigota bīyagenyihi be’ālahi tet’ebek’i፡፡ irisu semīwi ‘āwak’īwi newina፡፡

[201] inezīya yetet’enek’ek’uti keseyit’ani yeẖone zewarī benekachewi gīzē (gētachewini) yigenezebalu፡፡ wedīyawimi inesu temelikachochi yiẖonalu፡፡

[202] wenidimochachewimi t’imetini yich’emirulachewali፤ kezīyami (inerisu) āyigetumi፡፡

[203] bete‘amirimi balimet’ahachewi gīzē (berasihi) «lemini ātifet’iratimi» yilalu፡፡ kegētayē wedenē yeteweredewini bicha iketelalehu፡፡ yihi (k’uri’ani) kegētachihu sīẖoni lemīyaminu ḥizibochi merejawochina memirīya izinetimi newi belachewi፡፡

[204] k’uri’animi betenebebe gīzē irisuni ādamit’u፡፡ ts’et’imi belu፡፡ yitazenilachiḫwalina፡፡

[205] gētahinimi bemisit’īri tewadik’ehina feritehi kech’uẖeti betachimi beẖone k’ali bet’watimi bematami āwisawi፡፡ kezenigīwochumi ātiẖuni፡፡

[206] inezīya igētahi zenidi yaluti (mela’ikiti) irisuni kemegezati āyikorumi፡፡ yawedisutalimi፡፡ le’irisumi bicha yisegidalu፡፡

አል-አንፋል

Surah 8

[1] ket’ori zerefa genizebochi yit’eyik’uhali፡፡ «yezerefa genizebochi ye’ālahina yemelikitenyawi nachewi፡፡» silezīhi ālahini firu፡፡ bemekakelachihu yalechiwinimi ẖunēta āsamiru፡፡ āmanyochimi inideẖonachihu ālahinina melikitenyawini tazezu belachewi፡፡

[2] fits’umi mi’iminani inezīya ālahi betewesa gīzē libochachewi yemīferuti፣ benesumi layi ānik’ets’ochachini betenebebu gīzē iminetini yemīch’emirulachewi፣ begētachewimi layi bicha yemīmekuti nachewi፡፡

[3] inezīya solatini denibuni āmwalitewi yemīsegidu keset’enachewimi sīsayi yemīlegisu nachewi፡፡

[4] inezīya be’iwineti āmanyochi inesu bicha nachewi፡፡ le’inesu begētachewi zenidi derejawochi mihiretina yekebere sīsayimi ālachewi፡፡

[5] (yihi bezerefa kifiya yekefīlu sewi met’ilati) kemi’iminani kefīlu yet’elu sīẖonu gētahi kebētihi be’iwineti layi ẖonehi inidawet’ahi newi፡፡

[6] inerisu iyayu wedemoti inidemīnedu ẖonewi be’iwinetu negeri (bemegadeli gidētaneti) ketegelets’elachewi beḫwala yikerakeruhali፡፡

[7] ālahimi kehuletu ch’ifirochi ānidenyawani iriswa lenanite nati sīli tesifa beset’achihu gīzē፣ yehāyili balebēti yaliẖonechiwimi (negadēyitu) lenanite litiẖoni bewededachihu gīzē፣ ālahimi betesifa k’alatu iwinetini maregaget’uni līgelits’ina yekeḥadīwochinimi mech’eresha līk’orit’i besha gīzē (yeẖonewini āsitawisi)፡፡

[8] (yihininimi yaderegewi) āgarīwochu bīt’elumi iwinetuni līyaregagit’i kihidetinimi līyat’efa newi፡፡

[9] kegētachihu ridatani befelegachihu gīzē «inē beshīhi mela’ikiti teketatayochi sīẖonu iredachiḫwalehu» sīli lenanite yetek’ebelachihuni (āsitawisu)፡፡

[10] ālahimi (yiẖinini ridata) lebisiratina libochachihu berisu līrekubeti inijī lelēla āladeregewimi፡፡ dilimi menisati ke’ālahi zenidi inijī kelēla āyidelemi፡፡ ālahi āshenafī t’ibebenya newina፡፡

[11] ke’irisu beẖonewi ts’et’ita (bet’ori ginibari) be’inik’ilifi beshefenachihuna wihawinimi be’irisu līyat’erachihu፣ yeseyit’aninimi gutigota ke’inanite līyasiwegidilachihu፣ libochachihunimi (beti‘igisiti) līyat’enekirilachihu፣ be’irisumi ch’amawochini (be’āshewawi layi) līyadeladililachihu be’inanite layi kesemayi baweredelachihu gīzē (āsitawisu)፡፡

[12] gētahi wede mela’ikitu «»inē (be’iridatayē) ke’inanite gari nenyina inezīyani yamenutini āts’inanu፡፡ be’inezīya bekaduti libochi wisit’i firihatini be’irigit’i it’ilalehu፡፡ ke’ānigetochimi belayi (rasochini) mitu፡፡ ke’inesumi yek’irinich’afochini meleyaliyi hulu mitu፡፡ sīli yaweredewini (āsitawisi)፡፡

[13] yihi inerisu ālahinina melikitenyawini siletek’awemu newi፡፡ ālahinina melikitenyawinimi yemīk’awemi hulu ālahi k’it’atu biritu newi፡፡

[14] yihi (k’it’atachihu newi) k’imesutimi፡፡ lekeḥadīwochimi ye’isati k’it’ati be’irigit’i ālebachewi፡፡

[15] inanite yamenachihu hoyi! inezīyani yekadutini sewochi (let’ori) sīgwazu bagenyachiḫwachewi gīzē jeribawochini ātazurulachewi፡፡

[16] yani gīzēmi legidiya lemezewaweri weyimi wede šerawīti lemek’elak’eli sayiẖoni jeribawini yemīyazorilachewi sewi ke’ālahi beẖone k’ut’a be’irigit’i temelese፡፡ menorīyawimi gehānemi nati፡፡ memeleshayitumi kefachi፡፡

[17] āligedelachiḫwachewimi gini ālahi gedelachewi፡፡ (ch’ibit’ini ‘āferi) bewerewerikimi gīzē ānite āliwerewerikimi፡፡ gini ālahi werewere (wede ‘ayinochachewi āderesewi)፡፡ le’āmanyochimi kerisu yeẖoneni melikami ts’ega lemesit’eti (yihini āderege)፡፡ ālahi semī ‘āwak’ī newina፡፡

[18] yihi (‘iwineti newi)፡፡ ālahimi yekeḥadīwochini tenikoli ādikamī newi፡፡

[19] fitiḥini (firidini) bitit’eyik’u fitiḥu be’irigit’i met’itolachiḫwali፡፡ (kihidetinina mewagatini) bitikelekelumi irisu le’inanite yeteshale newi፡፡ (wede megadeli) bitimelesumi inimelesaleni፡፡ serawītachihumi bitibezami inikwa kenanite minimi ātit’ek’imachihumi፡፡ ālahimi kemi’iminani gari newi፡፡

[20] inanite yamenachihu hoyi! ālahinina melikitenyawini tazezu፡፡ inanitemi yemitisemu sitiẖonu kerisu ātishishu፡፡

[21] inidenezīyami inesu yemayisemu sīẖonu semani inidaluti ātihunu፡፡

[22] ketenik’esak’ashochi hulu ālahi zenidi met’ifo tenikolenyochi inezīya yemayawik’uti፣ denik’orowochu፣ dīdawochu nachewi፡፡

[23] bewisit’achewimi degi menoruni ālahi bawek’e noro (yemeredatini mesimati) basemachewi neberi፡፡ (degi yelēlebachewi meẖonuni sīyawik’i) basemachewimi noro inesu iwinetini yetewi ẖonewi besheshu neberi፡፡

[24] inanite yamenachihu hoyi! (melikitenyawi) ḥiyawi wedemīyaderigachihu imineti bet’erachihu gīzē le’ālahina lemelikitenyawi tazezu፡፡ ālahimi besewiyewina belibu mekakeli yemīgaridi meẖonuni wederisumi yemitisebesebu meẖonachihuni iwek’u፡፡

[25] kenanitemi wisit’i inezīyani yebedelutini bicha leyita yematinekani fetena tet’enik’ek’u፡፡ ālahimi k’it’atu biritu meẖonuni iwek’u፡፡

[26] inanitemi bemidiri layi yetenak’achihu t’ik’ītochi ẖonachihu salachihu sewochi līnet’ik’uwachihu yemitiferu sitiẖonu yasit’egachihuni be’iridatawimi yaberetachihuni kemelikamochi sīsayochimi tameseginu zenidi yeset’achihuni āsitawisu፡፡

[27] inanite yamenachihu hoyi! ālahinina melikitenyawini ātikidu፡፡ āderawochachihunimi inanite iyawek’achihu ātikidu፡፡

[28] genizebochachihuna lijochachihumi fetena bicha meẖonachewinina ālahimi isu zenidi talak’i minida yalewi meẖonuni iwek’u፡፡

[29] inanite yamenachihu hoyi! ālahini bitiferu ye’iwineti meleyani birihani yaderigilachiḫwali፡፡ kifu širawochachihunimi ke’inanite layi yabisilachiḫwali፡፡ le’inanitemi yimirachiḫwali፡፡ ālahimi yetalak’i chirota balebēti newi፡፡

[30] inezīyami yekaduti līyasiruhi weyimi līgediluhi weyimi (kemeka) līyawet’uhi banite layi bemekerubihi gīzē (āsitawisi)፡፡ yimekiralumi ālahimi tenikolachewini yimelisibachewali፡፡ ālahimi kemekarīwochu hulu belayi newi፡፡

[31] ānik’ets’ochachinimi benesu layi betenebebu gīzē «be’irigit’i semitenali፤ beshani noro yezīhini bit’ē balini neberi፤ yihi yemejemerīyawochu sewochi ts’iḥufi teretochi inijī lēla āyidelemi» yilalu፡፡

[32] «gētachini hoyi! yihi irisu kanite zenidi (yetewerede) iwineti inide ẖone benya layi kesemayi dinigayochini āzinibibini weyimi āsamamī k’it’atini āmit’abini» balumi gīzē (āsitawisi)

[33] ālahimi ānite bewisit’achewi iyalehi (dinigayi bemazinebina basamamī k’it’ati) yemīk’et’achewi āyidelemi፡፡ ālahimi inesu mihiretini yemīleminu sīẖonu yemīk’et’achewi āyidelemi፡፡

[34] inesu ketekeberewi mesigīdi yemīkelekilu sīẖonumi ālahi (beseyifi) yemayik’et’achewi lenesu mini ālilachewi (yebētu) t’ebak’īwochimi ālineberumi፡፡ t’ebak’īwochu (kiḥidetini) tet’enik’ak’īwochu inijī lēlochu āyidelumi፡፡ gini ābizanyawochachewi āyawik’umi፡፡

[35] bebētu zenidimi (beka‘iba) sigidetachewi mafwach’etina mach’ebich’ebi inijī lēla ālineberemi፡፡ tikiduti beneberachihutimi negeri k’it’atini k’imesu (yibalalu)፡፡

[36] inezīya yekaduti ke’ālahi menigedi līkelekilu genizebochachewini yawet’alu፡፡ be’irigit’imi yawet’uwatali፡፡ kezīyami be’inesu layi ts’ets’eti tiẖonibachewalechi፡፡ kezīyami yishenefalu፡፡ inezīyami yekaduti wede gehānemi yisebesebalu፡፡

[37] ālahi met’ifowini kemelikamu līleyi met’ifowinimi kefīluni bekefīlu layi līyaderigina banidi layi līyanebabirewi begehānemi wisit’imi līyaderigewi (yisebesebalu)፡፡ inezīya inesu kesarīwochu nachewi፡፡

[38] lenezīya lekaduti belachewi፡- bīkelekelu le’inesu be’irigit’i yalefewini (šira) miḥireti yideregilachewali፡፡ (wede megadeli) bīmelesumi (inat’efachewaleni)፡፡ yek’edimowochu ḥizibochi limadi be’irigit’i ālifalechina፡፡

[39] huketimi isikematigenyi hayimanotimi hulu le’ālahi bicha isikemīẖoni diresi tegadelwachewi፡፡ bīkelekelumi ālahi yemīšerutini hulu temelikachi newi፡፡

[40] (ke’imineti) bīzorumi ālahi redatachihu meẖonuni ‘iwek’u፡፡ (irisu) mini yamiri t’ebak’ī! mini yamirimi redati

[41] kemaninyawimi negeri bet’ori (kekeḥadīwochi) yezerefachihutimi ānidi āmisitenyawi le’ālahina lemelikitenyawi፣ (lenebīyu) yezimidina balebētochimi፣ leyetīmochimi፣ lemisikīnochimi፣ lemenigedenyami yetegeba meẖonuni ‘iwik’u፣ be’ālahina bezīyami iwinetina wisheti beteleyebeti k’eni huletu ch’ifirochi betegenanyubeti (bebediri) k’eni bebarīyachini layi baweredinewi yemitaminu inideẖonachihu (yihinini ‘iwek’u)፡፡ ālahimi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[42] inanite bek’iribītu daricha ẖonachihu inerisumi beruk’ītu daricha ẖonewi yenegadēwochumi ch’ifira kenanite betachi sīẖonu beseferachihu gīzē (yadereginilachihuni āsitawisu)፡፡ betek’at’erachihumi noro bek’et’erowi beteleyayachihu neberi፡፡ gini ālahi līšerawi yemīgebawini negeri līfets’imi yemīt’efa sewi ke’āsireji beḫwala inidīt’efa ḥiyawi yemīẖonimi sewi ke’āsireji beḫwala ḥiyawi inidīẖoni (yalek’et’ero āgat’emachihu)፡፡ ālahimi be’irigit’i semī ‘āwak’ī newi፡፡

[43] ālahi beḥilimihi inesuni t’ik’īti ādirigo basayehi gīzē (āsitawisi)፡፡ inesuni bizu ādirigo basayehimi noro beferachihuna benegeru betech’ek’ach’ek’achihu neberi፡፡ gini ālahi ādanachihu፡፡ irisu bederetochi wisit’i yaleni hulu ‘āwak’ī newina፡፡

[44] ālahimi līšerawi yemīgebani negeri yifets’imi zenidi betegat’emachihu gīzē inerisuni be‘ayinochachihu t’ik’īti ādirigo yasayachihunina be‘ayinochachewimi layi yasanesachihuni (āsitawisu)፡፡ negerochumi hulu wede ālahi bicha yimelesalu፡፡

[45] inanite yamenachihu hoyi! serawītini beget’emachihu gīzē irigu፤ (mekitu)፡፡ ālahinimi bebizu āwisu፤ be’irigit’i tidinalachihuna፡፡

[46] ālahinina melikitenyawinimi tazezu፡፡ ātich’ek’ach’ek’umi፡፡ tiferalachihuna ḫayilachihumi tiẖēdalechina፡፡ tagesumi፤ ālahi keti‘igisitenyochi gari newina፡፡

[47] inidenezīya leti‘ibītina lesewochi yiyulinyi sīlu ke’ālahimi menigedi lemagedi ke’āgerachewi inidewet’uti ātiẖunu፡፡ ālahimi bemīšeruti hulu (be‘iwik’etu) kebabī newi፡፡

[48] seyit’animi širawochachewini le’inerisu basamerelachewina «zarē le’inanite kesewochi āshenafī yelachihumi inēmi le’inanite redati nenyi» bale gīzēmi (āsitawisi)፡፡ huletu ch’ifirochimi beteyayu gīzē፤ wedeḫwalawi āfegefege፡፡ «inē kenanite nits’uhi nenyi፡፡ inē inanite yematayutini āyalehu፡፡ inē ālahini iferalehu፡፡ ālahimi k’it’ate biritu newi» ālachewimi፡፡

[49] menafik’anina inezīya belibochachewi wisit’i beshita yalebachewi «inezīhini (musilīmochi) hayimanotachewi ātalelachewi» balu gīzē (āsitawisi)፡፡ be’ālahimi layi yemīt’ega (yashenifali)፤ ālahi āshenafī t’ibebenya newina፡፡

[50] inezīyanimi yekadutini mela’ikiti fītochachewinina jeribawochachewini iyemetu «yek’at’elonimi sik’ayi k’imesu» (iyalu) bemīgedilwachewi gīzē bitayi noro (āsidenigach’ini negeri tayi neberi)፡፡

[51] yihi ijochachihu basik’edemuti mikiniyati ālahimi lebarochu bedayi balemeẖonu newi (yibalalu)፡፡

[52] (yenezīya limadi) inide feri‘oni bētesebina inidenezīyami ke’inesu befīti inide neberuti limadi newi፡፡ be’ālahi ānik’ets’ochi kadu፤ ālahimi beḫat’ī’atochachewi yazachewi፤ ālahi ḫāyilenya k’it’ate biritu newina፡፡

[53] yihi (k’it’ati) ālahi beḥizibochi layi yelegesewini ts’ega benefisochachewi yalewini negeri isikemīlewit’u diresi yemayilewit’i bemeẖonu mikiniyati newi፡፡ ālahimi semī ‘āwak’ī newi፡፡

[54] inide feri‘oni bētesebochina inide’inezīyami ke’inesu befīti inide neberuti limadi (isikemīlewit’u diresi āyilewit’ibachewimi)፡፡ begētachewi te’āmirati āsitebabeluna beḫat’ī’atochachewi āt’efanachewi፡፡ yeferi‘oninimi bētesebochi āset’eminachewi፡፡ hulumi bedayochi neberumi፡፡

[55] kemīnik’esak’esu inisisawochi hulu ālahi zenidi yibelit’i kifuwochu inezīya zewetiri yekaduti nachewi፡፡ silezīhi inesu āyaminumi፡፡

[56] inezīya kenesu k’ali kīdani yeyazikibachewi kezīyami beyegīzēwi k’ali kīdanachewini yemīyaferisu nachewi፡፡ inesumi āyit’enek’ek’umi፡፡

[57] bet’orimi layi bitagenyachewi be’inerisu k’it’ati mikiniyati (lēlochu keḥadīwochi) yigesets’u zenidi keḫwalachewi yalutini betinibachewi፡፡

[58] keḥizibochimi kidatini bitifera (yekīdanuni mefiresi bemawek’i) bemetekakeli layi ẖonachihu kīdanachewini wedenesu t’alilachewi፡፡ ālahi kedatenyochini āyiwedimina፡፡

[59] inezīyami yekaduti ke’ālahi k’it’ati yamelet’u meẖonachewini āyasibu፡፡ inesu āyak’itumina፡፡

[60] le’inesumi kemaninyawimi ḫayilina ketajebu feresochimi yechalachihutini hulu be’irisu ye’ālahini t’elatina t’elatachihuni lēlochinimi ke’inerisu bek’eri yalutini yematawik’wachewini ālahi yemīyawik’achewini (menafik’ani) yemitashebirubeti sitiẖonu āzegajulachewi፡፡ kemaninyawimi negeri be’ālahi menigedi yemitilegisutimi minidawi wedenanite bemulu yiset’ali፡፡ inanitemi ātibedelumi፡፡

[61] wede ‘irik’imi bīyazenebilu wede iriswa āzenibili፡፡ be’ālahimi layi tet’ega፡፡ ineho irisu semī ‘āwak’ī newina፡፡

[62] līyataliluhimi bīfeligu ālahi bek’īhi newi፡፡ irisu ya be’iridatawina bemi’iminani yaberetahi newi፡፡

[63] belibochachewimi mekakeli yasimama newi፡፡ bemidiri yalewini hulu (hābiti) belegesiki noro belibochachewi mekakeli balasimamahi neberi፡፡ gini ālahi bemekakelachewi āsimama፡፡ irisu āshenafī t’ibebenya newina፡፡

[64] ānite nebīyu hoyi! ālahi bek’īhi newi፡፡ leteketeluhimi mi’iminani (ālahi bek’īyachewi newi)፡፡

[65] ānite nebīyu hoyi! mi’iminanini bemewagati layi ādefafirachewi፡፡ ke’inanite wisit’i haya tagashochi noru huleti metoni yashenifalu፡፡ ke’inanitemi meto bīnoru ke’inezīya kekaduti inesu yemayawik’u ḥizibochi sileẖonu shīhini yashenifalu፤

[66] āhuni ālahi ke’inanite layi āk’elelelachihu፡፡ be’inanite wisit’imi dikimeti menoruni ‘āwek’e፡፡ silezīhi ke’inanite meto tagashochi bīnoru huleti metoni yashenifalu፡፡ ke’inanitemi shīhi bīnoru be’ālahi fek’adi huleti shīhini yashenifalu፡፡ ālahimi ketagashochu gari newi፡፡

[67] lenebīyi bemidiri layi isitīyadekimi diresi le’irisu mirikonyochi līnoruti āyigebami፡፡ yek’iribītuni ‘alemi t’efī t’ik’imi tifeligalachihu፡፡ ālahimi mech’ereshayituni yishali፡፡ ālahimi āshenafī t’ibebenya newi፡፡

[68] ke’ālahi yalefe firidi balinebere noro bewesedachihuti (bēza) kebadi k’it’ati benekachihu neberi፡፡

[69] (ket’elati) kezerefachihutimi (hābiti) yetefek’ede melikami sīẖoni bilu፡፡ ālahinimi firu፡፡ ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡

[70] ānite nebīyu hoyi! kemirikonyochi be’ijochachihu laluti belachewi፡- «ālahi belibochachihu wisit’i begoni negeri (iminetini) bīyawik’i ke’inanite ketewesedebachihu yeteshaleni yiset’achiḫwali፡፡ le’inanitemi yimirachiḫwali፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡»

[71] līkeduhimi bīfeligu kezīhi befīti ālahini be’irigit’i keditewali፡፡ kenesumi āsimechitohali፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[72] inezīya yamenuna yetesededu፡፡ be’ālahimi menigedi layi begenizebochachewina benefisochachewi yetagelu፡፡ inezīyami (sidetenyochuni) yasit’eguna yeredu፡፡ inezīya kefīlochachewi lekefīlu redatochi nachewi፡፡ inezīyami yamenuna yalitesededu isikemīsededu diresi kenesu minimi zimidina yelachihumi፡፡ behayimanotimi iridatani bīfeligubachihu be’inanitena benesu mekakeli k’ali kīdani balachihu ḥizibochi layi kaliẖone besitek’eri benanite layi meridati ālebachihu፡፡ ālahimi yemitišerutini hulu temelikachi newi፡፡

[73] inezīyami yekaduti kefīlochachewi lekefīlu redatochi nachewi፡፡ (kemi’iminani meredadatini kekeḥadīyani mek’oraret’ini) batišeruti bemidiri layi huketina talak’i t’ifati yiẖonali፡፡

[74] inezīyami yamenuna yetesededu be’ālahimi menigedi layi yetagelu፣ inezīyami yasit’eguna yeredu inezīya inesu be’iwineti āmanyochi nachewi፡፡ le’inesumi miḥiretina yekebere sīsayi ālachewi፡፡

[75] inezīyami beḫwala yamenuna yetesededu፣ ke’inanitemi gari ẖonewi yetagelu inezīya kenanitewi nachewi፡፡ yezimidinawochi balebētochimi be’ālahi mets’iḥāfi kefīlochachewi bekefīlu (mewiresi) yetegebu nachewi፡፡ ālahi benegeru hulu ‘āwak’ī newi፡፡

አት-ተውባህ

Surah 9

[1] (yihichi) ke’ālahina kemelikitenyawi wede’inezīya k’ali kīdani wede tegabachiḫwachewi āgarīwochi yemitiderisi nits’iḥina nati፡፡

[2] bemidiri layimi ārati werochini (ts’et’itenyochi sitiẖonu) ẖīdu፡፡ inanitemi ke’ālahi (k’it’ati) yematamelit’u meẖonachihunina ālahimi keḥadīwochini āwaraji meẖonuni ‘iwek’u፤ (belwachewi)፡፡

[3] (yihi) ke’ālahina kemelikitenyawi betalak’u ḥāji k’eni yewet’a ālahi ke’āgarīwochu nits’uḥi newi melikitenyawimi (inidezīhu)፡፡ (kekihideti) bitits’ets’etumi irisu le’inanite belach’i newi፡፡ (ke’imineti) bitisheshumi inanite ālahini yematak’ituti meẖonachihuni ‘iwek’u bemaleti wede sewochi yemīderisi masitawek’īya newi፡፡ inezīyani yekadutinimi be’āsamamī k’it’ati ābisirachewi፡፡

[4] ke’āgarīwochu inezīya k’ali kīdani yetegabachiḫwachewina kezīyami minimi yalagodelubachihu benanite layimi ānidinimi yaliredubachihu sīk’eru፤ (inezīhini) k’ali kīdanachewini isikegīzēyatachewi (mech’eresha) mululachewi፡፡ ālahi t’inik’uk’ochini yiwedalina፡፡

[5] yetekeberutimi werochi balek’u gīzē āgarīwochuni be’āgenyachihubachewi sifira gideluwachewi፡፡ yazuwachewimi፣ kibebuwachewimi፣ le’inesumi (met’ebabek’i) beyemenigedu tek’emet’u፡፡ bīts’ets’etumi፣ solatinimi bedenibu bīsegidu፣ gidēta mits’iwatinimi bīset’u menigedachewini lik’ek’ulachewi፡፡ ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡

[6] ke’āgarīwochimi ānidu t’igenyinetini bīt’eyik’i ye’ālahini k’ali yisema zenidi āsit’egawi፡፡ kezīyami wede met’ebek’īyawi sifira ādirisewi፡፡ yihi inesu yemayawik’u ḥizibochi bemeẖonachewi newi፡፡

[7] le’āgarīwochu ālahi zenidina imelikitenyawi zenidi k’ali kīdani inidēti yinorachewali inezīya betekeberewi mesigīdi zenidi k’ali kīdani yetegabachiḫwachewi bicha sīk’eru፡፡ (inezīhi) bek’ali kīdanachewi le’inanite k’et’i isikalulachihu diresi lenerisumi k’et’i belulachewi፡፡ ālahi t’inik’uk’ochini yiwedalina፡፡

[8] be’inanite layi bīyayilumi be’inanite wisit’i zimidinanina k’ali kīdanini yemayit’ebik’u sīẖonu inidēti (k’ali kīdani yinorachewali)፡፡ be’āfochachewi yasiwedidwachiḫwali፡፡ libochachewimi inibī yilalu፡፡ ābizanyochachewimi āmets’enyochi nachewi፡፡

[9] be’ālahi ānik’ets’ochi t’ik’ītini waga gezu፡፡ kemenigedumi āgedu፡፡ inerisu yišeruti yeneberuti šira kefa

[10] bemi’imini negeri zimidinanimi kīdaninimi āyit’ebik’umi፤ inezīyami inesu weseni ālafīwochi nachewi፡፡

[11] bīts’ets’etumi፣ solatinimi bīsegidu፣ zekanimi bīset’u yehayimanoti wenidimochachihu nachewi፡፡ lemīyawik’u ḥizibochimi ānik’ets’ochini inabiraraleni፡፡

[12] kek’ali kīdanachewi beḫwala meḥalawochachewini bīyaferisu፣ hayimanotachihunimi bīyanewiru፣ yekihideti merīwochini (kekihideti) yikelekelu zenidi tewaguwachewi፡፡ inerisu k’ali kīdani yelachewimina፡፡

[13] meḥalawochachewini yaferesutini melikitenyawinimi lemawit’ati yasebutini ḥizibochi inesu lemejemerīya gīzē yejemeruwachihu sīẖonu lemini ātiwaguwachewimi tiferuwachewalachihuni mi’iminani inide ẖonachihumi ālahi yibelit’i litiferuti yetegebawi newi፡፡

[14] tegadeluwachewi፡፡ ālahi be’ijochachihu yasek’ayachewali፡፡ yawaridachewalimi፡፡ be’inesumi layi yiredachiḫwali፡፡ yemi’iminani ḥizibochinimi libochi yashirali፡፡

[15] yelibochachihunimi k’uch’iti yasiwegidali፡፡ ālahimi kemīshawi sewi layi ts’ets’etini yik’ebelali፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[16] inezīyani ke’inanite wisit’i yetagelutinina ke’ālahimi kemelikitenyawimi kemi’imenanimi lēla misit’īrenya wedaji yaliyazutini ālahi sayigelits’i lititewi tasibalachihuni ālahimi bemitišeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡

[17] lekeḥadīwochi benefisochachewi layi bekihideti yemīmesekiru sīẖonu ye’ālahini mesigīdochi līšeru āyigebachewimi፡፡ inezīya širawochachewi tebelashu፡፡ inesumi be’isati wisit’i zewitarīwochi nachewi፡፡

[18] ye’ālahini mesigīdochi yemīšerawi be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yamene፣ solatinimi bedenibu yesegede፣ gidēta mits’iwatinimi yeset’e ke’ālahimi lēla (maninimi) yalifera sewi bicha newi፡፡ inezīyami ketemeruti ch’imiri meẖonachewi teregaget’e፡፡

[19] ka‘ibani gobinyiwochini mat’et’atinina yetekeberewini mesigīdi meširatini be’ālahina bemech’ereshawi k’eni inidamenena be’ālahi menigedi inidetagele sewi (iminetina tigili) āderegachihuni ālahi zenidi āyitekakelumi፡፡ ālahimi bedayochi ḥizibochini āyimerami፡፡

[20] inezīya yamenuti፣ ke’āgerachewimi yetesededuti፣ begenizebochachewina benefisochachewimi be’ālahi menigedi layi yetageluti ālahi zenidi bedereja bet’ami yelak’u nachewi፡፡ inezīyami inesu filagotachewini yagenyu nachewi፡፡

[21] gētachewi kerisu beẖonewi izinetina widēta begenetochimi lenesu bewisit’iwa yemayak’warit’i met’ek’emīya yalebati sitiẖoni yabesirachewali፡፡

[22] bewisit’wa zelalemi zewitarīwochi sīẖonu (yabesirachewali)፡፡ ālahi irisu zenidi talak’i minida ālena፡፡

[23] inanite yamenachihu hoyi! ābatochachihuna wenidimochachihu kihidetini ke’imineti ābilit’ewi bīwedu wedajochi ādirigachihu ātiyazuwachewi፡፡ ke’inanitemi wisit’i wedaji yemīyaderigachewi inezīya inesu bedayochi nachewi፤

[24] «ābatochachihuna wenidochi lijochachihu፣ wenidimochachihumi፣ mīsitochachihumi፣ zemedochachihumi፣ yesebesebachiḫwachewi hābitochimi፣ mekiseruwani yemitiferuwati nigidimi፣ yemitiwedwachewi menorīyawochimi inanite zenidi ke’ālahina kemelikitenyawi berisu menigedimi kemetageli yibelit’i yetewededu inideẖonu ālahi ti’izazuni isikemīyamet’a diresi tet’ebabek’u» belachewi፡፡ ālahimi āmets’enyochi ḥizibochini āyimerami፡፡

[25] ālahimi bebizu sifirawochi be’irigit’i redachihu፤ yeḥuneyinimi k’eni bizatachihu be’āsidenek’echachihuna ke’inanitemi minimi balit’ek’emechachihu gīzē midirimi kesifatwa gari bet’ebebechachihuna kezīyami teshenafīwochi ẖonachihu bezorachihu gīzē (redachihu)፡፡

[26] kezīyami ālahi irigatawini bemelikitenyawina bemi’iminanochu layi āwerede፡፡ yalayachiḫwachewinimi serawīti āwerede፡፡ inezīyani yekadutinimi bemegedelina bememareki āsek’aye፡፡ yihimi yekeḥadīyani fida newi፡፡

[27] kezīyami kezīhi beḫwala ālahi bemīshawi sewi layi ts’ets’etini yik’ebelali፡፡ ālahimi ijigi meḥarī āzanyi newi፡፡

[28] inanite yamenachihu hoyi! āgarīwochi irikusochi bicha nachewi፡፡ kezīhimi ‘ametachewi beḫwala yetekeberewini mesigīdi āyik’irebu፡፡ diẖinetinimi bitiferu ālahi bīsha kechirotawi be’irigit’i yakebirachiḫwali፡፡ ālahi ‘āwak’ī t’ibebenya newina፡፡

[29] ke’inezīya mets’iḥāfini keteset’uti sewochi inezīyani be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yemayaminutini፣ ālahina melikitenyawi irimi yaderegutinimi irimi yemayaderigutinina iwinetenyawinimi hayimanoti yemayik’ebelutini inerisu yetewaredu ẖonewi gibirini be’ijochachewi isikemīset’u diresi tewaguwachewi፡፡

[30] āyihudi ‘uzeyiri ye’ālahi liji newi ālechi፡፡ kirisitīyanochimi ālimesīḥi ye’ālahi liji newi ālu፡፡ yihi be’āfochachewi (yemīnageruti) k’alachewi newi፡፡ ye’inezīyani kenesu befīti yekadutini sewochi k’ali yamesasilalu፡፡ ālahi yat’ifachewi፡፡ (ke’iwineti) inidēti yimelesalu

[31] ke’irisu bek’eri lēla āmilaki yelēlewini ānidini āmilaki līgezu inijī yalitazezu sīẖonu līk’awinitochachewinina menekosatachewini፣ yemeriyemini liji ālimesīḥinimi ke’ālahi lēla āmalikiti ādirigewi yazu፡፡ kemīyagaruti hulu yet’era newi፡፡

[32] ye’ālahini birihani be’āfochachewi lemat’ifati yifeligalu፡፡ ālahimi keḥadīwochi bīt’elumi inikwa birihanuni memulatini iniji lēlani āyishami፡፡

[33] irisu ya āgarīwochu bīt’elumi melikitenyawini (muḥāmedini) bek’ini menigedina be’iwinetenya hayimanoti layi kehayimanoti hulu belayi yifa yaderigewi zenidi yelakewi newi፡፡

[34] inanite yamenachihu hoyi! kelīk’awinitina kemenekosati bizuwochu yesewochini genizebochi bewisheti be’irigit’i yibelalu፡፡ ke’ālahimi menigedi yagidalu፡፡ inezīyanimi werik’inina birini yemīyadelibutini be’ālahimi menigedi layi yemayawet’watini be’āsamamī k’it’ati ābisirachewi፡፡

[35] beriswa layi begehānemi isati wisit’i bemīgalibatina ginibarochachewimi፣ gonochachewimi፣ jeribawochachewimi beriswa bemītekosu k’eni (āsamamī beẖone k’it’ati ābisirachewi)፡፡ yihi lenefisochachihu yadelebachihuti newi፡፡ tadelibuti yeneberachihutinimi k’imesu (yibalalu)፡፡

[36] yewerochi k’ut’iri ālahi zenidi be’ālahi mets’iḥāfi wisit’i semayatinina midirini befet’erebeti k’eni ‘āšira huleti weri newi፡፡ ke’inesu āratu yetekeberu nachewi፡፡ yihi k’et’itenyawi hayimanoti newi፡፡ be’inerisu wisit’imi nefisochachihuni ātibedilu፡፡ āgarīwochinimi be’ānidi layi ẖonewi inidemīwaguwachihu be’ānidi layi ẖonachihu tegadeluwachewi፡፡ ālahimi kemīferuti gari meẖonuni ‘iwek’u፡፡

[37] ye’āniduni weri kibiri wede lēlawi mazegiyeti bekihideti layi (kihidetini) mech’emeri bicha newi፡፡ be’irisu inezīya yekaduti sewochi yisasatubetali፡፡ be’ānidi ‘ameti yetefek’ede yaderigutali፡፡ belēlawi ‘ametimi yawegizutali፡፡ (yihi) ālahi yakeberachewini werochi k’ut’iri līyasitekakilu፣ ālahimi irimi yaderegewini yetefek’ede līyaderigu newi፡፡ yeširawochachewi met’ifowi lenerisu tewabelachewi፡፡ ālahimi keḥadīyani ḥizibochini āyimerami፡፡

[38] inanite yamenachihu hoyi! be’ālahi menigedi (lemetageli) wit’u betebalachihu gīzē wede midiri yemitiwezefuti le’inanite mini ālachihu yek’iribītuni ḥiyiweti kemech’ereshayitu yibelit’i wededachihuni yek’iribītumi ḥiyiweti t’ik’imi bemech’ereshayitu (ānits’ari) t’ik’īti inijī āyidelemi፡፡

[39] lezemecha batiwet’u (ālahi) āsamamīni k’it’ati yik’et’achiḫwali፡፡ ke’inanite lēla yeẖonunimi ḥizibochi yilewit’ali፡፡ beminimi ātigodutimimi፡፡ ālahimi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[40] (nebīyuni) batireduti inezīya yekaduti ḥizibochi yehuleti (sewochi) huletenya ẖono (kemeka) bawet’uti gīzē ālahi be’irigit’i reditotali፡፡ huletumi bewashawi salu legwadenyawi ātizeni ālahi ke’inya gari newina bale gīzē ālahimi meregagatini be’irisu layi āwerede፡፡ balayachiḫwachewimi serawīti āberetawi፡፡ ye’inezīyanimi yekadutini sewochi k’ali zik’itenya āderege፡፡ ye’ālahimi k’ali le’iriswa kefitenya nati፡፡ ālahimi āshenafī t’ibebenya newi፡፡

[41] k’elalochimi kebadochimi ẖonachihu zimetu፡፡ be’ālahimi menigedi begenizebochachihu benefisochachihumi tagelu፡፡ yihi yemitawik’u bitiẖonu lenanite bet’ami yeteshale newi፡፡

[42] (yet’erahibachewi negeri) k’iribi t’ik’imina mekakelenya guzo beẖone noro beteketeluhi neberi፡፡ gini benesu layi menigedītu rak’echibachewi፡፡ «bechalinimi noro ke’inanite gari bewet’ani neberi» sīlu be’ālahi yimilalu፡፡ nefisochachewini yat’efalu፡፡ ālahimi inesu wishetamochi meẖonachewini be’irigit’i yawik’ali፡፡

[43] ālahi ke’ānite yik’iri āle፡፡ inezīya iwinetenyawochu lanite isikemīgelets’ulihina wishetamochunimi isikemitawik’i diresi lenerisu (inidīk’eru) lemini fek’edikilachewi

[44] inezīya be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yemīyaminuti begenizebochachewina benefisochachewi kemetagelachewi (lemek’ireti) fek’adini āyit’eyik’uhimi፡፡ ālahimi yemīferutini ‘āwak’ī newi፡፡

[45] fek’adini yemīt’eyik’uhi inezīya be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yemayaminuti libochachewimi yetet’erat’eruti bicha nachewi፡፡ inesumi bet’irit’arēyachewi wisit’i yiwalilalu፡፡

[46] mewit’atinimi basebu noro lerisu zigijitini basenadu neberi፡፡ gini ālahi (lemewit’ati) inik’isik’asēyachewini t’ela (ālishawimi)፡፡ āsenefachewimi፡፡ ketek’emach’ochumi gari tek’emet’u tebalu፡፡

[47] ke’inanite gari bewet’u noro t’ifatini inijī āyich’emirulachihumi neberi፡፡ huketinimi yemīfeligulachihu sīẖonu bemekakelachihu (bemasabek’i) yichakolu neberi፡፡ benanitemi wisit’i lenesu ādamach’ochi ālwachewi፡፡ ālahimi bedayochini ‘āwak’ī newi፡፡

[48] inerisu t’eyiwochi sīẖonu iwinetu isikemet’ana ye’ālahimi ti‘izazi isiketegelets’e diresi kezīhi befīti huketini be’irigit’i felegu፡፡ negerochinimi hulu āgelabet’ulihi፡፡

[49] kenesumi wisit’i «le’inē fik’edilinyi ātimokirenyimi» yemīli sewi ālile፡፡ nik’u! bemekera wisit’i wedek’u፡፡ gehānemimi keḥadīwochini be’irigit’i kebabī nati፡፡

[50] melikami negeri bitagenyihi tasikefachewalechi፡፡ mekerami bitagenyihi «kezīhi befīti be’irigit’i t’inik’ak’ēyachinini yizenali» yilalu፡፡ inerisumi tedesachochi ẖonewi yisheshalu፡፡

[51] «ālahi lenya yets’afelini (t’ik’imi) inijī lēla āyinekanimi፡፡ irisu redatachini newi፡፡ be’ālahi layimi mi’imenani yimeku» belachewi፡፡

[52] «be’inya layi kehuletu melikamochi ānidenyawani inijī lēlani tit’ebabek’alachihuni inyami ālahi ke’irisu beẖonewi k’it’ati weyimi be’ijochachini yemīyat’efachihu meẖonuni benanite layi init’ebabek’aleni፡፡ tet’ebabek’umi inya ke’inanite gari tet’ebabak’īwochi nenina» belachewi፡፡

[53] «wedachihumi ẖone t’elitachihu legisu፡፡ ke’inanite tek’ebayi yelachihumi፡፡ inanite āmets’enyochi ḥizibochi nachihuna» belachewi፡፡

[54] ligisinawochachewini kenesu tek’ebayi yemīyagenyu kemeẖoni inesu be’ālahina bemelikitenyawi yekadu፣ solatinimi inesu takachochi ẖonewi besitek’eri yemayisegidu፣ inesumi t’eyiwochi ẖonewi besitek’eri yemayiset’u meẖonachewi inijī lēla ālikelekelachewimi፡፡

[55] genizebochachewina lijochachewimi āyidinek’uhi፡፡ ālahi yemīshawi bek’iribītu ḥiyiweti benerisu (begenizebochachewina belijochachewi) līk’et’achewi nefisochachewimi inesu keḥadīwochi ẖonewi līwet’u bicha newi፡፡

[56] inesumi be’irigit’i ke’inanite lemeẖonachewi be’ālahi yimilalu፡፡ inerisumi kenanite āyidelumi፡፡ gini inesu (āgarīwochini yagenye inidayagenyachewi) yemīferu ḥizibochi nachewi፡፡

[57] met’egīyani weyimi washawochini weyimi megibīyani (k’edada) bagenyu noro inerisu iyegesegesu wederisu besheshu neberi፡፡

[58] kenesumi wisit’i bemits’iwatochi yemīzelifuhi sewochi ālu፡፡ keriswami (yemīshutini) bīsiset’u yidesetalu፡፡ keriswami bayisiset’u inesu yani gīzē yit’elalu፡፡

[59] inesumi ālahina melikitenyawi yeset’achewini bewededu፣ «ālahimi bek’īyachini newi፤ ālahi kechirotawi be’irigit’i yiset’enali፣ melikitenyawimi (yiset’enali)፣ inya wede ālahi kejayochi neni» balu noro (lenesu beteshalachewi neberi)፡፡

[60] gidēta mits’iwatochi (yemīkefeluti) lediẖochi፣ lemisikīnochimi፣ beriswami layi lemīšeru šeratenyochi፣ libochachewimi (be’isilimina) lemīlemameduti፣ ch’anik’awochinimi (bebarineti tegezhīwochini) nets’a bemawit’ati፣ bebale ‘idawochimi፣ be’ālahi menigedimi bemīšeru፣ bemenigedenyami bicha newi፡፡ ke’ālahi yetedenegegechi gidēta nati፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[61] ke’inesumi (kemenafik’ani) inezīya nebīyuni yemīyasek’ayu «irisumi joro newi» (werē semī newi) yemīlu ālilu belachewi፡፡ le’inanite yebego (werē) semī newi፡፡ be’ālahi yaminali፣ mi’iminaninimi yaminachewali፣ ke’inanitemi wisit’i lenezīya lamenuti izineti newi፡፡ inezīyami ye’ālahini melikitenya yemīyasek’ayu lenesu āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[62] ālahinina melikitenyawini līyasiwedidu tegebīyachewi sīẖoni inaniteni yasiwededwachihu zenidi be’ālahi yimilulachiḫwali፡፡ mi’iminanochi bīẖonu (ālahinina melikitenyawini yasiwedidu)፡፡

[63] ālahinina melikitenyawini yemīkerakeri sewi le’irisu yegehānemi isati bewisit’wa zewitarī sīẖoni yetegebachīwi meẖonuni āyawik’umini yihi talak’i wirideti newi፡፡

[64] menafik’ani belibochachewi wisit’i yalewini negeri yemitinegirachewi sura be’inerisu layi mewiredwani yiferalu፡፡ «ālagit’u ālahi yemitiferutini hulu gelach’i newi» belachewi፡፡

[65] be’irigit’i bitit’eyik’achewi «inya yeminizebarik’ina yeminich’aweti bicha neberini» yilalu፡፡ «be’ālahina be’ānik’ets’ochu፣ bemelikitenyawimi talagit’u neberachihuni» belachewi፡፡

[66] ātamekanyu፤ ke’iminetachihu beḫwala be’irigit’i kadachihu፡፡ ke’inanite ānidwani ch’ifira binimiri (lēlawani) ch’ifira inesu ḫat’ī’ātenyochi bemeẖonachewi inik’et’aleni፡፡

[67] menafik’anina menafik’ati kefīlochachewi kekefīlu nachewi፡፡ bemet’ifo negeri yazalu kedegimi negeri yikelekilalu፡፡ ijochachewinimi (keligisina) yisebesibalu፡፡ ālahini resu፡፡፤ silezīhi (irisu) wachewi፡፡ menafik’ani āmets’enyochu inesu nachewi፡፡

[68] menafik’aninina menafik’atini፣ keḥadīwochinimi ālahi yegehānemini isati bewisit’wa zewitarīwochi sīẖonu k’ali gebitolachewali፡፡ iriswa bek’īyachewi nati፡፡ ālahimi regimwachewali፡፡ le’inerisumi zewitarī k’it’ati ālachewi፡፡

[69] inidenezīya kenanite befīti inide neberuti nachihu፡፡ ke’inanite yibelit’i beḫayili yeberetu begenizebochimi belijochimi yibelit’i yebezu neberu፡፡ be‘idilachewimi tet’ek’emu፡፡ inezīyami ke’inanite befīti yeneberuti be‘idilachewi inidetet’ek’emu be‘idilachihu tet’ek’emachihu፡፡ inidenezīyami inidezebarek’uti zebarek’achihu፡፡ inezīya širawochachewi bek’iribītumi bemech’ereshayitumi ‘alemi tebelashu፡፡ inezīyami kesarīwochu inesu nachewi፡፡

[70] ye’inezīya ke’inanite befīti yeneberuti yenuḥi ḥizibochi፣ ye‘adina yesemudimi፣ ye’ībirahīmimi ḥizibochi yemediyeni balebētochina yetegelibach’ochumi ketemochi werē ālimet’alachewimini melikitenyochachewi bete‘amirati met’wachewi፡፡ ālahimi yemībedilachewi ālineberemi፡፡ gini nefisochachewini yemībedilu neberu፡፡

[71] mi’iminina mi’iminatimi kefīlochachewi lekefīlu redatochi nachewi፡፡ bedegi negeri yazalu፤ kekifumi yikelekilalu፡፡ solatinimi yisegidalu፡፡ zekanimi yiset’alu፡፡ ālahinina melikitenyawinimi yitazezalu፡፡ inezīyani ālahi be’irigit’i yazinilachewali፡፡ ālahi āshenafī t’ibebenya newina፡፡

[72] ālahi mi’iminaninina mi’iminatini keširochachewi wenizochi yemīfesubachewini genetochi bewisit’achewi zewitarīwochi sīẖonu bemenorīya genetochimi wisit’i melikami menorīya bētochini k’ali gebitolachewali፡፡ ke’ālahimi yeẖonewi widēta kehulu yebelet’e newi፡፡ yihi irisu talak’i idili newi፡፡

[73] ānite nebīyu hoyi! keḥadīwochinina menafik’anini tageli፡፡ be’inesumi layi ch’ekini፡፡ menorīyachewimi gehānemi nati፡፡ memeleshayitumi kefachi፡፡

[74] minimi yalalu lemeẖonachewi be’ālahi yimilalu፡፡ yekihidetinimi k’ali be’irigit’i ālu፡፡ ke’isiliminachewimi beḫwala kadu፡፡ yalagenyutinimi negeri āsebu፡፡ ālahimi kechirotawi melikitenyawimi (inidezīhu) yakeberachewi meẖonuni inijī lēlani ālit’elumi፡፡ bīts’ets’etumi le’inesu yeteshale yiẖonali፡፡ bīsheshumi ālahi bek’iribītuna bemech’ereshayitu ‘alemi āsamamīni k’it’ati yik’et’achewali፡፡ le’inesumi bemidiri wisit’i minimi wedajina redati yelachewimi፡፡

[75] ke’inesumi «ālahini kechirotawi bīset’eni be’irigit’i inimets’ewitaleni kemelikamochumi be’irigit’i iniẖonaleni» sīli k’ali yetegaba ālile፡፡

[76] kechirotawimi beset’achewi gīzē be’irisu sesetu፡፡ inesu (kīdanachewini) yetewu ẖonewimi zoru፡፡

[77] ālahinimi k’ali yegebuletini bemafiresachewina yiwashutimi beneberuti mikiniyati isikemīgenanyuti k’eni diresi nifik’inani āsiketelachewi፡፡

[78] ālahi misit’īrachewinina wiyiyitachewini yemīyawik’i meẖonuni ālahimi ruk’ochini hulu bet’ami ‘āwak’ī meẖonuni āyawik’umini

[79] inezīya kemi’iminani bemits’iwatochi fek’adenya yeẖonutini፣ inezīyanimi yechilotachewini yakili iniji yemayagenyutini sewochi yemīyanewiru፣ ke’inesumi yemīsik’u ālahi kenesu yisalek’ibachewali፤ (yik’et’achewali)፡፡ le’inesumi āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[80] le’inerisu miḥiretini leminilachewi፤ weyimi le’inesu miḥiretini ātileminilachewi (ikuli newi)፡፡ le’inesu seba gīzē miḥiretini bitileminilachewi ālahi lenesu befits’umi āyimirimi፡፡ yihi inerisu ālahina melikitenyawini bemekadachewi newi፡፡ ālahimi āmets’enyochi ḥizibochini āyak’enami፡፡

[81] inezīya kezemecha yek’eruti ke’ālahi melikitenya beḫwala bemek’emet’achewi tedesetu፡፡ be’ālahimi menigedi begenizebochachewina benefisochachewi metagelini t’elu፡፡ «beḥāruri ātiẖīdu» ālumi፡፡ «yegehānemi isati tekwasanetu bet’ami yebereta newi» belachewi፡፡ yemīyawik’u bīẖonu noro (āyik’erumi neberi)፡፡

[82] t’ik’ītinimi yisak’u፡፡ yišeruti beneberuti waga bizuni yalek’isalu፡፡

[83] ke’inesumi wede ẖonechiwi ch’ifira ālahi bīmelisihi (ke’ānite gari) lemewit’atimi bīyasifek’iduhi፡-«kenē gari befits’umi ātiwet’umi፡፡ ke’inēmi gari t’elatini ātiwagumi፡፡ inanite bemejemerīya gīzē mek’emet’ini wedachiḫwalina፡፡ ketek’emach’ochu garimi tek’emet’u» belachewi፡፡

[84] ke’inesumi be’ānidimi bemote sewi layi fets’imo ātisigedi፡፡ bemek’abirumi layi ātik’umi፡፡ inesu ālahinina melikitenyawini kidewalina፡፡ inesumi āmets’enyochi ẖonewi motewalina፡፡

[85] genizebochachewina lijochachewimi āyidinek’uhi፡፡ ālahi yemīshawi bek’iribītu ‘alemi benesu līk’et’achewina keḥadīwochimi ẖonewi nefisochachewi inidīwet’u bicha newi፡፡

[86] be’ālahi imenu፡፡ kemelikitenyawimi gari ẖonachihu tagelu፤ bemaleti mi‘irafi beteweredechi gīzē kenesu yesefī hābiti balebētochi yeẖonuti (lemek’ireti) fek’adi yit’eyik’uhali፡፡ «ketek’emach’ochu garimi iniẖuni teweni» yiluhali፡፡

[87] bebēti kemīk’eruti gari meẖonachewini wededu፡፡ belibochachewimi layi (zigeti) tatemebachewi፡፡ silezīhi inesu āyawik’umi፡፡

[88] gini melikitenyawi inezīyami kerisu gari yamenuti begenizebochachewimi benefisochachewimi tagelu፡፡ inezīyami melikamochi hulu lenesu nachewi፡፡ inezīyami inesu minyotachewini yagenyu nachewi፡፡

[89] le’inesumi genetochini beširachewi wenizochi yemīfesubachewini bewisit’achewi zewitarīwochi sīẖonu ālahi āzegajitolachewali፡፡ yihi talak’i maginyeti newi፡፡

[90] ke’ā‘irabochimi yik’irita felagīwochu le’inesu inidīfek’edilachewi met’u፡፡ inezīya ālahinina melikitenyawini yewashutimi tek’emet’u፡፡ kenesu inezīyani yekadutini āsamamī k’it’ati be’irigit’i yinekachewali፡፡

[91] bedekamochi layi bebeshitenyochimi layi benezīyami yemīyawet’uti genizebi bemayagenyuti layi le’ālahina lemelikitenyawi fits’umi tazazhochi keẖonu (bayiwet’umi) ḫat’ī’ati yelebachewimi፡፡ bebego ādiragīwochi layi (yewek’esa) menigedi minimi yelebachewimi፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡

[92] be’inezīyami litich’inachewi bemet’uhi gīzē «berisu layi yemich’inachihu (āgasesi) ālagenyimi፤» yalikachewi sitiẖoni yemīyawet’uti genizebi balemaginyetachewi lemazenachewi ‘ayinochachewi inibani iyafesesu bezoruti layi (yewek’esa menigedi yelebachewimi)፡፡

[93] (yewek’esa) menigedu be’inezīya inesu balets’egawochi ẖonewi salu lemek’ireti fek’adi bemīt’eyik’uhi sewochi layi bicha newi፡፡ kek’erīwochu gari meẖonachewini wededu፡፡ ālahimi belibochachewi layi ātemebachewi፤ silezīhi inesu āyawik’umi፡፡

[94] wede’inesu betemelesachihu gīzē mikiniyatachewini yak’eribulachiḫwali፡፡ ātamekanyu፤ inaniteni fets’imo ānaminimi፡፡ ālahi kewerēwochachihu be’irigit’i negironalina፡፡ ālahimi širachihuni be’irigit’i yayali፡፡ melikitenyawimi (inidezīhu)፤ kezīyami ruk’inina k’iribini hulu ‘āwak’ī wede ẖonewi (ālahi) timelesalachihu wedīyawimi tišeruti yeneberachihutini hulu yinegirachiḫwali belachewi፡፡

[95] wede’inesu betemelesachihu gīzē inidititewiwachewi le’inanite be’irigit’i be’ālahi yimilalu፡፡ inesunimi tewachewi፡፡ inesu irikusochi nachewina፡፡ yišerutimi beneberuti waga menorīyachewi gehānemi newi፡፡

[96] ke’inesu tiwedulachewi zenidi lenanite yimilulachiḫwali፡፡ ke’inesu bitiwedumi ālahi āmets’enyochi ḥizibochini āyiwedimi፡፡

[97] ā‘irabochi bekihidetina benifik’ina bet’ami yeberetu፤ ālahimi bemelikitenyawi layi yaweredewini ḥigigati balemawek’i yetegebu nachewi፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[98] ke’ā‘irabochimi (be’ālahi menigedi) yemīwet’awini (genizebi) ‘ida ādirigo yemīyizi be’inanitemi layi yegīzēni megelebabet’i yemīt’ebabek’i sewi ālile፡፡ be’inesu layi t’ifatu yizuribachewi፡፡ ālahimi semī ‘āwak’ī newi፡፡

[99] ke’ā‘irabochimi be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yemīyamini yemīset’achewinimi (mits’iwatochi) ālahi zenidi mek’arebīyawochina wede melikitenyawi ts’elotochi medaresha ādirigo yemīyizi sewi ālile፡፡ nik’u! iriswa le’inesu be’irigit’i āk’arabī nati፡፡ ālahi bechirotawi wisit’i (begenetu) be’irigit’i yasigebachewali፡፡ ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡

[100] kesidetenyochuna keredatochumi sīẖonu yemejemerīyawochu k’edamīwochi inezīyami bebego šira yeteketelwachewi ālahi ke’inesu wedwali ke’irisumi wedewali፡፡ beširochachewimi wenizochi yemīfesubachewini genetochi bewisit’achewi zele‘alemi newarīwochi sīẖonu le’inerisu āzegajitolachewali፡፡ yihi talak’i ‘idili newi፡፡

[101] bezurīyachihumi kaluti ke‘ārebi zelanochi menafik’ani ālilu፡፡ kemedīna sewochimi benifik’ina layi bemamets’i yezeweteru ālilu፡፡ ātawik’achewimi፡፡ inya inawik’achewaleni፡፡ huleti gīzē inik’et’achewaleni፡፡ kezīyami wedetalak’i k’it’ati yimelesalu፡፡

[102] lēlochimi beḫat’ī’ātochachewi yetenazezu melikami širanina lēlani met’ifo šira yek’elak’elu ālilu፡፡ ālahi ke’inesu ts’ets’etachewini līk’ebeli yikejelali፡፡ ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡

[103] kegenizebochachewi sitiẖoni be’iriswa yemitat’erachewina yemitafafachewi yeẖonechini mits’iwati yazi፡፡ lenesumi ts’eliyilachewi፡፡ ts’elotihi le’inesu irigata newina ālahimi semī ‘āwak’ī newi፡፡

[104] ālahi irisu kebarochu nisiḥani yemīk’ebeli mits’iwatochinimi yemīwesidi meẖonuni ālahimi irisu ts’ets’etini tek’ebayi āzanyi meẖonuni āyawik’umi

[105] belachewimi širu ālahi šerachihuni be’irigit’i yayalina፡፡ melikitenyawina mi’iminanimi (inidezīhu yayalu)፡፡ ruk’unina k’iribuni hulu ‘āwak’ī wede ẖonewimi (ālahi) be’irigit’i timelesalachihu፡፡ tišerutimi yeneberachihutini hulu yinegirachiḫwali፡፡

[106] lēlochimi le’ālahi ti‘izazi yetek’oyu ḥizibochi ālilu፡፡ weyi yik’et’achewali weyimi kenesu layi ts’ets’etini yik’ebelali፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[107] inezīyami (mi’iminanini) lemegudati፣ kihidetinimi lemaberitati፣ bemi’iminanimi mekakeli lemeleyayeti፣ ke’āhuni befīti ālahinina melikitenyawini yetewagawinimi sewi lemet’ebabek’i mesigīdini yešeruti (kenesu nachewi)፡፡ melikamini šira inijī lēla ālishanimi sīlumi be’irigit’i yimilalu፡፡ ālahimi inesu be’irigit’i wishetamochi meẖonachewini yimesekirali፡፡

[108] be’irisu wisit’i befits’umi ātisigedi፡፡ kemejemerīya k’eni yizo be’ālahi firacha layi yetemešeretewi (yek’uba) mesigīdi bewisit’u litisegidibeti yilik’i yetegebawi newi፡፡ be’isu wisit’i met’iraratini yemīwedu wenidochi ālilu፡፡ ālahimi tet’irarīwochini yiwedali፡፡

[109] ālahini bemefiratina widētawini bemefelegi layi ginibuni yemešeretewi sewi yibelit’alini weyisi gorifi besheresherewi lemenadi betek’arebe gedeli āfafi layi ginibuni yemešeretewina berisu (yizoti) begehānemi isati wisit’i yewedek’e (yibelit’ali)፡፡ ālahimi bedelenyochi ḥizibochini āyimerami፡፡

[110] ya yekabuti ginibachewi libochachewi (bemoti) kalitek’oraret’u bek’eri belibochachewi wisit’i yemet’erat’eri mikiniyati kemeẖoni āyiwegedimi፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[111] ālahi kemi’iminani nefisochachewinina genizebochachewini geneti le’inesu bicha yalachewi bemeẖoni gezachewi፡፡ be’ālahi menigedi layi yigadelalu፡፡ yigedilalumi፤ yigedelalumi፡፡ betewirati be’īnijilina bek’uri’animi (yetenegerewini) tesifa be’irisu layi āregaget’e፡፡ ke’ālahimi yebelet’e bekīdanu yemīmola manewi bezīyami be’irisu beteshashat’achihubeti shiyach’achihu tedesetu፡፡ yihimi irisu talak’i ‘idili newi፡፡

[112] (inerisu) tets’ets’achīwochi፣ tegezhīwochi፣ āmesiganyochi፣ ts’wamīwochi፣ āgonibashochi፣ beginibari tedefīwochi፣ bebego šira āzazhochi kekifumi kelikayochi፣ ye’ālahinimi ḥigigati t’ebak’īwochi nachewi mi’iminaninimi ābisiri፡፡

[113] lenebīyuna lenezīya lamenuti le’āgarīwochu yezimidina balebētochi bīẖonumi inikwa inesu (keḥadīwochu) ye’isati gwadochi meẖonachewi ketegelets’elachewi beḫwala miḥiretini līleminu yemīgeba ālineberemi፡፡

[114] ye’ībirahīmimi le’ābatu miḥiretini melemeni le’irisu gebitoleti leneberechiwi k’ali (lememulati) inijī lelēla ālineberemi፡፡ irisumi ye’ālahi t’elati meẖonu le’irisu betegelets’eleti gīzē kerisu rak’e፤ (tewewi)፡፡ ībirahīmi be’irigit’i bet’ami riḫiruḫi tagashi newina፡፡

[115] ālahimi ḥizibochini ke’āk’enachewi beḫwala yemīt’enek’ek’utini (šira) le’inesu isikemīgelits’elachewi (isikemītewitimi) diresi t’ifatenya yemīyaderigi āyidelemi፡፡ ālahi benegeru hulu ‘āwak’ī newina፡፡

[116] ālahi yesemayatina yemidiri nigisina yerisu bicha newi፡፡ ḥiyawi yaderigali፤ yigedilalimi፡፡ le’inanitemi kerisu bek’eri t’ebak’īmi redatimi yelachihumi፡፡

[117] benebīyu benezīyami bechigirītu gīzēyati (betebuki zemecha) ke’inesu yekefīlochu libochi (lemek’ireti) līzenebelu ketek’arebu beḫwala beteketeluti sidetenyochina redatochi layi ālahi be’irigit’i ts’ets’etachewini tek’ebele፡፡ kezīyami ke’inesu nisiḥa megibatachewini tek’ebele፡፡ irisu le’inesu riḫiruḫi āzanyi newina፡፡

[118] be’inezīyami bešositu sewochi layi midiri kesifatiwa gari be’inesu layi isike t’ebebechi፣ nefisochachewimi berisachewi layi isiketet’ebebu፣ ke’ālahimi wederisu bīẖoni inijī lēla met’egīya ālemenoruni isike āregaget’u diresi betek’oyuti layi (ālahi ts’ets’etini tek’ebele)፡፡ kezīyami yits’ets’etu zenidi wede ts’ets’eti merachewi፡፡ ālahi irisu ts’ets’etini tek’ebayi āzanyi newina፡፡

[119] inanite yamenachihu hoyi! ālahini firu፤ ke’iwinetenyochumi gari ẖunu፡፡

[120] lemedīna sewochina ke’ā‘irabimi bezurīyachewi laluti sewochi ke’ālahi melikitenya wedeḫwala līk’eru nefisochachewinimi kenefisu ābilit’ewi līwedu āyigebachewimi neberi፡፡ yihi (kemek’ireti mekelikeli) le’inerisu melikami šira yemīts’afilachewi bīẖoni iniji፡፡ be’ālahi menigedi layi t’imimi፣ dikamimi፣ reḫabimi፣ yemayinekachewi keḥādīwochinimi yemīyasik’och’ini sifira yemayiregit’u፣ ket’elatimi yemīgodani negeri (megidelini memarekini mezirefini) yemayagenyu bemeẖonachewi newi፡፡ ālahi yemelikami šerīwochini minida āyat’efamina፡፡

[121] tinishinimi tilik’inimi ligisina āyilegisumi wenizinimi āyak’warit’umi ālahi yišeruti keneberewi yebelet’eni minida yimenedachewi zenidi le’inesu yemīts’afilachewi bīhoni iniji፡፡

[122] mi’iminanimi (kenebīyu gari kaliẖone) bemulu līwet’u āyigebami፡፡ ke’inesu wisit’i keyekifilu ānidīti ch’ifira lemini ātiwet’ami፡፡ (lēlochu) hayimanotini inidīmaruna wegenochachewi wedenerisu betemelesu gīzē inidīt’enek’ek’u yigesits’uwachewi zenidi (lemini āyik’erumi)፡፡

[123] inanite yamenachihu hoyi! inezīyani be’āk’irabīyachihu yalutini keḥadīwochi tewagu፡፡ ke’inanitemi biritatini yaginyu፡፡ ālahimi kemīt’enek’ek’uti gari meẖonuni ‘iwek’u፡፡

[124] surami (mi‘irafi) beteweredechi gīzē ke’inesu (kemenafik’ani) wisit’i maninyachihu newi yihichi (mi‘irafi) iminetini yech’emerechileti yemīli sewi ālile፡፡ inezīya yamenutima yemīdesetu sīẖonu iminetini ch’emerechilachewi፡፡

[125] inezīyami belibochachewi wisit’i beshita yalebachewima berikisetachewi layi rikisetini ch’emerechilachewi፡፡ inerisumi keḥadīwochi ẖonewi motu፡፡

[126] beye‘ametu ānidi weyimi huleti gīzē inerisu yemīmokeru meẖonachewini āyayumini kezīyami āyits’ets’etumini inesumi āyigesets’umini

[127] (inesuni yemitanesa) mi‘irafimi beteweredechi gīzē ānidi sewi yayachiḫwalini iyalu kefīlochachewi wede kefīlu yimeleketalu፡፡ kezīyami (tedebik’ewi) yiẖēdalu፡፡ inerisu yemayawik’u ḥizibochi bemeẖonachewi ālahi libochachewini āzore፡፡

[128] kegosachihu yehone chigirachihu be’irisu layi ts’inu yehone፣ be’inanite (imineti) layi yemīgwagwa፣ bemi’iminani (layi) riḫiruḫi āzanyi yeẖone melikitenya be’irigit’i met’alachihu፡፡

[129] bīyafegefigumi ālahi bek’īyē newi፡፡ ke’irisu lēla āmilaki yelemi፡፡ be’irisu layi tet’egahu irisumi yetalak’u ‘ārishi gēta newi belachewi፡፡

ዩኑስ

Surah 10

[1] ā.le.re (ālīfi lami ra) yihichī (sura) t’ibebi ketemelawi mets’iḥāfi (kek’uri’ani) ānik’ets’ochi nati፡፡

[2] «sewochini āsiferara፡፡ inezīyanimi yamenutini le’inesu kegētachewi zenidi melikami minida yalachewi meẖonuni ābisiri» bemaleti kenerisuwi wede ẖone ānidi sewi ra’iyini mawiredachini lesewochi dinik’i ẖonebachewini keḥadīwochu፡- «yihi be’irigit’i gilits’i digimitenya newi» ālu፡፡

[3] gētachihu ya semayatinina midirini besidisiti k’enochi wisit’i yefet’ere ālahi newi፡፡ kezīyami negeruni hulu yemīyasitenabiri sīẖoni be‘ārishu layi (silit’anu) tedeladele፡፡ ke’irisu fek’adi beḫwala bīẖoni inijī ānidimi āmalaji yelemi፡፡ ineho! ālahi gētachihu newina tegezuti፤ ātigesets’umini

[4] hulachihumi ẖonachihu memeleshachihu wede irisu newi፡፡ (yihimi) yeteregaget’e ye’ālahi k’ali kīdani newi፤ irisu mefit’erini yijemirali፡፡ kezīyami inezīyani yamenutinina melikami yešerutini betikikili yimeneda zenidi yimelisewali፡፡ inezīya yekadutimi yikiduti beneberuti negeri lenerisu kefela wiha yeẖone met’et’ina āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[5] irisu ya t͟s’eḥāyini ānits’abarak’ī ch’erek’animi ābirī yaderege newi፡፡ ye‘ametatini k’ut’irina ḥīsabini tawik’u zenidimi le’irisu mesiferīyawochini yeleka newi፡፡ ālahi yihinini be’iwineti inijī (bekenitu) ālifet’erewimi፡፡ lemīyawik’u ḥizibochi ānik’ets’ochini yabirarali፡፡

[6] lēlītina k’eni bemetekakatachewi ālahimi besemayatina bemidiri wisit’i befet’erewi hulu lemīt’enek’ek’u ḥizibochi milikitochi ālu፡፡

[7] inezīya megenanyetachinini yemayiferu k’iribītunimi ḥiyiweti yewededu be’iswami yereku inezīyami inesu ke’ānik’ets’ochachini zenigīwochi yeẖonu፡፡

[8] inezīya yišeruti beneberuti mikiniyati menorīyachewi be’isati wisit’i newi፡፡

[9] inezīya yamenuna melikami širawochini yešeru gētachewi be’iminetachewi mikiniyati (yegenetini menigedi) yimerachewali፡፡ keširachewi wenizochi yifesisalu፡፡ bemet’ek’emīya genetochi wisit’i yinoralu፡፡

[10] be’iriswami wisit’i ts’elotachewi gētachini hoyi! t’irati yigebahi (maleti) newi፡፡ be’iriswa wisit’i mekebaberīyachewimi selami mebabali newi፤ yemech’eresha ts’elotachewimi misigana le‘alemati gēta yihuni (maleti) newi፡፡

[11] ālahi lesewochi degini negeri lemaginyeti inide mechakolachewi (āt’ifani sīluti) kifuni negeri bīyasichekuli noro gīzēyachewi wedenesu betefets’eme neberi፡፡ inezīyanimi megenanyetachinini yemayiferutini bet’imetachewi wisit’i yemīwalilu sīẖonu initewachewaleni፡፡

[12] sewinimi gudati bagenyewi gīzē begonu layi tegadimo weyimi tek’emit’o weyimi k’omo yileminenali፡፡ gudatunimi ke’isu layi begelet’inileti gīzē wede āgenyewi gudati inidalit’erani hono yalifali፡፡ inidezīhu lediniberi ālafīwochi yišeruti yeneberuti šira teshelemelachewi፡፡

[13] ke’inanite befīti yeneberutinimi yekifile zemenati sewochi melikitenyochachewi bemasirejawochi yemet’wachewi sīẖonu bebedeluna yemayaminumi beẖonu gīzē be’irigit’i āt’efanachewi፡፡ inidezīhu tenikolenyochini ḥizibochi inik’et’aleni፡፡

[14] kezīyami inidēti inidemitišeru linimeleketi ke’inesu beḫwala bemidiri layi mitikochi ādereginachihu፡፡

[15] ānik’ets’ochachinimi gilits’i ẖonewi be’inerisu layi betenebebulachewi gīzē inezīya megenanyetachinini yemayiferuti kezīhi lēla yehoneni k’uri’ani āmit’alini weyimi lewit’ewi yilalu፡፡ inē kerasē bekuli lilewit’ewi āyigebanyimi፡፡ wede’inē yemīweridewini inijī āliketelimi፡፡ inē kegētayē bamits’i yetalak’uni k’eni k’it’ati iferalehu belachewi፡፡

[16] ālahi besha noro be’inanite layi balenebebikutimi (ālahi) irisuni balasawek’achihumi neberi፡፡ be’inanitemi wisit’i ke’irisu befīti (minimi salili) bizuni ‘idimē be’irigit’i norē’ālehu፤ ātawik’umini

[17] be’ālahimi layi ibiletini kek’et’at’efe weyimi be’ānik’ets’ochu ke’āsitebabele yibelit’i bedayi mani newi ineho āmets’enyochi āyidinumi፡፡

[18] ke’ālahimi lēla yemayigodachewini yemayit’ek’imachewinimi yigigezalu፡፡ «inezīhimi ālahi zenidi āmalajochachini nachewi» yilalu፡፡ «ālahini besemayatina bemidiri wisit’i yemayawik’ewi negeri noro tinegirutalachihuni» belachewi፡፡ kemīyagaruti hulu t’era፤ lak’emi፡፡

[19] sewochimi ānidi ḥizibi inijī lēla ālineberumi፡፡ teleyayumi፡፡ kegētahi yalefechi k’alimi balineberechi noro be’irisu bemīleyayubeti negeri bemekakelachewi be’irigit’i (betolo) beteferede neberi፡፡

[20] be’irisu layimi kegētawi yehonechi te‘amiri lemini ātiwerediletimi yilalu፡፡ «ruk’i negerimi hulu ye’ālahi bicha newi፡፡ tet’ebabek’umi፤ inē kenanite gari kemīt’ebabek’uti nenyina» belachewi፡፡

[21] sewochinimi kagenyachewi gudati beḫwala izinetini (zinabina michotini) bak’emesinachewi gīzē wedīyawinu le’inesu bete‘amiratochachini (bemalaget’i) tenikoli yinorachewali፡፡ ālahi k’it’ate fet’ani newi፡፡ «melikitenyochachini yemitimekirutini negeri be’irigit’i yits’ifalu» belachewi፡፡

[22] irisu (ālahi) ya beyebisina bebaḥiri yemīyasikēdachihu newi፡፡ bemerikebochimi wisit’i behonachihuna be’inerisumi bemelikami nefasi beriswa yetedesetu ẖonewi (merikebochu) betenishalelu gīzē ḫāyilenya nefasi timet’abatalechi፡፡ keyesifirawimi ma‘ibeli yimet’abachewali፡፡ inesumi (let’ifati) yetekebebu mehonachewini yaregagit’alu፡፡ (yani gīzē) ālahini kezīhichi (ch’inik’eti) bitadineni be’irigit’i ke’āmesiganyochu inihonaleni sīlu hayimanotini lerisu bicha yat’eru honewi yileminutali፡፡

[23] be’ādanachewimi gīzē inesu wedīyawinu yale āgibabi bemidiri layi weseni yalifalu፡፡ inanite sewochi hoyi! weseni malefachihu (t’ifatu) benefisochachihu layi bicha newi፡፡ (irisumi) yek’iribītu ḥiyiweti met’ek’emīya newi፡፡ kezīyami memeleshachihu wedenya newi፡፡ tišeruti yeneberachihutinimi hulu ininegirachiḫwaleni፡፡

[24] yek’iribītu ḥiyiweti misalē kesemayi inidaweredinewi wiha፣ be’irisumi sewina inisisawochi kemībeluti yemidiri bek’ayi tek’elak’ilobeti (inide fafa) midirimi wibetiwani beyazechina bagēt’echi gīzē balebētochiwami beriswa layi inerisu chayochi meẖonachewini basebu gīzē ti’izazachini lēlīti weyimi k’eni met’itobati tilaniti inidalineberechi yetach’edechi inidadereginati bit’ē newi፡፡ inidezīhumi lemīyasitenetinu ḥizibochi ānik’ets’ochini inabiraraleni፡፡

[25] ālahimi wede selami āgeri yit’erali፡፡ yemīshawinimi sewi wede k’et’itenyawi menigedi yimerali፡፡

[26] le’inezīya melikami lešeruti melikami negerina ch’imarīmi ālachewi፡፡ fītochachewinimi t’ik’uretina wirideti āyishefinachewimi፡፡ inezīya yegeneti sewochi nachewi፡፡ inerisu bewisit’wa zewitarīwochi nachewi፡፡

[27] le’inezīyami ḫat’ī’ātochini lešeruti yeḫat’ī’atītu k’it’ati bebit’ēwa ālechachewi፡፡ wiridetimi tishefinachewalechi፡፡ le’inesu ke’ālahi (k’it’ati) t’ebak’ī yelachewimi፡፡ fītochachewi kech’eleme lēlīti k’urach’ochi inide teshefenu yiẖonalu፡፡ inezīya ye’isati sewochi nachewi፡፡ inerisu bewisit’wa zele‘alemi newarīwochi nachewi፡፡

[28] hulunimi yeminisebesibachewini kezīyami le’inezīya le’āgaruti inanitemi tegarīwochihumi sifirachihuni yazu yeminilibetini tegarīwochachewimi inyani tigezu ālineberachihumi yemīluwachewi sīẖonu bemekakelachewi yeminileyibetini k’eni (āsitawisi)፡፡

[29] «(t’a‘otatochu le’inya) kemegezatachihu be’irigit’i zenigīwochi lemeẖonachinimi be’inyana be’inanite mekakeli ye’ālahi mesikarīneti bek’a» (yilwachewali)፡፡

[30] bezīya k’eni nefisi hulu yasalefechiwini šira tawik’alechi፡፡ (āgarīwochi) wede ālahimi iwinetenya wede honewi gētachewi yimelesalu፡፡ ke’inesumi yik’et’at’ifuti yeneberuti negeri yit’efachewali፡፡

[31] «kesemayina kemidiri sīsayini yemīset’achihu mani newi mesimīyawochinina mayawochinisi yefet’ere mani newi kemutimi ḥiyawini yemīyawet’a keḥiyawimi mutini yemīyawet’asi mani newi negeruni hulu yemīyasitenabirisi mani newi» belachewi፡፡ «be’irigit’imi ālahi newi» yiluhali፡፡ «tadīya (lemini tagaralachihu) ātiferutimini» belachewi፡፡

[32] irisu iwinetenya gētachihu ālahi newi፡፡ ke’iwinetimi beḫwala t’imeti inijī lēla mini āle (kewineti) inidēti tizoralachihu

[33] inidezīhu yegētahi k’ali be’inezīya bamets’uti layi inerisu yemayaminu mehonachewi teregaget’echi፡፡

[34] «kemitagaruwachewi (t’a‘otati) wisit’i mefit’erini yemījemiri kezīmi yemīmelisewi āleni» belachewi፡፡ «ālahi mefit’erini yijemirali፤ kezīyami yimelisewali፡፡ tadīya (ke’imineti) inidēti tizoralachihu» belachewi፡፡

[35] «kemitagaruwachewi፤ wede iwineti yemīmera āleni» belachewi፡፡ «ālahi wede iwinetu yimerali፡፡ wede iwineti yemīmerawi līketeluti yetegebawi newini weyisi kalitemera besitek’eri yemayimerawi le’inanitemi mini (āsireji) ālachihu inidēti (bewisheti) tiferidalachihu» belachewi፡፡

[36] ābizanyochachewimi t’irit’arēni inijī āyiketelumi፡፡ t’irit’arē ke’iwineti minimi āyabik’ak’ami፡፡ ālahi yemīšerutini hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[37] yihimi k’uri’ani ke’ālahi lēla (kehone fit’uri) yetek’et’efe līhoni āyigebawimi፡፡ gini yanini ke’irisu befīti yalewini (mets’iḥāfi) yemīyaregagit’ina bemets’iḥāfu wisit’i yalewini yemīzereziri be’irisu t’irit’arē yelēlebeti sīhoni ke‘alemati gēta (yetewerede) newi፡፡

[38] be’iwinetimi «(muḥāmedi) k’et’at’efewi» yilaluni «yihi kehone meseluni (ānidīti) sura āmit’u፡፡ ke’ālahimi lēla yechalachihutini hulu (redati) t’iru፡፡ iwinetenyochi inidehonachihu (tegagizachihu āmit’u)» belachewi፡፡

[39] yilik’unimi (kek’uri’ani) iwik’etuni baladeresuti fichumi gena balimet’achewi negeri āsitebabelu፡፡ inidezīhu inezīya ke’inesu befīti yeneberuti āsitebabilewali፡፡ yebedayochimi mech’eresha inidēti inide nebere temeliketi፡፡

[40] ke’inerisumi wisit’i (wedefīti) berisu yemīyaminu ālilu፡፡ ke’inerisumi be’irisu yemayaminu ālilu፡፡ gētahimi āt’ifīwochuni bet’ami ‘āwak’ī newi፡፡

[41] «bīyasitebabiluhimi le’inē širayē ālenyi፡፡ le’inanitemi šerachihu ālachihu፡፡ inanite kemišerawi negeri nits’uḥi nachihu፡፡ inēmi kemitišeruti negeri nits’uḥi nenyi» belachewi፡፡

[42] ke’inesumi wede ānite yemīyadamit’u (ina yemayaminu) ālilu፡፡ ānite denik’orowochini yemayawik’u bīẖonumi tasemalehini

[43] ke’inesumi wede ānite yemīmeleketu ālilu፡፡ ānite (libe) ‘iwiranini yemayayu bīẖonumi timeralehini

[44] ālahi sewochini minimi āyibedilimi፡፡ gini sewochi nefisochachewini yibedilalu፡፡

[45] (keḥadīwochini) kek’eni ānidītini se‘ati inijī inidalik’oyu mesilewi bemekakelachewi yemītewawek’u sīhonu beminisebesibachewi k’eni (āsitawisi)፡፡ inezīya be’ālahi megenanyeti yasitebabeluti be’irigit’i keseru yetemerumi ālineberumi፡፡

[46] yezīyanimi yeminasiferarachewini kefīluni (beḥiyiwetihi) binasayihi (melikami newi)፡፡ weyimi (sanasayihi) binigedilihi memeleshachewi wede inya newi፡፡ kezīyami ālahi bemīšeruti sira layi ‘āwak’ī newi፡፡

[47] leḥizibochimi hulu melikitenya ālachewi፡፡ melikitenyawimi bemet’a gīzē (sīyasitebabilu) bemekakelachewi betikikili yiferedali፡፡ inerisumi āyibedelumi፡፡

[48] «iwinetenyochimi kehonachihu yihi (yek’it’atu) k’et’ero mechē newi» yilalu፡፡

[49] «lerasē gudatinimi t’ik’iminimi ālahi keshawi besitek’eri ālichilimi፡፡ leḥizibochi hulu yetewesene gīzē ālilachewi፡፡ gīzēyachewi bemet’a wek’iti ānidītini se‘ati āyik’oyumi፤ āyik’edemumimi» belachewi፡፡

[50] «k’it’atu belēlīti weyimi bek’eni bīmet’abachihu፤ āgarīwochu kerisu yemīchakolubeti negeri minidini newi nigerunyi» belachewi፡፡

[51] «kezīyami (k’it’atu) bewedek’e gīzē be’irisu āmenachihubetini be’irigit’i be’irisu yemitichakolu yeneberachihu sitihonu āhuni» (yibalalu)፡፡

[52] kezīyami le’inezīya lebedeluti፡- «zewitarīni k’it’ati k’imesu tišeruti yeneberechihutini waga inijī ātimenedumi» yibalalu፡፡

[53] irisumi «iwineti newini» (sīlu) yit’eyik’uhali፡፡ «āwoni፤ begētayē imilalehu፤ irisu iwineti newi፡፡ inanitemi āmilach’ochi āyidelachihumi፤» belachewi፡፡

[54] lebedelechimi nefisi hulu bemidiri layi yalewi hulu bīnorati noro be’irigit’i betebezhechibeti neberi፡፡ k’it’atunimi bayu gīzē ts’ets’etini yigelits’alu፡፡ bemekakelachewimi betikikili yiferedali፡፡ inerisumi āyibedelumi፡፡

[55] nik’u! besemayatina bemidiri yalewi hulu ye’ālahi newi፡፡ nik’u! ye’ālahi tesifa k’ali irigit’i newi፡፡ gini ābizanyochachewi āyawik’umi፡፡

[56] irisu ḥiyawi yaderigali፤ yigedilalimi wede irisumi timelesalachihu፡፡

[57] inanite sewochi hoyi! kegētachihu gisats’ē bederetochi wisit’imi lalewi (yemet’erat’eri beshita) mediḫanīti lemi’iminanimi birihanina izineti be’irigit’i met’achilachihu፡፡

[58] «be’ālahi chirotana be’izinetu (yidesetu)፡፡ bezīhimi mikiniyati yidesetu፡፡ irisu kemīsebesibuti hābiti belach’i newi» belachewi፡፡

[59] «ālahi kesīsayi le’inanite yaweredewini ke’irisumi irimina yetefek’ede yaderegachihutini āyachihuni» belachewi፡፡ «ālahi (yihinini) le’inanite fek’edelachihuni weyisi be’ālahi layi tik’et’at’ifalachihu» belachewi፡፡

[60] ye’inezīyami be’ālahi layi wishetini yemīk’et’at’ifu (sewochi) betiniša’ē k’eni (be’ālahi) t’irit’arēyachewi minidini newi (āyik’et’umi yimesilachewalini) ālahi besewochi layi (k’it’atini balemachakoli) yeligisina balebēti newi፡፡ gini ābizanyawochu āyameseginumi፡፡

[61] (muḥāmedi hoyi!) bemaninyawimi negeri layi ātihonimi፣ kerisumi kek’uri’ani ātanebimi፣ maninyawinimi šira (ānitemi sewochumi) ātišerumi begebachihubeti gīzē benanite layi tet’ebabak’īwochi binihoni inijī፡፡ bemidirimi hone besemayi yebinanyi kibideti yakili kegētahi (‘iwik’eti) āyirik’imi፡፡ kezīyami yanese yetelek’emi yelemi፤ begilits’u mets’iḥāfi wisit’i yetets’afe bīhoni inijī፡፡

[62] nik’u! ye’ālahi wedajochi be’inesu layi firihati yelebachewimi፤ inesumi āyazinumi፡፡

[63] (inesumi) inezīya yamenutina yiferuti yeneberu nachewi፡፡

[64] le’inesu bek’iribītu ḥiyiwetimi bemech’ereshayitumi bisirati ālachewi፤ ye’ālahi k’alati melewet’i yelatimi፤ yihi irisu talak’i ‘idili newi፡፡

[65] nigigirachewimi āyasazinihi፡፡ ḫāyili hulu bemulu ye’ālahi bicha newina፡፡ irisu semīwi ‘āwak’īwi newi፡፡

[66] nik’u! besemayati yalutina bemidirimi yaluti hulu be’irigit’i ye’ālahi nachewi፤ inezīya ke’ālahi lēla tegarīwochini yemīt’eru minini yiketelalu t’irit’arēni inijī lēla āyiketelumi፡፡ inerisumi yemīwashu inijī āyidelumi፡፡

[67] irisu ya lēlītini bewisit’u litarifubeti (ch’elema)፤ k’eninimi (litišerubeti) birihani yaderegelachihu newi፡፡ bezīhi wisit’i lemīsemu ḥizibochi be’irigit’i tamiratochi ālu፡፡

[68] «ālahi lijini yaze (welede)» ālu፡፡ (kemīluti) t’irati tegebawi፡፡ irisu tebik’ak’ī newi፡፡ besemayatina bemidiri yalewi hulu yerisu newi፡፡ inanite zenidi bezīhi (bemitiluti) minimi āsireji yelachihumi፡፡ be’ālahi layi yematawik’utini tinageralachihuni

[69] «inezīya be’ālahi layi wishetini yemīk’et’at’ifu fets’imo āyidinumi፤» belachewi፡፡

[70] (inesu) bek’iribītu ‘alemi met’ek’emi ālachewi፡፡ kezīyami memeleshachewi wede’inya newi፡፡ kezīyami yikidu beneberuti mikiniyati birituni k’it’ati inak’emisachewaleni፡፡

[71] yenuḥinimi werē be’inesu layi ānibibilachewi፡፡ leḥizibochu bale gīzē (āsitawisi)፡፡ «ḥizibochē hoyi! be’inanite wisit’i bizu gīzē mek’oyetē be’ālahimi te‘amirati masitawesē be’inanite layi yekebede bīhoni፤ be’ālahi layi tet’egichalehu፡፡ negerachihunimi kemitagaruwachewi (t’a‘otati) gari honachihu k’uret’u፡፡ kezīyami negerachihu be’inanite layi dibik’i āyihuni (gilets’uti)፡፡ kezīyami (yeshachihutini) wede’inē ādirisu፡፡ gīzēmi ātisit’unyi (keminimi ālik’ot’irachihumi)፡፡»

[72] «bitisheshumi (ātigodunyimi)፡፡ keminida mininimi ālileminachihumina፡፡ minidayē be’ālahi layi inijī belēla layi āyidelemi፡፡ kemusilīmochi inidihonimi tazizhalehu፡፡»

[73] āsitebabelutimi፡፡ irisunina ke’irisu gari yeneberutinimi betanikwayitu wisit’i ādaninachewi፡፡ (let’efuti) mitikochimi ādereginachewi፡፡ inezīyanimi be’ānik’ets’ochachini yasitebabelutini āset’emini፡፡ yetesiferarutimi ḥizibochi mech’eresha inidēti inidenebere temeliketi፡፡

[74] kezīyami ke’irisu beḫwala melikitenyochini wedeyeḥizibochachewi lakini፡፡ begilits’i masirejawochimi met’wachewi፡፡ (kemelakachewi) befīti be’irisu basitebabelubetimi negeri፤ yemīyaminu ālihonumi፡፡ inidezīhu beweseni ālafīwochi libochi layi inatimaleni፡፡

[75] kezīyami ke’inesu ḫwala musanina harunini wede feri‘onina wede memakiritu bete‘amiratachini lakini፡፡ korumi ti‘ibītenyochi ḥizibochimi neberu፡፡

[76] ke’inyami zenidi iwinetu bemet’alachewi gīzē «yihi be’irigit’i gilits’i digimiti newi» ālu፡፡

[77] musa āle፡- «iwinetuni bemet’alachihu gīzē digimitenyochi yemayidinu sīẖonu (irisu digimiti newi) tilalachihuni yihi digimiti newini»

[78] (inerisumi) ālu፡- «ābatochachinini be’irisu layi kagenyenibeti hayimanoti litazoreni le’inanitemi bemidiri wisit’i kurati (shumeti) litinorachihu met’ahibini inyami le’inanite āmanyochi āyidelenimi፡፡»

[79] feri‘onimi፡- «‘āwak’ī digimitenyani hulu āmit’ulinyi» āle፡፡

[80] digimitenyochumi bemet’u gīzē musa le’inerisu፡- «inanite yemitit’ilutini negeri t’alu» ālachewi፡፡

[81] (gemedochachewini) bet’alumi gīzē musa āle፡- «ya berisu yemet’achihubeti negeri digimiti newi፡፡ ālahi be’irigit’i yaferisewali፡፡ ālahi ye’āt’ifīwochini šira fets’imo āyabejimina፡፡»

[82] ālahimi keḥadīwochi bīt’elumi iwinetini bek’alatu yaregagit’ali፡፡

[83] lemusami keferi‘onina keshumaminitochachewi masek’ayetini kemefirati gari kewegenochu yeẖonu t’ik’ītochi tiwilidochi inijī ālamenuletimi፡፡ feri‘onimi bemidiri layi be’irigit’i yekora neberi፡፡ irisumi be’irigit’i weseni kalefuti neberi፡፡

[84] musami āle፡- «ḥizibochē hoyi! be’ālahi āminachihu inide hone berisu layi tet’egu፡፡ tazazhochi inide honachihu (be’ālahi layi timekalachihu)፡፡»

[85] ālumi፡- «be’ālahi layi tet’egani፡፡ gētachini hoyi! lebedelenyochi ḥizibochi mefetenya ātadirigeni፡፡»

[86] be’izinetihimi kekeḥadīwochi ḥizibochi ādineni፡፡

[87] wede musana wede wenidimu፡- «leḥizibochachihu bemisiri bētochini širu፡፡ bētochachihunimi mesigeja ādirigu፡፡ solatinimi bedenibu sigedu፡፡ (lemusa) mi’iminanochunimi ābisiri» sinili lakini፡፡

[88] musami āle፡- «gētachini hoyi! ānite leferi‘onina leshumochu bek’iribītu ḥiyiweti gēt’ini bizu genizebochinimi be’irigit’i set’ehi፡፡ gētachini hoyi! kemenigedihi yasasitu zenidi (set’ehachewi)፡፡ gētachini hoyi! genizebochachewini āt’ifa፡፡ belibochachewimi layi ātimi፡፡ āsamamīni k’it’ati isikemīyayu āyaminumina፡፡»

[89] (ālahimi) «ts’elotachihu be’irigit’i tesemitalechi፡፡ k’et’imi belu፡፡ ye’inezīyanimi yemayawik’utini sewochi menigedi ātiketelu» ālachewi፡፡

[90] ye’isira’ēlinimi lijochi baḥiruni āsalefinachewi፡፡ feri‘onina serawītumi weseni lemalefina lemebedeli teketelwachewi፡፡ mesit’emimi bagenyewi gīzē፡- «āmeniku፡፡ ineho kezīya ye’isira’ēli lijochi berisu ke’āmenubeti besitek’eri lēla āmilaki yelemi፡፡ inēmi ketazazhochu nenyi» āle፡፡

[91] ke’āhuni befīti be’irigit’i yamets’iki ke’āt’ifīwochimi yeneberiki sitihoni āhuni (āmeniku tilalehi)

[92] zarēma keḫwalahi laluti te‘amiri tihoni zenidi bedini honehi (kebaḥiru) inawet’ahaleni (tebale)፡፡ kesewochimi bizuwochu kete‘amiratachini be’irigit’i zenigīwochi nachewi፡፡

[93] ye’isira’ēlinimi lijochi misigunini sifira be’irigit’i āseferinachewi፡፡ kemelikami sīsayochimi set’enachewi፡፡ ‘iwik’etimi (k’uri’ani) isikemet’achewi diresi āliteleyayumi፡፡ gētahi berisu yileyayubeti beneberuti negeri betiniša’ē k’eni bemekakelachewi yiferidali፡፡

[94] wede ānitemi kaweredinewi bemet’erat’eri wisit’i bitihoni inezīyani ke’ānite befīti mets’iḥāfuni yemīyanebutini t’eyik’i፡፡ iwinetu kegētahi zenidi be’irigit’i met’itolihali፡፡ ketet’erat’arīwochumi ātihuni፡፡

[95] ke’inezīyami ye’ālahini ānik’ets’ochi ke’āsitebabeluti ātihuni፡፡ kekesarīwochu tihonalehina፡፡

[96] inezīya be’inerisu layi yegētahi k’ali yeteregaget’ebachewi āyaminumi፡፡

[97] te‘amiri hulu bitimet’alachewimi āsamamīni k’it’ati isikemīyayu diresi (āyaminumi)፡፡

[98] (keyunusi befīti kalefuti ketemochi) yamenechina iminetiwa yet’ek’emati ketema lemini ālinorechimi gini yeyunusi ḥizibochi bamenu gīzē bek’iribītu ḥiyiweti yewiridetini k’it’ati ke’inesu layi ānesanilachewi፡፡ isike gīzēmi diresi āt’ak’eminachewi፡፡

[99] gētahimi besha noro bemidiri yaluti sewochi hulumi yetesebesebu honewi bamenu neberi፡፡ tadīya ānite sewochini āmanyochi inidīẖonu tasigedidalehini

[100] lemaninyawami nefisi be’ālahi fek’adi bīhoni inijī litamini (chilota) yelatimi፡፡ (ālahi lekefīlochu iminetini yishali)፡፡ be’inezīyami bemayawik’uti layi rikisetini yaderigali፡፡

[101] «besemayatina bemidiri yalewini (te‘amiri) temeliketu» belachewi፡፡ te‘amiratochina āsiferarīwochimi lemayaminu ḥizibochi āyit’ek’imumi፡፡

[102] ye’inezīyani ke’inesu befīti yalefutini ḥizibochi k’enochi bit’ē inijī lēlani yit’ebabek’aluni «tet’ebabek’u፤ inē kenanite gari kemīt’ebabek’uti nenyi» belachewi፡፡

[103] kezīyami melikitenyochachinini inezīyanimi yamenutini inadinaleni፡፡ inidezīhumi mi’iminanini (kech’inik’i hulu) inadinaleni፡፡ (yihi) be’inya layi teregaget’e፡፡

[104] «inanite sewochi hoyi! ke’inē hayimanoti bemet’erat’eri wisit’i bitihonu inezīyani ke’ālahi lēla yemitigezwachewini āligezami፡፡ gini yanini yemīgedilachihuni ālahini igezalehu፡፡ kemi’iminani inidihonimi tazizhalehu» belachewi፡፡

[105] fītihinimi (wede k’et’ita) yazenebeliki sitihoni lehayimanoti k’et’i ādirigi፡፡ ke’āgarīwochumi ātihuni፡፡

[106] «ke’ālahimi bek’eri yemayit’ek’iminina yemayigodani ātigeza፡፡ bitišerami ānite yanigīzē kebedelenyochu tihonalehi» (tebiyalehu belachewi)፡፡

[107] ālahimi gudatini bīyaderisibihi ke’irisu lēla le’irisu gelach’i yelewimi፡፡ begonimi negeri bīshalihi lechirotawi melashi yelemi፡፡ kebarochu yemīshawini be’irisu yileyibetali፡፡ irisumi meḥarī āzanyi newi፡፡

[108] «inanite sewochi hoyi! iwinetu kegētachihu be’irigit’i met’alachihu፡፡ (be’irisu) yetemerami sewi yemīmerawi lerasu newi፡፡ yetesasatemi sewi yemīsasatewi (gudatu) berasu layi newi፡፡ inēmi be’inanite layi tet’ebabek’ī āyidelehumi» belachewi፡፡

[109] wedanitemi yemīweredewini negeri teketeli፡፡ ālahimi (benesu layi) isikemīferidi diresi tagesi፡፡ irisumi keferajochu hulu belach’i newi፡፡

ሁድ

Surah 11

[1] ā.le.re (ālīfi lami ra፤ yihi k’uri’ani) ānik’ets’ochu bet’inikarē yetesekaku kezīyami yetezerezeru yehone mets’iḥāfi newi፡፡ t’ibebenya wisit’e ‘āwak’ī kehonewi zenidi (yetewerede) newi፡፡

[2] (inidīhi belachewi)፡- «ālahini inijī lēlani ātigezu፡፡ inē le’inanite kerisu (yetelakihu) āsiferarīna ābisarī nenyi፡፡»

[3] gētachihunimi miḥiretini leminuti፡፡ kezīyami wede’irisu temelesu፡፡ isiketewesene gīzē diresi melikamini met’ik’emi yit’ek’imachiḫwalina፡፡ yetirufatinimi balebēti hulu chirotawini (minidawini) yiset’ewali፡፡ bitisheshumi inē be’inanite layi yetalak’uni k’eni k’it’ati iferalachiḫwalehu፡፡

[4] memeleshachihu wede ālahi bicha newi፡፡ irisumi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[5] nik’u! inesu ke’irisu (ke’ālahi) yidebek’u zenidi deretochachewini yat’ifalu፡፡ nik’u! libisochachewini bemīkenanebu gīzē yemīdebik’utini yemīgelits’utinimi hulu yawik’ali፡፡ irisu bederetochi wisit’i yalewini hulu ‘āwak’ī newina፡፡

[6] bemidirimi layi minimi tenik’esak’ashi yelechimi migibwa be’ālahi layi yale bīẖoni inijī፡፡ marefīyawanimi merigīyawanimi yawik’ali፡፡ hulumi gilits’i behonewi mets’iḥāfi wisit’i newi፡፡

[7] irisumi ya semayatinina midirini besidisiti k’enochi wisit’i yefet’ere newi፡፡ ‘ārishumi bewiha layi neberi፡፡ yetinyachihu širawi yamare mehonuni yifetinachihu zenidi (fet’erachewi)፡፡ «inanite kemoti beḫwala be’irigit’i tek’esik’ashochi nachihu» bitilimi inezīya yekaduti yihi gilits’i digimiti inijī lēla āyidelemi yilalu፡፡

[8] k’it’atunimi wede tek’ot’eru (t’ik’īti) gīzēyatochi ke’inerisu binak’oyilachewi «(kemewiredi) yemīkelekilewi minidini newi» yilalu፡፡ nik’u! bemīmet’abachewi k’eni ke’inesu layi temelashi āyidelemi፡፡ be’irisu yisalek’ubeti yeneberutimi (k’it’ati) be’inerisu layi yiweridibachewali፡፡

[9] sewinimi ke’inya chirotani binak’emisewi kezīyami kerisu biniwesidati irisu be’irigit’i tesifa k’orach’i kihidete biritu newi፡፡

[10] kagenyechiwimi chigiri beḫwala ts’egawochini binak’emisewi «chigirochi kenē layi be’irigit’i tewegedu» yilali (āyameseginimi)፡፡ irisu tedesachi gurenya newina፡፡

[11] gini inezīya yetagesu melikami širawochinimi yešeru inezīya le’inesu miḥiretina talak’i minida ālilachewi፡፡

[12] be’irisu layi yegenizebi dilibi lemini āliteweredemi weyimi kerisu gari meli’āki lemini ālimet’ami maletachewinimi bemefirati wede ānite kemīweridewi kefīluni lititewi be’irisumi libihi t’ebabi līẖoni yiferalihali፡፡ ānite āsiferarī bicha nehi፡፡ ālahimi benegeru hulu tet’ebabak’ī newi፡፡

[13] yilik’unimi «(k’uri’anini) k’et’at’efewi» yilaluni፡- «iwinetenyochi inidehonachihu bit’ēwi yehonuni ‘āsiri yetek’et’at’efu surawochi āmit’u፡፡ ke’ālahimi lēla yechalachihutini (redati) t’iru» belachewi፡፡

[14] le’inanitemi (t’irīwini) bayik’ebelwachihu yeteweredewi be’ālahi iwik’eti bicha mehonunina ke’irisu lēla āmilaki ālemenoruni ‘iwek’u፡፡ tadīya inanite yemitiselimu nachihuni (silemu belachewi)፡፡

[15] k’iribītuni ḥiyiwetina gēt’wani yemīshu yehonutini sewochi širawochachewini (minidawani) be’iriswa wisit’i wedenesu inimolalachewaleni፡፡ inesumi beriswa wisit’i minimi āyigodilibachewimi፤

[16] inezīya inerisu bemech’ereshayitu ‘alemi le’inerisu ke’isati bek’eri yelēlachewi nachewi፡፡ yešerutimi šira beriswa wisit’i tebelashe፡፡ (bek’iribītu ‘alemi) yišeruti yeneberutimi bego šira bilishu newi፡፡

[17] kegētawi ke’āsireji gari yeẖone sewi፤ ke’irisumi (ke’ālahi) yeẖone mesikarī yemīketelewi፣ ke’irisu befītimi yemusa mets’iḥāfi merīna izineti sīẖoni (yemesekereleti) yek’iribītuni ḥiyiweti inidemīshawi sewi newini inezīya be’irisu (bek’uri’ani) yaminalu፡፡ ke’āḥizabochumi be’irisu yemīkidi sewi isati memeleshawi nati፡፡ ke’irisumi bemet’erat’eri wisit’i ātihuni፡፡ irisu kegētahi yehone iwineti newi፡፡ gini ābizanyochu sewochi āyaminumi፡፡

[18] be’ālahi layi ibiletini kemīk’et’at’ifimi yibelit’i bedayi manewi inezīya begētachewi layi yik’eribalu፡፡ mesikarīwochumi «inezīhi begētachewi layi yewashuti nachewi» yilalu፡፡ nik’u! ye’ālahi rigimani bebedayochi layi yihuni፡፡

[19] (inesumi) inezīya ke’ālahi menigedi yemīkelekilu met’imemwanimi yemīfeligwati nachewi፡፡ inesumi mech’ereshayituni ‘alemi inesu keḥadīwochi nachewi፡፤

[20] inezīya bemidiri wisit’i (ke’ālahi) yemīyamelit’u ālineberumi፡፡ ke’ālahimi lēla le’inerisu redatochi ālineberwachewimi፡፡ le’inesu k’it’atu yiderarebilachewali፡፡ (iwinetini) mesimatini yemīchilu ālineberumi yemīyayumi ālineberumi፡፡

[21] inezīya inerisu nefisochachewini yakeseru ke’inesumi yik’et’at’ifuti yeneberuti negeri yet’efachewi nachewi፡፡

[22] inerisu bemech’ereshayitu ‘alemi bet’ami kesarīwochu inesu mehonachewi t’irit’iri yelewimi፡፡

[23] inezīya yamenutina bego širawochini yešeruti wede gētachewimi yetewareduti inezīya yegeneti sewochi nachewi፡፡ inesu bewisit’wa zelalemi zewitarīwochi nachewi፡፡

[24] yehuletu kifilochi misalē inide ‘iwirina inide denik’oro inidemīyayina inidemīsemami bit’ē newi፡፡ bemisalē yitekakelaluni ātigesets’umini

[25] nuḥinimi wede ḥizibochu be’irigit’i lakini፡፡ (ālachewimi)፡- «inē le’inanite gilits’i āsiferarī (āsit’enik’ak’ī) nenyi፡፡»

[26] «ālahini inijī lēlani ātigezu፡፡ inē be’inanite layi ye’āsamamīni k’eni k’it’ati iferalachiḫwalehuna፡፡»

[27] keḥizibochumi inezīya yekaduti merīwochu bit’ēyachini sewi honehi inijī ānayihimi፡፡ inezīyami inesu ḥāsabe t’irēwochi yehonuti weradochachini inijī lēla teketilohi ānayihimi፡፡ le’inanitemi be’inya layi minimi bilich’ani ānayimi፡፡ ketowinimi wishetamochi mehonachihuni init’eret’irachiḫwaleni ālu፡፡

[28] «ḥizibochē hoyi! nigerunyi kegētayē begilits’i masireja layi bihoni ke’irisumi zenidi yehoneni chirota (nebiyineti) bīset’enyina be’inanite layi bitidebek’ibachihu inanite lerivwa t’eyiwochi sitihonu irivwani (bemek’ebeli) inasigedidachiḫwaleni» ālachewi፡፡

[29] «ḥizibochēmi hoyi! berisu (betelakihubeti madiresi) layi genizebini ālit’eyik’achihumi፡፡ minidayē be’ālahi layi inijī belēla layi āyidelemi፡፡ inēmi inezīyani yamenutini ābararī āyidelehumi፡፡ inerisu gētachewini yemīgenanyu nachewina፡፡ gini inēmi yemitisasatu ḥizibochi honachihu āyachiḫwalehu፡፡»

[30] «ḥizibochēmi hoyi babarirachewi ke’ālahi (k’it’ati) yemīyadinenyi mani newi ātigesets’umini»

[31] «le’inanitemi inē zenidi ye’ālahi gimija bētochi ālilu ruk’inimi ‘āwik’alehu ālilachihumi፡፡ inēmi meli’āki nenyi ālilachihumi፡፡ le’inezīyami ‘ayinochachihu lemīyawaridwachewi ālahi degi negerini (iminetini) āyiset’achewimi ālilimi፡፡ ālahi benefisochachewi wisit’i yalewini negeri āwak’ī newi፡፡ inē yani gīzē kebedelenyochi ihonalehuna» (ālachewi)፡፡

[32] «nuhi hoyi! be’irigit’i tekerakerikeni፡፡ inyani mekerakerihinimi ābezaẖewi፡፡ ke’iwinetenyochumi inidehoniki yemitasiferarabinini k’it’ati āmit’awi» ālu፡

[33] «irisuni yemīyamet’abachihu yesha inide hone ālahi bicha newi፡፡ inanitemi yemitak’itu āyidelachihumi» ālachewi፡፡

[34] «le’inanitemi limekirachihu bisha ālahi līyat’emachihu shito inide ẖone mikirē āyit’ek’imachihumi፡፡ irisu gētachihu newi፡፡ wede irisumi timelesalachihu» (ālachewi)፡፡

[35] «yilik’unimi k’et’efewi yilaluni bik’et’ifewi ḫat’ī’atē (k’it’atu) benē layi newi፡፡ inēmi kemitat’efuti (t’ifati) nits’uḥi nenyi» belachewi፡፡

[36] wede nuḥimi ineho «keḥizibochihi be’irigit’i kamenuti besitek’eri (wedefīti) āyaminumi፡፡ yišerutimi beneberuti (kihideti) ātizeni maleti tewerede፡፡»

[37] (ālahimi) «bet’ibek’achinina beti’izazachinimi honehi merikebītuni šira፡፡ be’inezīyami bebedeluti sewochi negeri ātanagirenyi inesu be’irigit’i semach’ochi nachewina» (ālewi)፡፡

[38] kewegenochumi merīwochu be’irisu āt’egebi balefu k’ut’iri ke’irisu iyetesalek’u merikebītuni yišerali፡፡ «ke’inya bitisalek’u inyami inidetesalek’achihubini kenanite inisalek’ibachiḫwaleni» ālachewi፡፡

[39] «yemīyawaridewi k’it’ati yemīmet’abetini be’irisumi layi zewitarī k’it’ati yemīsefiribeti sewi (mani inide hone) wedefīti tawik’alachihu» (ālachewi)፡፡

[40] ti’izazachinimi bemet’ana itonumi begenefele gīzē «be’iriswa wisit’i keye‘ayinetu hulu huleti huleti (wenidina sēti) ፤ bētesebochihinimi k’ali yalefebeti bicha sīk’eri yamenenimi sewi hulu ch’ani» ālinewi፡፡ ke’irisumi gari t’ik’ītochi inijī ālamenumi፡፡

[41] «mehēdwami mek’omwami be’ālahi simi newi iyalachihumi bewisit’wa tesaferu፡፡ gēta meḥarī āzanyi newina» ālachewi፡፡

[42] iriswami inide terarawochi behone ma‘ibeli wisit’i be’inerisu (yizachewi) yemitinishaleli sitihoni (be’ālahi simi tek’emet’ubati)፡፡ nuḥimi lijuni kemerikebītu yerak’e hono sale «lijē hoyi! kenya gari tesaferi kekeḥadīwochumi ātihuni» sīli t’erawi፡፡

[43] (lijumi) «kewihawi wedemīt’ebik’enyi terara it’egalehu» āle፡፡ (ābatumi)፡- «zarē ke’ālahi ti‘izazi minimi t’ebak’ī yelemi (irisu) yazeneleti kalihone bek’eri» ālewi፡፡ ma‘ibelumi bemekakelachewi garede፡፡ keset’amīwochumi hone፡፡

[44] tebalemi፡- «midiri hoyi! wihashini wach’ī፡፡ semayimi hoyi (zinabishini) yazhī፡፡ wihawimi serege፡፡ k’it’atumi tefets’emi፡፡ judīyi bemībalimi terara layi (merikebītu) tedeladelechi፡፡ lekeḥadīwochimi sewochi t’ifati tegebachewi (t’efu)» tebale፡፡

[45] nuḥimi gētawini t’era፡፡ ālemi «gētayē hoyi! lijē kebētesebē newi፡፡ kīdanihimi iwineti newi፡፡ ānitemi keferajochi hulu yibelit’i ‘āwak’ī nehi፡፡»

[46] (ālahimi) «nuḥi hoyi! irisu kebētesebihi āyidelemi፤ irisu melikami yalihone šira newi፤ berisu ‘iwik’eti yelēlehinimi negeri ātit’eyik’enyi፤ inē kemīsasatuti sewochi inidatihoni igesits’ihālehu» āle፡፡

[47] «gētayē hoyi! be’irisu le’inē ‘iwik’eti yelēlenyini negeri yemit’eyik’ihi kemehoni inē banite it’ebek’alehu፡፡ le’inēmi batimirenyina batazinilinyi kekesarīwochu ihonalehu» āle፡፡

[48] «nuḥi hoyi! ke’inya behone selami banite layina ānitemi gari baluti ḥizibochi (tiwilidi) layi behonu bereketochimi yetegonats’efiki honehi wiredi፡፡ (ke’inesuwi zerochi yehonu) ḥizibochimi bek’iribītu ‘alemi be’irigit’i inasimechachewaleni፡፡ kezīyami kenya yehone āsamamī k’it’ati yinekachewali» tebale፡፡

[49] yihichī keruk’u werēwochi nati፡፡ wede ānite inaweridataleni፡፡ ānitemi ḥizibochihimi kezīhi befīti yemitawik’wati ālineberachihumi፡፡ tagesimi፤ misiguni yehonechiwi fits’amē lemīt’enek’ek’uti natina፡፡

[50] wede ‘adimi wenidimachewini hudini (lakini)፡፡ ālachewi፡- «wegenochē hoyi! ālahini tegezu፡፡ ke’irisu lēla minimi āmilaki yelachihumi፡፡ inanitemi k’et’afīwochi inijī lēla āyidelachihumi፡፡

[51] «ḥizibochē hoyi! be’irisu (bemadiresē) layi minidani ālit’eyik’achihumi፡፡ minidayē bezīhi befet’erenyi layi inijī belēla layi āyidelemi፡፡ ātawik’umini

[52] «ḥizibochēmi hoyi! gētachihuni miḥiretini leminuti፡፡ kezīyami wederisu tets’ets’etu፡፡ zinabini be’inanite layi teketatayi ādirigo yilikilachiḫwalina፡፡ wede ḫayilachihumi ḫayilini yich’emirilachiḫwali፡፡ āmets’enyochimi honachihu ātishishu፡፡»

[53] ālu፡- «hudi hoyi! be’āsireji ālimet’ahilinimi፡፡ inyami lanite nigigiri bileni āmalikitochachinini yeminitewi āyidelenimi፡፡ inyami le’ānite āmanyochi āyidelenimi፡፡

[54] «kefīlochu āmalikitochachini bekifu negeri (be‘ibideti) lekifewihali inijī lēlani ānilimi» (ālu)፡፡ «inē ālahini āsimesekiralehu፡፡ kemitagarutimi inē nits’uḥi mehonēni mesikiru» ālachewi፡፡

[55] ke’irisu lēla (āmalikitini kemitagaruti nits’uhi nenyi)፡፡ hulachihumi honachihu tenikolini širubinyi፤ kezīyami ātak’oyunyi፡፡

[56] «inē begētayēna begētachihu be’ālahi layi tet’egahu፡፡ bemidiri layi minimi tenik’esak’ashi yelechimi irisu ānatiwani yeyazati bitihoni inijī፡፡ gētayē (k’alumi širawimi) bek’et’itenyawi menigedi layi newi» (ālachewi)፡፡

[57] «bitizorumi be’irisu wede’inanite yetelakihubetini negeri be’irigit’i ādirishēlachiḫwalehu፡፡ gētayē ke’inanite lēla ḥizibimi yitekali minimi ātigodutimimi፡፡ gētayē benegeru hulu layi tet’ebabak’ī newina» (ālachewi)፡፡

[58] ti‘izazachinimi bemet’a gīzē hudinina inezīyani ke’isu gari yamenutini ke’inya behonewi chirota ādani፡፡ kebiritu k’it’atimi ādanachewi፡፡

[59] yihichi (negedi) ‘adi nati፡፡ begētachewi tamirati kadu፡፡ melikitenyochunimi āmets’u፤ yeḫayali mogedenyani hulu ti‘izazimi teketelu፡፡

[60] bezīhichi bek’iribītu ‘alemimi irigimani inidīketelachewi tederegu፡፡ betiniša’ēmi k’eni (inidezīhu)፡፡ nik’u! ‘adochi gētachewini kadu፡፡ nik’u! yehudi ḥizibochi lehonuti ‘adochi (ke’izineti) merak’i yigebachewi፡፡

[61] wede semudochimi wenidimachewini swalīhini (lakini)፡፡ «ḥizibochē hoyi! ālahini tegezu፡፡ ke’irisu lēla le’inanite āmilaki yelachihumi፡፡ irisu kemidiri fet’erachihu፡፡ bewisit’wa iniditalemwatimi āderegachihu፡፡ miḥiretunimi leminuti፡፡ kezīhimi wede’irisu temelesu፡፡ gētayē k’iribi (lelemenewi) tek’ebayi newina» ālachewi፡፡

[62] «swalīhi hoyi! kezīhi befīti be’inya wisit’i (merī litihoni) be’irigit’i yemitikejili neberiki፡፡ ābatochachini yemīgezutini kemegezati tikelekilenalehini inyami wederisu kemitit’erani negeri be’irigit’i āwelawayi behone met’erat’eri wisit’i neni» ālu፡፡

[63] «ḥizibochē hoyi! nigerunyi kegētayē behone masireja layi bihoni ke’irisumi yehoneni chirota (nebīyineti) bīset’enyina balitazezewi ke’ālahi (k’it’ati) yemīyadinenyi manewi kemasasatimi besitek’eri minimi ātich’emirulinyimi» ālachewi፡፡

[64] ḥizibochēmi hoyi! yihichī le’inanite te‘amiri sitihoni ye’ālahi gimeli nati፡፡ tewiwatimi፡፡ be’ālahi midiri wisit’i tibila፡፡ bekifumi ātinikwati፡፡ k’iribi yehone k’it’ati yiyizachiḫwalina» (ālachewi)፡፡

[65] wegitewi gedelwatimi፡፡ (swalīhi) «be’āgerachihumi sositini k’enati (bicha) tet’ek’emu፡፡ yihi yemayiwashi k’et’ero newi» ālachewi፡፡

[66] ti‘izazachinimi bemet’a gīzē swalīhinina inezīyani kesu gari yamenutini ke’inya behonewi izineti ādani፡፡ kezīyami k’eni wirideti (ādaninachewi)፡፡ gētahi irisu birituwi āshenafīwi newina፡፡

[67] inezīyanimi yebedelutini ch’uẖeti yazachewi፡፡ bebētochachewimi wisit’i yeteniberekeku honewi motewi ānegu፡፡

[68] be’iswa wisit’i inidalinorubati honu፡፡ nik’u! semudochi gētachewini be’irigit’i kadu፡፡ nik’u! lesemudochi (ke’ālahi izineti) merak’i tegebachewi፡፡

[69] melikitenyochachinimi ībirahīmini be(liji) bisirati be’irigit’i met’uti፡፡ selami āluti፡፡ selami ālachewi፡፡ t’ik’ītimi sayik’oyi wedīyawinu yetet’ebeseni yeweyifeni siga āmet’a፡፡

[70] ijochachewimi wede irisu yemayiderisu meẖonechewini baye gīzē sheshachewi፡፡ kenesumi firihati tesemawi፡፡ «ātifira inya wede lut’i ḥizibochi telikenalina» āluti፡፡

[71] mīsitumi yek’omechi sitiẖoni (ātifira āluti) sak’echimi፡፡ be’īsiḥāk’imi ābeserinati፡፡ ke’īsiḥāk’imi beḫwala (beliju) beya‘ik’ubi (ābeserinati)፡፡

[72] (iriswami) walinyi! inē ārogīti yihimi balē shimagilē hono sale iwelidalehuni yihi be’irigit’i āsidenak’ī negeri newi ālechi፡፡

[73] «ke’ālahi ti‘izazi tidenek’īyaleshini ye’ālahi chirotana bereketochu be’inanite be’ībirahīmi bētesebochi layi yihuni irisu misiguni legasi newina» ālu፡፡

[74] ke’ībirahīmi firachawi belēdeletina bisirati bemet’achiletimi gīzē belut’i ḥizibochi (negeri) yikerakereni jemeri፡፡

[75] ībirahīmi be’irigit’i tagashi ālik’asha melasa newina፡፡

[76] «ībirahīmi hoyi! kezīhi (kirikiri) tewi፡፡ ineho yegētahi ti‘izazi be’irigit’i met’itwali፡፡ inesumi yemayimelesi k’it’ati yemīmet’abachewi nachewi» (āluti)፡፡

[77] melikitenyochachinimi lut’ini bemet’uti gīzē benesu (mikiniyati) āzene፡፡ libumi benesu tech’enek’e፡፡ «yihi biritu k’eni newimi» āle፡፡

[78] ḥizibochumi wederisu iyetet’adefu met’uti፡፡ kezīhimi befīti met’ifo širawochini yišeru neberi፡፡ «ḥizibochē hoyi! inyihi sētochi lijochē nachewi፡፡ inesu le’inanite yilik’i bet’ami yets’edu nachewi፤ (āgibwachewi)፡፡ ālahinimi firu፡፡ be’inigidochēmi ātasafirunyi፡፡ ke’inanite wisit’i k’ini sewi yelemini» ālachewi፡፡

[79] «kesētochi lijochihi le’inya minimi gudayi yelenimi፡፡ ānitemi yeminishawini be’irigit’i tawik’alehi» āluti፡፡

[80] «be’inanite layi lenē ḫāyili benorenyi weyimi wede biritu wegeni bit’ega noro (yemišerawini bešerahu neberi)» ālachewi፡፡

[81] «lut’i hoyi! inya yegētahi melikitenyochi neni፡፡ (ḥizibochihi) wede ānite (bekifu) āyiderisubihimi፡፡ bētesebihinimi yizehi kelēlītu bekefīlu wisit’i līdi፡፡ ke’inanitemi ānidimi (wedeḫwalawi) āyigelamet’i፡፡ mīsitihi bicha sitik’eri፡፡ ineho iriswani (inesuni) yemīyagenyachewi sik’ayi yagenyatalina፡፡ k’et’erwachewi inigatu layi newi፡፡ nigatu k’iribi āyidelemini» āluti፡፡

[82] ti‘izazachinimi bemet’a gīzē (ketemayituni) layiwani ketachiwa āderegini (gelebet’inati)፡፡ teketatayimi yehoneni yeshekila dinigayi beriswa layi āzenebini፡፡

[83] kegētahi zenidi milikiti yetederegebati sitihoni (āzenebinati)፡፡ iriswami kebedelenyochu ruk’i āyidelechimi፡፡

[84] wede mediyenimi wenidimachewini shu‘āyibini (lakini)፡፡ ālachewi «ḥizibochē hoyi! ālahini tegezu፡፡ ke’irisu lēla lenanite āmilaki yelachihumi፡፡ sifirinina mīzaninimi ātagudilu፤ inē bets’ega layi honachihu āyachiḫwalehu፡፡ inēmi be’inanite layi yekebabīni k’eni k’it’ati iferalehu፡፡

[85] «ḥizibochēmi hoyi! sifirinina mīzanini betikikili mulu፡፡ sewochinimi minimi negerachewini ātagudilubachewi፡፡ bemidirimi wisit’i āt’ifīwochi honachihu ātabelashu፡፡

[86] ālahi yasik’erelachihu le’inanite yeteshale newi፡፡ mi’imenani inidehonachihu (ālahi beset’achihu widedu)፡፡ inēmi (mekarī iniji) benanite layi tet’ebabak’ī āyidelehumi፡፡»

[87] «shu‘āyibi hoyi! sigidetihi ābatochachini yemīgezutini t’a‘otati inidinitewi weyimi begenizebochachini yeminishawini meširatini (inidinitewi) tazihalechini ānite be’irigit’i tagashu k’inu ānite nehina» āluti፡፡

[88] «ḥizibochē hoyi! nigerunyi፤ kegētayē behone āsireji layi bihonina ke’irisumi yehoneni melikami sīsayi bīset’enyi (bek’it’ifeti lik’elak’ilewi yigebalini) ke’irisu wede kelekelikwachihumi negeri lileyachihu ālishami፡፡ betechalenyi yakili mabejetini inijī ālishami (ledegi šira) meget’emēmi be’ālahi inijī belēla āyidelemi፡፡ be’irisu layi temekahu፡፡ wede’irisumi imelesalehu፤» ālachewi፡፡

[89] «wegenochēmi hoyi! inēni mekerakerachihu yenuḥini ḥizibochi weyimi yehudini ḥizibochi weyimi yeswalīḥini ḥizibochi yagenyachewi (k’it’ati) bit’ē inidīyagenyachihu āyigefafachihu፡፡ yelut’imi ḥizibochi ke’inanite ruk’i āyidelumi፡፡

[90] «gētachihunimi miḥiretini leminuti፡፡ kezīyami wederisu temelesu፡፡ gētayē āzanyi wedadi newina (ālachewi)፡፡

[91] «shu‘āyibi hoyi! kemitilewi negeri bizuwini ānawik’ewimi፡፡ inyami āniteni be’inya wisit’i dekama honehi inayihaleni፡፡ gosawochihimi balinoru noro bewegerinihi neberi፤ ānitemi be’inya layi yetekeberiki āyidelehimi» āluti፡፡

[92] «ḥizibochē hoyi! gosawochē be’inanite layi ke’ālahi yilik’i yekeberu nachewini (ālahini) keḫwalachihu wede jeriba ādirigachihumi yazachihuti፡፡ gētayē bemitišeruti hulu kebabī newi» ālachewi፡፡

[93] «ḥizibochēmi hoyi! bechilotachihu liki širu፡፡ inē šerī nenyina፡፡ yemīyawaridewi k’it’ati yemīmet’abetina irisu wishetami yehonewi mani inideẖone wede fīti tawik’alachihu፡፡ t’ebik’umi inē kenanite gari tet’ebabak’ī nenyina»(ālachewi)፡፡

[94] ti‘izazachinimi bemet’a gīzē shu‘āyibinina inezīyani kerisu gari yamenutini ke’inya behonewi chirota ādani፡፡ inezīyani yebedelutinimi (yejībirīli) ch’uẖeti yazechachewi፡፡ bebētochachewimi wisit’i tenikefirirewi āderu፡፡

[95] be’iriswa wisit’i inidalineberu honu፡፡ nik’u! semudi (ke’ālahi izineti) inide rak’echi mediyenimi tirak’i፡፡

[96] musanimi bete‘amiratachinina begilits’i birihani be’irigit’i lakinewi፡፡

[97] wede feri‘onina wede sewochu (lakinewi)፡፡ yeferi‘oninimi negeri (ḥizibochu) teketelu፡፡ yeferi‘oni negerimi k’et’itenya ālineberemi፡፡

[98] betiniša’ē k’eni ḥizibochuni yik’edimali፡፡ wede isatimi yaweridachewali፡፡ yemīgebutimi āgebabi mininya kefa

[99] bezīchimi (bek’iribītu ‘alemi) irigimanini āsiketelinachewi፡፡ betiniša’ēmi k’eni (inidezīhu)፡፡ yeteset’uti sit’ota mininya kefa

[100] yihi (yetenegerewi) keketemochu werēwochi newi፡፡ banite layi initerikewaleni፡፡ ke’iriswa fanawi yek’erena mulu bemulu yetedemesese āle፡፡

[101] inyami ālibedelinachewimi፡፡ gini nefisochachewini bedelu፡፡ ye’ālahimi ti’izazi bemet’a gīzē inezīya ke’ālahi lēla yemīgezuwachewi āmalikitochachewi beminimi āladanwachewimi፡፡ kemakiserimi bek’eri minimi ālich’emerulachewimi፡፡

[102] yegētahimi k’it’ati yeketemochini sewochi inesu bedayochi sīhonu bek’et’achewi gīzē inidezīhi newi፡፡ k’it’atu be’irigit’i āsamamī biritu newi፡፡

[103] bezīhi wisit’i yemech’ereshawini k’eni k’it’ati lemīferu hulu megesech’a āle፡፡ yihi (yetiniša’ē k’eni) sewochi berisu yemīsebesebubeti k’eni newi፡፡ yihimi yemīt’aduti k’eni newi፡፡

[104] (yihinini k’eni) letek’ot’eremi gīzē inijī ānak’oyewimi፡፡

[105] bemīmet’a k’eni maninyawami nefisi be’irisu fek’adi bīhoni inijī ātinagerimi፡፡ kenesumi menat’īna ‘idilenyami ālile፡፡

[106] inezīya menat’ī yehonutima፡ be’isati wisit’i nachewi፡፡ le’inerisu be’iriswa wisit’i manafatina menisek’isek’i ālachewi፡፡

[107] gētahi keshawi (ch’imarē) lēla semayatina midiri isike zeweteru diresi bewisit’wa zewiterīwochi sīẖonu (be’isati yinoralu)፡፡ gētahi yemīshawini šerī newina፡፡

[108] inezīyami ‘idilenyochuma gētahi keshawi (ch’imarē) lēla semayatina midiri isike zeweteru diresi bewisit’wa zewitarīwochi ẖonewi begeneti wisit’i yinoralu፡፡ yemayik’waret’i sit’otani teset’u፡፡

[109] inezīhi (keḥadīwochi) kemīgezuti t’a‘oti bemet’erat’eri wisit’i ātihuni፤ ābatochachewi kezīhi befīti inidemīgigezuti inijī āyigigezumi፡፡ inyami (inezīhini) fenitachewini yemayigwadeli sīhoni yeminimolalachewi neni፡፡

[110] lemusami mets’iḥāfini be’irigit’i set’enewi፡፡ be’irisumi teleyayubeti፡፡ kegētahimi yalefechi k’ali balineberechi noro bemekakelachewi (āhuni) yiferedi neberi፡፡ inesumi ke’irisu (kek’uri’ani) āwelawayi behone met’erat’eri wisit’i nachewi፡፡

[111] hulunimi gētahi širawochachewini (minidachewini) be’irigit’i yimolalachewali፡፡ irisu bemīšeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newina፡፡

[112] inide tazezikewimi k’et’i beli፡፡ ke’ānite gari yamenutimi (k’et’i yibelu)፡፡ weseninimi ātilefu፤ irisu yemitišerutini hulu temelikachi newina፡፡

[113] wede’inezīyami wede bedeluti ātit’egu፡፡ isati tinekachiḫwalechina፡፡ ke’ālahimi lēla t’ebak’īwochi yelwachihumi፡፡ kezīyami ātiredidumi፡፡

[114] solatinimi bek’eni ch’afochi kelēlītimi kifilochi fets’imi፡፡ melikami širawochi ḫāt’ī’ātochini yasiwegedidaluna፡፡ yihi letegesach’ochi gisats’ē newi፡፡

[115] tagesimi፤ ālahi yebego šerīwochini minida āyat’efamina፡፡

[116] ke’inanitemi befīti keneberuti kekifile zemenati sewochi wisit’i bemidiri layi kemabelasheti yemīkelekilu yemelikami k’erī širawochi balebētochi lemini ālineberumi gini ke’inesu yadaninachewi t’ik’ītochu (kelekeluna danu)፡፡ inezīyami yebedeluti sewochi (ālikelekelumi)፡፡ be’irisu yetek’emat’elubetini tedila teketelu፡፡ āmets’enyochimi neberu፡፡

[117] gētahimi ketemochini balebētochachewi melikami šerīwochi honewi salu bemebedeli yemīyat’efachewi ālineberemi፡፡

[118] gētahimi besha noro sewochini hulu ānidi ḥizibi baderegachewi neberi፡፡ yeteleyayumi kemehoni āyiwegedumi፡፡

[119] gētahi yazeneleti bicha sīk’eri፤ (kemeleyayeti āyiwegedumi)፡፡ lezīhumi fet’erachewi፡፡ yegētahimi k’ali gehānemini ke’āganinitina kesewochi kehulumi be’irigit’i imolatalehu bemaleti tefets’emechi፡፡

[120] kemelikitenyochumi zēnawochi (tefelagīwini) hulunimi libihini berisu yeminarekabetini initerikilihaleni፡፡ bezīhichimi (sura) iwinetu negeri lemi’iminani gisats’ēna masitawesha met’itolihali፡፡

[121] le’inezīyami lemayaminuti balachihubeti hunēta layi širu፤ inya šerīwochi nenina belachewi፡፡

[122] tet’ebabek’umi inya tet’ebabak’īwochi nenina (belachewi)፡፡

[123] besemayatina bemidirimi yalewi misit’īri hulu ye’ālahi newi፡፡ negeru hulumi wederisu yimelesali፡፡ silezīhi tegezawi፡፡ be’irisumi layi tet’ega፡፡ gētahimi kemīšeruti hulu zenigī āyidelemi፡፡

ዩሱፍ

Surah 12

[1] ā.le.re (ālīfi lami ra) inezīhi yegelach’u mets’iḥāfi ānik’ets’ochi nachewi፡፡

[2] inya (fichuni) tawik’u zenidi ‘ārebinya k’uri’ani sīhoni be’irigit’i āweredinewi፡፡

[3] inya yihinini k’uri’ani wede ānite bemawiredachini bet’ami melikami zēnawochini be’ānite layi initerikilihaleni፡፡ ineho ke’irisu befīti (kalefuti ḥizibochi tarīki) be’irigit’i kezenigīwochu neberiki፡፡

[4] yusufi le’ābatu፡- «ābatē hoyi! inē ‘āsira ānidi kewakibitini t͟s’eḥāyinina ch’erek’animi (beḥilimē) āyehu፡፡ le’inē segajochi honewi āyeḫwachewi» bale gīzē (āsitawisi)፡፡

[5] (ābatumi) āle «lijē hoyi! ḥilimihini lewenidimochihi ātawira፡፡ lanite tenikolini yiserubihalina፡፡ seyit’ani lesewi gilits’i t’elati newina፡፡»

[6] «inidezīhumi (inidayeẖewi) gētahi yimerit’ihali፡፡ kenigigirochimi fichi yasitemirihali፡፡ ts’egawinimi ke’āhuni befīti behuletu ābatochihi be’ībirahīmina be’īsiḥāk’i layi inidamwalati be’ānite layina beya‘ik’obi zerochimi layi yimolatali፡፡ gētahi ‘āwak’ī t’ibebenya newina፡፡»

[7] beyusufina bewenidimochu (tarīkochi) wisit’i let’eyak’īwochi hulu be’irigit’i āsidenak’ī milikitochi neberu፡፡

[8] (wenidimochu) balu gīzē (āsitawisi)፡፡ «inya ch’ifirochi sinihoni yusufina wenidimu (biniyami) wede ābatachini ke’inya yibelit’i yetewededu nachewi፡፡ ābatachini begilits’i sihiteti wisit’i newi፡፡

[9] «yusufini gidelu፡፡ weyimi be(ruk’i) midiri layi t’aluti፡፡ yabatachihu fīti le’inanite yegili yiẖonalina፡፡ ke’irisumi beḫwala melikami ḥizibochi tihonalachihuna» (tebabalu)፡፡

[10] ke’inesu ānidi tenagarī «yusufini ātigidelu gini begudigwadi āzek’iti ch’elema wisit’i t’aluti፤ ketegwazhīwochi ānidu yanesawalina፡፡ šerīwochi bitiẖonu (bezīhu tebik’ak’u) ālachewi፡፡

[11] (inesumi) ālu «ābatachini hoyi! beyusufi layi lemini ātaminenimi inyami le’irisu be’irigit’i āzanyochi neni፡፡»

[12] «nege ke’inya gari lakewina yideseti፤ yich’awetimi፡፡ inyami le’irisu t’ebak’īwochi neni፡፡»

[13] «inē irisuni (yusufini) yizachihu melēdachihu be’irigit’i yasazinenyali፡፡ inanitemi ke’irisu zenigīwochi sitihonu tekula yibelawali biyē iferalehu» ālachewi፡፡

[14] «inya ch’ifirawochi honeni saleni tekula bībelawima inya yani gīzē be’irigit’i kesarīwochi neni» āluti፡፡

[15] irisunimi yizewiti belēduna begudigwadu ch’elema āzek’iti wisit’i inidīyaderiguti bek’oret’u gīzē (ḥāsabachewini fets’emubeti)፡፡ wede’irisumi inesu yemayawik’u sīhonu yihinini širachewini be’irigit’i tinegirachewalehi sinili lakinibeti፡፡

[16] ābatachewinimi bemishiti iyalek’esu met’uti፡፡

[17] «ābatachini hoyi! inya (leruch’ana lewiriwera) linishik’edademi lēdini፡፡ yusufinimi ‘ik’achini zenidi tewinewi፡፡ wedīyawimi tekula belawi፡፡ ānitemi iwinetenyochi binihonimi yemitamineni āyidelehimi» ālu፡፡

[18] bek’emīsumi layi yewishetini demi āmet’u፡፡ (ābatachewi) «āyidelemi፤ nefisochachihu (wisheti) negerini le’inanite shelemulachihu፡፡ silezīhi melikami ti‘igisiti (madiregi ālebinyi) bemitilutimi negeri layi metagezhawi ālahi bicha newi» āle፡፡

[19] menigedenyochimi met’u፡፡ wiha k’ejīyachewinimi laku፡፡ ākolīwinimi (wede gudigwadu) sedede «yemisirachi! yihi wet’ati liji newi» āle፡፡ shek’et’i ādirigewimi debek’uti፡፡ ālahimi yemīšerutini hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[20] berikashi wagami bemīk’ot’eru dīrihamochi shet’uti፡፡ be’irisumi kechelitenyochu neberu፡፡

[21] yami kemisiri yegezawi sewi lemīsitu «menorīyawini ākibirī፡፡ līt’ek’imeni weyimi liji ādirigeni liniyizewi yikejelalina» ālati፡፡ inidezīhumi leyusufi (gezhi linaderigewina) yeḥilimochinimi fichi linasitemirewi bemidiri layi āsimechenewi፡፡ ālahimi benegeru layi āshenafī newi፤ gini ābizanyawochu sewochi āyawik’umi፡፡

[22] t’inikarēwinimi bederese gīzē t’ibebinina ‘iwik’etini set’enewi፡፡ inidezīhumi melikami šerīwochini hulu inimenedaleni፡፡

[23] yachīmi irisu bebētwa yeneberebati sēti kenefisu ābabelechiwi፡፡ dejafochunimi zegachi፤ «lanite tezegajichēlihalehuna tolo nami» ālechiwi፡፡ «be’ālahi it’ebek’alehu irisu (yegezanyi) gētayē nuroyēni yasamerelinyi newina፤ (ālikedawimi)፡፡ ineho! bedelenyochi āyidinumi» ālati፡፡

[24] be’irisumi be’irigit’i āsebechi፡፡ be’iriswami āsebe፤ yegētawini masireja balaye noro (yetefet’iro filagotuni bareka neberi፤)፡፡ inidezīhu met’ifo negerinina ḫāt’ī’ātini ke’irisu layi linimelisileti (āsirejachinini āsayenewi)፡፡ irisu ketemeret’uti barochachini newina፡፡

[25] berunimi teshik’edademu k’emīsunimi kebesiteḫwalawi k’ededechiwi፡፡ gētawanimi (balebētwani) iberu āt’egebi āgenyuti፡፡ (k’edemi bila) «bebalebētihi met’ifoni yasebe sewi k’it’atu metaseri weyimi āsamamī sik’ayi inijī lēla āyidelemi» ālechiwi፡፡

[26] (yusufimi) «iriswa kenefisē ābabelechinyi» āle፡፡ kebētesebochwami mesikarī (inidīhi sīli) mesekere፡፡ «k’emīsu kebesitefīti tek’edido inidehone iwineti tenagerechi፡፡ irisumi kewishetamochu newi፡፡

[27] «k’emīsumi kebesiteḫwala tek’edido inidehone washechi፡፡ irisumi ke’iwinetenyochu newi፡፡»

[28] k’emīsunimi kebesiteḫwala tek’edido baye gīzē «irisu (yetenagerishīwi) ketenikolachihu newi (sētochi) tenikolachihu be’irigit’i biritu newina» ālati፡፡

[29] «yusufi hoyi! kezīhi (werē) tekelikeli፡፡ leḫat’ī’ātishimi maritani leminyī፡፡ ānichī kesihitetenyochu honeshalina» (āle)፡፡

[30] beketemawi yalu sētochimi «ye‘āzīzi mīsiti bilatēnawani kenefisu tababilewalechi፡፡ be’iwinetu fik’iru libwani metwatali፡፡ inya begilits’i sihiteti wisit’i hona be’irigit’i inayataleni» ālu፡፡

[31] hāmētachewinimi besemachi gīzē wedenesu lakechibachewi፡፡ migibinimi le’inerisu āzegajechilachewi፡፡ ke’inesu leyanidanidachewimi bīlawani set’echi፡፡ be’inesumi layi «wit’a» ālechiwi፡፡ bayutimi gīzē ādenek’uti፡፡ ijochachewinimi k’oret’u፡፡ ālahimi t’irati yigebawi፡፡ yihi sewi āyidelemi፡፡ yihi yamare meli’āki iniji lēla āyidelemi ālu፡፡

[32] «tadīya yihi ya berisu (fik’iri) yezelefachihunyi newi፡፡ be’irigit’imi kenefisu ābabelikuti፡፡ imibī ālemi፡፡ yemazewinimi negeri bayišera be’irigit’i yitaserali፡፡ keweradochumi yihonali» ālechi፡፡

[33] «gētayē hoyi! wederisu kemīt’erunyi negeri (kezimuti) yilik’i metaseri le’inē yetewedede newi፡፡ tenikolachewinimi ke’inē layi batimelisilinyi wedenesu izenebelalehu፡፡ kesihitetenyochumi ihonalehu» āle፡፡

[34] gētawimi ts’elotuni tek’ebelewi፡፡ tenikolachewinimi ke’irisu meleseleti፡፡ ineho! irisu semīwi ‘āwak’īwi newina፡፡

[35] kezīyami masirejawochuni kayu beḫwala isikegīzē diresi inidīyasiruti lenesu tayachewi፡፡

[36] ke’isumi gari huleti gobezochi isiri bētu gebu፡፡ ānidenyachewi «inē behilimē yeweyini t’ejini sit’emik’i āyehu» āle፡፡ lēlawimi፡- «inē berasē layi inijerani teshekimē ke’isu berarī (āmora) sitibela āyehu፡፡ fichuni nigereni፡፡ inya ke’āsamarīwochi honehi inayihalenina» āluti፡፡

[37] (yusufimi) āle፡- «maninyawimi yemitisiset’uti migibi lenanite kememit’atu befīti fichuni yeminegirachihu bīhoni inijī āyimet’alachihumi፡፡ yiẖe gētayē kasawek’enyi negeri newi፤ inē be’ālahi yemayaminuni inerisumi mech’ereshayituni ‘alemi inerisu keḥadīwochi yehonutini ḥizibochi hayimanoti tichalehu፡፡

[38] «ye’ābatochēnimi ye’ībirahīminina ye’īsiḥāk’ini፣ yeya‘ik’obinimi hayimanoti teketiyalehu፡፡ le’inya be’ālahi mininimi magarati āyigebanimi ya (ālemagarati) be’inya layina besewochu layi ye’ālahi chirota newi፡፡ gini ābizanyochu sewochi āyameseginumi፡፡

[39] «ye’isiri bēti gwadenyochē hoyi! yeteleyayu āmilakochi yishalaluni weyisi āshenafīwi ānidu ālahi

[40] «ke’irisu lēla inanitena ābatochachihu (āmalikiti bilachihu) yet’erachiḫwachewini simochi iniji ātigezizumi፡፡ ālahi be’iriswa minimi āsireji ālaweredemi፡፡ firidu ye’ālahi iniji yelēla āyidelemi፡፡ irisuni iniji lēlani inidatigezu āzwali፡፡ yihi tikikilenyawi hayimanoti newi፡፡ gini ābizanyochu sewochi āyawik’umi፡፡

[41] «yewehinī bēti gwadenyochē hoyi! ānidenyachihuma gētawini (nigušuni) t’eji yat’et’ali፡፡ lēlawima yisek’elali፡፡ kerasumi berarī (āmora) tibelalechi፡፡ ya fichuni yemitit’eyik’uti negeri tefets’eme፤» (ālachewi)፡፡

[42] lezīyami kehuletu irisu yemīdini mehonuni letet’erat’erewi igētahi zenidi āsitawisenyi ālewi፡፡ gētawinimi kemasitawesi seyit’ani āsiresawi፡፡ let’ik’īti ‘ametatimi bewehinī bētu wisit’i k’oye፡፡

[43] nigušumi «inē sebatini yesebu lamochi sebati kesītawochi sībelwachewi sebatinimi lemilemi zelelawochi lēlochinimi derek’ochini (sīt’emet’emubachewi beḥilimē) āyalehu፡፡ inanite talalak’i sewochi hoyi! ḥilimini yemitifetu inidehonachihu ḥilimēni fitulinyi» ālachewi፡፡

[44] «yeḥilimochi k’izhetochi nachewi፡፡ inyami yeḥilimochini fichi ‘āwak’īwochi āyidelenimi» āluti፡፡

[45] yami kehuletu yedanewina kebizu gīzē beḫwala (yusufini) yasitawesewi sewi «inē fichuni inegirachiḫwalehuna lakunyi» āle፤ (wede yusufi lēdemi)፡፡

[46] «ānite iwinetenyawi yusufi hoyi! sebatini yesebu lamochi sebati kesītawochi lamochi sībeluwachewi sebatini lemilemi zelelawochimi lēlochinimi derek’ochi (benesu layi sīt’emet’emubachewi yayeni sewi ḥilimi fichi) techilini፡፡ yawik’u zenidi wede sewochu limelesi ikejilalehuna» (ālewi)፡፡

[47] (irisumi) āle፡- «sebatini yeteketatelu ‘ametati tizeralachihu፡፡ yach’edachihutinimi hulu kemitibeluti t’ik’īti besitek’eri bezelelawi wisit’i tewuti፡፡

[48] «kezīyami ke’inezīya beḫwala kadelebachihuti t’ik’īti sīk’eri le’inesu yadelebachihutini hulu yemībelu sebati yechigiri ‘ametati yimet’alu፡፡

[49] «kezīyami ke’inezīya beḫwala sewochu berisu yemīzenebubeti berisumi (weyinini) yemīch’emik’ubeti ‘ameti yimet’ali፡፡»

[50] nigušumi «irisuni āmit’ulinyi» āle፡፡ melikitenyawimi (yusufini) bemet’awi gīzē «wedegētahi temelesi፡፡ yezīyanimi ijochachewini yek’oret’utini sētochi hunēta t’eyik’ewi፡፡ gētayē tenikolachewini ‘āwak’ī newina» ālewi፡፡

[51] (nigušumi)፡- «yusufini kenefisu bababelachihuti gīzē negerachihu minidini newi» ālachewi፡፡ «le’ālahi t’irati yigebawi፡፡ be’irisu layi minimi met’ifoni negeri ālawek’inimi» āluti፡፡ ye‘āzīzi mīsiti፡-«āhuni iwinetu tegelets’e፡፡ inē kenefisu ābabelikuti፡፡ irisumi ke’iwinetenyochu newi» ālechi፡፡

[52] (yusufi) «yihi (gētayē) ruk’i hono sale yalikedahuti mehonēni ālahimi yekedatenyochini tenikoli yemayak’ana mehonuni inidīyawik’i newi፤» (āle)፡፡

[53] «nefisēnimi (kesiḥiteti) ālat’erami፡፡ nefisi hulu gētayē yet’ebek’ati kalihonechi besitek’eri bemet’ifo negeri be’irigit’i āzazhi natina፡፡ gētayē bet’ami meḥarī āzanyi newi» (āle)፡፡

[54] nigušumi «irisuni āmit’ulinyi lerasē gilenya āderigewalehuna» āle፡፡ banagerewimi gīzē «ānite zarē inya zenidi balemwali tamanyi nehi» ālewi፡፡

[55] «bemidiri gimija bētochi layi (shumi) ādirigenyi፡፡ inē t’ebak’ī āwak’ī nenyina» āle፡፡

[56] inidezīhumi leyusufi bemidiri layi ke’iriswa befelegewi sifira yemīsefiri sīhoni āsimechenewi፡፡ bechirotachini yeminishawini sewi inileyaleni፡፡ yebego šerīwochinimi waga ānat’efami፡፡

[57] yemech’ereshayitumi ‘alemi minida le’inezīya lamenutina yit’enek’ek’u leneberuti yebelet’e newi፡፡

[58] yeyusufi wenidimochimi met’u፡፡ be’irisumi layi gebu፡፡ inesumi irisuni yesatuti sīhonu ‘āwek’achewi፡፡

[59] (gudayachewini fets’imo) sinik’achewinimi bazegajelachewi gīzē āle፡- «ke’ābatachihu bekuli yehonewini wenidimachihuni āmit’ulinyi፡፡ inē ke’āsitenagajochi hulu belach’i sihoni፤ sifirini yemimola mehonēni ātayumini

[60] irisunimi batamet’ulinyi inē zenidi le’inanite sifiri yelachihumi፤ ātik’eribunyimimi፡፡»

[61] «sile’irisu ābatuni bet’ibik’i init’eyik’aleni፡፡ inyami (yihinini) be’irigit’i šerīwochi neni» āluti፡፡

[62] le’āshikerochumi «shek’et’achewini wede bētesebochachewi betemelesu gīzē yawik’wati zenidi beyegwazochachewi wisit’i ādirigulachewi፡፡ līmelesu yikejelalina» ālachewi፡፡

[63] wede ābatachewimi betemeselu gīzē፡- «ābatachini hoyi! (wenidimachinini isikeminiwesidi) sifiri ke’inya tekelikilwali፡፡ silezīhi wenidimachinini ke’inya gari lakewi፡፡ yisefirilinalina inyami lerisu t’ebak’īwochi neni» ālu፡፡

[64] «ke’āhuni befīti bewenidimu layi inidamenikwachihu inijī be’irisu layi āminachiḫwalehuni ālahimi bet’ebak’īneti (kehulu) yebelet’e newi፡፡ irisumi ke’āzanyochi hulu yibelit’i āzanyi newi፤» ālachewi፡፡

[65] ‘ik’achewinimi bekefetu gīzē shek’et’achewi wede’inerisu temelisa āgenyu፡፡ ፡-«ābatachini hoyi! mini inifeligaleni yihichī shek’et’achini nati፡፡ wedenya temelisalinalechi፤ (iniredabataleni)፡፡ lebētesebochachinimi inishemitaleni፡፡ wenidimachininimi init’ebik’aleni፡፡ yegimelinimi ch’ineti inich’emiraleni፡፡ yihi (benigušu layi) k’elali sifiri newi» ālu፡፡

[66] «kalitekebebachihu besitek’eri irisuni be’irigit’i yemitamet’ulinyi lemehonachihu ke’ālahi yehoneni k’ali kīdani metemamenya isikemitiset’unyi diresi ke’inanite gari fets’imo ālilikewimi» ālachewi፡፡ metemamenyachewinimi beset’uti gīzē «ālahi beminilewi hulu layi misikiri newi» ālachewi፡፡

[67] ālemi «lijochē hoyi! be’ānidi beri ātigibu፡፡ gini beteleyu berochi gibu፡፡ ke’ālahimi (firidi) beminimi ālit’ek’imachihumi፤ (ālimelisilachihumi)፡፡ firidu ye’ālahi iniji yelēla āyidelemi፡፡ be’irisu layi temekahu፡፡ temekīwochimi hulu be’irisu bicha yimeku፡፡»

[68] ābatachewimi kazezachewi sifira begebu gīzē ke’ālahi (firidi) minimi negeri kenerisu yemīkelekililachewi ālineberemi፡፡ gini beya‘ik’obimi nefisi wisit’i yeneberechi gudayi nati፡፡ fets’emati፡፡ irisumi silasawek’inewi ye‘iwik’eti balebēti newi፤ gini ābizanyochu sewochi āyawik’umi፡፡

[69] beyusufi layi begebu gīzēmi wenidimuni wederisu āsit’egawi፡፡ «ineho inē wenidimihi nenyi፡፡ yišeruti beneberutimi hulu ātik’olach’i» ālewi፡፡

[70] ‘ik’achewinimi bazegajelachewi gīzē፤ wanich’ayituni bewenidimu ‘ik’a wisit’i āderege፡፡ kezīyami «inanite bale gimelochi hoyi! inanite be’irigit’i lēbochi nachihu sīli t’erī tet’ara፡፡»

[71] wedenesu zorewimi «minidini t’efachihu» ālu፡፡

[72] «yenigušu mesiferīya t’efitonali፡፡ irisunimi lamet’a sewi yegimeli ch’ineti ālewi፡፡ inēmi be’irisu teyazhi nenyi» āle፡፡

[73] «be’ālahi inimilaleni bemidiri layi lemat’ifati inidalimet’ani be’irigit’i ‘āwik’achiḫwali፡፡ lēbochimi ālineberinimi» ālu፡፡

[74] «wishetamochi bitihonu k’it’atu minidini newi» ālwachewi፡፡

[75] «k’it’atu (beya‘ik’obi ḥigi) ‘ik’awi begwazu wisit’i yetegenyebeti sewi (rasu mewesedi) newi፡፡ irisumi k’it’atu newi፡፡ inidezīhu bedelenyochini inik’et’aleni» ālu፡፡

[76] (mirimerawini) kewenidimumi ‘ik’a befīti be‘ik’awochachewi jemere፡፡ kezīyami (wanich’ayituni) kewenidimu ‘ik’a wisit’i āwet’ati፡፡ inidezīhu leyusufi bilihatini āsitemarinewi፡፡ ālahi balisha noro benigušu ḥigi wenidimuni līyizi āyigebawimi neberi፡፡ yeminishawini sewi bederejawochi kefi inaderigaleni፡፡ ke‘iwik’eti balebētochi hulu belayimi ‘āwak’ī ālile፡፡

[77] «bīserik’i ke’āhuni befīti yerisuwi wenidimi be’irigit’i serik’wali» ālu፡፡ yusufimi (yihichini nigigiri) benefisu wisit’i debek’ati፡፡ le’inesumi āligelet’atimi፡፡ (belibu) «inanite širachihu yekefa newi፡፡ ālahimi yemitilutini hulu yibelit’i ‘āwak’ī newi» āle፡፡

[78] ānite yetekeberikewi hoyi! «le’irisu be’irigit’i talak’i shimagilē ābati ālewi፡፡ silezīhi be’irisu sifira ānidenyachinini yazi፡፡ inya kemelikami šerīwochi honehi inayihalenina» āluti፡፡

[79] «‘ik’achinini irisu zenidi yagenyenibetini sewi inijī lēlani kemeyazi be’ālahi init’ebik’aleni፡፡ inya yani gīzē be’irigit’i bedayochi neni» āle፡፡

[80] kerisumi tesifani bek’oret’u gīzē yemīmekakeru honewi geleli ālu፡፡ talak’achewi āle «ābatachehu benanite layi ke’ālahi yehoneni metamenya kīdani be’irigit’i yeyazebachihu mehonuni kezīhimi befīti beyusufi layi gifi yešerachihutini ātawik’umini silezīhi ābatē le’inē isikemīfek’idilinyi weyimi ālahi lenē isikemīferidilinyi diresi yemisirini midiri ālileyimi፡፡ irisumi keferajochi hulu belach’i newi፡፡

[81] «wede ābatachihu temelesu belutimi፡- ābatachini hoyi! lijihi serek’e፡፡ bawek’inewimi negeri inijī ālimesekerinimi፡፡ ruk’unimi negeri (misit’īruni) ‘āwak’īwochi ālineberinimi፡፡

[82] «yachinimi bewisit’wa yeneberinibatini ketema yachinimi bewisit’wa yemet’anewini bale gimeli gwadi t’eyik’i፡፡ inyami be’irigit’i iwinetenyochi neni፡፡»

[83] (ya‘ik’obi) «āyidelemi nefisochachihu ānidachi negerini le’inanite shelemulachihu፡፡ (šerachihutimi)፡፡ melikamimi ti’igisiti (madiregi) ālebinyi፡፡ inerisuni (šositunimi) yetesebesebu honewi ālahi līyamet’alinyi yikejelali፡፡ ineho irisu ‘āwak’ī t’ibebenya newina» ālachewi፡፡

[84] ke’inesumi zeweri ālena’a«beyusufi layi wa ḥāzenē!» āle፡፡ ‘ayinochumi keḥāzeni (lek’iso) yetenesa net’u፡፡ irisumi betikazē yetemela newi፡፡

[85] (inerisumi) «be’ālahi inimilaleni፡፡ let’ifati yek’erebiki isikemitihoni weyimi ket’efīwochu isikemitihoni diresi yusufini kemawisati ātiwegedimi» ālu፡፡

[86] «ch’inik’etēnina ḥāzenēnina yemasemutewi wede ālahi bicha newi፡፡ ke’ālahimi bekuli yematawik’utini negeri ‘āwik’alehu» ālachewi፡፡

[87] «lijochē hoyi! līdu፤ keyusufina kewenidimumi (werē) temerameru፡፡ ke’ālahimi izineti tesifa ātik’uret’u፡፡ ineho ke’ālahi izineti keḥadīwochi ḥizibochi inijī tesifa āyik’orit’imi» (āle)፡፡

[88] be’irisumi layi begebu gīzē «ānite yetekeberikewi hoyi! inyanimi bētesebochachininimi gudati deresebini፡፡ rikashi shek’et’imi yizeni met’itenali፡፡ sifirinimi lenya mulalini፡፡ benyami layi mets’iwiti ālahi mets’iwachochini yimenedalina» āluti፡፡

[89] «inanite yematawik’u beneberachihu gīzē beyusufina bewenidimu layi yeserachihutini gifi ‘āwek’achihuni» ālachewi፡፡

[90] «ānite be’irigit’i ānite yusufi nehini» āluti፡፡ «inē yusufi nenyi፡፡ yihimi wenidimē newi፡፡ ālahi benya layi be’irigit’i legeselini፡፡ ineho! yemīt’enek’ek’ina yemītagesi sewi (ālahi yikisewali)፡፡ ālahi yebego ādiragīwochini waga āyat’efamina» āle፡፡

[91] «be’ālahi inimilaleni፡፡ ālahi benya layi be’irigit’i ābelet’ehi፡፡ inyami be’irigit’i āt’ifīwochi neberini» ālu፡፡

[92] «zarē benanite layi wek’esa yelebachihumi፡፡ ālahi le’inanite yimirali፡፡ irisumi ke’āzanyochi hulu yibelit’i āzanyi newi» ālachewi፡፤

[93] «yihinini k’emīsēni yizachihu līdu፡፡ be’ābatē fītimi t’aluti yemīyayi hono yimet’alina፡፡ bētesebochachihunimi sebisibachihu āmit’ulinyi» (ālachewi)፡፡

[94] gimeli ch’anyochumi (misirini) beteleyu gīzē ābatachewi «inē yeyusufini shita be’irigit’i āgenyalehu፡፡ batak’ēlunyi noro (taminunyi neberi)» āle፡፡

[95] «be’ālahi inimilaleni፡፡ ānite be’irigit’i bek’edimowi sihitetihi wisit’i nehi» āluti፡፡

[96] ābisarīwimi bemet’a gīzē (k’emīsuni) befītu layi t’alewi፡፡ wedīwimi yemīyayi ẖone፡፡ «inē le’inanite፡- ke’ālahi bekuli yematawik’utini ‘āwik’alehu ālalikwachihumini» ālachewi፡፡

[97] «ābatachini hoyi! leḫāt’ī’ātochachini miḥiretini leminilini inya t’ifatenyochi neberinina» ālu፡፡

[98] «wedefīti le’inanite gētayēni miḥiretini ileminilachiḫwalehu፡፡ ineho! irisu meḥarīwi āzanyu newina» ālachewi፡፤

[99] beyusufi layimi begebu gīzē welajochuni wederisu āsit’egachewi፡፡ «be’ālahimi fek’adi t’ibik’ochi sitiẖonu misirini gibu» ālachewi፡፡

[100] welajochunimi bezufanu layi āwet’achewi፡፡ le’irisumi segajochi ẖonewi wereduleti፡፡ «ābatēmi hoyi! yihi fīti yayeḫwati ḥilimē fichi newi፡፡ gēta be’irigit’i iwineti āderegati፡፡ kewehinī bētimi bawet’anyina seyit’animi be’inēna bewenidimochē mekakeli ke’ābelashe beḫwala inaniteni keget’eri bamet’achihu gīzē be’irigit’i lenē melikami walelinyi፡፡ gētayē lemīshawi negeri izinetu rek’īk’i newi፡፡ ineho isu ‘āwak’īwi t’ibebenyawi newi» āle፡፡

[101] «gētayē hoyi! kenigišina be’irigit’i set’eẖenyi፡፡ keḥilimochimi fichi āsitemarikenyi፡፡ yesemayatina yemidiri fet’arī hoyi! ānite bek’iribītuna bemech’ereshayitu ‘alemi redatē nehi፡፡ musilīmi honye gidelenyi፡፡ bemelikamochumi āsit’eganyi» (āle)፡፡

[102] (muḥāmedi hoyi) yihi wedanite yeminaweridewi sīẖoni፤ keruk’i werēwochi newi፡፡ ānitemi inerisu (beyusufi) yemīmekiru ẖonewi negerachewini bek’oret’u gīzē inesu zenidi ālineberikimi፡፡

[103] ābizanyawochumi sewochi (lemamenachewi) bitigwagwami yemīyaminu āyidelumi፡፡

[104] be’irisumi (bek’uri’āni) layi minimi waga ātit’eyik’achewimi፡፡ irisu le‘alemati gisats’ē inijī lēla āyidelemi፡፡

[105] besemayatina bemidirimi kalechiwi milikiti bizuyitu inesu keriswa zenigīwochi ẖonewi beriswa layi yalifalu፡፡

[106] ābizanyochachewimi፤ inesu āgarīwochi ẖonewi inijī be’ālahi āyaminumi፡፡

[107] ke’ālahi k’it’ati shefanyi ādega yemitimet’abachewi weyimi se‘atītu inesu yemayawik’u sīẖonu bedinigeti yemitimet’abachewi meẖonuwani āyiferumini

[108] «yihichi menigedē nati፡፡ wede ālahi it’eralehu፡፡ inēmi yeteketelenyimi sewi begilits’i masireja layi neni፡፡ t’iratimi le’ālahi yigebawi፡፡ inēmi ke’āgarīwochu āyidelehumi» beli፡፡

[109] kanite befītimi keketemochi sewochi wedenerisu ra’iyi yeminaweridilachewi yeẖonuni wenidochini inijī ālilakinimi፡፡ bemidiri layi āyiẖēdumina ye’inezīyani ke’inesu befīti yeneberutini sewochi mech’eresha āyimeleketumini yemech’ereshayitumi āgeri le’inezīya letet’enek’ek’uti be’irigit’i yeteshalechi nati፤ ātawik’umini

[110] melikitenyochumi tesifa bek’oret’una inerisu be’irigit’i yetewashu meẖonachewini betet’erat’eru gīzē iridatachini met’alachewi፡፡ (inya) yeminishawimi sewi inidīdini tederege፡፡ k’it’atachinimi ke’āgarīwochu ḥizibochi layi āyimelesimi፡፡

[111] betarīkachewi wisit’i le’ā’imiro bale bētochi be’irigit’i megesech’a nebere፡፡ (yihi k’uri’ani) yemīk’et’at’efi werē āyidelemi፡፡ gini yanini besitefītu yalewini āregagach’i lenegerimi hulu gelach’i lemīyaminu ḥizibochimi merīna chirota newi፡፡

አር-ረዕድ

Surah 13

[1] ā.le.me.re (ālīfi lami mīmi ra) yihichi (ānak’its’i) kemets’iḥāfu ānik’ets’ochi nati፡፡ yami kegētahi wedanite yeteweredewi iwineti newi፡፡ gini ābizanyawochu sewochi āyaminumi፡፡

[2] ālahi ya semayatini yemitayuwati ā‘imadi satinori yanesati kezīyami be‘ārishu (zufanu) layi (silit’anu) yetedeladele t͟s’eḥāyinina ch’erek’animi yegera newi፡፡ hulumi letewesene gīzē yirot’alu፡፡ negeruni hulu yasitenabirali፡፡ begētachihu megenanyeti taregagit’u zenidi te‘amiratochini yizerezirali፡፡

[3] irisumi ya midirini yezerega beswami terarawochinina wenizochini yaderege bewisit’wami kefirēwochi hulu huleti huleti ‘ayinetochini yaderege newi፡፡ lēlītini bek’eni yishefinali፡፡ bezīhimi wisit’i lemīyasitenetinu ḥizibochi milikitochi ālu፡፡

[4] bemidirimi yetegorabetu k’urit’irach’ochi ālilu፡፡ keweyinochimi ātikilitochi āziri‘itochimi menitawochina menitawochi yaliẖonu zenibabawochimi ālilu፡፡ be’ānidi wiha yit’et’alu፤ (bet’a‘imimi yileyayalu)፡፡ kefīluwanimi bekefīlu layi bemībelawi sebili inabelit’aleni፡፡ bezīhimi wisit’i lemīyawik’u ḥizibochi te‘amirati ālebeti፡፡

[5] bitidenek’imi ‘āferi beẖonini gīzē ina ādīsi fit’ireti iniẖonaleni maletachewi (talak’i) dinik’i newi፡፡ inezīhi inezīya begētachewi yekaduti nachewi፡፡ inezīhimi inizazilawochi be’ānigetochachewi layi yalubachewi nachewi፡፡ inezīhāmi ye’isati gwadochi nachewi፡፡ inesu bewisit’wa zewitarīwochi nachewi፡፡

[6] ke’inesu befīti yemeselochachewi k’it’atochi be’irigit’i yalefu sīẖonu kemelikamu befīti bemet’ifowi yasichekuluhali፡፡ gētahimi lesewochi kemebedelachewi gari be’irigit’i yemihireti balebēti newi፡፡ gētahimi be’irigit’i k’it’ate biritu newi፡፡

[7] inezīyami yekaduti be’irisu layi kegētawi te‘amiri lemini āliteweredeletimi yilalu፡፡ ānite āsiferarī bicha nehi፡፡ leḥizibimi hulu merī ālachewi፡፡

[8] ālahi sēti hulu yemitaregizewini yawik’ali፡፡ maḥits’enochimi yemīyagodilutini yemīch’emirutinimi (yawik’ali)፡፡ negerumi hulu irisu zenidi beliki yetewesene newi፡፤

[9] ruk’unina k’iribuni ‘āwak’ī talak’i yelak’e newi፡፡

[10] ke’inanite wisit’i k’aluni zik’i yaderege sewi be’irisu yech’oẖemi sewi irisu belēlīti tedebak’īmi bek’eni (tegelits’o) ẖīyajimi yeẖone sewi (irisu zenidi) ikuli newi፡፡

[11] le’irisu (lesewi) kesitefītumi keḫwalawimi be’ālahi ti‘izazi (kekifu) yemīt’ebik’uti tetekakīwochi (mela’ikiti) āluti፡፡ ālahi beḥizibochi zenidi yalewini ts’ega benefisochachewi yalewini (ẖunēta) isikemīlewit’u diresi āyilewit’imi፡፡ ālahimi besewochi layi kifuni besha gīzē le’irisu memelesi yelewimi፡፡ le’inerisumi ke’irisu lēla minimi tekelakayi yelachewimi፡፡

[12] irisu ya yemitiferuna yemitikejilumi sitihonu bilich’itani yemīyasayachihu kebadochi demenawochinimi yemīyasigenyi newi፡፡

[13] negodigwadimi ālahini bemamesigeni yat’erali፡፡ mela’ikitimi irisuni lemefirati (yat’erutali)፡፡ mebirek’ochinimi yilikali፡፡ inerisumi (keḥadīwochi) be’ālahi yemīkerakeru sīhonu be’iriswa yemīshawini sewi yimetali፡፡ irisumi ḫāyile biritu newi፡፡

[14] le’irisu (le’ālahi) ye’iwineti met’irīya ālewi፡፡ inezīyami ke’irisu lēla yemīgezuwachewi (t’a‘otati) wede āfu yiderisi zenidi wede wiha medafochuni (beruk’i hono) inidemīzerega (sewi melisi) inijī lenerisu beminimi āyimelisulachewimi፡፡ irisumi wede āfu derashi āyidelemi፡፡ yekeḥadīwochimi t’irī bekenitu inijī āyidelemi፡፡

[15] besemayatina bemidirimi yaluti hulu bewidimi hone begidi le’ālahi yisegidalu፡ t’ilawochachewimi bet’watochina bešerikochi yisegidalu፡፡

[16] «yesemayatina yemidiri gēta mani newi» belachewi፡፡ «ālahi newi» beli፡፡ «lenefisochachewi t’ik’iminimi gudatinimi yemayichiluni redatochi kerisu lēla yazachihuni» belachewi፡፡ «‘iwirina yemīyayi yisitekakelaluni weyisi ch’elemawochina birihani yisitekakelaluni weyisi le’ālahi iniderisu āfet’at’eri yefet’eruni tegarīwochi ādereguletina fit’iretu be’inesu layi temesaselebachewini» beli፤ «ālahi hulemenawini fet’arī newi፡፡ irisumi ānidu āshenafīwi newi» beli፡፡

[17] kesemayi wihani āwerede፡፡ shelek’owochumi bemet’enachewi fesesu፡፡ gorifumi āsefafīwini korefati teshekeme፡፡ legēt’i weyimi le‘ik’a filagoti be’irisu layi isati yemīyanedubetimi (ma‘idini) bit’ēwi yeẖone korefati ālilewi፡፡ inidezīhu ālahi le’iwinetina lewisheti misalēni yaderigali፡፡ korefatuma gibisibisi ẖono yit’efali፡፡ lesewochi yemīt’ek’imewima bemidiri layi yik’oyali፡፡ inidezīhu ālahi misalēwochini yigelit͟s’ali፡፡

[18] le’inezīya legētachewi letazezuti melikami negeri (geneti) ālilachewi፡፡ inezīyami le’irisu yalitazezuti le’inesu bemidiri yalewi hulu ke’irisumi gari bit’ēwi bīnorachewi noro be’irisu betebezhubeti neberi፡፡ inezīya le’inesu kifu mirimera ālebachewi፡፡ menorīyachewimi gehānemi nati፡፡ firashachewimi kefachi

[19] kegētahi wedanite yeteweredewi iwineti meẖonuni yemīyawik’i sewi inidezīya irisu ‘iwiri inideẖonewi sewi newini yemīgešets’uti ye’ā’imiro balebētochi bicha nachewi፡፡

[20] inezīya be’ālahi k’ali kīdani yemīmolu yet’ebek’ewinimi kīdani yemayaferisu nachewi፡፡

[21] inezīyami ālahi inidīk’et’eli be’irisu yazezewini negeri yemīk’et’ilu gētachewinimi yemīyakebiru met’ifonimi k’ut’it’iri yemīferu nachewi፡፡

[22] inezīyami yegētachewini widēta lemefelegi yetagesu፣ solatinimi āzewitirewi yesegedu፣ inya keset’enachewi sīsayimi bemisit’īrimi ẖone begilits’i yemets’ewetu፣ kifuwinimi negeri bebego yemīgefetiru nachewi፡፡ inezīya le’inesu mech’ereshayitu misiguni āgeri ālechachewi፡፡

[23] (iriswami) yemenorīya genetochi nati፡፡ yigebubatali፡፡ ke’ābatochachewimi፣ kemīsitochachewimi፣ keziriyachewimi melikami yešera sewi (yigebatali)፡፡ mela’ikitimi be’inerisu layi keyedejafu hulu yigebalu፡፡

[24] «selami le’inanite yiẖuni፡፡ (yihi minida) bemetagesachihu newi፡፡ yemech’ereshayitumi āgeri mini tamiri!» (yilwachewali)፡፡

[25] inezīyami ye’ālahini k’ali kīdani ket’ebek’e beḫwala yemīyaferisu ālahimi inidīk’et’eli be’irisu yazezewini negeri yemīk’orit’u bemidirimi layi yemīyabelashu inezīya lenesu irigimani ālebachewi፡፡ le’inesumi met’ifo āgeri (gehānemi) ālachewi፡፡

[26] ālahi lemīshawi sewi sīsayini yasefali፤ yat’ebalimi፡፡ (keḥadīwochi) bek’iribītumi ḥiyiweti tedesetu፡፡ yek’iribītumi ḥiyiweti bemech’ereshayitu ānits’ari (tinishi) met’ek’emīya inijī minimi āyidelechimi፡፡

[27] inezīyami yekaduti «be’irisu layi kegētawi te‘amiri lemini āliteweredemi» yilalu፡፡ «ālahi yemīshawini yat’emimali፡፡ yetemelesewinimi sewi wederisu yimerali» belachewi፡፡

[28] (inesumi) inezīya yamenu libochachewimi ālahini bemawisati yemīreku nachewi፡፡ nik’u! ālahini bemawisati libochi yirekalu፡፡

[29] inezīya yamenutina melikami širawochini yešeruti le’inesu degi nuro melikami memeleshami ālachewi፡፡

[30] inidezīhu kebefītiwa bizu ḥizibochi be’irigit’i yalefu wedeẖonechiwi ḥizibi inerisu be’ālireḥimani yemīkidu sīẖonu yanini wede ānite yaweredinewini k’uri’ani be’inerisu layi tanebilachewi zenidi lakinihi፡፡ «irisu (ālireḥimani) gētayē newi፡፡ ke’irisu lēla āmilaki yelemi፡፡ berisu layi tet’egahu፡፡ memeleshayemi wederisu bicha newi» belachewi፡፡

[31] k’uri’animi be’irisu terarawochi betenedubeti weyimi be’irisu midiri betek’oraret’echibeti weyimi be’irisu mutani inidīnageru betederegubeti noro (yemeka keḥadīwochi balamenu neberi)፡፡ be’iwinetu negeru hulu ye’ālahi newi፡፡ inezīya yamenuti sewochi ineho ālahi besha noro sewochini bemela be’irigit’i yimerachewi inidenebere āyawik’umini inezīyami yekaduti beširachewi mikiniyati (āt’ifī) ‘ādega yemitagenyachewi kemeẖoni weyimi ye’ālahi k’et’ero isikīmet’a be’āgerachewi āk’irabīya (ānite) yemitisefiribachewi kemeẖoni āyiwegedumi፡፡ ālahi k’et’erowini āyaferisimina፡፡

[32] ke’ānite befīti beneberutimi melikitenyochi be’irigit’i telagit’obachewali፡፡ le’inezīyami lekaduti gīzēni set’eḫwachewi፡፡ kezīyami (bek’it’ati) yazikuwachewi፡፡ k’it’atēmi inidēti neberi

[33] irisu benefisi hulu layi bešerachewi šira tet’ebabak’ī yeẖonewi (ālahi inidezīhi inidaliẖonewi t’a‘oti bit’ē newini) le’ālahimi tegarīwochini āderegu፡፡ t’irwachewi «ālahini bemidiri wisit’i yemayawik’ewi noro tinegirutalachihuni weyisi kek’ali begilits’i (fichī belēlewi kenitu k’ali tegarīwochi bemaleti tit’eruwachewalachihuni)» belachewi፡፡ be’iwinetu le’inezīya lekaduti tenikolachewi teshelemelachewi፡፡ ke’iwinetu menigedimi tagedu፡፡ ālahimi yat’ememewi sewi le’irisu minimi āk’inyī yelewimi፡፡

[34] le’inesu bek’iribītu ḥiyiweti k’it’ati ālachewi፡፡ yemech’ereshayitumi (‘alemi) k’it’ati bet’ami yebereta newi፡፡ le’inesumi ke’ālahi (k’it’ati) minimi t’ebak’ī yelachewimi፡፡

[35] yachi t’inik’uk’ochu tesifa yeteset’wati geneti mit’anēwa (inidemīnegerachihu newi)፡፡ keširiwa wenizochi yifesisalu፡፡ migibwa (huligīzē) yemayik’waret’i፤ newi፡፡ t’ilawami (inidezīhu)፡፡ yihichi ye’inezīya yetet’enek’ek’uti mech’eresha nati፡፡ yekehadīwochimi mech’eresha isati nati፡፡

[36] inezīyami mets’iḥāfuni yeset’enachewi wedanite beteweredewi yidesetalu፡፡ ke’āḥizabimi kefīluni yemīkidu sewochi ālilu፡፡ «inē yetazezikuti ālahini bicha inidigeza be’irisumi inidedalagara newi፡፡ wede’irisu it’eralehu፤ memeleshayēmi wede’irisu newi» belachewi፡፡

[37] inidezīhu be‘ārebinya yetenegere fitiḥi sīẖoni āweredinewi፡፡ ‘iwik’etu kemet’alihimi beḫwala zinibalēwochachewini bitiketeli ke’ālahi k’it’ati minimi redatimi t’ebak’īmi yelehimi፡፡

[38] ke’ānite befītimi melikitenyochini be’irigit’i likenali፡፡ le’inerisumi mīsitochinina lijochini ādirigenali፡፡ lemaninyawimi melikitenya be’ālahi fek’adi inijī te‘amiri līyamet’a āyigebawimi፡፡ legīzēwi hulu ts’iḥufi ālewi፡፡

[39] ālahi yemīshawini yabisali፤ yats’edik’alimi፡፡ yemets’iḥāfu mešeretimi irisu zenidi newi፡፡

[40] yezīyanimi yasiferaranachewini kefīluni binasayihi (melikami newi)፡፡ weyimi binigedilihi (wek’esa yelebihimi)፡፡ be’ānite layi yalebihi madiresi bicha newi፡፡ mirimerawimi benya layi newi፡፤

[41] inya midirini kech’afochiwa yeminagodilati ẖoneni yeminimet’abati meẖonachinini ālayumini ālahimi yiferidali፡፡ lefiridumi gelibach’i yelewimi፡፡ irisumi mirimerawi fet’ani newi፡፡

[42] inezīyami ke’inesu befīti yeneberuti be’irigit’i mekeru፡፡ āzenigitomi yemeyazu zedē bemulu ye’ālahi newi፡፡ nefisi hulu yemitišerawini yawik’ali፡፡ keḥadīwochimi yemech’ereshayitu āgeri lemani inidemitiẖoni wedefīti yawik’alu፡፡

[43] inezīyami yekaduti sewochi «melikitenya āyidelehimi» yilalu፡፡ «be’inēna be’inanite mekakeli mesikarī be’ālahina irisu zenidi yemets’iḥāfu ‘iwik’eti balewi sewi bek’a» belachewi፡፡

ኢብራሂም

Surah 14

[1] ā.le.re (ālīfi lami ra፤ yihi k’uri’āni) sewochini begētachewi fek’adi kech’elemawochi wede birihani āshenafī misiguni wede ẖonewi፡፡ gēta menigedi tawet’a zenidi wedanite yaweredinewi mets’iḥāfi newi፡፡

[2] ālahi ya besemayati yalewi bemidirimi yalewi hulu yerisu bicha yeẖone newi፤ lekeḥadīwochimi kebiritu k’it’ati weyolachewi፡፡

[3] inezīya yek’iribītuni ḥiyiweti kemech’ereshayitu ḥiyiweti yibelit’i yemīwedu ke’ālahimi menigedi yemīyagidu met’imemwanimi yemīfeliguwati nachewi፡፡ inezīya beruk’i siḥiteti wisit’i nachewi፡፡

[4] kemelikitenya maninyawinimi le’inerisu yabiraralachewi zenidi bewegenochu k’wanik’wa inijī belēla ālilakinimi፡፡ ālahimi yemīshawini yat’emali፡፡ yemīshawinimi yak’enali፡፡ irisumi āshenafīwi t’ibebenyawi newi፡፡

[5] musanimi wegenochihini kech’elemawochi wede birihani āwit’a ālahinimi k’enochi āsigenizibachewi bemaleti bete‘amiratachini be’irigit’i lakinewi፡፡ bezīhi wisit’i bebizu tagashina bebizu āmesiganyi leẖonuti hulu be’irigit’i te‘amiratochi ālu፡፡

[6] musami leḥizibochu bale gīzē (āsitawisi)፤ keferi‘oni bētesebochi met’ifoni k’it’ati yemīyak’emisuwachihu wenidochi lijochachihunimi yemīyaridu sētochachihunimi yemītewu sīẖonu be’ādaninachihu gīzē be’inanite layi (yewalelachihuni) ye’ālahini ts’ega āsitawisu፡፡ bezīhimi kegētachihu yeẖone talak’i fetena ālebeti፡፡

[7] gētachihumi «bitameseginu be’irigit’i ich’emirilachiḫwalehu bitikidumi (ik’et’achiḫwalehu) k’it’atē be’irigit’i biritu newina» bemaleti basitawek’e gīzē (āsitawisu)፡፡

[8] musami āle «inanitemi bemidiri yalewimi hulu bemela bitikidu ālahi be’irigit’i tebik’ak’ī misiguni newi፡፡»

[9] ye’inezīya kenanite befīti yeneberuti yenuḥi ḥizibochi ye‘adimi yesemudimi ye’inezīyami ke’inesu beḫwale yeneberuti ke’ālahi besitek’eri lēla yemayawik’achewi (ḥizibochi) werē ālimet’alachihumini melikitenyochachewi bemasirejawochi met’wachewi፡፡ ijochachewinimi (bek’uch’iti līnekisu) wede āfochachewi melesu፡፡ ālumi «inya inanite berisu betelakachihubeti negeri kadini inyami wederisu kemitit’eruni negeri āwelawayi beẖone t’irit’arē wisit’i neni፡፡»

[10] melikitenyochachewi «keḫāt’ī’ātochachihu inidīmirachihu wede tewesene gīzēmi (yale k’it’ati) inidīyak’oyachihu yemīt’erachihu sīẖoni semayatinina midirini fet’arī beẖonewi ālahi (bemenoru) t’irit’arē āleni» ālwachewi፡፡ (ḥizibochumi) «inanite bit’ēyachini sewi inijī āyidelachihumi ābatochachini yigezuti keneberuti litikelekiluni tishalachihu፡፡ gilits’inimi āsireji (kamet’achihuti lēla) āmit’ulini» ālu፡፡

[11] melikitenyochachewi le’inerisu ālu «inya bit’ēyachihu sewi inijī lēla āyidelenimi gini ālahi kebarochu bemīshawi sewi layi yilegisali፡፡ le’inyami be’ālahi fek’adi inijī masirejani linamet’alachihu āyigebanimi፡፡ be’ālahimi layi mi’iminanochi yit’egu፡፡

[12] «menigedachininimi be’irigit’i yemerani sīẖoni be’ālahi layi yemanimeka le’inya mini āleni bemasek’ayetachihumi layi be’irigit’i initagesaleni፡፡ be’ālahimi layi temekīwochi hulu yimeku፡፡»

[13] inezīyami yekaduti lemelikitenyochachewi «kemidirachini be’irigit’i inawet’achiḫwaleni፤ weyimi wede hayimanotachini be’irigit’i timelesalachihu» ālu፡፡ wede’inerisumi gētachewi inidīhi sīli lake «keḥadīwochini be’irigit’i inat’efaleni፡፡

[14] «ke’inesumi beḫwala midirītuni be’irigit’i inasik’emit’achiḫwaleni፡፡ yiẖe befītē mek’omuni lemīfera zachayēnimi lemīfera sewi newi፡፡»

[15] iridatanimi (ke’ālahi) felegu፤ (teredumi)፡፡ ch’ekanyi mogedenya yeẖonemi hulu āfere፡፡

[16] kesitefītu gehānemi ālebeti፡፡ izhi keẖonemi wiha yigatali፡፡

[17] yigonech’ewali፤ līwit’ewimi āyik’eribimi፡፡ motimi keyesifirawi hulu yimet’abetali፤ irisumi yemīmoti āyidelemi፡፡ kesitefītumi kebadi k’it’ati āle፡፡

[18] ye’inezīya begētachewi yekaduti sewochi misalē (melikami) širawochachewi benefasha k’eni nefasi berisu inide beretachibeti āmedi newi፡፡ bešeruti šira beminimi layi (līt’ek’emu) āyichilumi፡፡ yihi irisu ruk’i t’ifati newi፡፡

[19] ālahi semayatinina midirini be’iwineti yefet’ere meẖonuni ātayimini bīsha yat’efachiḫwali፡፡ ādīsi fit’urinimi yamet’ali፡፡

[20] yihimi be’ālahi layi āsichegarī āyidelemi፡፡

[21] yetesebesebumi ẖonewi le’ālahi yigelets’alu፡፡ (ḥāsabe) dekamawochumi (teketayochi) le’inezīya lekoruti «inya le’inanite teketayochi neberini፤ inanite ke’ālahi k’it’ati kenya layi ānidachini negeri tekelakayochi nachihuni» yilalu፡፡ (āsiketayochumi) «ālahi bak’enani noro be’irigit’i bemeranachihu neberi» yilwachewali፡፡ «binibesach’i weyimi binitagesimi be’inya layi ikuli newi፡፡ le’inya minimi met’egīya yelenimi» yilalu፡፡

[22] negerumi betefets’eme gīzē seyit’ani yilachewali «ālahi iwinetenyawini k’ali kīdani gebalachihu፡፡ k’ali kīdanimi gebahulachihu፤ āferesikubachihumi፡፡ le’inēmi be’inanite layi minimi silit’ani āliberenyimi፡፡ gini t’eraḫwachihu፡፡ le’inēmi tazezachihu፡፡ silezīhi ātiwik’esunyi፤ nefisochachihunimi wik’esu፡፡ inē yemiredachihu āyidelehumi፡፡ inanitemi yemitiredunyi āyidelachihumi፡፡ inē ke’āhuni befīti le’ālahi tegarī be’āderegachihuti negeri kadiku፡፡ bedayochu le’inerisu be’irigit’i āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡»

[23] inezīyami yamenuna melikami širawochini yešeru keširochachewi wenizochi yemīfesubachewini genetochi bewisit’achewi zewitarīwochi sīẖonu begētachewi fek’adi inidīgebu yideregalu፡፡ bewisit’achewi mekebaberīyachewi selami (le’inanite yiẖuni mebabali) newi፡፡

[24] ālahi melikamini k’ali širiwa (bemidiri wisit’i) yetedeladelechi k’irinich’afiwami wede semayi (yerezemechi) inidehonechi melikami zafi ādirigo misalēni inidēti inidegelets’e ālayeẖimini

[25] migibwani (firēwani) begētawa fek’adi beyegīzēwi tiset’alechi፡፡ ālahimi lesewochi yigesets’u zenidi misalēwochini yigelits’ali፡፡

[26] yemet’ifomi k’ali misalē kemidiri belayi yetegolesesechi le’iriswa minimi medeladeli yelēlati inideẖonechi met’ifo zafi newi፡፡

[27] ālahi inezīyani yamenutini bek’iribītumi ḥiyiweti bemech’ereshayitumi (bemek’abiri) beteregaget’ewi k’ali layi yaregachewali፡፡ keḥadīwochinimi ālahi yasasitachewali፡፡ ālahimi yemīshawini yišerali፡፡

[28] wede’inezīya ye’ālahini ts’ega bekihideti wede lewet’uti ḥizibochachewinimi bet’ifati āgeri wedaseferuti (wede k’ureyishochi) ālayehimini

[29] (āgerītumi) yemīgebwati sitiẖoni gehānemi nati፡፡ mini tikefami merigīya

[30] le’ālahimi kemenigedu yasasitu zenidi balanit’awochini ādereguleti፡፡ «(t’ik’ītini) tet’ek’emu memeleshachihumi wede isati newi» belachewi፡፡

[31] le’inezīya lamenuti barochē be’irisu wisit’i shiyach’ina wedajīneti yelēlebeti k’eni kememit’atu befīti solatini bedenibu yisegidalu፡፡ keset’enachewimi sīsayi bemisit’īrimi begilits’imi yilegisalu፡፡ (sigedu legisumi) belachewi፡፡

[32] ālahi ya semayatinina midirini yefet’ere kesemayimi wihani yawerede be’irisumi kefirēwochi sīsayini le’inanite yawet’a merikebochinimi befek’adu bebaḥiri layi yinishalelu zenidi lenanite yegera wenizochinimi lenanite yegera newi፡፡

[33] t͟s’eḥāyinina ch’erek’animi zewetiri ẖēyajochi sīẖonu le’inanite yegera lēlītinina k’eninimi le’inanite yegeralachihu newi፡፡

[34] kelemenachihutimi hulu yeset’achihu newi፡፡ ye’ālahinimi ts’aga bitik’ot’iru ātizelik’watimi፡፡ sewi bet’ami bedelenya keḥadī newi፡፡

[35] ībirahīmimi bale gīzē (āsitawisi) «gētayē hoyi! yihinini āgeri (mekani) ts’et’itenya ādirigewi፡፡ inēnimi lijochēnimi t’a‘otatini kemegezati ārik’eni፡፡

[36] «gētayē hoyi! inerisu (t’a‘otati) kesewochi bizuwochini āsasitewalina፡፡ yeteketelenyimi sewi irisu kenē newi፡፡ ti’izazēnimi yet’ase sewi ānite meḥarī āzanyi nehi፡፡

[37] «gētachini hoyi! inē āzimera belēlewi shelek’o wisit’i betekeberewi bēti (beka‘iba) āt’egebi kezerochē āsik’emet’iku፡፡ gētachini hoyi! solatini yak’wak’umu zenidi (āsik’emet’ikwachewi)፡፡ kesewochimi libochini wede’inesu yemīnafik’u ādirigi፡፡ yameseginuhimi zenidi kefirēwochi sit’achewi፡፡

[38] «gētachini hoyi! ānite yeminidebik’ewinimi yeminigelits’ewinimi hulu be’irigit’i tawik’alehi፡፡ be’ālahimi layi bemidirimi besemayimi minimi negeri āyidebek’imi፡፡

[39] «le’izīya keshimigilina beḫwala īsima‘īlini īsiḥāk’inimi le’inē leset’enyi ālahi misegana yigebawi፡፡ gētayē limenani be’irigit’i semī newina፡፡

[40] «gētayē hoyi! selatini āzewitirē yemisegidi ādirigenyi፡፡ kezerochēmi (ādirigi)፡፡ gētachini hoyi! ts’elotēnimi tek’ebelenyi፤

[41] «gētachini hoyi! le’inēmi lewelachēmi lemi’imenanimi hulu mirimera bemīderegibeti k’eni mari፡፡»

[42] ālahinimi bedelenyochi kemīšeruti gifi zenigī ādirigehi ātasibi፡፡ yemīyak’oyachewi ‘ayinochi be’irisu isikemīfet’ubeti k’eni diresi bicha newi፡፡

[43] (wede t’erīwi meli’āki) chekwayochi rasochachewini ānigat’ach’ochi ẖonewi (‘ayinochachewi yifet’alu)፡፡ ‘ayinochachewi wedenerisu āyimelesumi፡፡ libochachewimi badowochi nachewi፡፡

[44] sewochinimi k’it’atu yemīmet’abachewini k’eni āsiferarachewi፡፡ inezīyami yebedeluti «gētachini hoyi! wede k’iribe gīzē diresi āk’oyeni፡፡ t’irīhini inik’ebelalenina melikitenyochunimi iniketelalenina» yilalu፡፡ «ke’āhuni befīti (bemidire ‘alemi) le’inanite minimi mewegedi yelachihumi bemaleti yemalachihu ālineberachihumini» (yibalalu)፡፡

[45] «be’inezīyami nefisochachewini bebedeluti sewochi menorīya wisit’i tek’emet’achihu፡፡ be’inesumi inidēti inidešeranibachewi le’inanite tegelets’elachihu፡፡ le’inanitemi misalēwochini gelets’inilachihu፡፡»

[46] (benebīyu layi) sērachewinimi be’irigit’i āsēru፡፡ sērachewimi (k’it’atu) ālahi zenidi newi፡፡ sērachewimi korebitawochi (ḥigigatochi) be’irisu yemīwegedubeti ālineberemi፡፡

[47] ālahinimi melikitenyochuni (yegebalachewini) k’ali kīdanuni āfirashi ādirigehi ātasibi፡፡ ālahi āshenafī yemebek’eli balebēti newi፡፡

[48] midiri belēla midiri yemitilewet’ibetini semayatimi (inidezīhu) ānidi āshenafī leẖonewi ālahimi (fit’urani hulu) yemīgelets’ubeti k’eni (āsitawisu)፡፡

[49] āmets’enyochinimi bezīya k’eni beseniseletochi tek’oranyitewi tayachewalehi፡፡

[50] k’emīsochachewi kekatirami nachewi፡፡ fītochachewinimi isati tishefinachewalechi፡፡

[51] ālahi nefisini hulu yešerachiwini yimeneda zenidi (yihinini āderege)፡፡ ālahi mirimerawi fet’ani newi፡፡

[52] yihi (k’uri’ani) lesewochi gelach’i newi፡፡ (līmekerubeti)፣ be’irisumi līsiferarubeti፣ irisumi ānidi āmilaki bicha meẖonuni līyawik’ubeti፣ ye’ā’imiro balebētochimi līgeset͟s’ubeti (yetewerede) newi፡፡

አል-ሒጅር

Surah 15

[1] ā.le.re (ālīfi lami ra) yihichi (ānak’its’i) kemets’iḥāfu ānik’ets’ochina gelach’i keẖonewi k’uri’ani nati፡፡

[2] inezīya yekaduti (betiniša’ē k’eni) musilīmochi beẖonu noru bebizati yimenyalu፡፡

[3] tewachewi yibilu፤ yit’ek’emumi፡፡ tesifami yazenagachewi፡፡ be’irigit’imi (met’ifo fits’amēyachewini) yawik’alu፡፡

[4] maninyayitunimi ketema le’iriswa yetewesene mets’iḥāfi (gīzēyati) yalati ẖona inijī ālat’efanimi፡፡

[5] maninyayitumi ḥizibi gīzēwani minimi ātik’edimimi፡፡ (ke’irisu) āyik’oyumimi፡፡

[6] «ānite ya be’irisu layi k’uri’ani yeteweredeleti hoyi! ānite be’irigit’i ‘ibidi nehi» ālumi፡፡

[7] «ke’iwinetenyochu inide ẖoniki bemela’ikiti (mesikarī) lemini ātimet’animi» (ālu)፡፡

[8] mela’ikitini be’iwineti (bek’it’ati) inijī ānaweridimi፡፡ yani gīzēmi yemīk’oyu āyidelumi፡፡

[9] inya k’uri’anini inyawi āweredinewi፡፡ inyami le’irisu t’ebak’īwochu neni፡፡

[10] ke’ānitemi befīti beneberuti bemejemerīyawochu ḥizibochi wisit’i (melikitenyochini) be’irigit’i likenali፡፡

[11] maninyawimi meli’ikitenya be’irisu yemīyalagit’ubeti ẖonewi iniji āyimet’achewimi neberi፡፡

[12] inidezīhu (masitebabelini) be’āmets’enyochu libochi wisit’i inagebawaleni፡፡

[13] be’irisu āyaminubetimi፡፡ yek’edimowochumi dirigīti be’irigit’i ālifalechi፤ (inidet’efu yit’efalu)፡፡

[14] be’inerisumi layi kesemayi dejafini bekefetinilachewina be’irisu sīwet’u bewalu noro፤

[15] «yetezeguti ‘ayinochachini nachewi፡፡ inidīyawimi inya yetedegemebini sewochi neni» balu neberi፡፡

[16] besemayimi layi burijochini be’irigit’i ādirigenali፡፡ letemelikachochimi (bekewakibiti) āgīt’enatali፡፡

[17] ketebarere seyit’animi hulu t’ebik’enatali፡፡

[18] gini (werē) mesimatini yemīserik’i wedīyewinu ābirī chibo yiketelewali፡፡ (yak’at’ilewali)፡፡

[19] midirinimi zereganati፡፡ bewisit’wami korebitawochini t’alinabati፡፡ bewisit’wami (yetelekani) bek’ayi hulu ābek’elinibati፡፡

[20] be’iriswami wisit’i le’inanite menorīyawochinina le’irisu megabīwochu yaliẖonachihutinimi (inisisatini) ādereginilachihu፡፡

[21] mekazīnochumi (mekifechachewi) inya zenidi yalihone minimi negeri yelemi፡፡ betewesenemi liki inijī ānaweridewimi፡፡

[22] nefasochinimi (demenani) teshekamīwochi ādirigeni lakini፡፡ kesemayimi (kedemena) zinabini āweredini፡፡ irisunimi āt’et’anachihu፡፡ inanitemi le’irisu ādilabīwochi āyidelachihumi፡፡

[23] inyami ḥiyawi yeminaderigina yeminigedili inyawi bicha neni፡፡ inyami (fit’urini hulu ) yeminiwerisi (k’erī) neni፡፡

[24] ke’inanitemi tek’edamīwochuni be’irigit’i ‘āwik’enali፡፡ wede ḫwalami k’erīwochuni be’irigit’i ‘āwik’enali፡፡

[25] gētahimi irisu yisebesibachiḫwali፡፡ irisu t’ibebenya ‘āwak’ī newina፡፡

[26] sewinimi kemīk’ich’elech’eli shekila kemīgema t’ik’uri ch’ik’a be’irigit’i fet’erinewi፡፡

[27] janinimi (kesewi) befīti ke’isati nebelibali fet’erinewi፡፡

[28] gētahimi lemela’ikiti balegīzē (āsitawisi)፡፡ inē sewini kemīk’ich’elech’eli shekila kemīgema ch’ik’a ifet’iralehu፡፡

[29] (fit’iretuni) basitekakelikutina bewisit’u kemenifesē benefahubetimi gīzē le’irisu segajochi ẖonachihu widek’u፡፡

[30] mela’ikitimi melawimi tesebisibewi segedu፡፡

[31] ībilīsi (dīyabilosi) bicha sīk’eri፡፡ kesegajochu gari kemeẖoni inibī āle፡፡

[32] (ālahimi) «ībilīsi hoyi! kesegajochu gari yematiẖoni lanite mini mikiniyati ālehi» ālewi፡፡

[33] «kemīk’ich’elech’eli shekila kegimi ch’ik’a lefet’erikewi sewi lisegidi āyigebanyimi» āle፡፡

[34] (ālahi) ālewi «keriswami wit’a፡፡ ānite yetebareriki irigumi nehina፡፡»

[35] «banite layimi isike firidu k’eni diresi irigimani ālebihi፡፡»

[36] «gētayē hoyi! inigidīwiyasi (sewochi) isikemīk’esek’esubeti k’eni diresi āk’oyenyi» āle፡፡

[37] (ālahimi) āle «ānite kemīk’oyuti nehi፡፡

[38] «isiketawek’ewi wek’iti k’eni diresi፡፡»

[39] (ībilīsi) āle «gētayē hoyi! inēni bemat’imemihi yiẖunibinyi lenerisu bemidiri layi (ḫāt’ī’ātini) ishelimilachewalehu፡፡ hulunimi āt’emachewalehumi፡፡»

[40] «kenerisu fits’umochu barochihi bicha sīk’eru፡፡»

[41] (ālahimi) āle «yihi be’inē layi (met’ebek’u yetegeba) k’et’itenya menigedi newi፡፡»

[42] «ineho barochē be’inesu layi lanite silit’ani yelehimi፡፡ ket’emamochu yeteketelehi sewi bicha sīk’eri፡፡»

[43] «gehānemimi (lerisuna leteketeluti) lemelawimi be’irigit’i k’et’erwachewi nati፡፡

[44] «le’iriswa sebati dejafochi ālwati፡፡ leyedejefumi hulu ke’inesu yetekefele fanita āle፡፡

[45] «inezīya (keḫāt’ī’āti) yetet’enek’ek’uti be’ātikilitochina beminich’ochi wisit’i nachewi፡፡

[46] «ts’et’itenyochi ẖonachihu beselami gibwati (yibalalu)፡፡

[47] «baligawochimi layi fīti lefīti yemīk’it’ach’u wenidimamachochi ẖonewi bederetochachewi wisit’i kek’īmi yalewini hulu inasiwegidaleni፡፡

[48] «be’iriswami wisit’i dikami āyinekachewimi፡፡ inesumi ke’iriswa yemīwet’u āyidelumi፡፡»

[49] barochēni inē meḥarīwi āzanyu inēwi bicha meẖonēni nigerachewi፡፡

[50] k’it’atēmi irisu āsamamī k’it’ati meẖonuni (nigerachewi)፡፡

[51] ke’ībirahīmi inigidochimi (werē) nigerachewi፡፡

[52] be’irisu layi begebuna selami baluti gīzē yeẖonewini (āsitawisi)፡፡ (irisumi) «inya ke’inanite ferīwochi neni» ālachewi፡፡

[53] «ātifira፤ inya ‘āwak’ī beẖone wenidi liji inabesirihaleni» āluti፡፡

[54] «irijina yederesebinyi kemeẖonē gari ābeserachihunyini bemini tabesirunyalachihu» āle፡፡

[55] «be’iwineti ābeserinihi፡፡ ketesefa k’orach’ochimi ātiẖuni» ālu፡፡

[56] «ket’emamawochimi besitek’eri kegētawi izineti tesifani yemīk’orit’i manewi» āle፡፡

[57] «inanite melikitenyochi hoyi! ere lemeẖonu negerachihu minidini newi» āle፡፡

[58] «inya āmets’enyochi wede ẖonu ḥizibochi telikenali» āluti፡፡

[59] «yelut’i bētesebochi bicha sīk’eru፡፡ (inerisuni) inya hulachewinimi be’irigit’i yeminadinachewi neni፡፡

[60] «mīsitu bicha sitik’eri፡፡ iriswani (bek’it’atu wisit’i) kemīk’eruti meẖonwani wesenenali» (ālu)፡፡

[61] melikitenyochumi yelut’ini bētesebochi bemet’ubachewi gīzē፤

[62] (lut’i) «inanite yetesatachihu ḥizibochi nachihu» ālachewi፡፡

[63] «āyidelemi inya ḥizibochihi berisu yit’erat’erubeti beneberuti k’it’ati met’anihi» āluti፡፡

[64] «iwinetinimi yizeni met’anihi፡፡ inyami be’irigit’i iwinetenyochi neni፡፡

[65] kebētesebihimi gari belēlītu kefīli ẖīdi፡፡ keḫwalachewimi teketeli፡፡ ke’inanitemi ānidimi sewi wede ḫwalawi āyigelamet’i፡፡ wede tazezachihubetimi sifira ilefu» (āluti)፡፡

[66] wederisumi yanini ti’izazi āweredini፡፡ (irisumi) ye’inezīhi (ḥizibochi) mech’eresha yanegu sīẖonu (širachewi) mek’oret’i newi፡፡

[67] yeketemayitumi sewochi yemībesaseru ẖonewi met’u፡፡

[68] (lut’imi) āle «inezīhi inigidochē nachewina ātagalit’unyi፡፡

[69] «ālahinimi firu፤ ātasafirunyimi፡፡»

[70] «ke‘alemati (maninimi inidatasitenagidi) ālikelekelinihimini» āluti፡፡

[71] (lut’imi) «inenyihi sētochi lijochē nachewi፡፡ šerīwochi bitiẖonu (āgibwachewi)» āle፡፡

[72] be‘idimēhi inimilaleni inesu be’irigit’i besikerachewi wisit’i yiwalilalu፡፡

[73] ch’uẖetītumi t͟s’eḥāyi yewet’achibachewi sīẖonu yazechachewi፡፡

[74] layiwanimi ketachiwa āderegini፡፡ be’inesumi layi yeshekila denigīyawochini āzenebinibachewi፡፡

[75] bezīhi wisit’i letemelikachochi be’irigit’i megemigemīyawochi ālubeti፡፡

[76] iswami (ketemayitu) bek’et’ita menigedi layi nati፡፡

[77] bezīhi wisit’i be’irigit’i lemi’iminani megesech’a āle፡፡

[78] ineho ye’āyiketi sewochimi be’irigit’i bedayochi neberu፤

[79] kenesumi tebek’elini huletumi (yelut’ina ye’āyiketi ḥizibochi ketemochi) be’irigit’i begilits’i menigedi layi nachewi፡፡

[80] yeḥījirimi sewochi melikitenyochuni be’irigit’i āsitebabelu፡፡

[81] te‘amiratachininimi set’enachewi፡፡ ke’iriswami zenigīwochi neberu፡፡

[82] kekorebitawochimi bētochini ts’et’itenyochi ẖonewi yit’eribu neberi፡፡

[83] yanegumi sīẖonu ch’uẖeti yazechachewi፤ (wedemu)፡፡

[84] yišerutimi yeneberuti ḥinits’a minimi ālit’ek’emachewimi፡፡

[85] semayatinina midirinimi bemekakelachewi yalewinimi hulu be’iwineti inijī (belagit’a) ālifet’erinimi፡፡ se‘atītumi be’irigit’i mech’ī nati፡፡ melikaminimi yik’irita ādirigilachewi፡፡

[86] gētahi irisu (yalinebereni) fet’arīwi ‘āwak’īwi newi፡፡

[87] kemīdegagemu yeẖonuni sebatinina talak’unimi k’uri’ani (bemulu) be’irigit’i set’enihi፡፡

[88] ke’inerisu (kekeḥadīwochi) bizuwochini wegenochi be’irisu wede āt’ak’eminibeti ts’ega ‘ayinochihini ātizeriga፡፡ be’inesumi layi (bayaminu) ātizeni፡፡ kinifihinimi lemi’iminani ālezibi፡፡

[89] belimi «inē gilits’i āsiferarīwi inē nenyi፡፡»

[90] (sewochini lemagedi yemekani berochi) betekefafeluti layi inide āweredinewi (beẖone k’it’ati āseferarīyachihu nenyi beli)፡፡

[91] (inerisumi) inezīya k’uri’aninini kifilifilochi yaderegu nachewi፡፡

[92] begētahimi inimilaleni፡፡ hulachewinimi init’eyik’achewaleni፤

[93] yišeruti keneberuti negeri hulu፡፡

[94] yetazezikibetinimi negeri beyifa gilets’i፡፡ āgarīwochinimi tewachewi፡፡

[95] tesalak’īwochini hulu inya bek’itenihali፡፡

[96] (inesumi) inezīya ke’ālahi gari lēla āmilakini yaderegu nachewi፡፡ be’irigit’imi (fits’amēyachewini) wedefīti yawik’alu፡፡

[97] ānitemi bemīluti negeri libihi yemīt’ebi meẖonuni be’irigit’i inawik’aleni፡፡

[98] gētahinimi kemamesigeni gari āt’irawi kesegajochumi ẖuni፡፡

[99] iwinetumi (moti) isikīmet’ahi diresi gētahini tegeza፡፡

አን-ነሕል

Surah 16

[1] ye’ālahi ti‘izazi met’a፤ silezīhi ātasichekuluti፤ kemayigebawi hulu t’era kemīyagarutimi hulu lak’e፤

[2] kebarochu bemīshawi sewi layi mela’ikitini kera’iyi gari befek’adu yaweridali (keḥadīwochini bek’it’ati) āsit’enik’ik’u፤ ineho kenē bek’eri lēla āmilaki yelemi፤ firunyimi maletini (āsitawik’u bemaleti yaweridali)፡፡

[3] semayatinina midirini be’iwineti fet’ere kemīyagaruti hulu t’era፡፡

[4] sewini kefitiweti t’ebita fet’erewi፡፡ kezīyami irisu wedīyawinu (tiniša’ēni bemekadi) gilits’i tekerakarī yiẖonali፡፡

[5] gimelini፣ kebitini፣ fiyelinimi beriswa (biridi mekelakeya) muk’eti t’ik’imochimi yalubati sitiẖoni le’inanite fet’erelachihu፡፡ keriswami tibelalachihu፡፡

[6] le’inanitemi be’iriswa wede marefīyawa bemitimeliswati gīzē bemitasemaruwatimi gīzē wibeti ālachihu፡፡

[7] gwazochachihunimi benefisochi chigiri inijī wedematiderisubeti āgeri tishekemalechi፡፡ gētachihu be’irigit’i ruḫiruḫi āzanyi newina፡፡

[8] feresochinimi፣ bek’ilowochinimi፣ āhiyochinimi litik’emet’uwachewina litagēt’ubachewi (fet’erelachihu)፡፡ yematawik’utinimi dinik’i negeri yifet’irali፡፡

[9] be’ālahimi layi (bechirotawi) k’et’itenyawini menigedi megilets’i ālebeti፡፡ ke’iriswami (kemenigedi) t’emama ālile፡፡ beshami noro hulachihunimi be’irigit’i bak’enachihu neberi፡፡

[10] irisu ya kesemayi wihani yawerede newi፡፡ ke’irisu le’inanite met’et’i ālachihu፡፡ ke’irisumi (inisisawochini) be’irisu yemitasemarubeti zafi (yibek’ilibetali)፡፡

[11] be’irisu le’inanite āzimerani፣ (yezeyiti) weyiranimi፣ zemibabawochinimi (temirini)፣ weyinochinimi፣ kefirēwochimi hulu yabek’ililachiḫwali፡፡ bezīhi wisit’i lemīyasitenetinu ḥizibochi be’irigit’i te‘amiri’ālile፡፡

[12] le’inanitemi lēlītinina k’enini፣ t͟s’eḥāyinina ch’erek’animi geralachihu፡፡ kewakibitimi befek’adu yetegeru nachewi፡፡ bezīhi wisit’i lemīyawik’u ḥizibochi be’irigit’i te‘amiratochi ālilu፡፡

[13] bemidirimi layi melikochu yeteleyayu ẖono le’inanite yefet’erelachihuni hulu (geralachihu)፡፡ bezīhi wisit’i lemīgesets’u ḥizibochi be’irigit’i te‘amiri ālile፡፡

[14] irisumi ya baḥirini ke’irisu irit’ibi sigani litibeluna ke’irisumi yemitilebisutini gēt’agēt’i tawet’u zenidi yegera newi፡፡ merikebochinimi bewisit’u (wihawini) k’edajochi ẖonewi (sīnishalelu) tayalehi፡፡ kechirotawi litifeliguna litameseginumi (geralachihu)፡፡

[15] bemidirimi wisit’i be’inanite inidataregerigi terarawochini t’alebati፡፡ jīretochinimi፣ menigedochinimi timeru zenidi (āderege)፡፡

[16] milikitochinimi (āderege)፡፡ bekewakibitimi inesu yimimeralu፡፡

[17] yemīfet’iri inidemayifet’iri newini ātigesets’umini

[18] ye’ālahinimi ts’ega bitik’ot’iru ātizelik’watimi፡፡ ālahi be’irigit’i meḥarī āzanyi newina፡፡

[19] ālahimi yemitidebik’utinina yemitigelits’utini hulu yawik’ali፡፡

[20] inezīyami ke’ālahi lēla yemitigezwachewi mininimi āyifet’irumi፡፡ inerisumi yifet’eralu፤

[21] ḥiyawi yaliẖonu mutani nachewi፡፡ mechē inidemīk’esek’esumi āyawik’umi፡፡

[22] āmilakachihu ānidi āmilaki bicha newi፡፡ inezīyami bemech’ereshayitu ‘alemi yemayaminuti libochachewi keḥadīwochi nachewi፡፡ inesumi yekoru nachewi፤ (āyaminumi)፡፡

[23] ālahi yemīdebik’utinina yemīgelits’utini hulu yemīyawik’i lemeẖonu t’irit’arē yelebetimi፡፡ irisu kuruwochini āyiwedimi፡፡

[24] le’inerisumi «gētachihu (bemuḥāmedi layi) minini āwerede» betebalu gīzē «(irisu) yemejemerīyawochu ḥizibochi teretochi newi» yilalu፡፡

[25] (yihininimi yemīluti) betiniša’ē k’eni ḫāt’ī’atochachewini bemulu ke’inezīyami yale ‘iwik’eti ẖonewi kemīyat’emwachewi sewochi ḫāt’ī’ātochi kefīluni līshekemu newi፡፡ nik’u! yemīshekemuti ḫat’ī’ati mininya kefa

[26] inezīya ke’inesu (kek’ureyishochi) befīti yeneberuti be’irigit’i mekeru፡፡ ālahimi ḥinits’awochachewini kemešeretochachewi āferese፡፡ t’arīyawimi be’inesu layi kebelayachewi wedek’ebachewi፡፡ k’it’atumi kemayawik’uti šifira met’abachewi፡፡

[27] kezīyami betiniša’ē k’eni yawaridachewali፡፡ inezīyami «be’inesu (gudayi) tikerakerunyi yeneberachihuti tegarīwochē yeti nachewi» yilachewali፡፡ «inezīya ‘iwik’etini yeteset’uti zarē ḥāfiretuna k’it’atu be’irigit’i bekeḥadīwochi layi newi» yilalu፡፡

[28] (inerisu) «inezīya nefisochachewini bedayi ẖonewi mela’ikiti yemīgedilwachewi nachewi፡፡ kekifu šira minimi negeri yeminišerami ālineberini» (sīlu) tazazhinetachewini yigelits’alu፡፡ «be’iwineti ālahi tiseruti yeneberachihutini negeri ‘āwak’ī newi» (yibalalu)፡፡

[29] «yegehāneminimi dejafochi bewisit’wa zewitarīwochi sitiẖonu gibu» (yibalalu)፡፡ yekuruwochimi menorīya (gehānemi) be’irigit’i kefachi

[30] le’inezīyami letet’enek’ek’uti «gētachihu minini negeri āwerede» tebalu፡፡ «melikamini negeri» ālu፡፡ le’inezīya degi lešeruti bezīhāchi bek’iribītu ‘alemi melikami nuro ālachewi፡፡ yemech’ereshayitumi āgeri be’irigit’i belach’i nati፡፡ yet’inik’uk’ochumi āgeri mini tamiri

[31] (iriswami) yemīgebuwatina beširiwa wenizochi yemīfesubati sitiẖoni yemenorīya ātikilitochi nati፡፡ le’inesumi bewesit’wa yemīshuti hulu ālachewi፡፡ inidezīhu ālahi t’inik’uk’ochini yimenedali፡፡

[32] inezīya bemelikami ẖunēta layi ẖonewi mela’ikiti «selami be’inanite layi» iyalu yemīgedilwachewi nachewi፡፡ «tišeruti beneberachihuti šira genetini gibu» (yibalalu)፡፡

[33] (keḥadīwochi) mela’ikiti wede inesu memit’atini weyimi yegētahi ti’izazi memit’atuni inijī āyit’ebabek’umi፡፡ ke’inesu befīti yeneberuti inidezīhi šeritewali፡፡ ālahimi ālibedelachewimi፤ gini nefisochachewini yemībedilu neberu፡፡

[34] yešeruwachewimi ḫāt’ī’ātochi (k’it’ati) āgenyachewi፡፡ be’irisumi yisalek’ubeti yeneberuti hulu benesu layi weredebachewi፡፡

[35] inezīyami (t’a‘otatini) yagaruti «ālahi besha noro ke’irisu lēla inyami ābatochachinimi mininimi balitegezani neberi፤ yale’irisumi (ti’izazi) mininimi irimi baladeregini neberi ālu፡፡» inezīyami kenesu befīti yeneberuti inedezīhu šeru፡፡ bemelikitenyochumi layi gilit͟s’i madiresi bicha inijī lēla yelebachewimi፡፡

[36] beyeḥizibumi hulu wisit’i «ālahini tegezu፤ t’a‘otinimi rak’u» bemaleti melikitenyani be’irigit’i likenali፡፡ ke’inesumi wisit’i ālahi yak’enawi sewi ālile፡፡ ke’inesumi wisit’i be’irisu layi t’imeti yeteregaget’ebeti sewi ālile፡፡ bemidirimi layi ẖīdu፤ ye’āsitebabayochimi mech’eresha inidēti inide nebere temeliketu፡፡

[37] bemek’inatachewi layi bitigwagwa (minimi litaderigi ātichilimi)፡፡ ālahi yemīt’emewini sewi āyak’enawimina፡፡ le’inesumi keredatochi minimi yelachewimi፡፡

[38] meḥalochachewimini ālahi yemīmotini sewi āyasinesami sīlu be’ālahi simi malu፡፡ ḥāseti newi (yasinesachewali)፡፡ be’irisu layi k’ali kīdani gebitwali፡፡ āregagit’wali፤ gini ābizanyochu sewochi āyawik’umi፡፡

[39] (yemīk’esek’isachewimi) le’inesu yanini be’irisu yemīleyayubetini līgelits’ilachewi፤ inezīya yekadutimi inesu wishetamochi yeneberu meẖonachewini inidīyawik’u newi፡፡

[40] lemaninyawimi negeri (meẖonuni) beshanewi gīzē k’alachini le’irisu «ẖuni» maleti bicha newi፤ wedīwimi yiẖonali፡፡

[41] inezīyami ketebedelu beḫwala be’ālahi (menigedi layi) yetesededuti bek’iribītu ‘alemi melikamītuni āgeri (medīnani) be’irigit’i inasefirachewaleni፡፡ yemech’ereshayitumi ‘alemi minida talak’i newi፡፡ (keḥadīwochi) bīyawik’u noro (beteketelwachewi neberi)፡፡

[42] (inerisu) inezīya yetagesuti begētachewimi layi yemīt’eguti nachewi፡፡

[43] ke’ānitemi befīti wede’inesu weḥiyini (ra’iyini) yeminaweridilachewini sewochini inijī lēlani ālilakinimi፡፡ yematawik’umi bitiẖonu ye‘iwik’etini balebētochi t’eyik’u፡፡

[44] begilits’i masirejawochina bemets’aḥifiti (lakinachewi)፡፡ wede ānitemi lesewochi wede’inesu yeteweredewini (fichi) litigelits’ilachewina yasitenetinumi zenidi k’uri’anini āweredini፡፡

[45] inezīya met’ifowochini yedoletu ālahi be’inesu midirini yemīgelebit’ibachewi weyimi kemayawik’uti sifira k’it’ati yemīmet’abachewi meẖonuni āyiferumini

[46] weyimi (kageri wede āgeri) bemīzawerubeti gīzē yemīyizachewi meẖonuni (āyiferumini) inesumi āshenafīwochi āyidelumi፡፡

[47] weyimi k’esi bek’esi bemagudeli layi yemīyizachewi meẖonuni (āyiferumini) gētachihumi be’irigit’i riḫiruḫi āzanyi newi፡፡

[48] wedezīya kemaninyawimi negeri ālahi wede fet’erewi t’ilawochu inerisu yetewaredu sīẖonu le’ālahi segajochi ẖonewi kek’enyina kegirawochi wedemīzaweruti ālayumini

[49] le’ālahimi besemayati yalewi ketenik’esak’ashimi bemidiri yalewi hulu፣ mela’ikitimi yisegidalu፡፡ inerisumi āyikorumi፡፡

[50] gētachewini kebelayachewi sīẖoni yiferutali፡፡ yetazezutinimi hulu yišeralu፡፡

[51] ālahimi āle «huleti āmalikitini ātiyazu፡፡ irisu ānidi āmilaki bicha newi፡፡ inēnimi bicha firu፡፡»

[52] besemayatina bemidiri yalewi hulu yerisu bicha newi፡፡ megezatimi zewetiri sīẖoni lerisu bicha newi፡፡ ke’ālahimi lēla yaleni tiferalachihuni

[53] maninyawimi be’inanite layi yalewi ts’ega ke’ālahi newi፡፡ kezīyami chigiri bederesebachihu gīzē wederisu bicha tich’ohalachihu፡፡

[54] kezīyami ke’inanite layi chigirini banesalachihu gīzē ke’inanitewi yeẖonu ch’ifirochi wedīyawinu begētachewi (t’a‘otini) yagaralu፡፡

[55] (yemīyagarutimi) beset’enachewi līkidu newi፡፡ tet’ek’emumi wede fītimi (yemīderisibachihuni) be’irigit’i tawik’alachihu፡፡

[56] lemayawik’utimi (t’a‘otati) keset’enachewi sīsayi fenitani yaderigalu፡፡ be’ālahi imilalehu፤ tik’et’at’ifuti keneberachihuti hulu be’irigit’i tit’eyek’alachihu፡፡

[57] le’ālahimi (kemela’ikiti) sētochi lijochini yaderigalu፡፡ t’irati tegebawi፡፡ le’inerisumi yemīfeligutini (wenidochi lijochini) yaderigalu፡፡

[58] ānidachewimi besēti liji betebesere gīzē irisu yetek’och’e ẖono fītu t’ek’uro yiwilali፡፡

[59] be’irisu ketebeserebeti negeri met’ifoneti bewirideti layi ẖono yiyazewini weyisi be‘āferi wisit’i yidebik’ewini (bemaleti iyamitata) kesewochi yidebek’ali፡፡ nik’u! yemīferiduti (firidi) mininya kefa

[60] le’inezīya bemech’ereshayitu ‘alemi lemayaminuti met’ifo t’ebayi ālachewi፡፡ le’ālahimi talak’i baḥiriyi ālewi፡፡ irisumi āshenafīwi t’ibebenyawi newi፡፡

[61] ālahimi sewochini bebedelachewi beyazachewi noro beriswa (bemidiri layi) ketenik’esak’ashi mininimi balitewe neberi፡፡ gini isike tewesene gīzē diresi yak’oyachewali፡፡ gīzēyachewimi bemet’a wek’iti ānidītini se‘ati āyik’oyumi፤ āyik’edemumimi፡፡

[62] le’ālahimi yemīt’elutini negeri yaderegalu፡፡ le’inesumi melikamītu (āgeri) ālechachewi bemaleti milasochechewi wishetini yinageralu፡፡ le’inesu isati yalechachewi meẖonachewina inesumi (wederiswa) bek’idimīya yemīnedu meẖonachewi t’irit’iri yelebetimi፡፡

[63] be’ālahi inimilaleni፤ kanite befīti wede neberuti ḥizibochi be’irigit’i (melikitenyochini) likenali፡፡ seyit’animi le’inerisu širawochachewini shelemelachewi፡፡ irisumi zarē redatachewi newi፡፡ le’inesumi (ḫwala) āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[64] banitemi layi mets’iḥāfuni ālaweredinimi፤ yanini berisu yeteleyayubetini lenerisu litabiraralachewina lemīyaminutimi ḥizibochi merīna izineti līẖoni inijī፡፡

[65] ālahimi kesemayi wihani āwerede፡፡ be’irisumi midirini kemotechi beḫwala ḥiyawi āderege፡፡ bezīhi wisit’i lemīsemu ḥizibochi be’irigit’i te‘amiri ālile፡፡

[66] lenanitemi begimeli፣ bekebiti፣ befiyeli be’irigit’i megemigemīya ālilachihu፡፡ behodochu wisit’i kalewi keferesina kedemi mekakeli t’iru wetetini let’ech’īwochi tewach’i sīhoni inat’et’achiḫwaleni፡፡

[67] kezemibabawochina keweyinochimi firēwochi (inimegibachiḫwaleni)፡፡ ke’irisu t’ejinina melikami migibinimi tišeralachihu፡፡ bezīhimi wisit’i lemīyasibu ḥizibochi be’irigit’i te‘amiri ālile፡፡

[68] gētahimi wede nibi inidīhi sīli āsitawek’e «keterarawochi፣ kezafimi፣ (sewochi) kemīšerutimi (k’efo) bētochini yazhī፡፡

[69] «kezīyami kefirēwochi hulu biyi፡፡ yegētashinimi menigedochi (lanichī) yetegeru sīẖonu gibī፡፡» kehodochiwa melikochu yeteleyayu met’et’i yiwet’ali፡፡ be’irisu wisit’i lesewochi mediḫanīti ālebeti፡፡ bezīhi wisit’i lemīyasitenetinu ḥizibochi be’irigit’i te‘amiri ālilebeti፡፡

[70] ālahimi fet’erachihu፤ kezīyami yigedilachiḫwali፡፡ ke’inanitemi ke‘iwek’iti beḫwala mininimi negeri inidayawik’i wede werada ‘idimē yemīmelesi sewi ālile፡፡ ālahi ‘āwak’ī chayi newi፡፡

[71] ālahimi kefīlachihuni bekefīlu layi besīsayi ābelet’e፡፡ inezīyami belach’i yetedereguti sīsayachewini ijochachewi beyazuwachewi (barochi) layi inesu be’irisu yitekakelu zenidi melashochi āyidelumi፡፡ tadīya be’ālahi ts’ega (le’irisu tegarī bemadiregi) yikidaluni

[72] ālahimi kenefisochachihu (kegosochachihu) le’inanite mīsitochini āderege፡፡ le’inanitemi kemīsitochachihu wenidochi lijochini፣ yeliji lijochinimi āderegelachihu፡፡ kemelikamochimi ts’egawochi set’achihu፡፡ tadiya bewisheti (bet’a’oti) yaminaluni be’ālahimi ts’ega inesu yikidaluni

[73] ke’ālahimi lēla kesemayatimi kemidirimi mininimi sīsayi yemayiset’wachewini (mininimi) yemayichilutinimi yigigezalu፡፡

[74] le’ālahimi āmisayawochini ātadirigu፡፡ ālahi (mesayi inidelēlewi) yawik’ali፡፡ inanite gini ātawik’umi፡፡

[75] beminimi layi yemayichilewini beyizota yalewini barīyana ke’inya melikami sīsayini yeset’enewini irisumi ke’irisu (keset’enewi) bemisit’īrina begilits’i yemīlegisewini (nets’a) sewi ālahi (let’a‘otina lerisu) misalē āderege፡፡ (huletu) yitekakelaluni misigana le’ālahi yiẖuni፡፡ be’iwinetu ābizanyochachewi āyawik’umi፡፡

[76] ālahimi huletini wenidochi (lekeḥadīna lemi’imeni) misalē āderege፡፡ ānidenyachewi beminimi negeri layi yemayichili dīda newi፡፡ irisumi begētawi layi shekimi newi፡፡ wede yetimi bīyazorewi bedegi negeri āyimet’ami፡፡ irisuna ya irisu bek’et’itenawi menigedi layi ẖono bemasitekakeli yemīyazewi sewi yisitekakelaluni

[77] besemayatina bemidirimi yalewi ruk’i misit’īri ye’ālahi newi፡፡ yese‘atītumi negeri (memit’atwa) inide‘ayini k’its’ibeti inijī āyidelemi፡፡ weyi irisu yibelit’i yek’erebe newi፡፡ ālahi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[78] ālahimi ke’inatochachihu hodochi minimi yematawik’u honachihu āwet’achihu፡፡ tameseginumi zenidi le’inanite mesimīyani mayawochinimi libochinimi āderegelachihu፡፡

[79] wede berarīwochi besemayi āyeri wisit’i (lemebireri) yetegeru sīẖonu (kemewidek’i) ālahi inijī lēla yemayizachewi ẖonewi āyimeleketumini bezīhi wisit’i lemīyaminu ḥizibochi be’irigit’i te‘amiratochi ālu፡፡

[80] ālahimi kebētochachihu le’inanite merigīyani āderegelachihu፡፡ ke’inisisawochimi k’odawochi beguzwachihu k’eni bemek’emech’achihumi k’eni yemitak’elilachewini bētochi lenanite āderegelachihu፡፡ kebegiwa sufochi፣ kegimeliwami t’egurochi፣ kefiyeliwami t’egurochi yebēti ‘ik’awochini isike gīzēmi diresi met’ek’ak’emīyani (āderegelachihu)፡፡

[81] ālahimi kefet’erewi negeri le’inanite t’ilawochini āderegelachihu፡፡ kegarawochimi le’inanite mekeleyawochini āderegelachihu፡፡ ḥārurinimi (biridinimi) yemīt’ebik’wachihuni libisochi yet’orachihunimi ādega yemīt’ebik’wachihuni t’irurochi le’inanite āderegelachihu፡፡ inidezīhu tiselimu zenidi ts’egawini be’inanite layi yimolali፡፡

[82] (ke’īsilami) bīsheshumi banite layi yalebihi gilits’i madiresi bicha newi፡፡

[83] ye’ālahini ts’ega yawik’alu፡፡ kezīyami yikidwatali፡፡ ābizanyochachewimi keḥadīwochu nachewi፡፡

[84] keyeḥizibumi hulu mesikarīni yeminik’esek’isibetini k’eni (āsitawisi)፡፡ kezīyami le’inezīya lekaduti (nigigiri) āyifek’edilachewimi፡፡ inesumi bewek’esa āyitalefumi፡፡

[85] inezīyami yebedeluti k’it’atuni bayu gīzē ke’inesu (k’it’atu) āyik’elelilachewimi፡፡ inesumi gīzē āyisiset’umi፡፡

[86] inezīyami yagaruti yemīyagaruwachewini bayu gīzē «gētachini hoyi! inezīhi ke’ānite lēla inigezachewi yeneberinewi tegarīwochachini nachewi» yilalu፡፡ (āmalikitochi) «inanite be’irigit’i wishetamochi nachihu» yemaletinimi k’ali wede’inesu yit’ilalu፡፡

[87] (āgarīwochu) bezīya k’enimi tazazhinetachewini wede ālahi yak’eribalu፡፡ yik’et’at’ifuti yeneberutimi hulu ke’inerisu yit’efachewali፡፡

[88] inezīya yekadu፣ ke’ālahimi menigedi yekelekelu yat’efu beneberuti mikiniyati k’it’atini bek’it’ati layi ch’emerinibachewi፡፡

[89] beyeḥizibumi hulu wisit’i kegosachewi be’inesu layi mesikarīni yeminik’esek’isibetini ānitenimi be’inezīhi (ḥizibochi) layi mesikarī ādirigeni yeminamet’ahini k’eni (āsitawisi)፡፡ mets’iḥāfunimi lehulu negeri ābirarī፣ merīmi፣ izinetimi፣ lemusilīmochimi ābisarī ẖono banite layi āweredinewi፡፡

[90] ālahi bemasitekakeli፣ bemasamerimi፣ lezimidina balebēti bemesit’etimi yazali፡፡ ke’āsikefīmi (kemamenizeri)፣ kemīt’elami negeri hulu፣ kemebedelimi yikelekilali፡፡ tigenezebu zenidi yigesits’achiḫwali፡፡

[91] k’ali kīdanimi begebachihu gīzē be’ālahi k’ali kīdani mulu፡፡ meḥalochachihunimi ke’āt’enekerachiḫwati beḫwala ālahini be’inanite layi be’irigit’i mesikarī yaderegachihu sitiẖonu ātafirisu፡፡ ālahi yemitišerutini hulu yawik’alina፡፡

[92] (k’ali kīdanachihuni bemafiresi ānidītu) ḥizibi iriswa ke(lēlayitu) ḥizibi yebezachi lemeẖoniwa bemekakelachihu meḥalochachihuni (lekidati) megibīya ādirigachihu yemitiyizu sitiẖonu inidezīyachi fetiliwani ket’enekere beḫwala tiritirochi ādiriga inidaferesechiwi (sēti) ātiẖunu፡፡ ālahi be’irisu yimokirachiḫwali፤ betiniša’ē k’enimi be’irisu tileyayubeti yeneberachihutini negeri le’inanite be’irigit’i yabiraralachiḫwali፡፡

[93] ālahimi besha noro ānidīti ḥizibi baderegachihu neberi፡፡ gini yemīshawini sewi yat’emali፡፡ yemīshawinimi sewi yak’enali፡፡ tišeruti keneberachihutimi hulu be’irigit’i tit’eyek’alachihu፡፡

[94] ch’amawochi ketedeladelu beḫwala inidayinidalet’u ke’ālahimi menigedi bemekelikelachihu mikiniyati k’it’atini inidatik’emisu meḥalochachihuni bemekakelachihu lekidati megibīya ādirigachihu ātiyazu፡፡ le’inanitemi (yani gīzē) talak’i k’it’ati ālachihu፡፡

[95] be’ālahimi k’ali kīdani t’ik’ītini waga ātigizu፡፡ yemitawik’u bitiẖonu ālahi zenidi yalewi minida irisu le’inanite belach’i newina፡፡

[96] inanite zenidi yalewi hulu yalik’ali፡፡ ālahi zenidi yalewi gini (zele‘alemi) k’erī newi፡፡ inezīyanimi yetagesutini yišeruti beneberuti bemelikamu minidachewini inimenedachewaleni፡፡

[97] kewenidi weyimi kesēti irisu āmanyi ẖono begoni yesera melikami nuroni be’irigit’i inanorewaleni፡፡ yišerutimi keneberuti negeri bemelikamu minidachewini inimenedachewaleni፡፡

[98] k’uri’aninimi banebebihi gīzē irigumi keẖonewi seyit’ani be’ālahi tet’ebek’i፡፡

[99] irisu be’inezīya bamenutina begētachewi layi bemīt’eguti layi le’irisu silit’ani yelewimina፡፡

[100] silit’anu be’inezīya bemītazezuti layina be’inezīyami inerisu be’irisu (mikiniyati) āgarīwochi beẖonuti layi bicha newi፡፡

[101] be’ānik’ets’imi sifira ānik’ets’ini belewet’ini gīzē ālahimi yemīyaweridewini negeri āwak’ī newi፡፡ «ānite k’et’afī inijī lēla āyidelehimi» yilalu፡፡ be’iwinetu ābizanyochachewi āyawik’umi፡፡

[102] inezīyani yamenutini lemaregagati musilīmochunimi lememiratina lemabiseri (k’uri’anini) k’idusu menifesi (jībirīli) iwinetenya sīẖoni kegētahi āweredewi belachewi፡፡

[103] inerisumi «irisuni (k’uri’anini) yemīyasitemirewi sewi bicha newi» maletachewini be’irigit’i inawik’aleni፡፡ yezīya wederisu yemīyasit’egubeti sewi k’wanik’wa ‘ājemi newi፡፡ yihi (k’uri’āni) gini gilits’i ‘ārebinya k’wanik’wa newi፡፡

[104] inezīyani be’ālahi ānik’ets’ochi yemayaminutini ālahi āyimerachewimi፤ lenesumi āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[105] wishetini yemīk’et’at’ifuti inezīya be’ālahi ānik’ets’ochi yemayaminuti bicha nachewi፡፡ inezīyami wishetamochu inesu bicha nachewi፡፡

[106] ke’iminetu beḫwala be’ālahi yekade sewi (biritu k’it’ati ālilewi)፡፡ libu be’imineti yerega ẖono (bekihideti k’ali bemenageri) yetegedede sewi bicha sīk’eri፡፡ gini libachewini bekiḥideti yekefetu sewochi benesu layi ke’ālahi k’ut’a ālebachewi፡፡ le’inesumi talak’i k’it’ati ālilachewi፡፡

[107] yihi (k’it’ati) inesu k’iribītuni ḥiyiweti kemech’ereshayitu bememiret’achewi mikiniyatina ālahimi keḥadīwochini ḥizibochi yemayak’ena bemeẖonu newi፡፡

[108] inezīya inerisu belibochachewi፣ be‘ayinochachewimi፣ bejorowochachewimi layi ālahi yatemebachewi nachewi፡፡ inezīyami ziniguwochu inesu nachewi፡፤

[109] inerisu bemech’ereshayitu ‘alemi kesarīwochu inesu lemeẖonachewi t’irit’iri yelemi፡፡

[110] kezīyami gētahi le’inezīya ketefetenu beḫwala letesededuti kezīyami letagelutina letagesuti (meḥarī āzanyi newi)፡፡ gētahi ke’iriswa (kefetenawa) beḫwala be’irigit’i meḥarī āzanyi newina፡፡

[111] nefisi hulu keraswa layi yemitikerakeri ẖona yemitimet’abetini nefisimi hulu yešerachiwini (waga) yemitik’ebelibetini k’eni (āsitawisi)፡፡ inerisumi āyibedelumi፡፡

[112] ālahi ts’et’itenya፣ yerekachi፣ sīsayiwa sefī ẖono keyesifirawi yimet’alati yeneberechiwinina be’ālahi ts’egawochi yekadechiwini ālahimi yišeruti beneberuti ḫat’ī’ati yereḫabinina yefirihatini k’it’atochi yak’emesatini ketema (mekani) misalē āderege፡፡

[113] ke’inerisu wisit’i yeẖone melikitenyami be’irigit’i met’alachewi፡፡ āsitebabelutimi፡፡ inesumi bedayochi ẖonewi k’it’atu yazachewi፡፡

[114] ālahimi keset’achihu sīsayi yetefek’ede nits’uḥi sīẖoni bilu፡፡ ye’ālahinimi ts’ega irisuni yemitigezuti bitihonu āmesiginu፡፡

[115] be’inanite layi irimi yaderegewi bekitinina demini፣ ye’āsamanimi siga፣ yaninimi (bemetaredi gīzē) be’irisu ke’ālahi simi lēla yetenesabetini bicha newi፡፡ āmets’enyami weseni ālafīmi sayiẖoni (lemebilati) yetegedede sewi (yifek’ediletali)፡፡ ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡

[116] be’ālahimi layi wishetini litik’et’at’ifu milasochachihu bemīmet’inuti wisheti «yihi yetefek’ede newi፤ yihimi irimi newi» ātibelu፡፡ inezīya be’ālahi layi wishetini yemīk’et’at’ifu āyidinumi፡፡

[117] t’ik’īti met’ak’emi ālachewi፡፡ le’inesumi āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[118] be’inezīyami yihudawiyani beẖonuti layi ke’āhuni befīti be’ānite layi yeterekinewini negeri irimi ādirigenibachewali፡፡ inyami ālibedelinachewimi፡፡ gini nefisochachewini yibedilu neberu፡፡

[119] kezīyami gētahi le’inezīya besiḥiteti met’ifoni lešeruna kezīyami kezīhi beḫwala letets’ets’etu širachewinimi labeju gētahi ke’iriswa beḫwala be’irigit’i meḥarī āzanyi newi፡፡

[120] ībirahīmi le’ālahi tazazhi wede k’et’itenya hayimanoti tezenibayi ḥizibi neberi፡፡ ke’āgarīwochumi ālineberemi፡፡

[121] lets’egawochu āmesiganyi neberi፤ meret’ewi፡፡ wede k’et’itenyawimi menigedi merawi፡፡

[122] bek’iribītumi ‘alemi begoni negeri set’enewi፡፡ irisumi bemech’ereshayitu ‘alemi be’irigit’i kemelikamochu newi፡፡

[123] kezīyami wede ānite ye’ībirahīmini hayimanoti k’et’itenya sīẖoni teketeli፤ ke’āgarīwochumi ālineberemi maleti āweredini፡፡

[124] senibeti (kilikili) yetederegewi be’inezīya be’irisu beteleyayubeti sewochi layi bicha newi፡፡ gētahimi betiniša’ē k’eni yileyayubeti beneberuti negeri bemekakelachewi be’irigit’i yiferidali፡፡

[125] wede gētahi menigedi bebilihatina bemelikami gisats’ē (belezebita k’ali) t’ira፡፡ bezīyachimi iriswa melikami beẖonechiwi (zedē) tekerakerachewi፡፡ gētahi irisu kemenigedu yetesasatewini sewi ‘āwak’ī newi፡፡ irisumi k’ini yeẖonutini sewochi ‘āwak’ī newi፡፡

[126] bitibek’elumi berisu betek’et’achihubeti bit’ē tebek’elu፡፡ bititagesumi irisu letagashochi be’irigit’i belach’i newi፡፡

[127] tagesimi፤ metagesihimi be’ālahi (masichali) inijī āyidelemi፡፡ be’inerisumi layi (bayaminu) ātitekizi፡፡ (banite layi) kemīmekirutimi tenikoli bech’inik’eti wisit’i ātiẖuni፡፡

[128] ālahi ke’inezīya kemīferutina ke’inezīyami inesu melikami šerīwochi keẖonuti gari newina፡፡

አል-ኢስራእ

Surah 17

[1] ya barīyawini ketekeberewi mesigīdi wedezīya zurīyawini wede barekinewi wede ruk’u mesigīdi belēlīti wisit’i yasiẖēdewi (gēta) t’irati yigebawi፡፡ kete‘amiratochachini linasayewi (āsiẖēdinewi)፡፡ ineho irisu (ālahi) semīwi temelikachīwi newi፡፡

[2] musanimi mets’iḥāfuni set’enewi፡፡ le’isira’ēlimi lijochi merī ādereginewi፡፡ ke’inē lēla met’egīyani ātiyazu፤ (ālinachewimi)፡፡

[3] inanite kenuḥi gari (bemerikebītu) yech’anachewi zerochi hoyi! (ālahini tegezu) irisu bebizu āmesiganyi barīya neberina፡፡

[4] wede isira’ēlimi lijochi bemets’iḥāfu wisit’i (inidīhi bemaleti) āweredini፡፡ bemidiri layi be’irigit’i huleti gīzē tat’efalachihu፡፡ tilik’inimi kurati tikoralachihu፡፡

[5] kehuletu (gīzēyatochi) yemejemerīyayitu k’et’ero bemet’ami gīzē le’inya yeẖonuni barochi yebiritu ḫayili balebētochi yeẖonutini be’inanite layi inilikaleni፡፡ bebētochimi mekakeli yimelalesalu፤ (yiberebirutali፡፡) yihi tefets’amī k’et’eromi neberi፡፡

[6] kezīyami (beḫwala) le’inanite be’inesu layi dilini melesinilachihu፡፡ begenizebochina bewenidochi lijochimi ch’emerinilachihu፡፡ bewegenimi yebezachihu ādereginachihu፡፡

[7] melikami bitišeru lenefisochachihu melikamini šerachihu፡፡ met’ifonimi bitišeru benerisu (benefisochachihu) layi newi፤ (ālini)፡፡ yeḫwalenyayitumi (gīzē) k’et’ero bemet’a gīzē fītochachihuni līyasikefu፣ mesigīdunimi bemejemerīya gīzē inidegebuti līgebu፣ yashenefutinimi hulu (fets’imewi) mat’ifatini inidīyat’efu (inilikachewalini)፡፡

[8] (bemets’iḥāfumi ālini) «bitits’ets’etu፡- gētachihu līyazinilachihu yikejelali፡፡ (wede mat’ifati) bitimelesumi inimelesaleni፡፡ gehāneminimi lekeḥadīwochi maserīya āderigenali፡፡

[9] yihi k’uri’ani wedezīyachi iriswa k’et’itenya wede ẖonechiwi menigedi yimerali፡፡ inezīyanimi bego yemīšerutini mi’imenani le’inesu talak’i minida yalachewi meẖonuni yabesirali፡፡

[10] inezīyami bemech’ereshayitu ‘alemi yemayaminuti le’inesu āsamamī k’it’atini āzegajitenilachewali፤

[11] sewi melikamini negeri inidemīlemini hulu፤ met’ifonimi negeri yileminali፡፡ sewimi chekwala newi፡፡

[12] lēlītinina k’eninimi (lechilotachini) milikitochi āderegini፡፡ yelēlītini milikitimi ābesini፡፡ yek’enini milikitimi yemitasayi āderegini፡፡ (yihimi yeẖonebeti) kegētachihu tirifini litifeligu ye‘ametatinimi k’ut’irina ḥīsabinimi tawik’u zenidi newi፡፡ negerunimi hulu leyayiteni zerezerinewi፡፡

[13] sewinimi hulu berarīwini (širawini) be’ānigetu āsiyazinewi፡፡ le’irisumi betiniša’ē k’eni yetezerega ẖono yemīyagenyewi yeẖoneni mets’iḥāfi inawet’aletaleni፡፡

[14] «mets’iḥāfihini ānibibi፡፡ zarē banite layi tek’ot’at’arīneti benefisihi bek’a» (yibalali)፡፡

[15] yetemera sewi yemīmerawi lerasu bicha newi፡፡ yetesasatemi sewi yemīsasatewi (gudatu) be’iriswa layi newi፡፡ teshekamīmi (nefisi) yelēlayituni ḫat’ī’ati ātishekemimi፡፡ meli‘ikitenyanimi isikeminiliki diresi yeminik’et’a āyidelenimi፡፡

[16] ketemanimi lemat’ifati befelegini gīzē bale ts’egawochiwani inazaleni፡፡ bewisit’wami yamits’alu፡፡ be’iriswami layi k’alu (k’it’atu) yifets’emibatali፡፡ mat’ifatinimi inat’efataleni፡፡

[17] kenuḥimi beḫwala kekifile zemenati sewochi yat’efanachewi bizuwochi nachewi፡፡ yebarochunimi ḫat’ī’atochi wisit’e ‘āwak’ī temelikachi meẖoni begētahi bek’a፡፡

[18] chekwayituni ‘alemi (beširawi) yemīfeligi sewi le’irisu beriswa wisit’i yeshanewini (ts’ega) leminishawi sewi inasichekuliletaleni፡፡ kezīyami le’irisu gehānemini (menorīya) ādirigeniletali፡፡ tewek’ashi birarī ẖono yigebatali፡፡

[19] mech’ereshayitunimi ‘alemi yefelege sewi irisu āmanyi ẖono leriswa (tegebī) širawani yešerami sewi inezīhi širachewi yetemesegene yiẖonali፡፡

[20] hulunimi inezīhinina inezīyani kegētahi sit’ota (bezīhi ‘alemi) inich’emirilachewaleni፡፡ yegētahimi sit’ota (bezīchi ‘alemi) kilikili āyidelemi፡፡

[21] kefīlachewini bekefīlu layi inidēti inidabelet’ini temeliketi፡፡ yemech’ereshayatumi āgeri bema‘iregochi bet’ami yekeberechina bemebilet’imi yetelek’echi nati፡፡

[22] ke’ālahi gari lēlani āmilaki ātadirigi yetewek’esiki redati yelēlehi tiẖonalehina፤

[23] gētahimi (inidīhi sīli) āzeze፡- irisuni inijī lēlani ātigezu፡፡ bewelajochachihumi melikamini širu፡፡ be’ānite zenidi ẖonewi ānidachewi weyimi huletachewi irijinani bīderisu fohi ātibelachewi፡፡ ātigelamit’achewimi፡፡ le’inerisumi melikamini k’ali tenagerachewi፡፡

[24] lehuletumi ke’izinetihi yemewaredini kinifi zik’i ādirigilachewi፡፡ «gētayē hoyi! beḥit͟s’aninetē (beriḫiraḫē) inidasadegunyi izenililachewimi» beli፡፡

[25] gētachihu benefisochachihu wisit’i yalewini hulu āwak’ī newi፡፡ tazazhochimi bitiẖonu (bemesasatimi bitat’efu) irisu letemelashochi meḥarī newi፡፡

[26] lezimidina balebētimi mebituni sit’i፡፡ lemisikīnina lemenigedenyami (sit’i)፡፡ mabakeninimi ātabakini፡፡

[27] ābakanyochi yeseyit’anati wenidimochi nachewina፡፡ seyit’animi legētawi biritu keḥadī newi፡፡

[28] kegētahimi yemitikejilatini ts’ega lemat’ati ke’inerisu bitizori le’inesu lizibini k’ali tenagerachewi፡፡

[29] ijihinimi wede ānigetihi yetaserechi ātadirigi፡፡ mezerigatinimi hulu ātizerigati፤ yetewek’esiki yetek’och’eẖi tiẖonalehina፡፡

[30] gētahi sīsayini lemīshawi sewi yasefali፤ yat’ebalimi፡፡ irisu bebarochu ẖunēta wisit’e ‘āwak’ī temelikachi newina፡፡

[31] lijochachihunimi diẖinetini lemefirati ātigidelu፡፡ inya inimegibachewaleni፡፡ inanitenimi (inimegibaleni)፡፡ inerisuni megideli talak’i ḫat’ī’ati newina፡፡

[32] zimutinimi ātik’irebu፡፡ irisu be’irigit’i met’ifo šira newina፡፡ menigedinetumi kefa

[33] yachīnimi ālahi yawegezatini nefisi yale ḥigi ātigidelu፡፡ yetebedelemi ẖono yetegedele sewi lezemedu (begedayu layi) be’irigit’i silit’anini ādirigenali፡፡ bemegidelimi wesenini āyilefi፤ irisu yetereda newina፡፡

[34] yeyetīminimi genizebi yebiritatuni gīzē isikīderisi diresi bezīyachi iriswa melikami beẖonechi ẖunēta inijī ātik’irebu፡፡ bekīdanachihumi mulu፡፡ kīdani yemīt’eyek’ubeti newina፡፡

[35] beseferachihumi gīzē sifirini mulu፡፡ betikikilenyawi mīzanimi mezinu፡፡ yihi melikami negeri newi፡፡ mech’ereshawimi yamare newi፡፡

[36] le’ānitemi berisu ‘iwik’eti yelēlehini negeri ātiketeli፡፡ mesimīya፣ mayami፣ libimi inezīhi hulu (balebētachewi) ke’inesu tet’eyak’ī newina፡፡

[37] bemidirimi layi yetenibet’arereki honehi፤ ātihīdi፡፡ ānite fets’imo midirini ātiseregudimina berizimetimi fets’imo garawochini ātiderisimina፡፡

[38] yihi hulu met’ifowi (āšira huletu kilikilochi) igētahi zenidi yetet’ela newi፡፡

[39] yihi gētahi ket’ibebu wede ānite kaweredewi negeri newi፡፡ ke’ālahimi gari lēlani āmilaki ātadirigi yetewek’esiki yetebareriki ẖonehi begehānemi wisit’i tit’alalehina፡፡

[40] gētachihu bewenidochi lijochi meret’achihuna kemela’ikiti sētochini (lijochi) yazini inanite kebadini k’ali be’irigit’i tinageralachihu፡፡

[41] yigesets’umi zenidi bezīhi k’uri’ani wisit’i degagimeni be’irigit’i gelets’ini፡፡ meberigeginimi inijī lēlani āyich’emerilachewimi፡፡

[42] (muḥāmedi hoyi) belachewi «inidemitiluti ke’irisu gari āmalikiti beneberu noro yani gīzē wede ‘ārishu balebēti menigedini befelegu neberi፡፡»

[43] t’irati yigebawi፡፡ kemīlutimi negeri hulu kefi yaleni lik’ina lak’e፡፡

[44] sebatu semayatina midirimi bewisit’achewimi yalewi hulu le’irisu yat’eralu፡፡ kenegerimi hulu kemamesigeni gari yemīyat’erawi inijī ānidimi yelemi፡፡ gini mat’iratachewini ātawik’utimi፡፡ irisu tagashi meḥarī newi፡፡

[45] k’uri’aninimi banebebiki gīzē banitena be’inezīya bemech’ereshayitu ‘alemi bemayaminuti sewochi mekakeli yemīsheshegini giridoshi ādirigenali፡፡

[46] inidayawik’utimi belibochachewi layi shifanini bejorochachewimi wisit’i dinik’urinani āderegini፡፡ gētahinimi bichawini ẖono bek’uri’ani bawesaẖewi gīzē yemīsheshu ẖonewi bejeribawochachewi layi yizoralu፡፡

[47] inya wede ānite bemīyadamit’u gīzē inesumi bemīnishokashoku gīzē bedayochi (irisi berisachewi) yetedegemebetini siwi inijī ātiketelumi bemīlu gēzē be’irisu yemīyadamit’ubetini mikiniyati ‘āwak’ī neni፡፡

[48] misalēwochini le’ānite inidēti inidaderegulihina inide tesasatu temeliketi፡፡ (wede iwinetu lemediresi) menigedinimi āyichilumi፡፡

[49] ālumi «inidēti āt’initochina bisibisochi beẖoni gīzē inya ādīsi fit’ireti ẖoneni be’irigit’i tek’esik’ashochi neni»

[50] belachewi «dinigayochini weyimi biretini hunu»

[51] «weyimi belibochachihu wisit’i yemītelik’ini fit’ireti (ẖunu mek’esik’esachihu āyik’erimi)፡፡» «yemīmelisenimi manewi» yilalu፡፡ ya bemejemerīya gīzē yefet’erachihu newi» belachewi፡፡ wede ānitemi rasochachewini yinek’enik’alu፡፡ «irisumi mechē newi» yilalu፡፡ «(irisu) k’iribi līẖoneni yichalali belachewi፡፡

[52] (irisumi) yemīt’erachihuna (ālahini) āmesiganyochu ẖonachihu t’irīwini yemitik’ebelubeti t’ik’ītinimi (k’enochi) inijī yalik’oyachihu meẖonachihuni yemitit’erat’erubeti k’eni newi፤ (belachewi)፡፡

[53] lebarochēmi belachewi፡- yachini iriswa melikami yeẖonechiwini (k’ali) yinageru፡፡ seyit’ani bemekakelachewi yabelashalina፡፡ seyit’ani lesewi gilits’i t’elati newina፡፡

[54] gētachihu be’inanite (ẖunēta) ‘āwak’ī newi፡፡ bīsha yazinilachiḫwali፤ weyimi bīsha yik’et’achiḫwali፡፡ be’inesumi layi ḫalafī ẖonehi ālakinihimi፡፡ (ātasigedidachewimi)፡፡

[55] gētahimi besemayatina bemidiri yalewini hulu ‘āwak’ī newi፡፡ kefīlunimi nebīyati bekefīlu layi be’irigit’i ābilit’enali፡፡ dawidinimi zeburini set’itenewali፡፡

[56] «inezīyani ke’irisu lēla (āmalikiti) yemitilwachewini t’iru፡፡ ke’inanitemi layi gudatini masiwegedini (wede lēla) mazorinimi āyichilumi» belachewi፡፤

[57] inezīya inerisu yemīgigezwachewi maninyachewimi (wede ālahi) bet’ami k’erabīyachewi wede gētachewi mek’arebīyani (šira) yifeligalu፡፡ izinetunimi yikejilalu፡፡ k’it’atunimi yiferalu፡፡ yegētahi k’it’ati yemīfera newina፡፡

[58] ānidītimi ketema yelechimi inya ketiniša’ē k’eni befīti āt’ifīwochiwa weyimi birituni k’it’ati k’ech’iwochiwa biniẖoni inijī፡፡ yihi bemets’iḥāfu yetets’afe newi፡፡

[59] tamiratochinimi kemelaki yek’edimowochu sewochi be’iriswa masitebabelina (met’ifati) inijī lēla ālikelekelenimi፡፡ lesemudimi gimelini gilits’i te‘amiri ẖona set’enachewi፡፡ be’iriswami bedelu፡፡ te‘amiratochinimi lemasiferarati inijī āninilikimi፡፡

[60] lanitemi gētahi (‘iwik’etu) besewochu kebebe balinihi gīzē (āsitawisi)፡፡ yachinimi (belēlītu guzo be‘ayinihi) yasayenihini tiri‘iyiti lesewochi fetena inijī āladereginatimi፡፡ bek’uri’animi yeteregemechiwini zafi (inidezīhu fetena inijī āladereginimi)፡፡ inasiferarachewalenimi፤ talak’inimi t’imeti inijī āyich’emirilachewimi፡፡

[61] lemela’ikitimi le’ādemi sigedu balinachewi gīzē (āsitawisi)፡፡ wedīyawimi segedu፤ ībilīsi bicha sīk’eri፡፡ «kech’ik’a lefet’erikewi sewi isegidalehuni» āle፡፡

[62] «nigerenyi yihi ya be’inē layi yabelet’ikewi newini isike tiniša’ē k’eni diresi bitak’oyenyi zerochuni t’ik’ītochi sīk’eru wede sihiteti be’irigit’i isibachewalehu» āle፡፡

[63] (ālahimi) ālewi «ẖīdi፤ ke’inesumi yeteketelehi gehānemi yetemwalachi k’it’ati sitiẖoni fidachihu nati፡፡

[64] «ke’inesu yechalikewinimi sewi bedimits’ihi ātali፡፡ be’inesumi layi beferesenyochihi፣ be’igirenyochihimi ẖonehi lelibi፡፡ begenizebochachewimi፣ belijochachewimi tegarachewi፣ tesifa k’alimi gibalachewi፡፡ seyit’animi matalelini inijī tesifa k’alini āyigebalachewimi፡፡

[65] «barochē be’inesu layi fets’imo lanite silit’ani yelehimi፡፡ met’egīyami begētahi bek’a፡፡»

[66] gētachihu ya kechirotawi tifeligu zenidi merikebochini bebaḥiri leyi le’inanite yemīnedalachihu newi፡፡ ineho irisu lenanite āzanyi newina፡፡

[67] bebaḥirumi wisit’i gudati bagenyachihu gīzē yemitit’eruwachewi (āmalikiti) hulu ke’irisu (ke’ālahi) bek’eri yit’efalu፡፡ wede yebisimi bemadiresi badanachihu gīzē (iminetini) titewalachihu፡፡ sewimi bet’ami keḥadī newi፡፡

[68] yeyebisuni bekuli (midirini) be’inanite megelibet’uni weyimi t’et’erini yeyaze nifasini be’inanite layi melakuni kezīyami le’inanite t’ebak’ī ālemaginyetachihuni ātiferumini

[69] weyisi lēla gīzē wede irisu (wede baḥiri) yemīmelisachihu wedīyawimi be’inanite layi birituni nefasi yemīliki bekiḥidetachihumi mikiniyati yemīyaset’imachihu meẖonuni kezīyami benya layi be’irisu teketayini (redatini) le’inanite yematagenyu meẖonachihuni ātiferumini

[70] ye’ādeminimi lijochi be’irigit’i (kelēlawi fit’uri) ākeberinachewi፡፡ beyebisina bebahirimi āsaferinachewi፡፡ kemelikamochimi (sīsayochi) set’enachewi፡፡ kefet’erinachewimi fit’urochi bebizuwochu layi mabilet’ini ābelet’inachewi፡፡

[71] sewochini hulu bemerīyachewi yeminit’erabetini k’eni (āsitawisi)፡፡ mets’iḥāfunimi bek’enyu yeteset’e sewi inezīya mets’iḥāfachewini yanebalu፡፡ betemiri firē sinit’ik’i layi yalewini kiri yakili inikwa āyibedelumi፡፡

[72] bezīhichimi ‘alemi (libe) ‘iwiri yeẖone sewi irisu bemech’ereshayitumi (‘alemi) yibelit’i ‘iwiri newi፡፡ menigedinimi bet’ami yetesasate newi፡፤

[73] ineho kezīyami wede ānite kaweredinewi lēlani be’inya layi tiwashi zenidi līfetinuhi be’irigit’i tek’arebu፡፡ yani gīzēmi wedaji ādirigewi beyazuhi neberi፡፡

[74] balareganihimi noro wedenesu t’ik’ītini (zinibalē) litizenebeli be’irigit’i betek’arebiki neberi፡፡

[75] yani gīzē yeḥiyiwetini diribi (k’it’ati) yemotinimi diribi (k’it’ati) bak’emesinihi neberi፡፡ kezīyami lanite benya layi redatini ātagenyimi neberi፡፡

[76] kemidirītumi (ke‘arebi midiri) keriswa yawet’uhi zenidi līyashebiruhi be’irigit’i tek’arebu፡፡ yani gīzēmi ke’ānite beḫwala t’ik’ītini gīzē inijī āyik’oyumi neberi፡፡

[77] kemelikitenyochachini kanite befīti be’irigit’i inidelakinachewi sewochi limadi bit’ē (yit’efu neberi)፡፡ lelimadachinimi melewet’ini ātagenyimi፡፡

[78] solatini ket͟s’eḥāyi mezenibeli isike lēlīti ch’elema diresi sigedi፡፡ yegohinimi solati sigedi፡፡ yegohi solati (mela’ikiti) yemīt’aduti newina፡፡

[79] kelēlītimi lanite tech’emarī yeẖonechini solati be’irisu (bek’uri’ani) sigedi፡፡ gētahi misiguni beẖone sifira be’irigit’i yak’omihali፡፡

[80] belimi gētayē hoyi! yetewededeni magibati āgibanyi፡፡ yetewededenimi mawit’ati āwit’anyi፡፡ le’inēmi ke’ānite zenidi yeteredani silit’ani ādirigilinyi፡፡

[81] belimi «iwineti met’a wishetimi tewegede፤ ineho wisheti tewegaji newina፡፡»

[82] kek’uri’animi lemi’imenani mediḫānītina izineti yeẖoneni inaweridaleni፡፡ bedayochinimi kesarani inijī lēla āyich’emirilachewimi፡፡

[83] besewimi layi ts’egachinini belegesini gīzē (kemisigana) yizorali፡፡ gonunimi (ke’iwineti) yarik’ali፡፡ chigirimi benekawi gīzē tesifa k’orach’i yiẖonali፡፡

[84] «hulumi bemīmesilewi menigedu layi yišerali፡፡ gētachihumi irisu menigedu k’et’itenya yeẖonewini sewi ‘āwak’ī newi belachewi፡፡

[85] keruḥimi yit’eyik’uhali፡፡ «ruḥi kegētayē negeri newi ke‘iwik’etimi t’ik’ītini inijī āliteset’achihumi» belachewi፡፡

[86] binishami yanini wedanite yaweredinewini be’irigit’i inasiwegidaleni፡፡ kezīyami lanite be’inya layi berisu (lemasimelesi) teyazhīni ātagenyimi፡፡

[87] gini kegētahi beẖonewi izineti (t’ebek’inewi)፡፡ chirotawi banite layi talak’i newina፡፤

[88] «sewochimi ganēnochimi yezīhini k’uri’ani bit’ē bemamit’ati layi bīsebesebu kefīlachewi lekefīlu redati bīhonimi inikwa bit’ēwini āyamet’umi» belachewi፡፡

[89] bezīhimi k’uri’ani wisit’i kemisalēwi hulu lesewochi be’irigit’i melalesini፡፡ ābizanyochumi sewochi kihidetini inijī lēlani imibī ālu፡፡

[90] ālumi «lenya kemidiri minich’ini isikemitafenedani le’ānite ānaminimi፡፡»

[91] «weyimi kezemibabawochina keweyini yeẖonechi ātikiliti le’ānite isikemitinorihina bemekakeliwami jīretochini bebizati isikemitanibwabwa፡፡

[92] «weyimi inidemitilewi kesemayi k’urach’ochini benya layi isikemitawedik’i፤ weyimi ālahinina mela’ikitini begilits’i isikemitamet’a፡፡

[93] «weyimi kewerik’i yeẖone bēti lanite isikemīnorihi፤ weyimi besemayi isikemitiwet’a፤ lemewit’atihimi be’inya layi yeminanebewi yeẖoneni mets’iḥāfi isikemitaweridilini diresi fets’imo ānaminilihimi» (ālu)፡፡ «gētayē t’irati yigebawi፤ inē sewi melikitenya inijī lēla āyidelehumi» belachewi፡፡

[94] sewochinimi merī (k’uri’ani) bemet’alachewi gīzē kemameni «ālahi sewini melikitenya ādirigo lakeni» maletachewi inijī lēla ālikelekelachewimi፡፡

[95] «bemidiri layi regitewi yemīẖēdu mela’ikiti beneberu noro be’inesu layi (kegosachewi) yemeli’ākini melikitenya baweredini neberi» belachewi፡፡

[96] «be’inēna be’inanite mekakeli mesikarī be’ālahi bek’a፡፡ irisu bebarochu (negeri) wisit’i ‘āwak’ī temelikachi newina» belachewi፡፡

[97] ālahimi yak’enawi sewi k’inu irisu bicha newi፡፡ yat’ememachewimi sewochi ke’irisu lēla le’inerisu fets’imo redati ātagenyilachewimi፡፡ betiniša’ē k’enimi ‘iwirochi፣ dīdawochimi denik’orowochimi ẖonewi befītochachewi layi (iyetegotetu) inisebesibachewaleni፡፡ menorīyachewi gehānemi nati፡፡ (nedīdiwa) bedekemechi k’ut’iri menik’elik’elini inich’emiribachewaleni፡፤

[98] yihi (k’it’ati)፤ inerisu be’ānik’ets’ochachini sile kaduna «āt’initochina bisibisochi beẖoni gīzē inya ādīsi fit’ireti ẖoneni tek’esik’ashochi neni» silalumi fidachewi newi፡፡

[99] ya semayatinina midirini yefet’ere ālahi bit’ēyachewini bemefit’eri layi chayi meẖonuni be’irisu t’irit’arē yelēlebetimi gīzē (lemotimi letiniša’ēmi) le’inerisu yewesene meẖonuni ālawek’umini bedelenyochimi kekihideti bek’eri imibī ālu፡፡

[100] «inanite yegētayēni yechirota mekazīnochi bitiyizu noro yani gīzē bemawit’atachihu malek’wani bemefirati bech’ebet’achihu neberi፡፡ sewimi bet’ami k’ot’abī newi፡፡»

[101] lemusami gilits’i yeẖonuni zet’enyi te‘amiratochi be’irigit’i set’enewi፡፡ bemet’achewimi gīzē ye’isira’ēlini lijochi (keferi‘oni inidīlek’ek’u) t’eyik’i (ālinewi)፡፡ feri‘onimi «musa hoyi! inē yetedegemebihi meẖonihini be’irigit’i it’eret’iralehu» ālewi፡፡

[102] (musami) «inezīhini (te‘amiratochi) megesech’awochi sīẖonu yesemayatina yemidiri gēta inijī lēla inidalaweredachewi be’irigit’i ‘āwik’ehali፡፡ inēmi feri‘oni hoyi! yemitit’efa meẖonihini be’irigit’i it’eret’irihalehu» ālewi፡፡

[103] kemidirimi līk’esek’isachewi āsebe፡፡ irisunina ke’irisu gari yeneberutinimi sewochi hulunimi āset’eminachewi፡፡

[104] ke’irisumi beḫwala le’isera’ēli lijochi «midirītuni tek’emet’ubati yeḫwalenyayitumi (se‘ati) k’et’ero bemet’a gīzē inaniteni yetekemachachihu sitiẖonu inamet’achiḫwaleni» ālinachewi፡፡

[105] (k’uri’anini) bewinetimi āweredinewi፡፡ be’iwinetimi werede፡፡ ānitenimi ābisarīna āsit’enik’ak’ī ādirigeni inijī ālilakinihimi፡፡

[106] k’uri’aninimi besewochi layi bezigita layi ẖonehi tanebewi zenidi kefafelinewi፡፡ k’esi bek’esi mawiredinimi āweredinewi፡፡

[107] «be’irisu imenu weyimi ātimenu» belachewi፤ inezīya ke’irisu befīti ‘iwik’etini yeteset’uti be’inesu layi betenebebe gīzē segajochi ẖonewi beshenigobetochachewi layi yiwedik’alu፤

[108] yilalumi «gētachini t’irati yigebawi! ineho yegētachini tesifa tefets’amī newi፡፡»

[109] iyalek’esumi beshenigobetochachewi layi yiwedik’alu (ālahini) mefiratinimi yich’emiralachewali፡፡

[110] «ālahini t’iru፤ weyimi ālireḥimanini t’iru፤ (kehuletu) maninyawinimi bitit’eru (melikami newi)፡፡ le’irisu melikami simochi ālutina» belachewi፡፡ besigidetihimi (sitanebi) ātich’uhi፡፡ be’iriswami dimits’ihini zik’i ātadirigi bezīhimi mekakeli menigedini feligi፡፡

[111] «misigana le’ālahi lezīya lijini laliyazewi፣ le’irisumi benigišinawi tegarī lelēlewi፣ le’irisumi kewirideti redati lelēlewi yigebawi belimi፡፡ makiberinimi ākibirewi፡፡»

አል-ከህፍ

Surah 18

[1] misigana le’ālahi lezīya mets’iḥāfuni bewisit’u met’amemini yaladeregebeti sīhoni bebarīyawi layi laweredewi yigebawi፡፡

[2] k’et’itenya sīhoni ke’irisu zenidi yeẖoneni birituni k’it’ati līyasiferarabeti፣ inezīyanimi bego širawochini yemīšerutini mi’imenani lenesu melikami minida yalachewi meẖonuni līyabesiribeti፤ (āweredewi)፡፡

[3] be’irisu wisit’i zele‘alemi yemīk’oyubeti sīẖonu (yalachewi meẖonuni)፡፡

[4] inezīyanimi «ālahi lijini yizwali» yalutini līyasiferarabeti (āweredewi)፡፡

[5] le’inesumi le’ābatochachewimi berisu minimi iwik’eti yelachewimi፡፡ ke’āfochachewi yemitiwet’awini k’ali mini ākebedati! wishetini inijī āyinagerumi፡፡

[6] bezīhimi nigigiri (bek’uri’ani) bayaminu befelegochachewi layi bek’uch’iti nefisihini āt’ifī litihoni yiferalihali፡፡

[7] inya maninyachewi širawi yamare meẖonuni linifetinachewi bemidiri layi yaleni hulu le’iriswa gēt’i āderegini፤

[8] inyami be’iriswa layi yalewini (bemech’eresha) be’irigit’i bek’ayi yelēlebeti milit’i ‘āferi ādiragīwochi neni፡፡

[9] yewashawina yeselēdawi balebētochi kete‘amiratochachini sīhonu girumi mehonachewini āsebikini

[10] gobezochu wede washawi betet’eguna «gētachini hoyi! ke’ānite zenidi izinetini sit’eni፤ le’inyami kenegerachini k’inini āzegajilini» balu gīzē (āsitawisi)፡፡

[11] bewashawimi wisit’i yetek’ot’eruni ‘ametati bejorowochachewi layi metanibachewi፡፡

[12] kezīyami kehuletu kifilochi lek’oyuti gīzē liki yaregaget’ewi maninyawi mehonuni linawik’i āsinesanachewi፡፡

[13] inya werēyachewini be’ānite layi be’iwineti initerikaleni፡፡ inesu begētachewi yamenu gobezochi nachewi፡፡ memeratinimi ch’emerinilachewi፡፡

[14] (benigušachewi fīti) bek’omuna «gētachini yesemayatina yemidiri gēta newi፡፡ ke’irisu lēla āmilakini ānigezami፡፡ yani gīzē (lēlani binameliki) weseni yalefeni (nigigiri) be’irigit’i tenagerini፡፡» balu gīzē libochachewini āt’enekerini፡፡

[15] «inezīhi ḥizibochachini ke’irisu lēla āmalikitini yazu፤ (iwinetenyochi keẖonu) be’inerisu layi gilits’i masirejani lemini āyamet’umi be’ālahimi layi wishetini kemīk’et’at’ifi yibelit’i bedayi manewi» (ālu)፡፡

[16] «inerisunina yanini ke’ālahi lēla yemīgigezutini beteleyachihu gīzē wede washawi tet’egu፡፡ gētachihu le’inanite kechirotawi yizeregalachiḫwalina፤ kenegerachihumi le’inanite met’ek’ak’emīyani yazegajilachiḫwali» (tebabalu)፡፡

[17] t͟s’eḥāyinimi bewet’achi gīzē kewashachewi wede k’enyi goni sitazenebili tayatalehi፡፡ begebachimi gīzē inerisu ke’irisu besefīwi sifira wisit’i ẖonewi salu wede gira bekuli titewachewalechi፡፡ yihi ke’ālahi te‘amiratochi newi፡፡ ālahi yemīyak’enawi sewi k’inu irisu bicha newi፡፡ yemīyat’emewimi sewi lerisu āk’inyini redati ātagenyiletimi፡፡

[18] inesumi yetenyu honewi salu (‘ayinochachewi bemekefetachewi) nik’uwochi nachewi bilehi tasibachewalehi፡፡ wede k’enyi gonina wede gira gonimi inagelabit’achewaleni፡፡ wishachewimi huleti kinidochuni bewashawi beri layi zerigitwali፡፡ be’inesu layi zelik’ehi bitayi noro yemitisheshi ẖonehi bezoriki neberi፡፡ ke’inesumi be’irigit’i firihatini betemelahi neberi፡፡

[19] inidīhumi bemekakelachewi inidīt’eyayek’u k’esek’esinachewi፡፡ ke’inesu ānidi tenagarī «mini yakili k’oyachihu» āle፡፡ «ānidini k’eni weyimi yek’enini kefīli k’oyeni» ālu፡፡ «gētachihu yek’oyachihutini gīzē liki ‘āwak’ī newi፡፡ kezīhichimi birachihu gari ānidachihuni wede ketemayitu laku፡፡ kemigibochwa yetinyawa nits’uḥi mehonwanimi yimeliketi፡፡ ke’irisumi (kenits’uḥu) migibini yamit’alachihu፡፡ k’esimi yibeli፡፡ be’inanitemi ānidinimi sewi āyasawik’i» ālu፡፡

[20] «inesu be’inanite layi bīzelik’u yik’et’ek’it’wachiḫwalina፡፡ weyimi wede hayimanotachewi yimeliswachiḫwali፡፡ yanigīzēmi befits’umi filagotachihuni ātagenyumi» (tebabalu)፡፡

[21] inidezīhumi ye’ālahi k’et’ero irigit’enya mehonuni se‘atītumi beriswa t’irit’arē yelēle mehonuni yawik’u zenidi be’inerisu layi (sewochini) āsawek’ini፡፡ (āmanyochuna keḥadīwochu) negerachewini bemekakelachewi sīkerakeru (yehonewini āsitawisi፤ keḥadīwochu)፡- «be’inesu layimi ginibini genibu» ālu፡፡ gētachewi be’inesu yibelit’i ‘āwak’ī newi፡፡ inezīya benegerachewi layi yashenefuti (mi’imenani) «be’inesu layi be’irigit’i mesigīdini inišeraleni» ālu፡፡

[22] beruk’i weriwarīwochi honewi (bet’irit’arē) «šositi nachewi፤ āratenyachewi wishachewi newi» yilalu፡፡ «āmisiti nachewi፤ sidisitenyachewi wishachewi newimi» yilalu፡፡ «sebati nachewi፤ siminitenyachewimi wishachewi newi» yilalumi፡፡ «gētayē k’ut’irachewini ‘āwak’ī newi፡፡ t’ik’īti (sewi) inijī āyawik’achewimi» belachewi፡፡ be’inesumi negeri gilits’ini kirikiri inijī (t’elik’ehi) ātikerakeri፡፡ be’inesumi gudayi kenesu (kemets’iḥāfu sewochi) ānidinimi ātit’eyik’i፡፡

[23] lemaninyawimi negeri «inē yihinini nege šerī nenyimi» ātibeli፡፡

[24] «ālahi yesha inide hone (iserawalehu)» bitili inijī፡፡ beresahimi gīzē gētahini āwisa፡፡ «gētayēmi kezīhi yibelit’i lek’et’ita yek’erebeni līmeranyi yikejelali» belachewi፡፡

[25] bewashachewimi wisit’i sositi meto ‘ametatini k’oyu፡፡ zet’enyinimi ch’emeru፡፡

[26] «ālahi yek’oyutini liki ‘āwak’ī newi» belachewi፡፡ yesemayatina yemidiri misit’īri ye’isu bicha newi፡፡ irisu mini yayi! mini yisemami! le’inerisu ke’irisu bek’eri minimi redati yelachewimi፡፡ befiridumi ānidinimi āyagarami፡፡

[27] kegētahimi mets’iḥāfi wede ānite yeteweredewini ānibibi፡፡ lek’alatochu lewach’i yelachewimi፡፡ ke’irisumi bek’eri met’egīyani befits’umi ātagenyimi፡፡

[28] nefisihinimi፤ ke’inezīya gētachewini fītuni (widētawini) yemīshu ẖonewi bet’watina bemata kemīgigezuti gari āsitagisi፡፡ yek’iribītunimi ḥiyiweti shilimati yemitisha honehi ‘ayinochihi ke’inesu (wede lēla) āyilefu፡፡ libunimi inyani kemasitawesi yazeneganewini filagotunimi yeteketelewini negerumi hulu weseni malefi yehonewini sewi ātitazezi፡፡

[29] «iwinetumi kegētachihu newi፡፡ yeshami sewi yimeni፤ yeshami sewi yikadi» belachewi፡፡ inya lebedelenyochi āt’irwa be’inesu yekebebe yeẖonechiwini isati āzegajitenali፡፡ (ket’imi) iridatanimi bīfeligu inide zeyiti zik’ach’i bale fītochini bemīt’ebisi wiha yiredalu፡፡ met’et’u kefa! medegefīyayitumi mininya āsikefachi

[30] inezīya yamenuna melikami širawochinimi yešeru inya širani yasamereni sewi minida ānat’efami፡፡

[31] inezīya le’inesu yemenorīya genetochi keširochachewi wenizochi yemīfesubachewi ālwachewi፡፡ be’iriswa wisit’i kewerik’i yeẖonuni ānibarochi yishelemalu፡፡ kek’ech’ini ḥārina kewefirami ḥārimi ārenigwadēni libisochi yilebisalu፡፡ bewisit’wa bebale āgoberi āligawochi layi yetedegefu ẖonewi (yik’emet’alu)፡፡ minidachewi mini yamiri! medegefīyayitumi mininya āmarechi

[32] le’inesumi yehuletini sewochi misalē gilets’ilachewi፡፡ le’ānidenyachewi (lekeḥadīwi) keweyinochi yeẖonuni huleti ātikilitochi ādereginileti፡፡ bezemibabami ākebebinachewi፡፡ bemekakelachewimi āzimerani āderegini፡፡

[33] huletumi ātikilitochi sebilachewini set’u፡፡ ke’irisumi minimi ālagodelumi፡፡ bemekakelachewimi wenizini āfesesini፡፡

[34] le’irisumi (ke’ātikilitochu lēla firēyama) hābiti neberewi፡፡ legwadenyawimi (le’āmanyu) irisu yemīwedaderewi sīẖoni «inē kanite begenizebi yibelit’i yebezahu bewegenimi yibelit’i yeberetahu nenyi» ālewi፡፡

[35] irisumi nefisuni bedayi ẖono wede ātikilitu geba፡፡ «yihichi zele‘alemi tit’efalechi biyē ālit’eret’irimi» āle፡፡

[36] «se‘atītunimi k’wamī (ḫwanyi) nati biyē ālit’eret’irimi፡፡ (inidemitilewi) wede gētayēmi bimelesi ke’iriswa yebelet’eni memelesha be’irigit’i āgenyalehu» (ālewi)፡፡

[37] gwadenyawi (āmanyu) irisu le’irisu yemīmelalesewi sīẖoni «bezīya ke‘āferi፣ kezīyami kefitiweti t’ebita kefet’erehi፣ kezīyami sewi baderegehi (āmilaki) kadikini» ālewi፡፡

[38] «inē gini irisu ālahi gētayē newi፤ (ilalehu)፡፡ begētayēmi ānidinimi ālagarami፡፡

[39] «ātikilitihinimi begebahi gīzē ālahi yeshawi yiẖonali፤ be’ālahi bīẖoni inijī ḫāyili yelemi፤ ātilimi norwalini inēni begenizebimi belijimi kanite bet’ami yanesiku honyē bitayenyi፡፡

[40] «gētayē ke’ātikilitihi yebelet’eni līset’enyi beriswami (be’ātikilitihi) layi kesemayi mebirek’ochini līlikibatina yemitanidalit’i milit’i midiri litiẖoni yichalali፡፡

[41] weyimi wihawi šeragī līẖoni (yichilali)፡፡ yani gīzē lerisu mefelegini fets’imo ātichilimi» (ālewi)፡፡

[42] hābitumi tet’efa፡፡ iriswa bedasochwa layi yewedek’echi ẖona be’iriswa bawet’awi genizebi layi (iyetets’ets’ete) medafochuni yemīyagelabit’ina «weyi ts’ets’etē! begētayē ānidimi balagarahu» yemīli ẖone፡፡

[43] le’irisumi ke’ālahi lēla yemīreduti ch’ifirochi ālineberutimi፡፡ terejīmi ālineberemi፡፡

[44] izīya zenidi (betiniša’ē k’eni) silit’anu iwinetenya leẖonewi ālahi bicha newi፡፡ irisu bememenidati yebelet’e fits’amēnimi bemasameri yebelet’e newi፡፡

[45] le’inesumi yek’iribītuni ḥiyiweti misalē āwisalachewi፡፡ (iriswa) kesemayi inidaweredinewi wiha be’irisumi yemidiri bek’ayi inide tek’elak’elebeti (ketewabe beḫwala derik’o) nefasochimi yemīyabenuti dek’ak’i inide ẖone bit’ē nati፡፡ ālahimi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[46] genizebina wenidochi lijochi yek’iribītu ḥiyiweti gēt’ochi nachewi፡፡ melikamochumi k’erīwochi (širawochi) igētahi zenidi beminida belach’i nachewi፡፡ betesifami belach’i nachewi፡፤

[47] terarawochinimi yeminasiẖēdibetini k’eni (āsitawisi)፡፡ midirinimi gilits’i ẖona tayatalehi፡፡ inisebesibachewalenimi፡፡ ke’inesumi ānidinimi ānitewimi፡፡

[48] yeteselefumi ẖonewi begētahi layi yik’erebalu፡፡ (yibalalumi) «bemejemerīya gīzē inide fet’erinachihu (rak’utachihuni) be’irigit’i met’achihuni be’iwinetu le’inanite (lemek’esik’esha) gīzēni ānaderigimi mesilwachihu neberi፡፡»

[49] (lesewi hulu) mets’iḥāfumi yik’eribali፡፡ wedīyawimi keḥadīwochini bewisit’u kalewi negeri ferīwochi ẖonewi tayachewalehi፡፡ «wa t’ifatachini! lezīhi mets’iḥāfi (kešira) tinishinimi tilik’inimi yek’ot’erati bīẖoni inijī yemayitewewi mini ālewi» yilalumi፡፡ yeserutinimi negeri hulu k’erabī ẖono yagenyutali፡፡ gētahimi ānidinimi āyibedilimi፡፡

[50] lemela’ikitimi le’ādemi sigedu balinachewi gīzē (yeẖonewini āsitawisi)፡፡ wedīyawimi segedu፤ ībilīsi bicha sīk’eri፡፡ keganēni (gosa) neberi፡፡ kegētawimi ti’izazi wet’a፡፡ irisunina zerochuni inerisu le’inanite t’elatochi sīẖonu ke’inē layi redatochi ādirigachihu tiyizalachihuni lebedayochi liwach’inetu kefa

[51] yesemayatinina yemidirini āfet’at’eri ālasayeḫwachewimi፡፡ yenefisochachewinimi āfet’at’eri (inidezīhu)፡፡ āsasachochinimi redatochi ādirigē yemiyizi āyidelehumi፡፡

[52] «inezīyanimi (āmilaki) yemitilwachewini tegarīwochēni t’iru» yemīlibetini k’eni (āsitawisi)፡፡ yit’erwachewalimi gini āyimelisulachewimi፡፡ bemekakelachewimi met’ifīyani sifira (gehānemini) āderegini፡፡

[53] keḥadīwochimi isatini yayalu፡፡ inerisumi bewisit’wa wedak’īwochi meẖonachewini yaregagit’alu፡፡ ke’iriswami mesheshani āyagenyumi፡፡

[54] bezīhimi k’uri’ani wisit’i keyemisalēwi hulu lesewochi melaliseni gelets’ini፡፡ sewimi kenegeru hulu yibelit’i kirikire bizu newi፡፡

[55] sewochinimi memirīya bemet’alachewi gīzē kemamenina gētachewinimi miḥiretini kemelemeni yemejemerīwochu (ḥizibochi) limadi (met’ifati) litimet’abachewi weyimi k’it’atu beyayinetu līmet’abachewi (met’ebabek’i) inijī lēla ālikelekelachewimi፡፡

[56] melikitenyochinimi ābisarīwochina āsiferarīwochi ẖonewi inijī ānilikimi፡፡ inezīya yekadutimi bewisheti iwinetuni be’isu līyabelashu yikerakeralu፡፡ ānik’ets’ochēnina be’irisu yetesiferarubetinimi negeri malagech’a ādirigewi yazu፡፡

[57] begētawimi ānik’ets’ochi ketegesets’ena ke’iriswa kezore ijochumi yasik’edemutini negeri keresa sewi yibelit’i bedayi manewi inya belibochachewi layi inidayawik’uti shīfanochini bejorowochachewimi wisit’i dinik’urinani āderegini፡፡ wede memeratimi bitit’erachewi yani gīzē fets’imo āyimimerumi፡፡

[58] gētahimi bet’ami meharīwi ye’izineti balebētu newi፡፡ bešeruti šira bīyizachewi noro k’it’atuni le’inesu basichekolebachewi neberi፡፡ gini le’inesu ke’irisu lēla met’egīyani fets’imo yemayagenyubeti k’et’ero ālachewi፡፡

[59] inezīhi ketemochimi bebedelu gīzē āt’efanachewi፡፡ lemet’ifīyachewimi yetewesene gīzēni āderegini፡፡

[60] musami lewet’atu «yehuletuni baḥirochi megenanya isikemiderisi weyimi bizuni gīzē isikemiẖēdi diresi (kemegwazi) āliwegedimi» yalewini (āsitawisi)፡፡

[61] yehuletuni megenanya bederesumi gīzē ‘āšachewini resu፡፡ (‘āšawi) menigedunimi bebahiru wisit’i k’edada ādirigo yaze፡፡

[62] balefumi gīzē lewet’atu «misachinini sit’eni፡፡ kezīhi guzwachini be’irigit’i dikamini āginyitenalina» āle፡፡

[63] «āyehini wede k’wat’inyiwa betet’egani gīzē inē ‘āšawini resahu፡፡ masitawesunimi seyit’ani inijī lēla ālasiresanyimi፡፡ bebaḥirumi wisit’i menigeduni āsidenak’ī (menigedi) ādirigo yaze» āle፡፡

[64] (musami) yihi inifeligewi yeneberinewi newi ālewi፡፡ befelegochachewimi layi iyeteketelu temelesu፡፡

[65] kebarochachinimi ke’inya zenidi chirotani yeset’enewini ke’inyami zenidi ‘iwik’etini yasitemarinewini ānidini barīya (ẖedirini) āgenyu፡፡

[66] musa le’irisu «ketemarikewi negeri k’et’itenyani (‘iwik’eti) tasitemirenyi zenidi liketelihini» ālewi፡፡

[67] (barīyawimi) āle «ānite ke’inē gari metagesini bech’irashi ātichilimi፡፡

[68] «be‘iwik’etimi be’irisu baladaresikewi negeri layi inidēti titagesalehi»

[69] (musa) «ālahi yesha inide ẖone tagashina lanite ti‘izazini yemalit’isi ẖonyē tagenyenyalehi» ālewi፡፡

[70] «bitiketelenyimi le’ānite ke’irisu mawisatini isikemijemirilihi diresi keminimi negeri ātit’eyik’enyi» ālewi፡፡

[71] ẖēdumi፡፡ bemerikebītumi betesaferu gīzē k’ededati፡፡ «bale bētochwani litaset’imi k’ededikatini tilik’i negerini be’irigit’i šerahi» ālewi፡፡

[72] «ānite kenē gari ti’igišitini fets’imo ātichilimi ālalikumini» āle፡፡

[73] «beresahuti negeri ātiyazenyi፡፡ kenegerēmi chigirini ātashekimenyi» ālewi፡፡

[74] (weridewi) tegwazumi፡፡ wet’atinimi liji bagenyuna begedelewi፤ «gīzē yale nefisi (megideli) nits’uḥini nefisi gedelikini be’irigit’i met’ifoni negeri širahi» ālewi፡፡

[75] «ānite kenē gari ti’igišitini fets’imo ātichilimi ālalikuhimini» āle፡፡

[76] «keriswa (ke’āhunītu gīzē) beḫwala keminimi negeri bit’eyik’ihi ātigodanyenyi፡፡ ke’inē yeyik’iritani mech’eresha be’irigit’i derisehali» ālewi፡፡

[77] ẖēdumi፡፡ wede ānidīti ketema sewochi bemet’umi gīzē newarīwochwani migibini t’eyek’u፡፡ kemasitenagedachewimi imibī ālu፡፡ be’iriswami wisit’i lemewidek’i yetek’arebeni gidigida āgenyu፡፡ (ẖediri) āk’omewimi፡፡ (musami) «beshahi noro be’irisu layi wagani betek’ebeliki neberi» ālewi፡፡

[78] (ẖediri) āle «yihi be’inēna be’ānite mekakeli meleyaya newi፡፡ be’irisu layi metagesini yalichalikibetini fichi inegirihalehu፡፡

[79] «merikebītuma bebaḥiri lemīšeru misikīnochi neberechi፡፡ keḫwalachewimi merikebini hulu bek’imīya yemīyizi niguši neberena፤ (inidayik’emachewi) lanewirati fek’ediku፡፡

[80] «wet’atumi lijima welajochu mi’imenani neberu፡፡ (bīyadigi) ti’ibītinina kihidetinimi yemīyasigedidachewi meẖonuni ferani፡፡

[81] «gētachewimi benits’uḥineti ke’irisu belach’ini be’izinetimi ke’irisu bet’ami k’erabīni liji līlewit’ilachewi felegini፡፡

[82] «gidigidawima beketemayitu wisit’i yeneberu yehuleti yetīmochi wet’atochi neberi፡፡ beširumi le’inerisu yeẖone (yetek’ebere) dilibi nebere፡፡ ābatachewimi melikami sewi neberi፡፡ gētahimi le’ākale met’eni inidīderisuna kegētahi chirota dilibachewini inidīyawet’u fek’ede፡፡ befek’adēmi ālišerahutimi፡፡ yihi be’irisu layi metagesini yalichalikewi negeri fichi newi» (ālewi)፡፡

[83] kezulik’erineyinimi yit’eyik’uhali፡፡ «be’inanite layi ke’irisu werēni ānebalehu፤» belachewi፡፡

[84] inya le’irisu bemidiri āsimechenewi፡፡ kenegerumi hulu (medaresha) menigedini set’enewi፡፡

[85] menigedinimi (wede mi‘irabi) teketele፡፡

[86] wede t͟s’eḥāyi megibīyami bederese gīzē t’ik’uri ch’ik’a balati minich’i wisit’i sitit’elik’i āgenyati፡፡ bat’egebwami ḥizibochini āgenye፡፡ «zulik’erineyini hoyi! weyimi (bemegideli) tik’et’alehi weyimi be’inerisu melikami negerini (memarekini) tišeralehi» ālinewi፡፤

[87] «yebedelewini sewima wedefīti inik’et’awaleni፡፡ kezīyami wede gētawi yimelesali፡፡ biritunimi k’it’ati yik’et’awali» āle፡፡

[88] «yamenemi sewima melikaminimi šira yešera le’irisu keminida bekuli melikamītu (geneti) ālechiwi፡፡ le’irisumi keti’izazachini gerini negeri inazewaleni» (āle)፡፡

[89] kezīyami menigedini (wede miširak’i) k’et’ele፡፡

[90] wede t͟s’eḥāyi mewich’a bederesemi gīzē le’inesu kebetachiwa mekeleyani baladereginilachewi ḥizibochi layi sitiwet’a āgenyati፡፡

[91] (negeru) inidezīhu newi፡፡ irisumi zenidi balewi negeri hulu be’irigit’i be‘iwik’eti kebebini፡፡

[92] kezīyami (wede semēni āk’it’ach’a) menigedini k’et’ele፡፡

[93] behuletu garawochimi mekakeli bederese gīzē be’āk’irabīyachewi nigigirini lemawek’i yemayik’arebu ḥizibochini āgenye፡፡

[94] «zulik’erineyini hoyi! ye’ijujina me’ijuji bemidiri layi ābelashīwochi nachewina be’inyana be’inesu mekakeli gidibini taderigilini zenidi gibirini inadirigilihini» ālu፡፡

[95] āle «gētayē be’irisu yasimechenyi hābiti (kenanite gibiri) belach’i newi፡፡ silezīhi begulibeti igezunyi፡፡ be’inanitena be’inesu mekakeli birituni gidibi āderigalehuna፡፡

[96] «yebiretini talalak’i k’urach’ochi sit’unyi» (ālachewi)፡፡ behuletu korebitawochi (ch’afi) mekakelimi basitekakele gīzē ānafu ālachewi፡፡ (biretuni) isatimi baderegewi gīzē «yek’elet’ewini neḥāsi sit’unyi፤ berisu layi āfesibetalehuna» ālachewi፡፡

[97] (ye’ijujina me’ijuji) līwet’utimi ālichalumi፡፡ le’irisu meshenik’orinimi ālichalumi፡፡

[98] «yihi (gidibi) kegētayē chirota newi፡፡ yegētayemi k’et’ero bemet’a gīzē tikikili midiri yaderigewali፡፡ yegētayēmi k’et’ero teregaget’e newi» āle፡፡

[99] bezīyami k’eni kefīlachewini bekefīlu yemīk’elak’elu ādirigeni initewachewaleni፡፡ bek’enidumi yinefali mesebisebinimi inisebesibachewaleni፡፤

[100] gehāneminimi bezīya k’eni lekeḥadīwochi bet’ami mak’irebini inak’eribataleni፡፡

[101] lezīya ‘ayinochachewi kegisats’ēyē beshīfani wisit’i leneberutina mesimatinimi yemayichilu leneberuti (inak’eribataleni)፡፡

[102] inezīya yekaduti barochēni ke’inē lēla āmalikiti ādirigewi meyazachewini (yemayasik’ot’anyi ādirigewi) āsebuni inya gehānemini lekeḥadīwochi mesitenigido āzegajitenali፡፡

[103] «beširawochi bet’ami kesarīwochuni ininigerachihuni» belachewi፡፡

[104] inezīya inesu širani yemīyasamiru yemīmesilachewi sīhonu bek’iribītu ḥiyiweti širachewi yet’efabachewi nachewi፡፡

[105] inezīya inerisu begētachewi masirejawochina bemegenanyetu yekaduti nachewi፡፡ širawochachewimi tebelashu፡፡ le’inesumi betiniša’ē k’eni (t’ek’amī) mīzanini ānak’omilachewimi፡፡

[106] (negeru) yihi newi፡፡ bekihidetachewi ānik’ets’ochēnina melikitenyochēnimi mesalek’īya ādirigewi bemeyazachewi fidachewi gehānemi newi፡፡

[107] inezīya yamenuna melikami širawochini yešeru yefīridewisi genetochi le’inesu mesiferīya nachewi፡፡

[108] be’iriswa wisit’i zewitarīwochi ke’iriswa mezawerini yemayifeligu sīẖonu፤ (mesiferīyachewi newi)፡፡

[109] «baḥiru legētayē k’alati (mets’afīya) k’elemochini behone noro bit’ēwini ch’imarī binamet’ami inikwani yegētayē k’alati kemalek’wa befīti baḥiru balek’e neberi» belachewi፡፡

[110] «inē āmilakachihu ānidi āmilaki bicha newi maleti wedenē yemīweredilinyi bīt’ēyachihu sewi bicha nenyi፡፡ yegētawinimi megenanyeti yemīfeligi sewi፤ melikami širani yišira፡፡ begētawimi megezati ānidinimi āyagara» belachewi፡፡

መርየም

Surah 19

[1] ke.hā.ye.‘ā.ts’e (kafi ha ya ‘ayini swadi)

[2] (yihi) gētahi barīyawini zekerīyani bechirotawi yawesabeti newi፡፡

[3] gētawini yemisit’īrini t’irī betet’ara gīzē (āsitawisi)፡፡

[4] āle «gētayē hoyi! inē āt’initē dekeme፤ rasēmi beshībeti tenik’elek’ele፤ ānitemi bemelemenē gētayē hoyi! (minigīzēmi) ‘idile bīsi ālihonikumi፡፡

[5] «inēmi kebeḫwalayē zemedochēni be’irigit’i ferahu፡፡ mīsitēmi mekani neberechi silezīhi ke’ānite zenidi lenē lijini sit’enyi፡፡

[6] «yemīwerisenyi keya‘ik’obi bētesebochimi yemīwerisi yehoneni (liji)፡፡ gētayē hoyi! tewedajimi ādirigewi፡፡»

[7] «zekerīya hoyi! inya bewenidi liji simu yeḥiya beẖone kezīhi befīti mokishēni baladereginileti inabesirihaleni» (ālewi)፡፡

[8] «gētayē hoyi! mīsitē mekani yeneberechi sitiẖoni inēmi ke’irijina dirik’etini be’irigit’i yederesiku siẖoni inidēti liji yinorenyali!» āle፡፡

[9] (jibirīli) āle «(negeru) inidezīhu newi፡፡ gētahi፡- ke’āhuni befīti minimi yalineberikewini yefet’erikuhi siẖoni irisu be’inē layi k’elali newi» āle፡፡

[10] «gētayē hoyi! (inigidīyawisi) le’inē milikitini ādirigilinyi āle፡፡ milikitihi t’ēnama honehi salehi šositi lēlītini (kenek’enachewi) sewochini lemanegageri ālemechalihi newi» ālewi፡፡

[11] kemikurabumi beḥizibochu layi wet’a፡፡ be×tina bemata (gētachihuni) āwedisu bemaletimi wedenesu t’ek’ese፡፡

[12] «yeḥiya hoyi! mets’iḥāfuni bet’ibik’i yazi!» (ālinewi)፡፡ t’ibebinimi beḥit͟s’aninetu set’enewi፡፡

[13] ke’inyami yehoneni riḫiraḫē nits’iḥinanimi (set’enewi)፡፡ t’inik’uk’imi neberi፡፡

[14] lewelajochumi bego šerī neberi፡፡ ti‘ibītenya āmets’enyami ālineberemi፡፡

[15] beteweledebeti k’enina bemīmotibetimi k’eni፣ ḥiyawi hono bemīnesabetimi k’eni selami be’isu layi yihuni፡፡

[16] bemets’iḥāfu wisit’i meriyeminimi kebētesebwa wede miširak’awī sifira beteleyichi gīzē (yehonewini tarīkwani) āwisa፡፡

[17] ke’inesumi megarejani āderegechi፡፡ menifesachinimimi (jībirīlini) wederiswa lakini፡፡ le’iriswami tikikilenya sewi hono temeselelati፡፡

[18] «inē ke’ānite be’ālireḥimani it’ebek’alehu፡፡ gētahini ferī inide honiki (ātik’irebenyi)» ālechi፡፡

[19] «inē nits’uḥini liji le’ānichī liset’ishi yegētashi melikitenya nenyi» ālati፡፡

[20] «(begabicha) sewi yalinekanyi honyē āmenizirami salihoni le’inē inidēti liji yinorenyali!» ālechi፡፡

[21] ālati «(negeru) inidezīhishi newi፡፡» gētashi «irisu be’inē layi geri newi፡፡ lesewochimi tamiri ke’inyami chirota linaderigewi (yihinini šerani) yeteferedemi negeri newi» āle፤ (nefabatimi)፡፡

[22] wedīyawinumi āregezechiwi፡፡ be’irisumi (behodwa yizawi) wede ruk’i sifira geleli ālechi፡፡

[23] mit’umi wede zenibabayitu ginidi āsit’egati፡፡ «wa minyotē! minewi kezīhi befīti bemotiku፡፡ teresichēmi yek’erehu behoniku» ālechi፡፡

[24] kebetachwami inidīhi sīli t’erati «ātizenyi፡፡ gētashi kebetachishi tinishini wenizi be’irigit’i ādirigwali፡፡

[25] «yezemibabayitunimi ginidi wedanichī weziwizhati banichī layi yebeseleni yetemiri isheti taregifilishalechina፡፡

[26] «biyimi፣ t’ech’imi፣ tedesechimi፡፡ inē le’ālireḥimani zimitani tesiyalehu፤ zarēmi sewini befits’umi ālanegagirimi» beyi፡፡

[27] be’irisumi yeteshekemechīwi hona wede zemedochwa met’achi፡፡ «meriyemi hoyi! kebadini negeri be’irigit’i šerashi» ālwati፡፡

[28] «yeharuni iḫiti hoyi! ābatishi met’ifo sewi ālineberemi፡፡ inatishimi āmenizira ālineberechimi» ālwati፡፡

[29] wederisumi t’ek’esechi፡፡ «be’ānik’eliba yaleni ḥits’ani inidēti inanagiraleni!» ālu፡፡

[30] (ḥit͟s’anumi) āle «inē ye’ālahi barīya nenyi፡፡ mets’iḥāfini set’itonyali nebīyimi ādirigonyali፡፡»

[31] «beyetimi sifira bihoni biruki ādirigonyali፡፡ beḥiyiwetimi isikalehu solatini bemesigedi zekanimi bemesit’eti āzonyali፡፡»

[32] «le’inatēmi tazazhi (ādirigonyali)፡፡ ti‘ibītenya imibītenyami āladeregenyimi፡፡

[33] «selamimi be’inē layi newi፡፡ beteweledihu k’eni፣ bemimotibetimi k’eni፣ ḥiyawi ẖonyē bemik’esek’esibetimi k’eni፡፡»

[34] yihi yemeriyemi liji ‘īsa newi፡፡ ya berisu yemīt’erat’erubeti iwinetenya k’ali newi፡፡

[35] le’ālahi lijini meyazi āyigebawimi፡፡ (kegudileti hulu) t’era፡፡ negerini besha gīzē lerisu yemīlewi «ẖuni» newi wedīyawimi yiẖonali፡፡

[36] (‘īsa āle) «ālahimi gētayē gētachihumi newina tegezuti፡፡ yihi k’et’itenya menigedi newi፡፡»

[37] kemekakelachewimi āḥizabochu be’irisu negeri teleyayu፡፡ le’inezīyami lekaduti sewochi ketalak’u k’eni megafet’i weyolachewi፡፡

[38] bemīmet’uni k’eni mini semī minisi temelikachi āderegachewi! gini āmets’enyochi zarē (bezīhi ‘alemi) begilits’i sihiteti wisit’i nachewi፡፤

[39] inesumi (āhuni) bezinigatē layi ẖonewi salu inesumi yemayaminu sīẖonu negeru bemīferedibeti gīzē yek’ulich’ituni k’eni āsiferarachewi፡፡

[40] inya midirini be’iriswami layi yalewini hulu inya iniwerisaleni፡፡ wedenyami yimelesalu፡፡

[41] bemets’iḥāfu wisit’i ībirahīminimi āwisa፡፡ irisu bet’ami iwinetenya nebīyi neberina፡፡

[42] le’ābatu bale gīzē (āsitawisi) «ābatē hoyi! yemayisemanina yemayayini ke’ānitemi mininimi yemayit’ek’imihini (t’a‘oti) lemini tigigezalehi

[43] «ābatē hoyi! inē ke‘iwik’eti yalimet’alihi negeri be’irigit’i met’itolinyalina teketelenyi፡፡ k’et’itenyawini menigedi imerahalehuna፡፡

[44] «ābatē hoyi! seyit’anini ātigigeza፡፡ seyit’ani le’ālireḥimani āmets’enya newina፡፡

[45] «ābatē hoyi! inē ke’ālireḥimani k’it’ati līyagenyihi leseyit’animi gwadenya litiẖoni iferalehu፡፡»

[46] (ābatumi) «ībirahīmi hoyi! ānite āmilakochēni titehi yemitizori nehini batikelekeli be’irigit’i iwegirihalehu፡፡ rezhimi gīzēnimi tewenyi» āle፡፡

[47] «dehina ẖuni፡፡ wedefīti kegētayē miḥiretini ileminilihalehu፡፡ irisu lenē bet’ami riḫiruḫi newina» āle፡፡

[48] «inanitenimi ke’ālahi lēla yemitigigezutinimi irik’alehu፡፡ gētayēnimi igigezalehu፡፡ gētayēni bemegezati yemafiri ālemeẖonēni ikejilalehu፡፡»

[49] inerisunimi ke’ālahi lēla yemīgigezutinimi berak’e gīzē le’irisu īsiḥāk’inina ya‘ik’obini set’enewi፡፡ hulunimi nebīyi ādereginimi፡፡

[50] le’inesumi kechirotachini set’enachewi፡፡ le’inerisumi kefi yale misiguni zinani ādereginilachewi፡፡

[51] bemets’iḥāfu wisit’i musanimi āwisa፡፡ irisu mirit’i neberina፡፡ melikitenya nebīyimi neberi፡፡

[52] ket’uri k’enyi goni bekulimi t’eranewi፡፡ yanegagerinewimi sīẖoni āk’erebinewi፡፡

[53] kechirotachinimi wenidimuni harunini nebīyi ādirigeni set’enewi፡፡

[54] bemets’iḥāfu īsima‘īlinimi āwisa፡፡ irisu k’et’eroni ākibarī neberena፡፡ melikitenya nebīyimi neberi፡፡

[55] bētesebochunimi besolatina bezeka yazi neberi፡፡ igētawimi zenidi tewedaji neberi፡፡

[56] bemets’iḥāfu īdirīsinimi (hēnokini) āwisa፡፡ irisu iwinetenya nebīyi neberina፡፡

[57] wede kefitenyami sifira ānesanewi፡፡

[58] inezīhi (‘āširu) inezīya ālahi be’inesu layi yelegeselachewi kenebīyati ke’ādami zeri kenuḥi gari (bemerikebītu layi) kech’anachewimi (zerochi) ke’ībirahīmina ke’isira’ēlimi zerochi kemeranachewina kemeret’inachewimi yeẖonuti ye’ālireḥimani ānik’ets’ochi benesu layi betenebebu gīzē segajochina ālik’ashochi ẖonewi yiwedik’alu፡፡

[59] ke’inesumi beḫwala solatini yagwadelu (yetewu) filagotochinimi yeteketelu met’ifo mitikochi teteku! yegehāneminimi shelek’o be’irigit’i yagenyalu፡፡

[60] gini yetets’ets’etena yamenemi begonimi šira yešera sewi inezīhi genetini yigebalu፡፡ ānidachinimi āyibedelumi፡፡

[61] yemenorīyani genetochi yachini ālireḥimani lebarochu beruk’i ẖonewi salu tesifa k’ali yegebalachewini (yigebalu)፡፡ irisu tesifawi tefets’amī newina፤

[62] be’iriswa selamini inijī widik’ini negeri āyisemumi፡፡ le’inesumi beriswa wisit’i t’watimi matami sīsayachewi ālachewi፡፡

[63] yihichi yachī kebarochachini t’inik’uk’ochi leẖonuti yeminawerisati geneti nati፡፡

[64] (jībirīli āle) «begētahimi ti’izazi iniji āniweridimi፡፡ befītachini yalewi፣ beḫwalachinimi yalewi bezīhimi mekakeli yalewi hulu yerisu newi፡፡ gētahimi reshī āyidelemi፡፡

[65] (irisu) yesemayatina yemidiri behuletumi mekakeli lalewi hulu gēta newina tegezawi፡፡ irisuni bemegezatimi layi tagesi፡፡ le’irisu mokishēni tawik’alehini

[66] sewimi «bemotiku gīzē wedefīti ḥiyawi ẖonyē (kemek’abiri) iwet’alehuni» yilali፡፡

[67] sewi ke’āhuni befīti minimi negeri yalinebere sīẖoni inya yefet’erinewi meẖonuni āyasitawisimini

[68] begētahi inimilaleni seyit’anati gari be’irigit’i inisebesibachewaleni፡፡ kezīyami begehānemi zurīya yeteniberekeku ẖonewi፤ be’irigit’i inak’eribachewaleni፡፡

[69] kezīyami keyech’ifirochu hulu ke’inerisu yanini (irisu) be’ālireḥimani layi bedifireti bet’ami biritu yeẖonewini inawet’aleni፡፡

[70] kezīyami inya inezīyani inerisu be’iriswa lemegibati tegebī yeẖonutini inawik’aleni፡፡

[71] ke’inanitemi wede iriswa weraji inijī ānidimi yelemi፡፡ (mewiredumi) gētahi yeferedewi gidēta newi፡፡

[72] kezīyami inezīyani yetet’enek’ek’utini inadinaleni፡፡ āmets’enyochunimi yeteniberekeku ẖonewi bewisit’wa initewachewaleni፡፡

[73] be’inesumi layi ānik’ets’ochachini gilits’i mesirejawochi ẖonewi betenebebu gīzē inezīya yekaduti le’inezīya lamenuti «kehuletu kifilochi menorīyawi yemībelit’ewina shenigowimi yibelit’i yemīyamirewi maninyawi newi» yilalu፡፡

[74] ke’inesumi befīti kekifile zemenati ḥizibochi inesu bek’usak’usina betiri’ītimi bet’ami yamarutini bizuwochini āt’ifitenali፡፡

[75] «besiḥiteti wisit’i yeẖone sewi ālireḥimani le’irisu mazegiyetini yazegeyewali፡፡ yemīzatibachewinimi weyimi k’it’atuni weyimi se‘atītuni bayu gīzē irisu sifirawi met’ifona serawītu dekama yeẖonewi sewi mani inideẖone be’irigit’i yawik’alu» belachewi፡፡

[76] inezīyanimi yek’enutini sewochi ālahi k’ininetini yich’emirilachewali፡፡ melikamochu k’erīwochi (širawochi) igētahi zenidi beminida belach’i nachewi፡፡ bememeleshami yeteshalu nachewi፡፡

[77] yaninimi be’ānik’ets’ochachini yekadewini «(betiniša’ē k’eni) genizebimi lijimi be’irigit’i isiset’alehu yalewinimi āyehini»

[78] ruk’uni misit’īri ‘āwek’eni weyisi ālireḥimani zenidi k’ali kīdanini yaze

[79] yikelikeli (āyiset’ewimi)፡፡ yemīlewini hulu be’irigit’i inits’ifaleni፡፡ le’irisumi kek’it’ati ch’imarēni inich’emiriletaleni፡፡

[80] (ālilenyi) yemīlewinimi hulu iniwerisewaleni፡፡ bichawinimi ẖono yimet’anali፡፡

[81] ke’ālahimi lēla āmalikitini le’inesu mekeberīya (āmalaji) inidīẖonuwachewi yazu፡፡

[82] yikelikelu፤ megezatachewini be’irigit’i yikidwachewali፡፡ be’inesumi layi tek’aranī yiẖonubachewali፡፡

[83] inya seyit’anatini bekeḥadīwochi layi (bemet’ifo šira) mawebaratini yemīyawebaruwachewi sīẖonu yelakini meẖonachinini āleyehimini

[84] be’inesumi (mek’et’ati) layi ātichakoli፡፡ le’inesu (k’enini) mek’ut’erini inik’ot’irilachewalenina፡፡

[85] mi’iminanini yetekeberu ch’ifirochi ẖonewi wede ālireḥimani yeminisebesibibetini k’eni (āsitawisi)፡፡

[86] keḥadīwochinimi yetet’emu ẖonewi wede gehānemi yemininedabetini (k’eni āsitawisi)፡፡

[87] ālireḥimani zenidi k’ali kīdanini yeyaze sewi bīẖoni inijī mamaledini āyichilumi፡፡

[88] «ālireḥimanimi lijini yaze (welede)» ālu፡፡

[89] kebadi met’ifoni negeri be’irigit’i āmet’achihu፡፡

[90] ke’irisu (kenigigirachewi) semayati līk’ededu፣ midirimi litisenet’ek’i፣ garawochimi tenidewi līwedik’u yik’arebalu፡፡

[91] le’ālireḥimani liji ālilewi sile’ālu፡፡

[92] le’ālireḥimani lijini meyazi āyigebawimi፡፡

[93] besemayatina bemidiri yalewi hulu (betiniša’ē k’eni) le’āliraḥimani barīya ẖonewi yemīmet’u inijī lēla āyidelumi፡፡

[94] be’irigit’i (be‘iwik’etu) kebwachewali፡፡ mek’ut’erinimi k’ot’irwachewali፡፡

[95] hulumi betiniša’ē k’eni leyebicha ẖonewi wederisu mech’īwochi nachewi፡፡

[96] inezīya yamenuna bego širawochini yešeru ālireḥimani le’inesu widētani yiset’achewali፡፡

[97] bemilasihimi (k’uri’anini) yageranewi be’irisu t’inik’uk’ochuni litabesiribeti be’irisumi tekerakarīwochini ḥizibochi litasiferarabeti newi፡፡

[98] ke’inesumi befīti kekifile zemenati ḥizibochi bizuwochini āt’ifitenali፡፡ ke’inesu ānidini inikwa tayalehini weyisi le’inesu shukishukitani tisemalehini

ጣ-ሃ

Surah 20

[1] t’e.hā. (t’a ha)

[2] k’uri’anini banite layi iniditichegeri ālaweredinimi፡፡

[3] gini ālahini lemīfera sewi megesech’a yiẖoni zenidi (āweredinewi)፡፡

[4] midirinina yelayinyawochuni semayati kefet’ere āmilaki tewerede፡፡

[5] (irisu) ālireḥimani newi be‘ārishu layi (silit’anu) tedeladele፡፡

[6] besemayati yalewi፣ bemidirimi yalewi፣ bemekakelachewimi yalewi፣ ke‘āferi betachimi yalewi hulu yerisu bicha newi፡፡

[7] benigigiri bitich’ohi (ālahi kech’uẖetu yetebik’ak’a newi)፡፡ irisu misit’īrini bet’ami yetedebek’enimi yawik’alina፡፡

[8] ālahi ke’irisu lēla āmilaki yelemi፡፡ le’irisu melikamochi yeẖonu simochi āliluti፡፡

[9] yemusami werē be’irigit’i met’itohali፡፡

[10] isatini bayena lebētesebochu፡- (izīhi) «k’oyu፤ inē isatini āyehu፡፡ ke’iriswa chiboni lamet’alachihu፤ weyimi isatītu zenidi merīni lagenyi ikejilalehu» balegīzē (āsitawisi)፡፡

[11] bemet’atimi gīzē «musa hoyi» bemaleti tet’era፡፡

[12] «inē gētahi inē nenyi mech’amīyawochihinimi āwilik’i፡፡ ānite betek’edesewi shelek’o bet’uwa nehina፡፡

[13] «inēmi meret’ikuhi፤ yemīweredilihinimi negeri ādamit’i፡፡

[14] «inē ālahi inē nenyi yale inē āmilaki yelemina tegezanyi፡፡ solatinimi (be’iriswa) inēni lemawisati sigedi፡፡

[15] «se‘atītu be’irigit’i mech’īnati፡፡ lidebik’ati ik’arebalehu፡፡ nefisi hulu bemitišerawi negeri timeneda zenidi (mech’i nati)፡፡

[16] «be’iriswa yemayaminewina zinibalēwini yeteketelewimi sewi ke’iriswa āyagidihi tit’efalehina፡፤

[17] «musa hoyi! yihichimi bek’enyi ijihi yalechiwi minidini nati» (tebale)፡፡

[18] «iriswa betirē nati፡፡ be’iriswa layi idegefibatalehu፣ be’iriswami lefiyelochē k’it’elini āregifibatalehu፣ le’inēmi be’iriswa lēlochi gudayochi ālunyi» āle፡፡

[19] (ālahimi) «musa hoyi! t’alati» ālewi፡፡

[20] t’alatimi፡፡ wedīyawimi iriswa yemitirot’i ibabi ẖonechi፡፡

[21] «yazati፤ ātifirami፡፡ wede mejemerīya t’ebayiwa inimelisataleni» ālewi፡፡

[22] «ijihinimi wede bibitihi āgiba፡፡ lēla te‘amiri sitiẖoni yalenewiri nech’i ẖona tiwet’alechina፡፡

[23] «kete‘amiratochachini talak’wani inasayihi zenidi (yihini šerani)፡፡

[24] «wede feri‘oni ẖīdi፡፡ irisu weseni ālifwalina፡፡»

[25] (musami) āle «gētayē hoyi! libēni āsifalinyi፡፡

[26] «negerēnimi le’inē āgiralinyi፡፡

[27] «kemilasēmi mekolatefini fitalinyi፡፡

[28] «nigigirēni yawik’aluna፡፡

[29] «kebētesebochēmi le’inē redatini ādirigilinyi፡፡

[30] «harunini wenidimēni፡፡

[31] «ḫiyilēni be’irisu āberitalinyi፡፡

[32] «benegerēmi āgarawi፡፡

[33] «bebizu inat’erahi zenidi፡፡

[34] «bebizumi inidinawesahi፡፡

[35] «ānite be’inya negeri ‘āwak’ī nehina፡፡»

[36] (ālahimi) āle «musa hoyi! limenahini be’irigit’i teset’ehi፡፡

[37] «belēlami gīzē banite layi be’irigit’i legisenali፡፡

[38] «wedenatihi belibi yemīfesini negeri basawek’ini gīzē፡፡

[39] «(ḥit͟s’anuni) besat’inu wisit’i t’ayiwi፡፡ irisunimi (sat’inuni) bebaḥiri layi t’ayiwi፡፡ baḥirumi bedarichawi yit’alewi፡፡ le’inē t’elati le’irisumi t’elati yeẖone sewi yiyizewalina bemaleti (basawek’ini gīzē legesinilihi)፡፡ banite layimi ke’inē yeẖoneni mewededi t’alikubihi፡፡ (litiwededina) be’inēmi t’ibek’a tadigi zenidi፡፡

[40] «iḫitihimi bemitiẖēdina yemīyasadigewini sewi lamelakitachihuni bemitili gīzē (mewededini t’alikubihi)፡፡ wede inatihimi ‘ayiniwa inidīrega (iriswa) inidatazinimi melesinihi፡፡ nefisinimi gedeliki፡፡ kech’inik’imi ādaninihi፡፡ fetenawochinimi fetenihi፡፡ bemediyeni bētesebochimi wisit’i (bizu) ‘ametatini tek’emet’iki፡፡ kezīyami musa hoyi! betewesene gīzē layi met’ahi፡፡

[41] «lenefisēmi (bemeli’ikitē) meret’ikuhi፡፡

[42] «ānitemi wenidimihimi bete‘amiratochē ẖīdu፡፡ inēnimi kemawisati ātibozinu፡፡

[43] «wede feri‘oni ẖīdu፡፡ irisu weseni ālifwalina፡፡

[44] «irisumi yigesets’i weyimi yifera zenidi፤ le’irisu lizibini k’ali tenageruti፡፡»

[45] «gētachini hoyi! inya be’inya layi kifati bemeširati mechekoluni weyimi kuratini mech’emeruni iniferaleni» ālu፡፡

[46] (ālahimi) āle «ātifiru፡፡ inē be’irigit’i ke’inanite gari nenyina፡፡ isemalehu፤ āyalehumi፡፡

[47] «wederisumi ẖīdu፤ belutimi፡- ‹inya yegētahi melikitenyochi neni፡፡› ye’isira’ēlinimi lijochi kenya gari lik’ek’i፡፡ ātasek’ayachewimi፡፡ kegētahi beẖonewi te‘amiri be’irigit’i met’itenihalina፡፡ selamimi k’et’itani beteketele sewi layi yiẖuni፡፡

[48] «inya k’it’atu basitebabelena imibī bale sewi layi newi maleti be’irigit’i teweredelini፡፡»

[49] (feri‘onimi) «musa hoyi! gētachihu manewi» āle፡፡

[50] «gētachini ya lefit’iretu negerini hulu (yemīyasifeligewini) yeset’e kezīyami yemerawi newi» ālewi፡፡

[51] (feri‘onimi) «yemejemerīyayitu zemenati ḥizibochi ẖunēta minidini newi» āle፡፡

[52] (musami) «‘iwik’etiwa igētayē zenidi bemets’iḥāfi yetemezegebe newi፡፡ gētayē āyisasatimi āyiresamimi» ālewi፡፡

[53] (irisu) ya midirini le’inanite minit’afi yaderegelachihu፣ be’iriswami wisit’i le’inanite menigedini yageralachihu፣ wihanimi kesemayi yawerede newi (āle)፡፡ berisumi keteleyaye bek’ayi ‘ayinetochini āwet’anilachihu፡፡

[54] bilu inisisawochachihunimi āgit’u፤ (bayochi ẖoneni āwet’anilachihu)፡፡ bezīhi wisit’i le’ā’imiro balebētochi be’irigit’i te‘amirati ālebeti፡፡

[55] ke’iriswa (kemidiri) fet’erinachihu፡፡ be’iriswami wisit’i inimelisachiḫwaleni፡፡ ke’iriswami belēla gīzē inawet’achiḫwaleni፡፡

[56] te‘amiratochachininimi hulwanimi (leferi‘oni) be’irigit’i āsayenewi፡፡ āsitebabelemi፡፡ imibīmi āle፡፡

[57] «kemidirachini bedigimitihi litawet’ani met’ahibini musa hoyi!» āle፡፡

[58] «meselunimi digimiti inamet’abihaleni፡፡ be’inyana banitemi mekakeli inyami ānitemi yemanit’isewi yeẖone k’et’eroni bemekakelenya sifira ādirigilini» āle፡፡

[59] «k’et’erwachihu bemagēch’awi k’eni sewochumi berefadi bemīsebesebubeti newi» āle፡፡

[60] feri‘onimi zore፡፡ tenikolunimi sebesebe፡፡ kezīyami met’a፡፡

[61] musa le’inesu ālachewi «weyolachihu be’ālahi layi wishetini ātik’it’efu፡፡ bek’it’ati yat’efachiḫwalina፡፡ yek’et’efemi sewi be’irigit’i āfere፡፡»

[62] (digimitenyochu) bemekakelachewimi negerachewini tech’ek’ach’ek’u፡፡ wiyiyitinimi debek’u፡፡

[63] «inezīhi be’irigit’i degamīwochi nachewi፡፡ kemidirachihu bedigimitachewi līyawet’wachihu belach’ītunimi menigedachihuni līyasiwegidubachihu yishalu» ālu፡፡

[64] «tenikolachihunimi āt’enikiru፡፡ kezīyami teselifachihu nu፡፡ zarē yashenefemi sewi minyotuni āgenye» (tebabalu)፡፡

[65] «musa hoyi! weyi tit’ilalehi weyimi bemejemerīya yeminit’ili iniẖonaleni» (miret’i) ālu፡፡

[66] «āyidelemi t’alu» ālachewi፡፡ wedīyawimi gemedochachewina zenigochachewi kedigimitachewi yetenesa inerisu yemīrot’u (ibabochi) ẖonewi wederisu temelesu፡፡

[67] musami benefisu wisit’i firihatini āsadere፡፡

[68] «ātifira ānite yebelayu ānite nehina» ālinewi፡፡

[69] «bek’enyi ijihi yalechewinimi betiri t’ali፡፡ yanini yešerutini tiwit’alechina፡፡ ya yešeruti hulu yedigimitenya tenikoli newina፡፡ digimitenyami bemet’abeti sifira hulu āyik’enawimi» (ālini)፡፡

[70] digimitenyochumi segajochi ẖonewi wedek’u፡፡ «beharunina bemusa gēta āmenini» ālu፡፡

[71] (feri‘onimi) «le’inanite salifek’idilachihu befīti le’irisu āmenachihuni irisu be’irigit’i ya digimitini yasitemarachihu tilik’achihu newi፡፡ ijochachihunina igirochachihuni bemanagati (giranak’enyini bemaferarek’i) ik’orarit’achiḫwalehu፡፡ bezemibabami ginidochi leyi isek’ilachiḫwalehu፡፡ maninyachinimi k’it’atu bet’ami biritu yemīk’oyimi meẖonuni tawik’alachihu» ālachewi፡፡

[72] kemet’ulini tamiratochi kezīyami kefet’ereni(āmilaki) fets’imo ānimerit’ihimi፤ ānitemi yemitiferidewini firedi፤ yemitiferidewi bezīchi be’ānesitenyayitu ḥiyiweti bicha newi ālu፡፡

[73] «ḫat’ī’ātochachininina kedigimitimi be’irisu layi yasigededikenini le’inya yimireni zenidi inya begētachini āminenali፡፡ ālahimi bet’ami belach’i newi፤ (k’it’atumi) bet’ami yemīzewetiri newi» ālu፡፡

[74] ineho keḥadī ẖono wede gētawi yemīmet’a sewi le’irisu gehānemi ālechiwi፡፡ bewisit’wami āyimotimi ḥiyawimi āyiẖoni፡፡

[75] bego širawochini be’irigit’i yešera mi’imeni ẖono yemet’awimi sewi inezīya le’inesu kefitenya derejawochi ālwachewi፡፡

[76] keširochachewi wenizochi yemīfesubachewi yemenorīya genetochi bewisit’achewi zewitarīwochi sīẖonu (ālwachewi)፡፡ yihimi yetet’irara sewi minida newi፡፡

[77] wede musami «barochēni yizehi belēlīti ẖīdi፡፡ le’inesumi bebaḥiri wisit’i derek’i menigedini ādirigilachewi፡፡ megenyetini ātifira፡፡ (kemesit’emi) ātich’enek’imi፡፡» sinili be’irigit’i lakinibeti፡፡

[78] feri‘onimi keserawītu gari ẖono teketelachewi፡፡ kebahirumi yemīshefini shefenachewi፡፡

[79] feri‘onimi ḥizibochuni āsasatachewi፡፡ k’inunimi menigedi ālimerachewimi፡፡

[80] ye’isira’ēli lijochi hoyi! ket’elatachihu be’irigit’i ādaninachihu፡፡ bet’urimi k’enyi goni k’et’ero ādereginilachihu፡፡ be’inanitemi layi menanina dirich’itini āweredinilachihu፡፡

[81] keset’enachihu sīsayi፤ kemelikamu bilu፡፡ be’irisumi wesenini ātilefu፡፡ k’ut’ayē be’inanite layi yiweridibachiḫwalina፡፡ be’irisumi layi k’ut’ayē yemīweridibeti sewi be’irigit’i yit’efali፡፡

[82] inēmi letets’ets’ete፣ lamenemi፣ melikaminimi lešera፣ kezīyami letemera sewi be’irigit’i meḥarī nenyi፡፡

[83] «musa hoyi! keḥizibochihi mini āsichekolehimi» (tebale)፡፡

[84] «inesu inezīhi፤ bedukayē layi yalu nachewi፡፡ gētayē hoyi! tiwedilinimi zenidi wede ānite chekoliku» āle፡፡

[85] (ālahi) «inyami ke’ānite beḫwala sewochihini be’irigit’i fetiteni፡፡ samirawīwimi āsasatachewi» ālewi፡፡

[86] musami wede sewochu yetek’ot’a yazene ẖono temelese፡፡ «ḥizibochē hoyi! gētachihu melikami tesifani ālik’et’erachihumini k’et’erowi be’inanite layi rezemebachihuni» weyisi be’inanite layi kegētachihu k’it’ati līweridibachihu felegachihuna k’et’eroyeni āferesachihuni ālachewi፡፡

[87] «k’et’erohini befek’adachini ālit’asinimi፡፡ gini inya keḥizibochu gēt’i shekimochini tech’ani (be’isati layi) t’alinatimi፡፡ samirawīwimi inidezīhu t’ale» āluti፡፡

[88] le’inesumi ākali yeẖone t’ijani le’irisu megwagori yalewini āwet’alachewi፡፡ (teketayochu) «yihi āmilakachihu yemusami āmilaki newi gini resawi» ālumi፡፡

[89] wede’inesu nigigirini yemayimelisi le’inesumi gudatinina t’ik’imini yemayichili meẖonuni āyayumini

[90] harunimi kezīhi befīti be’irigit’i ālachewi፡- «ḥizibochē hoyi! (yihi) be’irisu yetemokerachihubeti bicha newi፡፡ gētachihumi ālireḥimani newi፡፡ teketelunyimi፡፡ ti‘izazēnimi simu፡፡»

[91] «musa wede’inya isikemīmelesi be’irisu (megezati) layi kemek’oyeti fets’imo āniwegedimi» ālu፡፡

[92] (musa) āle፡- «haruni hoyi! tesasitewi bayehachewi gīzē mini kelekelihi

[93] «inēni kemeketeli ti‘izazēni t’asikini»

[94] «ye’inatē liji hoyi! t’īmēnimi rasēnimi ātiyazi፡፡ inē be’isira’ēli lijochi mekakeli leyayehi፤ k’alēnimi ālit’ebek’ihimi maletihini ferahu» ālewi፡፡

[95] (musa) «samirawīwi hoyi! negerihimi minidini newi» āle፡፡

[96] yalayutini negeri āyehu፡፡ kemelikitenyawi (keferesu kotē) dukami ch’ibit’i āferini zegeniku፡፡ (bek’irits’u layi) t’alikwatimi፡፡ inidezīhumi nefisē shelemechilinyi» āle፡፡

[97] ālewi «ẖīdi፤ lanitemi beḥiyiwetihi (le’āyeẖewi sewi hulu) menekakati yelemi maleti ālehi፡፡ le’ānitemi fets’imo yematit’asewi k’et’ero ālehi፡፡ wedezīyami be’irisu layi tegezhīwi ẖonehi wede k’oyehibeti āmilakihi temeliketi፡፡ be’irigit’i inak’at’ilewaleni፡፡ kezīyami bebaḥiru wisit’i mebetenini inibetinewaleni፡፡»

[98] gētachihu ya ke’irisu bek’eri lēla āmilaki yelēle yeẖonewi ālahi bicha newi፡፡ iwik’etu negerini hulu ādarese፡፡

[99] inidezīhu be’irigit’i kalefuti werēwochi banite layi initerikaleni፡፡ ke’inyami zenidi k’ure’anini be’irigit’i set’enihi፡፡

[100] ke’irisu yafegefege sewi irisu betiniša’ē k’eni kebadini k’it’ati yishekemali፡፡

[101] be’irisu wisit’i zewitarīwochi ẖonewi (yishekemalu)፡፡ betiniša’ēmi k’eni le’inesu yeẖonewi shekimi kefa

[102] bek’enidu bemīnefa k’eni (shekimachewi kefa)፤ keḥadīwochinimi bezīya k’eni (‘ayinochachewi) semayawīwochi honewi inisebesibachewaleni፡፡

[103] «‘āširini (k’eni) inijī ālik’oyachihumi» bemebabali bemekakelachewi yinishokashokalu፡፡

[104] beḥāsabi k’et’itenyawi «ānidini k’eni iniji ālik’oyachihumi» bemīli gīzē yemīlutini negeri inya ‘āwak’īwochi neni፡፡

[105] kegarawochimi yit’eyik’uhali፤ belachewi «gētayē mebetenini yibetinachewali፡፡

[106] «tikikili mēdami ẖona yitewatali፡፡

[107] «beriswa zik’itana kefitani ātayimi፡፡»

[108] bezīya k’eni (lemesebisebi) t’erīwini le’irisu met’amemi yelēlewini meketeli yiketelalu፡፡ dimits’ochimi le’ālireḥimani ts’et’i yilalu፡፡ silezīhi shukishukitani inijī ātisemami፡፡

[109] bezīya k’eni le’irisu ālireḥimani yefek’edeletinina le’irisumi k’alini yewededeletini sewi bīẖoni iniji milija (ānidinimi) ātit’ek’imimi፡፡

[110] besitefītachewi yalewini besiteḫwalachewimi yalewini hulu yawik’ali፡፡ be’irisumi ‘iwik’etini āyakabibumi፤ (āyawik’umi)፡፡

[111] fītochimi hulu ḥiyawi āsitenabarī leẖonewi (ālahi) tewaredu፡፡ bedelinimi yeteshekeme sewi be’irigit’i kesere፡፡

[112] irisu āmanyi ẖono kemelikami širawochimi yešera sewi bedelinimi megudelinimi āyiferami፡፡

[113] inidezīhumi ‘ārebinya k’uri’ani ẖono āweredinewi፡፡ ālahinimi yiferu zenidi weyimi le’inesu gišats’ēni yadisilachewi zenidi kezacha degagimeni bewisit’u gelets’ini፡፡

[114] iwinetenyawi nigusi ālahimi (keḥadīwochi kemīluti) lak’e፡፡ wede ānite meweredumi kemefets’emu befīti bemanibebi ātichekuli፡፡ «gētayē hoyi! ‘iwik’etinimi ch’emirilinyi» beli፡፡

[115] wede ādemimi kezīhi befīti kīdanini be’irigit’i āweredini፡፡ resami፡፡ le’irisumi k’orat’inetini ālagenyeniletimi፡፡

[116] lemela’ikitimi le’ādami sigedu balini gīzē (āsitawisi)፡፡ segedumi፤ ībilīsi bicha sīk’eri imibī āle፡፡

[117] ālinimi «ādemi hoyi! yihi lanitemi lemīsitihimi be’irigit’i t’elati newi፡፡ silezīhi kegeneti āyawit’achihu፤ tilefalehina፡፡

[118] le’ānite be’iriswa wisit’i ālemerabina ālemetarezi ālehi፡፡

[119] ānitemi beriswa wisit’i ātit’emami፤ t͟s’eḥāyimi ātitekosimi፡፡

[120] seyit’animi wederisu gotegote «ādemi hoyi! bemezewiterīya zafi bemayit’efa nigišinami layi lamelakitihini ālewi፡፡

[121] ke’iriswami belilu፡፡ le’inerisumi ḫāfirete gelachewi tegelets’echi፡፡ kegenetimi k’it’eli belayachewi layi yilet’ifu jemeri፡፡ ādemimi yegētawini ti’izazi (resito) t’ase፡፡ (kefelegewi mezewiteri) tesasatemi፡፡

[122] kezīyami gētawi meret’ewi ke’irisumi ts’ets’etuni tek’ebelewi merawimi፡፡

[123] ālachewi «kefīlachihumi lekefīlu t’elati sīẖoni hulachihumi ke’iriswa wiredu ke’inēmi yeẖone merī bīmet’alachihu merīyeni yeteketele āyisasatimi āyichegerimimi፡፡

[124] «kegišats’ēyēmi yezore sewi le’irisu t’ebabi nuro ālewi፡፡ betiniša’ēmi k’eni ‘iwiri ẖono inik’esek’isewaleni፡፡

[125] «gētayē hoyi! lemini ‘iwiri ādirigehi āsinesaẖenyi be’irigit’i yemayi yeneberiku siẖoni» yilali፡፡

[126] (negeru) inidezīhu newi፡፡ «tamiratachini met’achilihi፡፡ tewikatimi፡፡ inidezīhumi zarē titewalehi» yilewali፡፡

[127] inidezīhumi yagaranina begētawi ānik’ets’ochi yalameneni sewi inik’et’awaleni፡፡ yemech’ereshayitumi ‘alemi k’it’ati bet’ami biritu huligīzē zewitarīmi newi፡፡

[128] (k’ureyishochi) ke’inesu befīti kekifile zemenati ḥizibochi bizuwochini yat’efani meẖonachini bemenorīyawochachewi yemīẖēdu ẖonewi salu le’inerisu ālitegelets’elachewimini bezīhi wisit’i le’ā’imiro balebētochi be’irigit’i melikitochi ālubeti፡፡

[129] kegētahi yalefechi k’alina yetewesene gīzē balinebere noro (k’it’atu āhununu) yemīyizachewi yiẖoni neberi፡፡

[130] bemīlutimi layi tagesi፡፡ gētahinimi t͟s’eḥāyi kemewit’atiwa befīti kemegibatiwami befīti yemitamesegini ẖonehi āt’irawi፤ (sigedi)፡፡ kelēlīti se‘atochimi bek’eni ch’afochimi āt’irawi፡፡ (bemīset’ihi minida) litiwedi yikejelalina፡፡

[131] ‘ayinochihinimi ke’inerisu (kesewochu) kifilochini be’irisu linifetinachewi wede āt’ak’eminibeti፤ wede k’iribītu ḥiyiweti gēt’ochi ātizeriga፡፡ yegētahi sīsayimi bet’ami belach’i zewitarīmi newi፡፡

[132] bētesebihinimi besigideti izezi፡፡ be’iriswami layi zewitiri፤(ts’ina)፡፡ sīsayini ānit’eyik’ihimi፡፡ inya iniset’ihaleni፡፡ melikamītu mech’ereshami let’inik’uk’ochu nati፡፡

[133] «kegētawimi beẖone te‘amiri āyimet’animini» ālu bemejemerīyawochu ts’iḥufochi wisit’i yalechiwi masireja ālimet’achachewimini

[134] inyami ke’irisu (kemuḥāmedi melaki) befīti bek’it’ati bat’efanachewi noro «gētachini hoyi! kemewaredachinina kemaferachini befīti ānik’ets’ochihini iniketeli zenidi wedenya meliketenyani ātilikimi neberini» balu neberi፡፡

[135] «hulumi tet’ebabak’ī newi፡፡ tet’ebabek’umi፡፡ yek’et’itawimi menigedi balebētochi inemani inidehonu inemanimi inide temeru wede fīti tawik’alachihu» belachewi፡፡

አል-አንቢያእ

Surah 21

[1] lesewochi inerisu bezinigatē wisit’i (mesenadatini) yetewi ẖonewi salu mirimerachewi k’erebe፡፡

[2] kegētachewi ādīsi yetewerede k’uri’ani āyimet’alachewimi፡፡ inesu yemīyalagit’u honewi yemīyademit’uti bīhonu inijī፡፡

[3] libochachewi ziniguwochi ẖonewi (yemīyadamit’uti bīẖonu iniji)፡፡ inezīyami yebedeluti sewochi menishokashokini debek’u፡፡ «yihi bit’ēyachihu sewi iniji lēla newini inanitemi yemitayu sitiẖonu digimitini lemek’ebeli timet’alachihuni» (ālu)፡፡

[4] (muḥāmedimi) «gētayē k’alini hulu besemayina bemidiri wisit’i yale sīẖoni yawik’ali irisumi semīwi ‘āwak’īwi newi» āle፡፡

[5] «be’iwinetu (k’uri’anu) yeḥilimochi k’izhetochi newi፡፡ yilik’unimi k’et’efewi inidīyawimi irisu k’inēni get’amī newi፡፡ yek’edimowochumi inidetelaku (melikitenya keẖone) bete‘amiri yimit’abini» ālu፡፡

[6] ke’inesu befīti yat’efanati ketema ālamenechimi፡፡ tadīya inesu yaminaluni

[7] ke’ānitemi befīti wede’inesu yeminaweridilachewi yeẖoneni sewochini inijī lēlani ālakinimi፡፡ yematawik’umi bitiẖonu yemets’iḥāfuni balebētochi t’eyik’u፡፡

[8] migibini yemayibelu ākalimi āladereginachewimi፡፡ zewitarīwochimi ālineberumi፡፡

[9] kezīyami k’et’eroni molanilachewi፡፡ ādaninachewimi፡፡ yeminishawinimi sewi (ādani)፡፡ weseni ālafīwochunimi āt’efani፡፡

[10] kibirachihu bewisit’u yalebetini mets’iḥāfi wede’inanite be’irigit’i āweredini፡፡ ātawik’umini

[11] bedayimi keneberechi ketema yat’efanatina keḫwalawami lēlochini ḥizibochi yasigenyenewi bizu nati፡፡

[12] k’it’atachinimi betesemachewi gīzē inerisu wedīyawinu ke’iriswa (lemesheshi) yigešegišalu፡፡

[13] ātigešigišu፤ tilemenumi yiẖonalina፡፡ be’irisu wede tek’emat’elachihubeti ts’ega wede menorīyawochachihumi temelesu (yibalalu)፡፡

[14] «wa t’ifatachini! inya be’irigit’i bedayochi neberini» yilalu፡፡

[15] yetach’edu rēsawochimi isikadereginachewi diresi yihichī t’erīyachewi kemeẖoni ālitewegedechimi፡፡

[16] semayinina midirini bemekakelachewi yalewinimi hulu k’elajochi ẖoneni ālifet’erinimi፡፡

[17] mech’awechani (mīsitina lijini) liniyizi beshani noro ke’inya zenidi beyazinewi neberi፡፡ (gini) šerīwochi āyidelenimi፡፡

[18] be’irigit’i iwinetini bewisheti layi init’ilaleni፡፡ ānigoluni yaferisewalimi፡፡ wedīyawimi irisu t’efī newi፡፡ le’inanitemi kezīya (mīsitina liji ālewi bemaleti) kemitimet’inuti negeri biritu k’it’ati ālachihu፤ (weyolachihu)፡፡

[19] besemayatina bemidiri yalewi hulumi ye’irisu newi፡፡ irisu zenidi yalutimi (mela’ikiti) irisuni kemegezati āyikorumi፡፡ āyiselechumimi፡፡

[20] belēlītina bek’enimi yat’erutali፤ āyarifumi፡፡

[21] yilik’unimi kemidiri yeẖonuni inerisu mutanini yemīyasinesuni āmalikiti yazuni (yelemi)፡፡

[22] behuletu (besemayatina bemidiri) wisit’i ke’ālahi lēla āmalikiti beneberu noro betebelashu neberi፡፡ ye‘ārishu gēta ālahimi kemīluti hulu t’era፡፡

[23] kemīšerawi hulu āyit’eyek’imi፡፡ inerisu (fit’iretochu) gini yit’eyek’alu፡፡

[24] yilik’unimi ke’irisu lēla āmalikitini yazuni «āsirejachihuni āmit’u፡፡ yihi (k’uri’ani) inē zenidi yalewi ḥizibi megesech’a ke’inē befītimi yeneberuti ḥizibochi megesech’a newi» belachewi፡፡ bewinetu ābizanyochachewi iwinetuni āyawik’umi፡፡ silezīhi inesu imibītenyochi nachewi፡፡

[25] ke’ānite befītimi ineho ke’inē lēla āmilaki yelemina tegezunyi bemaleti wederisu yeminaweridileti bīẖoni iniji kemelikitenya ānidinimi ālilakinimi፡፡

[26] «ālireḥimanimi (kemela’ikiti) lijini yaze» ālu፡፡ t’irati tegebawi፡፡ āyidelemi (mela’ikiti) yetekeberu barochi nachewi፡፡

[27] benigigiri āyik’edimutimi፤ (yalalewini āyilumi)፡፡ inerisumi beti’izazu yišeralu፡፡

[28] befītachewi yalewinina beḫwalachewi yalewinimi hulu yawik’ali፡፡ lewededewimi sewi iniji lelēlawi āyamalidumi፡፡ inerisumi irisuni kemefiratachewi yetenesa tech’enak’īwochi nachewi፡፡

[29] ke’inesumi «inē ke’irisu lēla āmilaki nenyi» yemīli yanini gehānemini inimenedawaleni፡፡ inidezīhu bedayochini inimenedaleni፡፡

[30] inezīyami yekaduti semayatina midiri yetet’abek’u yeneberuna yeleyayenachewi meẖonachinini āyawik’umini ḥiyawi yeẖonenimi negeri hulu kewiha fet’erini፡፡ āyaminumini

[31] bemidirimi wisit’i be’inesu inidataregerigi garawochini āderegini፡፡ yimerumi zenidi be’iriswa wisit’i sefafī menigedochini āderegini፡፡

[32] semayinimi (kemewidek’i) yetet’ebek’e t’ara āderegini፡፡ inerisumi kete‘amiratochwa zenigīwochi nachewi፡፡

[33] irisumi lēlītinina k’enini፣ t͟s’eḥāyinina ch’erek’animi yefet’ere newi፡፡ hulumi befelekachewi wisit’i yiwanyalu፡፡

[34] (muḥāmedi hoyi!) kanite befīti lemanimi sewi zele‘alemi menorini āladereginimi፡፡ tadīya bitimoti inesu zewitarīwochi nachewini

[35] nefisi hulu motini k’emashi nati፡፡ lemefetenimi bekifumi bebegomi inimokirachiḫwaleni፡፡ wedenyami timelesalachihu፡፡

[36] inezīyami yekaduti sewochi bayuhi gīzē mesalek’īya ādirigewi inijī āyiyizuhimi፡፡ inesu be’ālireḥimani mewesati inerisu keḥadīwochi sīhonu «ya āmalikitochachihuni (bekifu) yemīyanesawi yihi newini» (yilalu)፡፡

[37] sewi chekwayi hono tefet’ere፡፡ te‘amiratochēni be’irigit’i āsayachiḫwalehuna ātachakulunyi፡፡

[38] «yihi k’et’eromi mechē newi iwinetenyochi keẖonachihu (āmit’uti)» yilalu፡፡

[39] inezīya yekaduti kefītochachewina kejeribawochachewi layi isatini yemayikelekilubetini inesumi yemayiredadubetini gīzē bīyawik’u noro (yihinini āyilumi neberi)፡፡

[40] yilik’unimi (se‘atītu) bedinigeti timet’achewalechi፤ tawalilachewalechimi፡፡ memeleswanimi āyichilumi፡፡ inesumi āyik’oyumi፡፡

[41] ke’ānite befītimi yeneberuti melikitenyochi be’irigit’i tek’eledebachewi፡፡ be’inezīyami ke’inesu yik’elidu beneberuti berisu yisalek’ubeti yeneberuti (k’it’ati) seferebachewi፡፡

[42] «ke’ālireḥimani (k’it’ati) belēlītina bek’eni yemīt’ebik’achihu manewi» belachewi፡፡ be’iwinetu inesu kegētachewi gisats’ē (kek’uri’āni) zenigīwochi nachewi፡፡

[43] le’inesu ke’inya lēla yemitikelakelilachewi āmalikiti ālechachewini nefisochachewini meridatini āyichilumi፡፡ inerisumi (keḥadīwochu) ke’inya āyit’ebek’umi፡፡

[44] be’iwineti inezīhinina ābatochachewini be’inesu layi ‘idimē isike rezemebachewi diresi āt’ak’eminachewi፡፡ (tetalelumi)፡፡ inya midirini kech’afochiwa yeminagolati ẖoneni sinimet’abati āyayumini inesu āshenafīwochi nachewini

[45] «yemasiferarachihu beteweredelinyi bicha newi፡፡ gini denik’orowochi bemīsiferaru gīzē t’irīni āyisemumi» belachewi፡፡

[46] kegētahi k’it’atimi welafeni bitinekachewi «wa t’ifatachini! inya bedayochi neberini» yilalu፡፡

[47] betiniša’ēmi k’eni tikikilenya mīzanochini inak’omaleni፡፡ maninyayitumi nefisi mininimi ātibedelimi፡፡ (širawi) yesenafich’i k’init’ati yakili bīẖonimi iriswani inamet’ataleni፡፡ tek’ot’at’arīwochimi benya bek’a፡፡

[48] lemusana leharunimi iwinetinina wishetini yemīleyini birihaninimi let’inik’uk’ochimi megesech’ani be’irigit’i set’enachewi፡፡

[49] le’inezīya gētachewini beruk’i lemīferuti inesumi kese‘atītu tech’enak’īwochi leẖonu (megesech’ani set’eni)፡፡

[50] yihimi (k’uri’ani) yaweredinewi yeẖone biruki megesech’a newi፡፡ tadīya inanite le’irisu keḥadīwochi nachihuni

[51] le’ībirahīmimi kezīya befīti k’ini menigeduni be’irigit’i set’enewi፡፡ inyami be’irisu (tegebīneti) ‘āwak’īwochi neberini፡፡

[52] le’ābatuna leḥizibochu «yihichī k’irits’a k’irits’i yachī inanite le’iriswa tegezhīwochi yeẖonachihuti minidini nati» bale gīzē (meranewi)፡፡

[53] «ābatochachinini le’iriswa tegezhīwochi ẖonewi āgenyeni» āluti፡፡

[54] «inanitemi ābatochachihumi be’irigit’i begilits’i sihiteti wisit’i neberachihu» ālachewi፡፡

[55] «bemiru met’ahilini weyinisi ānite kemīk’eliduti nehi» āluti፡፡

[56] «āyidelemi gētachihu yesemayatina yemidiri gēta ya yefet’erachewi newi፡፡ inēmi bezīhi layi kemesikarīwochu nenyi» āle፡፡

[57] «be’ālahimi imilalehu zwarīwochi ẖonachihu kehēdachihu beḫwala t’a‘otochachihuni tenikoli išerabachewalehu» (āle)፡፡

[58] (zeweri sīlu) sibiribirochimi āderegachewi፡፡ le’inesu yeẖone ānidi talak’i (t’a‘oti) bicha sīk’eri wederisu yimelesu zenidi (irisuni tewewi)፡፡

[59] «be’āmalikitochachini yihinini yešera manewi irisu be’irigit’i kebedelenyochi newi» ālu፡፡

[60] «ībirahīmi yemībali gobezi (bemet’ifo) sīyanesachewi semitenali» tebabalu፡፡

[61] «yimesekirubeti zenidi besewochu ‘ayini (fīti) layi āmit’uti» ālu፡፡

[62] «ībirahīmi hoyi! be’āmalikitochachini yihinini yešerahi ānite nehini» āluti፡፡

[63] «āyidelemi yihi talak’achewi šerawi፡፡ yinagerumi inide ẖone t’eyik’wachewi» āle፡፡

[64] wede nefisochachewimi temelesu፡፡ «inanite (bemet’eyek’achihu) bedayochu inanitewi nachihumi» tebabalu፡፡

[65] kezīyami berasochachewi layi tegelebet’u፡፡ «inezīhi yemīnageru ālemeẖonachewini be’irigit’i ‘āwik’ehali፤» (ālu)፡፡

[66] «tadīya le’inanite minimi yemayit’ek’imachihunina yemayigodachihuni negeri ke’ālahi lēla tigezalachihuni» ālachewi፡፡

[67] «fohi! le’inanite ke’ālahi lēla lemitigezutimi negeri፤ ātawik’umini» (āle)፡፡

[68] «šerīwochi inide ẖonachihu āk’at’iluti፡፡ āmalikitochachihunimi iridu» ālu፡፡ (be’isati layi t’alutimi)፡፡

[69] «isati hoyi! be’ībirahīmi layi k’ezik’aza፤ selamimi hunyī» ālini፡፡

[70] be’irisumi tenikolini āsebu፡፡ bet’ami kesarīwochimi ādereginachewi፡፡

[71] irisunina lut’inimi wedezīyachi፤ bewisit’wa le‘alemati bereketini wede ādereginibati midiri (bemewisedi) ādani፡፡

[72] le’irisumi īsiḥāk’ini ya‘ik’obinimi tech’emarī ādirigeni set’enewi፡፡ hulunimi melikamochi āderegini፡፤

[73] beti‘izazachinimi wede bego šira yemīmeru merīwochi ādereginachewi፡፡ wede’inesumi melikami širawochini meširatini፣ solatinimi mesigedini፣ zekanimi mesit’etini āweredini፡፡ le’inya tegezhīwochimi neberu፡፡

[74] lut’inimi firidinina ‘iwik’etini set’enewi፡፡ kezīyachimi met’ifo širawochini tišera keneberechiwi ketema ādaninewi፡፡ inesu kifu sewochi āmets’enyochi neberuna፡፡

[75] bechirotachinimi wisit’i āgebanewi፡፡ irisu kemelikamochu newina፡፡

[76] nuḥinimi kezīya befīti (gētawini) bet’era gīzē (āsitawisi)፡፡ le’irisumi (t’irīwini) tek’ebelinewi፡፡ irisunimi bētesebochunimi kekebadi ch’inik’i ādani፡፡

[77] kenezīyami betamiratochachini ke’āsitebabeluti ḥizibochi (tenikoli) t’ebek’inewi፡፡ inesu kifu ḥizibochi āmets’enyochi neberuna፡፡ hulunimi āset’eminachewimi፡፡

[78] dawidinina suleyimaninimi be’āzimerawi negeri bemīferidu gīzē yeḥizibochu fiyelochi lēlīti berisu wisit’i betesemaru gīzē (āsitawisi)፡፡ firidachewinimi ‘āwak’īwochi neberini፡፡

[79] lesuleyimanimi (tikikilenyayituni firidi) āsawek’inati፡፡ lehulumi t’ibebinina ‘iwik’etini set’eni፡፡ terarawochini kedawidi gari yemīyawedisu sīẖonu gerani፡፡ ā’iwafinimi (inidezīhu gerani)፡፡ šerīwochimi neberini፡፡

[80] yebireti libisinimi šira le’inanite ket’orachihu tit’ebik’achihu zenidi āsitemarinewi፡፡ inanite āmesiganyochi nachihuni

[81] lesuleyimanimi nefasini beḫāyili yemitinefisi beti‘izazu wedezīyachi be’iriswa wisit’i bereketini wede ādereginibati midiri (wede shami) yemitifesi sitiẖoni (geranileti)፡፡ benegeru hulumi ‘āwak’īwochi neberini፡፡

[82] keseyit’anatimi le’irisu (lulini lemawit’ati) yemīt’elimunina kezīyami lēla yaleni šira yemīšeruni (geranileti)፡፡ le’inesumi tet’ebabak’īwochi neberini፡፡

[83] āyubinimi (īyobini) gētawini «inē mekera āgenyenyi ānitemi ke’āzanyochi hulu yibelit’i āzanyi nehi» sīli betet’ara gīzē (āsitawisi)፡፡

[84] le’irisumi t’irīwini tek’ebelinewi፡፡ kegudatimi be’irisu layi yeneberewini hulu āsiwegedini፡፡ bētesebochunimi ke’inesumi gari meselachewini ke’inya zenidi lechirotana letegezhīwochi lemasigenizebi set’enewi፡፡

[85] īsima‘īlinimi īdirīsinimi zulikīfilinimi (āsitawisi)፡፡ hulumi ketagashochu nachewi፡፡

[86] kechirotachinimi wisit’i āgebanachewi፡፡ inesu kemelikamochu nachewina፡፡

[87] ye‘asawinimi balebēti tek’ot’ito beẖēde gīzē (āsitawisi)፡፡ be’irisumi layi fets’imo yemaniferidibeti meẖonachinini t’eret’ere፡፡ (‘asami wat’ewi)፡፡ bech’elemawochimi wisit’i ẖono ke’ānite bek’eri lēla āmilaki yelemi፡፡ t’irati yigebahi፡፡ inē be’irigit’i kebedayochu neberiku bemaleti tet’ara፡፡

[88] lerisumi t’irīwini tek’ebelinewi፡፡ kech’inik’imi ādanewi፡፡ inidezīhumi mi’imenanini inadinaleni፡፡

[89] zekerīyanimi «gētayē hoyi! bichayēni ātitewenyi፡፡ ānitemi kewerashochi hulu belach’i nehi sīli» gētawini betet’ara gīzē (āsitawisi)፡፡

[90] le’irisumi t’irīwini tek’ebelinewi፡፡ le’irisumi yeḥiyani set’enewi፡፡ le’irisumi mīsituni ābejenileti፡፡ inerisu bebego širawochi yemīchakolu kejayochina ferīwochi ẖonewi yemīleminunimi neberu፡፡ le’inya tewarajochimi neberu፡፡

[91] yachinimi bilitwani yet’ebek’echīwini beriswami wisit’i kemenifesachini yenefanibatini iriswanimi lijiwanimi (inidezīhu) le‘alemati te‘amiri yadereginatini (meriyemini āsitawisi)፡፡

[92] yihichi (ḥigigati) ānidīti menigedi sitihoni be’irigit’i hayimanotachihu nati፡፡ inēmi gētachihu nenyina tegezunyi፡፡

[93] behayimanotachewimi negeri bemekakelachewi teleyayu፡፡ hulumi wedenya temelashochi nachewi፡፡

[94] irisu yamene ẖono kebego širawochi maninyawinimi yemīšerami sewi፤ minidawini āyinefegimi፡፡ inyami le’irisu mezigabīwochi neni፡፡

[95] bat’efanatimi ketema layi inesu (wedenya) yemayimelesu meẖonachewi ibileti newi፤ (yimelesalu)፡፡

[96] ye’ijujina me’ijujimi inerisu keyetereteru yemīniderederu sīẖonu (gidibachewi) betekefetechi gīzē፥

[97] iwinetenyawimi k’et’ero bek’erebe gīzē፥ yani gīzē ineho ye’inezīya yekaduti sewochi ‘ayinochi yifet’it’alu፡፡ «wa t’ifatachini! kezīhi (k’eni) be’irigit’i bezinigatē layi neberini፤ be’iwinetimi bedayochi neberini» (yilalu)፡፡

[98] inanite ke’ālahi lēla yemitigigezwachewimi (t’a‘otati) yegehānemi magedowochi nachihu፡፡ inanite le’iriswa werajochi nachihu፡፡

[99] inezīhi (t’a‘otati) āmalikiti beneberu noro āyigebwawatimi neberi፡፡ gini hulumi be’iriswa wisit’i zewitarīwochi nachewi፡፡

[100] le’inerisu be’iriswa wisit’i menisek’isek’i ālachewi፡፡ inerisumi bewisit’wa (mininimi) āyisemumi፡፡

[101] inezīya ke’inya melikamwa k’ali le’inerisu yalefechilachewi inezīya keriswa yeterak’u nachewi፡፡

[102] dimits’iwani āyisemumi፡፡ inerisumi nefisochachewi bemīshuti negeri wisit’i zewitarīwochi nachewi፡፡

[103] talak’u dinigat’ē āyasitekizachewimi፡፡ mela’ikitimi yihi ya tik’et’eru yeneberachihuti k’enachihu newi፤ iyalu yik’ebelwachewali፡፡

[104] lemets’iḥāfochi yeẖonu gets’ochi inidemīt’ek’elelu semayini yeminit’ek’elilibetini k’eni (āsitawisi)፡፡ yemejemerīyani fit’ireti inide jemerini inimelisewaleni፡፡ (mefets’emu) be’inya layi yeẖoneni k’et’ero k’et’erini፡፡ inya (yek’et’erinewini) šerīwochi neni፡፡

[105] midinimi melikamochu barochē yiweriswatali maletini kemets’iḥāfu (ketet’ebek’ewi selēda) beḫwala bemets’iḥāfochu be’irigit’i ts’ifenali፡፡

[106] bezīhi (k’uri’ani) wisit’i letegezhīwochi ḥizibochi bek’īneti ālile፡፡

[107] (muḥāmedi hoyi!) le‘alematimi izineti ādirigeni iniji ālilakinihimi፡፡

[108] «ya wedenē yemīweredewi āmilakachihu ānidi āmilaki bicha newi maleti newi፤ tadīya inanite fits’umi tazazhochi nachihuni» belachewi፡፡

[109] imibīmi bīlu (bemawek’i) be’ikulineti layi ẖoneni (yetazezikutini) āsitawik’iḫwachihu፡፡ «yemitisiferarubetimi negeri k’iribi weyimi ruk’i meẖonuni ālawik’imi፤» belachewi፡፡

[110] irisu kenigigiri ch’uẖetini yawik’ali፡፡ yemitidebik’utinimi hulu yawik’ali፡፡

[111] irisumi (k’it’atini mak’oyeti) minalibati le’inanite fetenana isike gīzēwi met’ek’ak’emīya inidehonemi ālawik’imi፤ (belachewi)፡፡

[112] «gētayē hoyi! be’iwineti firedi፤ gētachinimi ijigi bet’ami ruḫiruḫi bemitiluti negeri layi metagezha newi» āle፡፡

አል-ሐጅ

Surah 22

[1] inanite sewochi hoyi! gētachihuni firu yese‘atītu inik’it’ik’at’ē bet’ami kebadi negeri newina፡፡

[2] bemitayuwati k’eni āt’ibī hulu ke’āt’ebachiwi liji tifezizalechi፡፡ ye’irigizina balebēti yeẖonechimi hulu iriguzwani tich’enegifalechi፡፡ sewochunimi (bedinigat’ē biritati) yesekeru ẖonewi tayalehi፡፡ inerisumi (kemet’et’i) yesekeru āyidelumi፡፡ gini ye’ālahi k’it’ati biritu newi፡፡

[3] kesewochumi yale ‘iwik’eti be’ālahi negeri yemīkerakeri፤ mogedenya seyit’aninimi hulu yemīketeli sewi ālile፡፡

[4] ineho! yeteketelewini sewi irisu yat’emewali፡፡ wede nedaji isati sik’ayimi yimerawali maleti berisu layi tets’ifwali፡፡

[5] inanite sewochi hoyi! kemek’esik’esi bemet’erat’eri wisit’i inide honachihu (āfet’at’erachihuni temeliketu)፡፡ inyami ke‘āferi fet’erinachihu፣ kezīyami kefitiweti t’ebita፣ kezīyami kerega demi፣ kezīyami kek’urach’i šiga፣ fit’iretiwa mulu kehonechina mulu kalihonechi (chilotachinini) lenanite linigelits’ilachihu fet’erinachihu፡፡ yeminishawinimi isike tewesene gīzē diresi bemaḥit͟s’eni wisit’i inaregawaleni፡፡ kezīyami ḥit͟s’ani honachihu inawet’achiḫwaleni፡፡ kezīyami mulu t’inikarīyachihuni tiderisu zenidi (inasadigachiḫwaleni)፡፡ ke’inanitemi yemīmoti sewi ālile፡፡ ke’inanitemi ke‘iwik’eti beḫwala mininimi inidayawik’i wede werada ‘idimē yemīmelesi sewi ālile፡፡ midirinimi derek’i hona tayatalehi፡፡ be’iriswami layi wihani baweredini gīzē tilawesalechi፡፡ tinefafalechimi፡፡ wibeti kalewi gosa hulu tabek’ilalechimi፡፡

[6] yihi ālahi irisu menoru yeteregaget’e፣ irisumi mutanini ḥiyawi yemīyaderigi፣ irisumi benegeru hulu layi chayi bemehonu newi፡፡

[7] se‘atītumi mech’ī ፣ be’iriswa fets’imo t’irit’arē yelēlebati bemehonwa፣ ālahimi bemek’abirochi wisit’i yaleni hulu yemīk’esek’isi bemehonu newi፡፡

[8] kesewochimi wisit’i yale ‘iwik’eti፣ yale masirejami፣ yale ābirarī mets’iḥāfimi be’ālahi negeri yemīkerakeri sewi ālile፡፡

[9] gonuni yat’efe hono ke’ālahi menigedi līyasasiti (yikerakerali)፡፡ bek’iribītu ‘alemi le’irisu wirideti ālilewi፡፡ betinisa’ē k’enimi āk’at’ayini k’it’ati inak’emisewaleni፡፡

[10] yihi ijochihi basik’edemuti ḫāt’ī’āti ālahimi lebarochu fets’imo bedayi balemehonu newi (yibalali)፡፡

[11] kesewochimi (kehayimanoti) bech’afi layi hono ālahini yemīgigeza sewi ālile፡፡ tadīya melikami negeri bīyagenyewi be’irisu yiregali፡፡ mekerami bitagenyewi befītu layi yigelebet’ali፡፡ yek’iribītuni ‘alemimi yemech’ereshayitunimi kesere፡፡ yihi irisu gilits’i kesara newi፡፡

[12] ke’ālahi lēla yemayigodawinina yemayit’ek’imewini yigigezali፡፡ yihi irisu (ke’iwineti) yerak’e sihiteti newi፡፡

[13] yanini ket’ik’imu yilik’i gudatu yemīk’eribini yigigezali፡፡ redatu mininya kefa

[14] ālahi inezīyani yamenutinina melikami širawochini yešerutini beširochachewi wenizochi yemīfesubachewini genetochi yagebachewali፡፡ ālahi yemīshawini negeri be’irigit’i yišerali፡፡

[15] ālahi (melikitenyawini) bek’iribītumi bemech’ereshayitumi ‘alemi āyiredawimi bilo yemīyasibi sewi gemedini wede semayi yizeriga፡፡ kezīyami (tinifashu isikīk’oret’i) yitanek’i፡፡ tenikolu yemīyasik’och’ewini negeri yasiwegidileti inidehonemi yimeliketi፡፡

[16] inidezīhumi (k’uri’anini) yetebiraru ānik’ets’ochi ādirigeni āweredinewi፡፡ ālahimi yemīshawini sewi yimerali፡፡

[17] inezīya yamenuti፣ inezīyami yihudawiyani yehonu፣ sabīyanochimi፣ kirisitīyanochimi፣ mejusochimi inezīyami (t’a‘otatini be’ālahi) yagaru ālahi betiniša’ē k’eni bemekakelachewi befiridi yileyali፡፡ ālahi benegeru hulu layi be’irigit’i ‘āwak’ī newina፡፡

[18] ālahi besemayati yalewi hulu፣ bemidirimi yalewi hulu፣ t͟s’eḥāyina ch’erek’ami፣ kewakibitimi፣ terarawochimi፣ zafochimi፣ tenik’esak’ashochimi kesewochi bizuwochimi፣ lerisu yemīsegiduleti mehonuni ātawik’umini bizuwimi berisu layi k’it’ati teregaget’ebeti፡፡ ālahi yemīyawaridewimi sewi le’irisu minimi ākibarī yelewimi፡፡ ālahi yeshawini yišeralina፡፡

[19] inezīhi begētachewi yetekerakeru huleti balagarawochi nachewi፡፡ inezīyami yekaduti le’inerisu ye’isati libisochi telekitewilachewali፡፡ kerasochachewi belayi yefela wiha yimibwabwachewali፡፡

[20] behodochachewi wisit’i yalu k’odawochachewimi be’irisu yik’elet’alu፡፡

[21] le’inesumi (mek’ich’a) kebireti yehonu medoshawochi ālilu፡፡

[22] kech’inik’eti biritati yetenesa ke’iriswa lemewit’ati befelegu k’ut’iri ke’iriswa wisit’i inidīmelesu yideregalu፡፡ «bet’ami yemīyak’at’ilinimi k’it’ati k’imesu» (yibalalu)፡፡

[23] ālahi inezīyani yamenutinina melikami širawochini yešerutini sewochi beširochachewi wenizochi yemīfesisubachewini genetochi yagebachewali፡፡ be’iriswa wisit’i kewerik’i yehonuni ānibarochina lulini yishelemalu፡፡ be’iriswa wisit’i libisochachewimi ḥāri nachewi፡፡

[24] kenigigirimi wede melikamu temeru፡፡ wede misigunimi menigedi temeru፡፡

[25] inezīya yekadu ke’ālahimi menigedina kezīyami lesewochi bewisit’u newarī lehonutimi፣ keruk’i lemīmet’utimi ikuli kadereginewi ketekeberewi mesigīdi (sewochini) yemīkelekilu (āsamamīni k’it’ati inak’emisachewaleni)፡፡ be’irisumi wisit’i (ketikikilenya menigedi) bemezenibeli bedayi hono (maninyawinimi negeri) yemīfeligi sewi ke’āsamamī k’it’ati inak’emisewaleni፡፡

[26] le’ībirahīmimi yebētuni (yeka‘ibani) sifira memelesha badereginileti gīzē «be’inē mininimi ātagara፣ bētēnimi lemīzorutina lemīk’omubeti lemīyagonebisutina beginibarachewimi lemīdefuti nits’uḥi ādirigilachewi» (balinewi gīzē āsitawisi)፡፡

[27] (ālinewimi)፡- besewochimi wisit’i beḥāji ti‘izazi t’ira፡፡ igirenyochi keyeruk’i menigedi bemīmet’u kesīta gimelochimi hulu layi honewi yimet’uhalina፡፡

[28] le’inesu yehonu t’ik’imochini yit’adu zenidi betawek’u k’enochimi wisit’i kelemada inisisawochi beset’achewi sīsayi layi ye’ālahini simi yawesu zenidi (yimet’uhali)፡፡ keriswami bilu፡፡ chigirenya dihanimi ābilu፡፡

[29] kezīyami (inide t’egurina t’ifiri yalutini) tirifi ākalachewinina ‘idifachewini yasiwegidu፡፡ siletochachewinimi yimulu፤ bet’initawīwimi bēti yizuru፡፡

[30] (negeru) yihi newi፡፡ ye’ālahinimi ḥigigati yemīyakebiri sewi irisu gētawi zenidi le’irisu bet’ami yeteshale newi፡፡ yebēti inisisatimi (gimeli kebiti begina fiyeli) benanite layi (irimi mehonu) kemīnebebilachihu besitek’eri le’inanite tefek’idalachiḫwalechi፡፡ ket’a‘otatimi rikiseti tet’enik’ek’u፡፡ ḥāsetinimi k’ali rak’u፡፡

[31] le’ālahi tazazhochi be’irisu yematageru honachihu (keḥāseti rak’u)፡፡ be’ālahimi yemīyagara sewi፤ kesemayi inide wedek’ena berarī inidemitinet’ik’ewi፣ weyimi nefasi irisuni beruk’i sifira inidemitit’ilewi bit’ē newi፡፡

[32] (negeru) yihi newi፡፡ ye’ālahinimi yehayimanoti milikitochi yemīyakebiri sewi iriswa kelibochi yeẖonechi t’inik’ak’ē nati፡፡

[33] le’inanite be’iriswa isike tewesene gīzē diresi t’ik’imochi ālwachihu፡፡ kezīyami (yemareja) sifirawa it’initawīwi bēti āt’egebi newi፡፡

[34] leḥizibimi hulu (wede ālahi) mesiwa‘iti mak’irebini denegegini፡፡ kebēti inisisati beset’achewi sīsayi layi ye’ālahini simi bicha yawesu zenidi (āzezinachewi)፡፡ āmilakachihumi ānidi āmilaki bicha newi፡፡ le’irisumi bicha tazezu፡፡ le’ālahi tewarajochinimi ābisirachewi፡፡

[35] inezīyani ālahi betewesa gīzē libochachewi yemīch’enek’utini፣ bederesebachewimi (mekera) layi tagashochini፣ solatinimi āsitekakilewi segajochini፣ keset’enachewimi sīsayi yemīlegisutini (ābisiri)፡፡

[36] gimelochinimi le’inanite ke’ālahi hayimanoti milikitochi ādereginachewi፡፡ be’iriswa le’inanite melikami t’ik’imi ālachihu፡፡ be’iriswami layi (sitaridwati) besositi igirochiwa k’oma yeteselefechi hona ye’ālahini simi āwisu፡፡ gonochachewimi bewedek’u gīzē ke’iriswa bilu፡፡ lemanyinimi lelimena yemīyagedadiminimi ābilu፡፡ inidezīhu tameseginu zenidi le’inanite geranati፡፡

[37] ālahini šigawochwami demochwami fets’imo āyiderisewimi፡፡ gini ke’inanite yehonewi firacha yiderisewali፡፡ inidezīhu ālahini bemerachihu layi litakebiruti le’inanite gerati፡፡ bego šerīwochinimi ābisiri፡፡

[38] ālahi ke’inezīya kamenuti layi yikelakelilachewali፡፡ ālahi kedatenyani wiletabīsini hulu āyiwedimi፡፡

[39] le’inezīya lemīgedeluti (mi’imenani) inerisu yetebedelu bemeẖonachewi (megadeli) tefek’edelachewi፡፡ ālahimi inerisuni bemeridati layi be’irigit’i chayi newi፡፡

[40] le’inezīya «gētachini ālahi newi» kemaletachewi besitek’eri yale āgibabi ke’āgerachewi yetebareru lehonuti (tefek’ede)፡፡ ālahi sewochini kefīlachewini bekefīlu megefiteru balinebere noro gedamati፣ bētekirisitīyanochimi፣ mikurabochimi bewisit’achewi ye’ālahi simi bebizati yemīwesabachewi mesigīdochimi፤ beteferesu neberi፡፡ ālahimi hayimanotuni yemīredawini sewi be’irigit’i yiredawali፡፡ ālahi biritu āshenafī newina፡፡

[41] (inerisumi) inezīya bemidiri layi binasimechachewi solatini inidemīgeba yemīyasitekakilu፣ zekanimi yemīset’u፣ bedegi negerimi yemīyazizu፣ kemet’ifo negerimi yemīkelekilu nachewi፡፡ yenegerochumi hulu mech’eresha wede ālahi newi፡፡

[42] bīyasitebabiluhimi ke’inesu befīti yenuḥi ḥizibochi ‘adina semudimi be’irigit’i āsitebabilewali፡፡

[43] ye’ībirahīmimi ḥizibochi yelut’imi ḥizibochi (āsitebabilewali)፡፡

[44] yemediyenimi sewochi (āsitebabilewali)፡፡ musami tesitebabilwali፡፡ lekeḥadīwochumi gīzē set’eḫwachewi፡፡ kezīyami yazichewi፡፡ t’ilachayēmi inidēti nebere

[45] keketemami iriswa bedelenya hona yat’efanatina iriswa bet’arīyawochwa layi wedak’ī yehonechiwi bizu nati፡፡ keterak’otechimi yewiha gudigwadi ketegenebami ḥinit͟s’a (yat’efanewi bizu newi)፡፡

[46] le’inerisumi be’inerisu yemīyawik’ubachewi libochi weyimi be’inerisu yemīsemubachewi jorochi yinorwachewi zenidi bemidiri layi āyihēdumini ineho ‘ayinochi āyitawerumi gini inezīya bederetochi wisit’i yaluti libochi yitaweralu፡፡

[47] ālahimi k’et’erowini befits’umi yemayit’isi sīhoni bek’it’ati yachakuluhali፡፡ igētahimi zenidi ānidu k’eni kemitik’ot’iruti (k’eni) inide shīḥi ‘ameti newi፡፡

[48] keketema iriswa bedayi hona le’iriswa gīzē yeset’eḫwatina kezīyami yeyazikwati bizu nati፡፡ memeleshami wedenē bicha newi፡፡

[49] «inanite sewochi hoyi! inē le’inanite gilits’i āsit’enik’ak’ī bicha nenyi» belachewi፡፡

[50] inezīyami yamenu melikami širawochinimi yešeru le’inerisu mihiretina yamare sīsayi ālachewi፡፡

[51] inezīyami yemīyamelit’u mesilwachewi te‘amiratochachinini bemenik’efi yetegu inesu ye’isati gwadochi nachewi፡፡

[52] kemelikitenyana kenebīyimi ke’ānite befīti ānidinimi ālakinimi banebebe (ina zimi bale) gīzē seyit’ani benibabu layi (mat’imemīyani k’ali) yemīt’ili bīhoni iniji፡፡ wedīyawimi ālahi seyit’ani yemīt’ilewini yasiwegidali፡፡ kezīyami ālahi ānik’ets’ochuni yat’enekirali፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[53] seyit’ani yemīt’ilewini negeri le’inezīya belibochachewi wisit’i beshita lalebachewi libochachewimi derek’ochi lehonuti fetena līyaderigi (yit’ilali)፡፡ bedayochimi ke’iwineti berak’e ch’ik’ich’ik’i wisit’i nachewi፡፡

[54] inezīyami ‘iwik’etini yeteset’uti irisu (k’uri’ani) kegētahi yeẖone iwineti meẖonuni inidīyawik’una be’irisu inidīyaminu libochachewimi le’irisu inidīreku (yat’enekirali)፡፡ ālahimi inezīyani yamenutini wede k’et’itenyawi menigedi be’irigit’i merī newi፡፡

[55] inezīya yekaduti sewochi se‘atītu bedinigeti isikemitimet’abachewi weyimi (kedegi negeri) mekani yehonewi k’eni k’it’ati isikemīmet’abachewi diresi ke’irisu (kek’uri’ani) bemet’erat’eri wisit’i kemehoni āyiwegedumi፡፡

[56] bezīya k’eni nigišinawi ye’ālahi bicha newi፡፡ bemekakelachewi yiferidali፡፡ inezīyami yamenuti melikami širawochinimi yešeruti bemedesecha genetochi wisit’i nachewi፡፡

[57] inezīyami yekaduti be’ānik’ets’ochachinimi yasitebabeluti inezīya le’inerisu āwaraji k’it’ati ālachewi፡፡

[58] inezīyami be’ālahi hayimanoti yetesededu kezīyami yetegedelu weyimi yemotu ālahi melikamini sīsayi be’irigit’i yiset’achewali፡፡ ālahimi irisu kesech’īwochi hulu belach’i newi፡፡

[59] yemīwedutini megibīya (genetini) be’irigit’i yagebachewali፡፡ ālahimi be’irigit’i ‘āwak’ī tagashi newi፡፡

[60] (negeru) yihi newi፡፡ be’isu betebedelebetimi bit’ē yetebek’ele sewi kezīyami be’irisu layi gifi yetewalebeti ālahi be’irigit’i yiredawali፡፡ ālahi yik’iri bayi meḥarī newina፡፡

[61] yihi ālahi lēlītini bek’eni wisit’i yemīyasigeba k’eninimi belēlīti wisit’i yemīyasigeba (chayi) ālahimi semī temelikachi bemehonu newi፡፡

[62] yihi ālahi irisu iwineti bemehonu ke’irisumi lēla yemīgigezuti negeri irisu fits’umi wisheti bemehonu ālahimi irisu yehulu belayi talak’i bemeẖonu newi፡፡

[63] ālahi kesemayi wihani mawiredunina midiri yemitilemelimi meẖonwani ātayimini ālahi ruḫiruḫi wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡

[64] besemayati wisit’i yalewina bemidiri wisit’i yalewi hulu yerisu bicha newi፡፡ ālahimi irisu tebik’ak’īwi misigunu newi፡፡

[65] ālahi bemidiri wisit’i yaleni hulu le’inanite yegeralachihu፣ merikebochinimi bebaḥiri wisit’i befek’adu yemīnishalelu sīẖonu (yegeralachihu) meẖonuni፣ semayinimi befek’adu kaliẖone bemidiri layi inidatiwedik’i yemīyizati meẖonuni ālayehimini ālahi lesewochi be’irigit’i ruḫiruḫi āzanyi newi፡፡

[66] irisumi ya ḥiyawi yaderegachihu newi፡፡ kezīyami yigedilachiḫwali፡፡ kezīyami ḥiyawi yaderigachiḫwali፡፡ sewi be’irigit’i bet’ami keḥadī newi፡፡

[67] leyeḥizibu hulu inesu yemīšerubeti yeẖoneni širi‘ate hayimanoti ādirigenali፡፡ silezīhi benegeru āyikerakeruhi፡፡ wede gētahi menigedimi t’ira፡፡ ānite be’irigit’i bek’inu menigedi layi nehina፡፡

[68] bīkerakeruhimi «ālahi yemitiserutini hulu ‘āwak’ī newi» belachewi፡፡

[69] ālahi betiniša’ē k’eni bezīya be’irisu tileyayubeti beneberachihuti hulu bemekakelachihu yiferidali፡፡

[70] ālahi besemayina bemidiri wisit’i yaleni hulu be’irigit’i yemīyawik’i meẖonuni ātawik’imini yihi bemets’iḥāfi wisit’i (yetemezegebe) newi፡፡ yihi be’ālahi layi geri newi፡፡

[71] ke’ālahi lēlami be’irisu masirejani yalaweredebetini le’inerisumi be’irisu ‘iwik’eti yelēlachewini negeri yigigezalu፡፡ lebadayochimi minimi redati yelachewimi፡፡

[72] ānik’ets’ochachinimi yetebiraru ẖonewi be’inesu layi bemīnebebu gīzē be’inezīya bekaduti sewochi fītochi layi t’ilachani tawik’alehi፡፡ be’inezīya be’inesu layi ānik’ets’ochachinini bemīyanebuti layi beḫayili līzelilubachewi yik’arebalu፡፡ «kezīhi yilik’i yekefani negeri linigerachihuni» belachewi፡፡ «(irisumi) isati nati፡፡ ālahi le’inezīya lekaduti sewochi k’et’irwatali፡፡ mini tikefami memelesha!»

[73] inanite sewochi hoyi! āsidenak’ī misalē tegelets’elachihu፡፡ le’irisumi ādimit’uti፡፡ inezīya ke’ālahi lēla yemitigigezwachewi (t’a‘otati) zinibini fets’imo āyifet’irumi፡፡ irisuni (lemefit’eri) bīsebesebumi inikwani (āyichilumi)፡፡ ānidachinimi negeri zinibu bīnet’ik’achewi ke’irisu āyasit’ilutimi፡፡ felagīwimi tefelagīwimi dekemu፡፡

[74] ālahini tegebī kibiruni ālakeberutimi፡፡ ālahi bet’ami ḫayali āshenafī newi፡፡

[75] ālahi kemela’ikiti wisit’i melikitenyochini yimerit’ali፡፡ kesewochimi (inidezīhu)፤ ālahi semī temelikachi newi፡፡

[76] besitefītachewi yaleni besiteḫwalachewimi yaleni hulu yawik’ali፡፡ wede ālahimi negerochi hulu yimelesalu፡፡

[77] inanite yamenachihu sewochi hoyi! (besigidetachihu) āgonibisu፣ beginibarachihumi tedefu፣ gētachihunimi tegezu፣ begonimi negeri širu፣ litidinu yikejelilachiḫwalina፡፡

[78] be’ālahimi hayimanoti tegebīwini tigili tagelu፡፡ irisu merit’wachiḫwali፡፡ benanitemi layi behayimanotu wisit’i minimi chigiri āladeregebachihumi፡፡ ye’ābatachihuni ye’ībirahīmini hayimanoti teketelu፡፡ irisu kezīhi befīti musilīmochi bilo seyimwachiḫwali፡፡ bezīhimi (k’uri’ani)፤ melikitenyawi be’inanite layi mesikarī inidīhoni inanitemi besewochu layi mesikarīwochi iniditiẖonu (musilīmochi bilo seyimwachiḫwali)፡፡ solatinimi āsitekakilachihu sigedu፣ zekanimi sit’u፣ be’ālahimi tet’ebek’u፣ irisu redatachihu newi፡፡ (irisu) mini yamiri t’ebak’ī! mini yamirimi redati

አል-ሙእሚኑን

Surah 23

[1] mi’iminani filagotachewini hulu be’irigit’i āgenyu (danu)፡፡

[2] inezīya inerisu besigidetachewi wisit’i (ālahini) ferīwochi፡፡

[3] inezīyami inerisu kewidik’i nigigiri rak’īwochi፡፡

[4] inezīyami inerisu zekani sech’iwochi፡፡

[5] inezīyami inerisu bilitochachewini t’ebak’īwochi yehonuti (āgenyu)፡፡

[6] bemīsitochachewi weyimi ijochachewi beyazwachewi (barīyawochi) layi sīk’eri፡፡ inerisu (benezīhi) yemayiwek’esu nachewina፡፡

[7] kezīhimi wedīya yefelegu sewochi inezīya inerisu weseni ālafīwochi nachewi፡፡

[8] inezīyami inerisu le’āderawochachewina lek’ali kīdanachewi t’ebak’īwochi፡፡

[9] inezīyami inesu besigidetochachewi layi yemīt’ebabek’u yeẖenuti (āgenyu)፡፡

[10] inezīya werashochu inerisu nachewi፡፡

[11] inezīya fīridewisini (la‘ilayi genetini)፤ yemīwerisu nachewi፡፡ inerisu be’iriswa wisit’i zewitarīwochi nachewi፡፡

[12] be’irigit’imi sewini kenet’ere ch’ik’a fet’erinewi፡፡

[13] kezīyami betet’ebek’e merigīya wisit’i yefitiweti t’ebita ādereginewi፡፡

[14] kezīyami t’ebitawani (be’āriba k’eni) yerega demi ādirigeni fet’erini፡፡ yeregawinimi demi k’urach’i šiga ādirigeni fet’erini፡፡ k’urach’wanimi šiga āt’initochi ādirigeni fet’erini፡፡ āt’initochunimi šigani ālebesinachewi፡፡ kezīyami (nefisini bemezirati) lēla fit’iretini ādirigeni āsigenyenewi፡፡ kese‘alīwochimi hulu belach’i yehonewi ālahi lak’e፡፡

[15] kezīyami inanite kezīhi beḫwala be’irigit’i mwachochi nachihu፡፡

[16] kezīyami inanite betiniša’ē k’eni tik’esek’esalachihu፡፡

[17] be’irigit’imi kebelayachihu sebatini semayati fet’erini፡፡ kefit’iretochumi zenigīwochi āyidelenimi፡፡

[18] kesemayimi wihani beliki āweredini፡፡ bemidirimi wisit’i āsik’emet’inewi፡፡ inyami irisuni bemasiwegedi layi be’irigit’i chayochi neni፡፡

[19] be’irisumi kezemibabawochina keweyinochi yeẖonuni ātikilitochi le’inanite āsigenyenilachihu፡፡ bewisit’wa le’inanite bizu firafirēwochi ālwachihu፡፡ ke’iriswami tibelalachihu፡፡

[20] kesīna terarami yemitiwet’ani zafi bek’ibatina lebeyiwochimi mebaya bemīẖoni (zeyiti) tek’elak’ila yemitibek’ilini (āsigenyenilachihu)፡፡

[21] le’inanitemi begimeli፣ bekebiti፣ befiyelina bebegi megemigemīya ālilachihu፡፡ behodochiwa wisit’i kalewi (weteti) inat’et’achiḫwaleni፡፡ le’inanitemi be’iriswa bizu t’ik’imochi ālwachihu፡፡ ke’iriswami tibelalachihu፡፡

[22] be’iriswami layi bemerikebimi layi tich’analachihu፡፡

[23] nuḥinimi wede ḥizibochu be’irigit’i lakinewi፡፡ wedīyawimi «ḥizibochē hoyi! ālahini tegezu፡፡ ke’irisu lēla minimi āmilaki yelachihumi፡፡ ātit’enek’ek’umini» ālachewi፡፡

[24] keḥizibochumi inezīya talalak’ochu sewochi ālu «yihi bit’ēyachihu sewi iniji lēla āyidelemi፡፡ be’inanite layi mebilet’ini yifeligali፡፡ ālahimi besha noro mela’ikitini bawerede neberi፡፡ yihininimi (yemīlewini) bemejemerīyawochu ābatochachini ālisemanimi፡፡

[25] «irisu be’irisu ‘ibideti yalebeti sewi iniji lēla āyidelemi፡፡ be’irisumi isike gīzē (motu) diresi tet’ebabek’u» (ālu)፡፡

[26] (nuḥimi) «gētayē hoyi! basitebabelunyi mikiniyati iridanyi» āle፡፡

[27] wederisumi (inidīhi sinili) lakini «betemelikachinetachinina beti’izazachinimi tanikwani šira bemet’ana itonu befelek’e gīzē bewisit’wa kehulumi huleti ‘ayinetochini bētesebochihinimi kenesu (t’efī bemeẖoni) k’ali yalefebeti bicha sīk’eri፤ āgiba፡፡ be’inezīyami bebedeluti sewochi negeri ātanegagirenyi፡፡ inesu teset’amīwochi nechewina፡፡

[28] ānitemi ābirewihi kaluti gari betanikwayitu layi betedeladeliki gīzē «misigana lezīya kebedelenyochi ḥizibochi ladaneni ālahi yigebawi» beli፡፡

[29] belimi «gētayē hoyi! biruki yeẖoneni mawiredi āwiridenyi፡፡ ānitemi ke’āwirajochi hulu belach’i nehi፡፡»

[30] bezīhi wisit’i (lekehalīnetachini) miliketochi ālilubeti፡፡ ineho! (yenuḥini sewochi) be’irigit’imi fetitanyochi neberini፡፡

[31] kezīyami keḫwalachewi lēlochini yekifile zemeni ḥizibochi āsigenyeni፡፡

[32] bewisit’achewimi ke’inesu yeẖoneni melikitenya ālahini tegezu ke’irisu lēla āmilaki yelachihumi ātit’enek’ek’umini bemaleti lakini፡፡

[33] keḥizibochumi inezīya yekaduti bemech’ereshayitumi k’eni megenanyeti yasitebabeluti bek’iribītumi ḥiyiweti yak’emat’elinachewi talalak’i sewochi «yihi bit’ēyachihu sewi inijī lēla āyidelemi፡፡ kerisu kemitibeluti migibi yibelali፡፡ kemitit’et’utimi wiha yit’et’ali» ālu፡፡

[34] «bit’ēyachihumi yeẖoneni sewi bititazezu inanite yani gīzē be’irigit’i yetemonyachihu nachehu» (ālu)፡፡

[35] «inanite bemotachihuna ‘āferina āt’initochimi beẖonachihu gīzē inanite (kemek’abiri) tiwet’alachihu bemaleti yasiferarachiḫwalini

[36] «ya yemitisiferarubeti negeri rak’e፤ bet’ami rak’e፡፡

[37] «iriswa (ḥiyiweti) k’iribītu ḥiyiwetachini inijī lēla āyidelechimi፡፡ inimotaleni፤ (lijochachini silemīteku) ḥiyawimi iniẖonaleni፡፡ inyami tek’esik’ashochi āyidelenimi፡፡

[38] «irisu be’ālahi layi wishetini yek’et’efe sewi inijī lēla āyidelemi፡፡ inyami le’irisu āmanyochi āyidelenimi» (ālu)፡፡

[39] (melikitenyawimi) «gētayē hoyi! silasitebabelunyi iridanyi» āle፡፡

[40] (ālahimi) «ket’ik’īti gīzē beḫwala (bet’ifatachewi) be’irigit’i tets’ets’achochi yiẖonalu» ālewi፡፡

[41] wedīyawimi (yet’ifati) ch’uẖetītu be’iwineti yazechachewi፡፡ inide gorifi gibisibashimi ādereginachewi፡፡ lebedelenyochi ḥizibochimi (ke’izineti) merak’i tegebachewi፡፡

[42] kezīyami ke’inesu beḫwala lēlochini yekifile zemenati ḥizibochi āsigenyeni፡፡

[43] maninyayitumi ḥizibi gīzēyawani ātik’edimimi፤ āyik’ik’oyumimi፡፡

[44] kezīyami melikitenyochachinini yemīketatelu ẖonewi lakini፡፡ maninyayitunimi ḥizibi melikitenyawa bemet’alati k’ut’iri āsitebabeluti፡፡ kefīlachewinimi bekefīlu (bet’ifati) āsiketateleni፡፡ werēwochimi ādereginachewi፡፡ lemayaminumi ḥizibochi (ke’izinetachini) merak’i tegebachewi፡፡

[45] kezīyami musanina wenidimuni harunini bete‘amiratachinina begilits’i āsireji lakini፡፡

[46] wede feri‘onina wede ch’ifirochu (lakinachewi)፡፡ korumi፡፡ yetenibet’areru ḥizibochimi neberu፡፡

[47] «bit’ēyachinimi leẖonu huleti sewochi ḥizibochachewi le’inya tegezhīwochi ẖonewi salu inaminaleni» ālu፡፡

[48] āsitebabeluwachewimi፡፡ ket’efīwochumi ẖonu፡፡

[49] musanimi (negedochu) yimimeru zenidi mets’iḥāfini be’irigit’i set’enewi፡፡

[50] yemeriyemini lijina inatunimi te‘amiri ādereginachewi፡፡ yemedeladelina yeminich’i balebēti wede ẖonechi kefitenya sifirami āsit’eganachewi፡፡

[51] inanite melikitenyochi hoyi! ketefek’eduti migibochi bilu፡፡ bego širanimi širu፡፡ inē yemitešerutini hulu ‘āwak’ī nenyi፡፡

[52] yihichimi (be’ānidi āmilaki yemameni ḥigigati) ānidi menigedi sitiẖoni hayimanotachihu nati፡፡ inēmi gētachihu nenyina firunyi፡፡

[53] (kezīya teketayochachewi) yehayimanoti negerachewinimi bemekakelachewi kifilifilochi ādirigewi k’oraret’u፡፡ ḥizibi hulu inerisu zenidi balewi hayimanoti tedesachochi nachewi፡፡

[54] isike gīzēyachewimi diresi bet’imimetachewi wisit’i tewachewi፡፡

[55] kegenizebina kelijochi be’irisu yeminich’emirilachewini yasibaluni

[56] bebego negerochi yeminichakolilachewi meẖonini (yasibaluni) āyidelemi፤ (lemazenigati meẖonuni) āyawik’umi፡፡

[57] inezīya inerisu gētachewini kemefirati yetenesa tech’enak’īwochi yeẖonuti፡፡

[58] inezīyami inerisu begētachewi te‘amiratochi kemīyaminuti፡፡

[59] inezīyami inerisu begētachewi (t’a‘otini) yemayagaruti፡፡

[60] inezīyami yemīset’utini negeri inerisu wede gētachewi temelashochi meẖonachewini libochachewi yemīferu ẖonewi yemīset’uti፡፡

[61] inezīya bemelikami širawochi yit’adefalu፡፡ inesumi leriswa k’edamīwochi nachewi፡፡

[62] maninyayitunimi nefisi chilotawani inijī ānasigedidatimi፡፡ inyami zenidi be’iwineti yemīnageri mets’iḥāfi ālile፡፡ inerisumi āyibedelumi፡፡

[63] be’iwinetu (keḥadīwochi) libochachewi kezīya (mets’iḥāfi) bezinigatē wisit’i nachewi፡፡ le’inesumi kezīhi lēla inesu leriswa šerīwochiwa yeẖonu (met’ifo) širawochi ālwachewi፡፡

[64] k’imit’ilochachewinimi bek’it’ati beyazinachewi gīzē wedīyawinu inerisu yiwetewitalu፡፡

[65] zarē ātiwetiwitu፤ inanite ke’inya zenidi ātiredumi፡፡

[66] ānik’ets’ochu be’inanite layi be’irigit’i yinebebulachihu neberi፡፡ beterekezochachihumi layi wede ḫwalachihu timelesu neberachihu፡፡

[67] be’irisu (bekililu bēti) kuruwochi lēlīti tech’awachochi (k’uri’aninimi) yemititewi ẖonachihu (timelesu neberachihu yibalalu)፡፡

[68] (yek’uri’anini) nigigirunimi āyasitenetinumini weyisi lemejemerīyawochu ābatochachewi yalimet’a negeri met’abachewini

[69] weyisi melikitenyachewini ālawek’umini silezīhi inerisu le’irisu keḥadīwochi nachewini

[70] weyisi be’irisu ‘ibideti ālebeti yilaluni āyidelemi፡፡ iwinetini yizo met’alachewi፡፡ ābizanyochachewimi iwinetini t’eyiwochi nachewi፡፡

[71] ālahimi zinibalēwochachewini beteketele noro semayatina midiri bewisit’achewimi yalewi hulu be’irigit’i betebelashe neberi፡፡ yilik’unimi kibirachewi yalebetini k’uri’ani āmet’anilachewi፡፡ inerisumi kekibirachewi zenigīwochi nachewi፡፡

[72] weyisi gibirini tit’eyik’achewalehini yegētahimi chirota belach’i newi፡፡ irisumi kesech’īwochi hulu belach’i newi፡፡

[73] ānitemi wede k’et’itenyawi menigedi be’irigit’i tit’erachewalehi፡፡

[74] inezīyami bemech’ereshayitu ‘alemi yemayaminuti ketikikilenyawi menigedi tezenibayochi nachewi፡፡

[75] bazeninilachewina kegudatimi be’inerisu yalewini banesanilachewi noro bet’imetachewi wisit’i yemīwalilu ẖonewi yizewetiru neberi፡፡

[76] be’irigit’imi bek’it’ati yazinachewi፡፡ tadīya legētachewi ālitenanesumi፡፡ āyiwadek’umimi፡፡

[77] be’inesumi layi yebiritu k’it’ati balebēti yeẖone dejafini bekefetinibachewi gīzē inerisu yani gīzē be’irisu tesifa k’orach’ochi nachewi፡፡

[78] irisumi ya mesimīyawochinina mayawochini libochinimi le’inanite yefet’erelachihu newi፡፡ t’ik’ītini iniji ātameseginumi፡፡

[79] irisumi ya bemidiri wisit’i yebetenachihu newi፡፡ wederisumi tisebesebalachihu፡፡

[80] irisumi ya ḥiyawi yemīyaderigi yemīgedilimi newi፡፡ yelēlītina yek’eni metekakatimi ye’irisu newi፡፡ ātawik’umini

[81] yilik’unimi (yemeka keḥadīwochi) yefītenyochu ḥizibochi inidaluti bit’ē ālu፡፡

[82] «bemotinina ‘āferina āt’initochi beẖoni gīzē inya tek’esik’ashochi neni» ālu፡፡

[83] «yihinini inyami ke’inya befītimi yeneberuti ābatochachini be’irigit’i tek’et’irenali፡፡ yihi yemejemerīyawochu sewochi teretochi inijī lēla āyidelemi» (ālu)፡፡

[84] «midirina bewisit’iwa yalewi hulu yemani newi yemitawik’u bitiẖonu (nigerunyi)» belachewi፡፡

[85] «be’irigit’i ye’ālahi newi» yiluhali፡፡ «tadīya ātigesets’umini» belachewi፡፡

[86] «yesebatu semayati gētana yetalak’u ‘ārishi gēta mani newi» belachewi፡፡

[87] «be’irigit’i ālahi newi» yiluhali፡፡ «inigidīya ātiferutimini» belachewi፡፡

[88] «yenegeru hulu gizati be’iju yeẖone irisu yemīt’ebik’i be’irisu layi yemayit’ebek’i mani newi yemitawik’u inideẖonachihu (melisulinyi)» belachewi፡፡

[89] «be’irigit’i ālahi newi» yiluhali፡፡ «tadīya inidēti titalelalachihu» belachewi፡፡

[90] yilik’unimi iwinetini āmet’anilachewi፡፡ inerisumi (bemekadachewi) wishetamochi nachewi፡፡

[91] ālahi minimi lijini āliyazemi (āliweledemi)፡፡ ke’irisumi gari ānidimi āmilaki yelemi፡፡ yani gīzē (lēla āmilaki benebere) āmilaki hulu befet’erewi negeri beteleye neberi፡፡ kefīlachewimi bekefīlu leyi belak’e neberi፡፡ ālahi kemīmet’inuti hulu t’era፡፡

[92] ruk’unina k’iribunimi hulu ‘āwak’ī newi፡፡ (be’irisu) kemīyagarutimi hulu kefi āle፡፡

[93] (muḥāmedi hoyi!) beli «gētayē hoyi! yemīyasiferarubetini (k’it’ati) bitasayenyi፡፡

[94] «gētayē hoyi! bebedelenyochi ḥizibochi wisit’i ātadirigenyi፡፡»

[95] inyami yeminasiferarachewini negeri linasayihi be’irigit’i chayochi neni፡፡

[96] bezīyachi irisiwa melikami beẖonechiwi (t’ebayi) met’ifoyituni negeri gefitiri፡፡ inya yemīlutini hulu ‘āwak’īwochi neni፡፡

[97] belimi «gētayē ho! keseyit’anati gutitegotawochi be’ānite it’ebek’alehu፡፡

[98] «banitemi gētayē hoyi! (benegerochē) wede’inē kemet’adachewi it’ebek’alehu፡፡»

[99] ānidachewinimi moti bemet’abeti gīzē inidīhi yilali «gētayē hoyi! (wede midire ‘alemi) melisunyi፡፡

[100] «betewikuti negeri begoni šira lišera ikejilalehuna፡፡» (yihini kemaleti) yikelikeli፡፡ irisiwa irisu tenagarīwa yeẖonechi kenitu k’ali nati፡፡ kesitefītachewimi isikemīk’esek’esubeti k’eni diresi girido ālile፡፡

[101] bek’enidumi betenefa gīzē bezīya k’eni bemekakelachewi zimidina yelemi፡፡ āyit’eyayek’umimi፡፡

[102] mīzanochumi yekebeduleti sewi inezīya inerisu filagotachewini yagenyu nachewi፡፡

[103] mīzanochumi yek’elelubeti sewi inezīya inerisu nefisochachewini yakeseru nachewi፡፡ begehānemi wisit’i zemewitarīwochi nachewi፡፡

[104] fītochachewini isati tigerifuchewalechi፡፡ inerisumi be’iriswa wisit’i keniferochachewi yetekomateru nachewi፡፡

[105] «ānik’ets’ochē be’inanite layi yemīnebebulachihuna be’inerisu yemitasitebabilu ālineberachihumini» (yibalalu)፡፡

[106] yilalu «gētachini hoyi! be’inya layi menat’īnetachini āshenefechini፡፡ t’emamawochimi ḥizibochi neberini፡፡

[107] «gētachini hoyi! ke’iriswa āwit’ani፡፡ (wede kihideti) binimelesimi inya bedeyochi neni፡፡»

[108] (ālahimi) «weradochi ẖonachihu bewisit’iwa irigu፡፡ ātanagirunyimi» yilachewali፡፡

[109] ineho kebarochē «gētachini hoyi! āminenalina mareni፡፡ izenilinimi ānitemi ke’āzanyochi hulu yibelit’i āzanyi nehi» yemīlu kifilochi neberu፡፡

[110] inēnimi mawisatini isikasireswachihu diresimi malagech’a ādirigachihu yazachiḫwachewi፡፡ be’inerisumi yemitisik’u neberachihu፡፡

[111] inē zarē beti‘igisitachewi mikiniyati inesu filagotachewini yemīyagenyuti inerisu bicha bemeẖoni menedaḫwachewi፤ (yilachewali)፡፡

[112] «bemidiri wisit’i ke‘ametati k’ut’iri sinitini k’oyachihu» yilachewali፡፡

[113] «ānidi k’enini weyimi kefīli k’enini k’oyeni፡፡ k’ot’arīwochunimi t’eyik’i» yilalu፡፡

[114] «inanite (yek’oyachihutini met’eni) yemitawik’u bitiẖonu noro (be’isati wisit’i bemitik’oyuti ānit͟s’ari) t’ik’ītini gīzē inijī ālik’oyachihumi» yilachewali፡፡

[115] «yefet’erinachihu lekenitu meẖonuni inanitemi wedenya yematimelesu meẖonachihuni t’eret’erachihuni» (lekenitu yefet’erinachihu meselachihuni)

[116] ye’iwinetumi nigusi ālahi kefitenyaneti tegebawi፡፡ ke’irisu lēla āmilaki yelemi፡፡ yemīyamirewi ‘ārishi gēta newi፡፡

[117] ke’ālahimi gari lēlani āmilaki le’irisu be’irisu masireja yelēlewini yemīgeza sewi mirimerawi igētawi zenidi bicha newi፡፡ ineho keḥadīwochi āyidinumi፡፡

[118] belimi «gētayē hoyi mari፤ izenimi፡፡ ānitemi ke’āzanyochi hulu belach’i nehi፡፡»

አን-ኑር

Surah 24

[1] (yihichi) yaweredinatina yedenegeginati mi‘irafi nati፡፡ be’iriswami wisit’i tigeset͟s’u zenidi gilits’ochini ānik’ets’ochi āwiridenali፡፡

[2] zimutenyayituna zimutenyawi kehuletu iyanidanidachewini (yalagebu inideẖonu) meto girifatini girefuwachewi፤ be’inerisumi be’ālahi firidi riḫiraḫē ātiyazachihu፡፡ be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yemitaminu inideẖonachihu (ātiraru)፡፡ k’it’atachewinimi kemi’iminani ch’ifirochi yigenyubeti፡፡

[3] zimutenyawi zimutenyayituni weyimi āgarīyituni inijī āyagebami፡፡ zimutenyayitunimi zimutenya weyimi āgarī inijī āyagebatimi፡፡ yihimi bemi’iminani layi tekelikilwali፡፡

[4] inezīyami t’ibik’ochini sētochi (bezimuti) yemīsedibu kezīyami āratini misikirochi yalamet’u semanīyani girifati girefwachewi፡፡ ke’inerisumi misikirinetini huligīzē ātik’ebelu inezīyami inesu āmets’enyochi nachewi፡፡

[5] inezīya kezīhi beḫwala yetets’ets’etuna širachewini yasameru sīk’eru፡፡ ālahi bet’ami meḥarī āzanyi newina፡፡

[6] inezīyami mīsitochachewini (bezimuti) yemīsedibu le’inesumi kenefisochachewi besitek’eri misikirochi yelēlwachewi yeẖonu ye’ānidachewi misikirineti irisu kewinetenyochi lemeẖonu be’ālahi simi ārati gīzē milo memesikeri newi፡፡

[7] āmisitenyayitumi kewishetamochi bīẖoni be’irisu layi ye’ālahi irigimani yinuribeti (bilo memesikeri) newi፡፡

[8] irisumi kewishetamochi newi bila ārati gīzē memesikerochini be’ālahi simi memesikeriwa ke’irisiwa layi k’it’atini yigefetirilatali፡፡

[9] āmisitenyayitumi irisu kewinetenyochi bīẖoni be’irisiwa layi ye’ālahi k’ut’a yinuribati (bila memesikeriwa) newi፡፡

[10] be’inanitemi layi ye’ālahi chirotana izinetu balinebere ālahimi ts’ets’etini tek’ebayi t’ibebenya baliẖone noro (wishetamuni yigelits’ewi neberi)፡፡

[11] inezīya met’ifoni wisheti yamet’u kenanitewi yeẖonu ch’ifirochi nachewi፡፡ le’inanite kifu negeri newi bilachihu ātasibuti፡፡ be’iwinetu irisu le’inanite melikami negeri newi፡፡ ke’inerisu (kech’ifirochu) leyanidanidu sewi keḫāt’ī’āti yešerawi šira waga ālewi፡፡ yami ke’inesu tilik’uni ḫāt’ī’āti yeteshekemewi le’irisu kebadi k’it’ati ālewi፡፡

[12] (wishetuni) besemachihuti gīzē mi’iminanina mi’iminati begosochachewi lemini degini negeri ālit’eret’erumi leminisi yihi gilits’i wisheti newi ālalumi

[13] be’irisu layi lemini āratini misikirochi ālamet’umi misikirochunimi kalamet’u inezīya ālahi zenidi wishetamochu inesu nachewi፡፡

[14] bek’iribītumi bemech’ereshayitumi ‘alemi be’inanite layi ye’ālahi chirotana izinetu balinebere noro bewisit’u begebachihubeti werē mikiniyati talak’i k’it’ati be’irigit’i bederesebachihu neberi፡፡

[15] bemilasochachihu bemitik’ibebaluti gīzē le’inanitemi be’irisu ‘iwik’eti belēlachihu negeri be’āfochachihu betenagerachihuna irisu ālahi zenidi kebadi ḫāt’ī’āti ẖono sale k’elali ādirigachihu basebachihuti gīzē (kebadi k’it’ati benekachihu neberi)፡፡

[16] besemachihutimi gīzē bezīhi lininageri le’inya āyigebanimi፡፡ t’irati yigebahi፡፡ yihi kebadi k’it’ifeti newi፤ ātilumi neberini

[17] mi’imenani inideẖonachihu wede bit’ēwi befit͟s’umi inidatimelesu ālahi yigesits’achiḫwali፡፡

[18] le’inanitemi ālahi ānik’ets’ochini yigelits’ilachiḫwali፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[19] inezīya be’inezīya bamenuti sewochi wisit’i met’ifo werē iniditisifafa yemīwedu le’inesu bek’iribītumi bemech’ereshayitumi ‘alemi āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡ ālahimi yawik’ali inanite gini ātawik’umi፡፡

[20] be’inanitemi layi ye’ālahi chirotawina izinetu balinebere ālahimi ruḫiruḫina āzanyi baliẖone noro (tolo bat’efachihu neberi)፡፡

[21] inanite yamenachihu hoyi! yeseyit’anini irimijawochi ātiketelu፡፡ yeseyit’aninimi irimijawochi yemīketeli sewi (ḫāt’ī’ātini teshekeme)፡፡ irisu bemet’ifona bemīt’ela negeri yazalina፡፡ be’inanitemi layi ye’ālahi chirotana izinetu balinebere noro kenanite ānidimi fets’imo balit’era neberi፡፡ gini ālahi yemīshawini sewi yat’erali፡፡ ālahimi semī ‘āwak’ī newi፡፡

[22] ke’inanitemi yechirotana yekibireti balebētochi yeẖonuti lek’iribi zemedochina lediẖochi be’ālahimi menigedi letesededu sewochi layiset’u āyimalu፡፡ yik’iritami yadirigu፡፡ (t’ifatenyochuni) yilefumi፡፡ ālahi le’inanite līmiri ātiwedumini ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡

[23] inezīya t’ibik’ochuni kezimuti zenigīwochuni mi’iminati yemīsedibu፤ bek’iribītumi bemech’ereshayitumi ‘alemi teregemu፡፡ le’inerisumi talak’i k’it’ati ālachewi፡፡

[24] be’inesu layi milasochachewi፣ ijochachewina igirochachewimi yišeruti beneberuti negeri bemīmesekirubachewi k’eni (kebadi k’it’ati ālachewi)፡፡

[25] bezīya k’eni ālahi iwinetenya wagachewini yimolalachewali፡፡ ālahimi irisu menoru yeteregaget’e (huluni negeri) gelach’i meẖonuni yawik’alu፡፡

[26] met’ifowochu sētochi lemet’ifowochi wenidochi met’ifowochu wenidochimi lemet’ifowochu sētochi yetegebu nachewi፡፡ t’iruwochu sētochimi let’iruwochu wenidochi t’iruwochu wenidochimi let’iruwochu sētochi yemīgebu nachewi፡፡ inezīya (met’ifowochu) kemīluti negeri nits’uḥi yetederegu nachewi፡፡ le’inerisu mihiretina melikami sīsayi ālachewi፡፡

[27] inanite yamenachihu hoyi! isikemitasifek’iduna bebalebētochwa layi selamitani isikemitak’eribu diresi kebētochachihu lēla yeẖonuni bētochi ātigibu፡፡ yihi le’inanite melikami newi፡፡ inanite tigenezebu zenidi (bezīhi tazezachihu)፡፡

[28] bewisit’wami ānidinimi sewi batagenyu le’inanite isikemīfek’edilachihu diresi ātigibwati፡፡ le’inanite temelesu bitibalumi temelesu፡፡ irisu le’inanite yeteshale newi፡፡ ālahimi yemitišerutini hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[29] menorīya yaliẖonuni bētochi bewisit’achewi le’inanite t’ik’imi yalachihuni (satasifek’idu) bitigebu be’inanite layi ḫāt’ī’āti yelebachihumi፡፡ ālahimi yemitigelits’utinina yemitidebik’utini hulu yawik’ali፡፡

[30] lemi’imenani nigerachewi፡- ‘ayinochachewini (yalitefek’edeni kemayeti) yikelikilu፤ bilitochachewinimi yit’ebik’u፤ yihi lenesu yeteshale newi፤ ālahi bemīšeruti hulu wisit’i ‘āwak’ī newi፡፡

[31] lemi’iminatimi nigerachewi፡- ‘ayinochachewini yikelikilu፡፡ bilitochachewinimi yit’ebik’u፡፡ gēt’achewinimi ke’iriswa gilits’i keẖonewi besitek’eri āyigilet’u፡፡ gufitawochachewinimi be’ānigetigēwochachewi layi yat’afu፡፡ (yewisit’i) gēt’achewinimi lebalochachewi weyimi le’ābatochachewi weyimi lebalochachewi ābatochi weyimi lewenidochi lijochachewi weyimi lebalochachewi wenidochi lijochi weyimi lewenidimochachewi weyimi lewenidimochachewi wenidochi lijochi weyimi le’ihitochachewi wenidochi lijochi weyimi lesētochachewi weyimi ijochachewi leyazuti (barīya) weyimi kewenidochi lesēti gudayi yelēlachewi leẖonu teketayochi weyimi lenezīya besētochi ḥāfirete gela layi lalawek’u ḥit͟s’anochi kaliẖone besitek’eri āyigilets’u፡፡ kegēt’achewimi yemīshefinuti yitawek’i zenidi be’igirochachewi āyimitu፡፡ mi’imenanochi hoyi! tidinu zenidi hulachihumi wede ālahi (bememelesi) tets’ets’etu፡፡

[32] kenanitemi tidari yelēlachewini āgabu፡፡ kewenidochi barochachihuna kesētochi barochachihumi legabicha bik’u yeẖonutini (āgabu)፡፡ diẖochi bīẖonu ālahi kechirotawi yakebirachewali፡፡ ālahimi sit’otawi sefī ‘āwak’ī newi፡፡

[33] inezīyami yemagibīyani t’at’a yemayagenyu ālahi kechirotawi isikemīyakebirachewi diresi yit’ebek’u፡፡ inezīyanimi ijochachihu kech’ebet’wachewi āgeligayochi (genizebi set’itewi nets’a lemewit’ati) mets’ats’afini yemīfeligutini ke’inesu melikamini negeri bitawik’u tets’ats’afuwachewi፡፡ ke’ālahimi genizebi kezīya keset’achihu sit’wachewi፡፡ sētochi barochachihunimi met’it’ebek’ini bīfeligu yek’iribītuni ḥiyiweti t’ik’imi lemefelegi bilachihu bezimuti layi ātasigediduwachewi፡፡ yemīyasigedidachewimi sewi ālahi kemegededachewi beḫwala (letegededuti) meḥarī āzanyi newi፡፡

[34] wede’inanitemi ābirarī yeẖonuni ānik’ets’ochi ke’inezīya kebefītachihu kalefutimi (misalēwochi ‘ayineti) misalēni let’inik’uk’ochu megesech’animi be’irigit’i āweredini፡፡

[35] ālahi yesemayatina yemidiri ābirī newi፡፡ yebirihanu misalē bewisit’wa mebirati inidalebati (zigi) mesikoti፣ mebiratu bebirich’ik’o wisit’i yeẖone፣ birich’ik’oyitu fit͟s’umi lulawī kokebi yemitimeseli፣ miširak’awīwi mi‘irabawīmi kaliẖonechi ketebarekechi yeweyira zafi zeyitwa isati bayinekawimi inikwa līyabera yemīk’eribi keẖonechi (zeyiti) yemīk’at’eli inide hone (mebirati) newi፡፡ (yihi) bebirihani layi yeẖone birihani newi፡፡ ālahi wede birihanu yemīshawini sewi yimerali፡፡ ālahimi lesewochi misalēwochini yak’eribali፡፡ ālahimi benegeru hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[36] ālahi iniditikeberina simu bewisit’wa inidīwesa bazezewi bētochi wisit’i (āwedisuti)፡፡ bewisit’wa bet’watina bemata le’irisu yat’eralu፡፡

[37] ālahini kemawisatina solatini kemesigedi zekanimi kemesit’eti nigidimi shiyach’imi yemayatalilachewi libochina ‘ayinochi be’irisu yemīgelabet’ubetini k’eni yemīferu yeẖonu sewochi (yat’erutali)፡፡

[38] ālahi yešerutini šira melikamuni līmenedachewi kechirotawimi līch’emerilachewi (yat’erutali)፡፡ ālahimi lemīshawi sewi yale gimiti yiset’ali፡፡

[39] inezīyami yekaduti sewochi širawochachewi (melikamochu) bebereha mēda inidale sīrībidu yet’emawi sewi wiha newi bilo inidemīyasibewi bemet’awimi gīzē minimi negeri ẖono inidemayagenyewi newi፡፡ (keḥadīwi) ālahinimi išerawi zenidi yagenyewali፡፡ mirimerawinimi (k’it’atuni) yimolaletali፡፡ ālahimi mirimerawi fet’ani newi፡፡

[40] weyimi (met’ifo širawochachewini) kebelayu demena yalebeti ma‘ibeli bemīshefenewi t’ilik’i bahiri wisit’i inidalu ch’elemawochi newi፡፡ (inezīya) kefīlachewi kekefīlu belayi diribiribi yeẖonu ch’elemawochi nachewi፡፡ (bezīhichi) yetemokere (sewi) ijuni bawet’a gīzē līyayati āyik’eribimi፡፡ ālahimi le’irisu birihanini yaladeregeleti sewi le’irisu minimi birihani yelewimi፡፡

[41] ālahi besemayatina bemidiri yale hulu berarīwochimi kinifochachewini (be’āyeri layi) yanisafefu ẖonewi le’irisu yemīyat’eru (yemīyawedisu) meẖonachewini ālawek’ihimini hulumi sigidetunina mat’iratuni be’irigit’i ‘āwek’e፡፡ ālahimi yemīšerutini hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[42] yesemayatina yemidirimi gizati ye’ālahi newi፡፡ memeleshami wede ālahi newi፡፡

[43] ālahi demenani yemīneda meẖonuni ālayehimini kezīyami kefīluni kekefīlu yagenanyali፡፡ kezīyami yetederarebe yaderigewali፡፡ zinabunimi kemekakelu yemīwet’a ẖono tayewalehi፡፡ kesemayimi (kedemena) bewisit’wa kaluti garawochi beredoni yaweridali፡፡ be’irisumi yemīshawini sewi (begudati) yinekali፡፡ kemīshawimi sewi layi yimelisewali፡፡ yebilich’itawi birihani ‘ayinochini līwesidi yik’eribali፡፡

[44] ālahi lēlītinina k’enini yagelabit’ali፡፡ bezīhimi lebale wisit’i ‘ayinochi be’irigit’i masireja ālilebeti፡፡

[45] ālahimi tenik’esak’ashini hulu kewiha fet’ere፡፡ ke’inesumi behodu layi yemīẖēdi ālile፡፡ ke’inesumi behuleti igirochi layi yemīẖēdi ālile፡፡ ālahi yemīshawini hulu yifet’irali፡፡ ālahi benegeru hulu layi chayi newina፡፡

[46] ābirarīni ānik’ets’ochi be’irigit’i āweredini፡፡ ālahimi yemīshawini sewi wede k’et’itenya menigedi yimerawali፡፡

[47] be’ālahina bemelikitenyawimi āminenali tazenalimi yilalu፡፡ kezīyami kezīhi beḫwala ke’inesu kefīlu yisheshali፡፡ inezīyami mi’iminani āyidelumi፤

[48] wede ālahina wede melikitenyawimi bemekakelachewi līferidi betet’eru gīzē ke’inesu kefīlu wedīyawinu yisheshalu፡፡

[49] iwinetumi (ḥāk’u) le’inesu bīẖoni wederisu tazazhochi ẖonewi yimet’alu፡፡

[50] belibochachewi wisit’i beshīta āleni weyisi (benebīyinetu) tet’erat’eruni weyisi ālahina melikitenyawi be’inesu layi yemībedilu meẖonini yiferaluni yilik’unimi፤ inezīya inesu bedayochu nachewi፡፡

[51] yemi’iminani k’ali yeneberewi wede ālahina wede melikitenyawi bemekakelachewi līferidi betet’eru gīzē semani፤ tazezinimi maleti bicha newi፡፡ inezīhimi inesu yefelegutini yemīyagenyu nachewi፡፡

[52] ālahinina melikitenyawini yemītazezimi sewi፣ ālahinimi yemīferana yemīt’enek’ek’ewi sewi፤ inezīya inerisu filegotachewini yemīyagenyu nachewi፡፡

[53] (lezemecha) bitazachewimi be’irigit’i līwet’u yet’enekeru meḥalochachewini be’ālahi simi yimilalu፡፡ «ātimalu፤ yetawek’echi (yenifik’ina) metazezi natina፡፡ ālahi bemitišeruti negeri hulu wisit’i ‘āwak’ī newi» belachewi፡፡

[54] «ālahini tegezu፡፡ melikitenyawinimi tazezu፤ bitisheshumi (ātigodutimi)፡፡ be’irisu layi yalebeti yetegededewini madiresi bicha newi፡፡ be’inanitemi layi yalebachihu yetegededachihuti (metazezi) bicha newi፡፡ bititazezutimi timimeralachihu፡፡ bemeli’ikitenyawimi layi gilits’i madiresi inijī lēla yelebetimi» belachewi፡፡

[55] ālahi inezīyani ke’inanite yamenutinina melikami širawochini yešerutini inezīyani ke’inesu befīti yeneberutini inideteka bemidiri leyi be’irigit’i lītekachewi፣ le’inesumi yanini yewededelachewini hayimanotachewini līyadeladililachewi፣ kefirihatachewimi beḫwala ts’et’itani līlewit’ilachewi tesifani k’ali set’itwachewali፡፡ be’inē mininimi yemayagaru ẖonewi yigigezunyali፡፡ kezīyami beḫwala yekade sewi inezīya inerisu āmets’enyochi nachewi፡፡

[56] solatinimi āsitekakilachihu sigedu፡፡ mits’iwatinimi sit’u፡፡ melikitenyawinimi tazezu፡፡ le’inanite lītazenilachihu yikejelalina፡፡

[57] inezīyani yekadutini bemidiri wisit’i yemīyak’itu ādirigehi ātasibi፡፡ menorīyachewimi isati nati፡፡ be’irigit’imi yekefachi memelesha nati፡፡

[58] inanite yamenachihu hoyi! inezīya ijochachihu yech’ebet’wachewi (barochi) inezīyami ke’inanite le’ākala met’eni yalideresuti kegohi sigideti befīti፣ bek’etirimi libisochachihuni bemitawelik’u gīzē kemishiti sigidetimi beḫwala šositi gīzēyati (lemegibati sīfeligu) yasifek’idwachihu፡፡ (inezīhi) le’inanite yeẖonu šositi yeḥāfirete gela megelech’a gīzēyatochi nachewina፡፡ ke’inezīhi beḫwala be’inanitemi be’inerisumi layi (yalefek’adi bemegibati) ḫāt’ī’āti yelemi፡፡ be’inanite layi (lemageligeli) zuwarīwochi nachewina፡፡ kefīlachihu bekefīlu layi zuwarī newi፡፡ inidezīhu ālahi le’inanite ḥigigatini yigelits’ilachiḫwali፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[59] ke’inanitemi ḥit͟s’anatochu āk’ime ādamini bederesu gīzē inezīya ke’inesu befīti yeneberuti (talalak’ochu) inidasifek’edu yasifek’idu፡፡ inidezīhu ālahi le’inanite ānik’ets’ochuni yabirarali፤ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[60] kesētochimi inezīya gabichani yemayifeliguti tek’emach’ochi (balitētochi)፤ begēt’i yetegelet͟s’u sayiẖonu yelayi libisochachewini bīt’ilu be’inesu layi ḫāt’ī’āti yelebachewimi፡፡ gini met’ebek’achewi le’inerisu yeteshale newi፡፡ ālahimi semī ‘āwak’ī newi፡፡

[61] (kesewochi gari bemebilati) be‘iwiri layi ḫāt’ī’āti yelebetimi፡፡ be’ānikasami layi ḫāt’ī’āti yelebetimi፡፡ bebeshitenyami layi ḫāt’ī’āti yelebetimi፡፡ benefisochachihumi layi kebētochachihu weyimi ke’ābatochachihu bētochi weyimi ke’inatochachihu bētochi weyimi kewenidimochachihu bētochi weyimi ke’iḫitochachihu bētochi weyimi ke’āgotochachihu bētochi weyimi ke’ākisitochachihu bētochi weyimi keyeshumochachihu bētochi weyimi keyeshumēwochachihu bētochi weyimi mekifechawochuni keyazachihuti bēti weyimi kewedajachihu bēti (bitibelu) ḫāt’ī’āti yelebachihumi፡፡ tesebisibachihu weyimi teleyayitachihu bitibelu be’inanite layi ḫāt’ī’āti yelebachihumi፡፡ bētochinimi begebachihu gīzē፤ ke’ālahi zenidi yeẖonechini yetebarekechi melikami selamita benefisochachihu layi selami belu፡፡ inidezīhu ālahi ānik’ets’ochini le’inanite yabirarali፡፡ litawik’u yikejelalina፡፡

[62] mi’imenani maleti inezīya be’ālahina bemelikitenyawi yamenuti፤ ke’irisu gari bemīsebesebi gudayi layi beẖonu gīzē isikemīyasifek’idu diresi yemayiẖēduti bicha nachewi፡፡ inezīya yemīyasifek’iduhi inerisu inezīya be’ālahina bemelikitenyawi yemīyaminuti nachewi፡፡ legili gudayachewimi fek’adi bet’eyek’uhi gīzē ke’inesu leshaẖewi sewi fik’edileti፡፡ le’inesumi ālahini miḥiretini leminilachewi ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡

[63] bemekakelachihu yemelikitenyawini t’irī kefīlachihu kefīluni inide met’irati ātadiriguti፡፡ ke’inanite wisit’i inezīyani iyetekelelu bemesilekileki yemīwet’utini ālahi be’irigit’i yawik’achewali፡፡ inezīyami ti‘izazuni yemīt’isu mekera inidatiderisibachewi weyimi āsamamī k’it’ati inidayagenyachewi yit’enik’ek’u፡፡

[64] nik’u! besemayatina bemidiri yalewi hulu ye’ālahi bicha newi፡፡ inanite be’irisu layi yalachihubetini ẖunēta be’irigit’i yawik’ali፡፡ wede’irisu yemīmelesubetini k’enimi (yawik’ali)፡፡ yešerutinimi hulu yinegirachewali፡፡ ālahimi negeruni hulu ‘āwak’ī newi፡፡

አል-ፉርቃን

Surah 25

[1] ya furik’anini bebarīyawi layi le‘alemati āsiferarī yiẖoni zenidi yaweredewi (āmilaki) kibirina t’irati tegebawi፡፡

[2] (irisu) ya yesemayatina yemidiri nigišina ye’irisu bicha yeẖone፣ lijinimi yaliyaze፣ benigišinawimi tegarī yelēlewi፣ negerunimi hulu yefet’erena betikikilimi yazegajewi newi፡፡

[3] (keḥadīwochi) ke’irisumi lēla mininimi yemayifet’iruni፣ inerisumi yemīfet’eruni፣ lenefisochachewimi gudatini lemekelakeli t’ik’iminimi lemamit’ati yemayichiluni motinina ḥiyiwetinimi mek’esik’esinimi yemayichiluni፣ āmalikiti yazu፡፡

[4] inezīyami yekaduti yihi (k’uri’ani muḥāmedi) yek’et’efewi be’irisumi layi lēlochi ḥizibochi yagezuti yeẖone wisheti inijī lēla āyidelemi ālu፡፡ be’irigit’imi bedelinina ibiletini šeru፡፡

[5] ālumi «yemejemerīyawochu sewochi teretochi nati፡፡ āsits’afati፡፡ iriswami be’irisu layi t’watina mata tinebebiletalechi፡፡»

[6] «ya besemayatina bemidiri wisit’i yaleni misit’īri yemīyawik’ewi āweredewi፡፡ irisu meḥarī āzanyi newina» belachewi፡፡

[7] lezīhimi melikitenya migibini yemībela፣ begebeyawochimi yemīẖēdi sīẖoni mini (melikitenyaneti) ālewi kerisu gari āsiferarī yiẖoni zenidi wederisu meli’āki (gehadi) āyiweredimi norwalini ālu፡፡

[8] «weyimi wede’irisu dilibi āyit’aliletimini weyimi ke’iriswa yemībelalati ātikiliti le’irisu ātinorewimini» (ālu)፡፡ bedayochumi (lamenuti) «yetedegemebetini sewi inijī lēla ātiketelumi» ālu፡፡

[9] lanite misalēwochini inidēti inidaderegulihina inidetesasatu temeliketi፡፡ (wede iwineti lemediresi) menigedinimi āyichilumi፡፡

[10] ya bīsha kezīhi (kaluti) yeteshaleni keširochachewi wenizochi yemīfesubachewini ātikilitochi lanite yemīyaderigilihi ḥinits’a bētochinimi lanite yemīyaderigilihi gēta chirotawi beza፡፡

[11] yilik’unimi betiniša’ē āsitebabelu፡፡ betiniša’ē lasitebabelemi sewi hulu nedajini isati āzegajitenali፡፡

[12] keruk’i sifira bayechachewi gīzē le’iriswa yek’uch’iti megenifelinina manafatini yisemalu፡፡

[13] iji kefiniji yetašeru ẖonewimi ke’iriswa bet’ebabi sifira betet’alu gīzē bezīya sifira t’ifatini yit’eralu፤ (wa t’ifatachini yilalu)፡፡

[14] ፡-zarē ānidini t’ifati bicha ātit’iru bizunimi t’ifati t’iru (yibalalu)፡፡

[15] (inidīhi) belachewi «yihi yeteshale newini weyisi t’inik’uk’ochu tesifa yeteset’wati yezele‘alemwa geneti» le’inerisu minidana memelesha ẖonechi፡፡

[16] le’inesu bewisit’wa zewitarīwochi ẖonewi yemīfeliguti hulu ālilachewi፡፡ (yihimi) tesifa kegētahi telemanyi tesifa newi፡፡

[17] inerisunina ke’ālahi lēla yemīgigezwachewinimi yemīsebesibibachewinina «inanite inezīhini barochēni āsasatachihuni weyisi inesuwi menigedini satu» yemīlibetini k’eni (āsitawisi)፡፡

[18] «t’irati yigebahi፤ kanite lēla redatochini liniyizi le’inya tegebīyachini ālineberemi፡፡ gini inerisunimi ābatochachewinimi megenizebini isiketewu diresi āt’ak’emikachewi፡፡ t’efī ḥizibochimi ẖonu» yilalu፡፡

[19] bemitilutimi (āmalikitochachihu) āsiwashuwachihu፡፡ k’it’atēni megefiterinimi meridatinimi ātichilumi፡፡ ke’inanitemi yemībedilewini talak’ini k’it’ati inak’emisewaleni፤ (yibalalu)፡፡

[20] ke’ānite befītimi kemelikitenyochi inesu be’irigit’i migibini yemībelu begebeyawochimi yemīẖēdu ẖonewi besitek’eri ālilakinimi፡፡ kefīlachihunimi lekefīlu fetena ādirigenali፡፡ titagesalachihuni gētahimi temelikachi newi፡፡

[21] inezīyami megenanyetachinini yemayiferuti be’inya layi lemini mela’ikiti āliweredemi፡፡ weyimi gētachinini lemini ānayimi ālu፡ benefisochachewi wisit’i be’irigit’i koru፡፡ talak’inimi āmets’i āmet͟s’u፡፡

[22] mela’ikitini bemīyayubeti k’eni bezīya gīzē le’āmets’enyochi misirachi yelachewimi፡፡ «yetekelekele kilikilimi ādirigeni» yilalu፡፡

[23] keširami wede šeruti inasibaleni፡፡ yetebetene tibīyami inaderigewaleni፡፡

[24] yegeneti sewochi bezīya k’eni bemerigīya yeteshalu bemarefīyami bet’ami yamaru nachewi፡፡

[25] semayimi bedemena yemitik’ededibetinina mela’ikitimi meweredini yemīweridibetini k’eni (āsitawisi)፡፡

[26] iwinetenyawi nigišina bezīya k’eni le’āliraḥimani bicha newi፡፡ bekeḥadīwochimi layi āsichegarī k’eni newi፡፡

[27] bedayimi «kemelikitenyawi gari k’et’itenyani menigedi yizhē beẖone wa minyotē!» iyale (bets’ets’eti) huleti ijochuni yemīnekisibetini k’eni (āsitawisi)፡፡

[28] «wa t’ifatē! igelēni wedaji baliyaziku noro imenyalehu፡፡

[29] (ye’imineti k’alini) kemet’alinyi beḫwala kemasitawesi be’irigit’i āsasatenyi» (yilali)፡፡ seyit’animi lesewi āgalach’i newi፡፡

[30] melikitenyawimi «gētayē hoyi! ḥizibochē yihinini k’uri’ani yetetewe negeri ādirigewi yazuti» āle፡፡

[31] inidezīhumi lenebīyu hulu ke’āmets’enyochi yeẖone t’elatini ādirigenali፡፡ merīna redatimi begētahi bek’a፡፡

[32] inezīya yekadutimi «k’uri’ani be’irisu layi lemini bet’ek’ilala ānidi gīzē āliteweredemi» ālu፡፡ inidezīhu be’irisu libihini linarega (kefafileni āweredinewi)፡፡ k’esi bek’esi meleyayetinimi leyenewi፡፡

[33] bet’iyak’ēmi āyimet’ubihimi iwinetenyawini (melisi) melikamini fichimi yeminamet’alihi biniẖoni iniji፡፡

[34] inezīya befītochachewi leyi (iyetegotetu) wede gehānemi yemīsebesebu nachewi፡፡ inezīya sifirachewi yekefa menigedachewimi yet’ememe nachewi፡፡

[35] be’irigit’imi lemusa mets’iḥāfini set’enewi፡፡ ke’irisumi gari wenidimuni harunini redati ādereginileti፡፡

[36] «wede’inezīyami bete‘amiratochachini wede āsitebabeluti ḥizibochi ẖīdu» ālinachewi፡፡ (āsiwashwachewimi) mat’ifatinimi āt’efanachewi፡፡

[37] yenuḥini sewochimi melikitenyochini basitebabelu gīzē āset’eminachewi፡፡ lesewochimi megesech’a ādereginalechewi፡፡ lebedelenyochimi āsamamīni k’it’ati āzegajitenali፡፡

[38] ‘adinimi semudinimi yeresini sewochimi bezīhi mekakeli yeneberutinimi bizuni yekifile zemenati ḥizibochi (āt’efani)፡፡

[39] hulunimi (gešets’ini) le’inesu misalēwochini gelets’ini፡፡ hulunimi mat’ifatini āt’efanachewimi፡፡

[40] bezīyachimi kifu zinamini betezenemechiwi ketema layi (yemeka keḥādīwochi) be’irigit’i met’itewali፡፡ yemīyayuwati ālineberumini be’iwinetu mek’esik’esini yemayiferu neberu፡፡

[41] bayuhimi gīzē ya ālahi meli’ikitenya ādirigo yelakewi yihi newini iyalu mesalek’īya inijī lēla āyaderiguhimi፡፡

[42] «ineho be’iriswa layi metagesachini balinebere noro ke’āmalikitochachini līyasasiteni k’eribo neberi» (sīlumi yisalek’alu)፡፡ wedefītimi k’it’atuni bemīyayu gīzē menigedini bet’ami tesesachu mani inideẖone be’irigit’i yawik’alu፡፡

[43] filagotuni āmilaku ādirigo yeyazewini sewi āyehini ānite be’irisu layi t’ebak’ī tiẖonalehini

[44] yilik’unimi ābizanyawochachewi yemīsemu weyimi yemīyawik’u meẖonachewini tasibalehini inerisu inide inisisawochi inijī lēla āyidelumi፡፡ ketowinimi inesu yilik’i menigedini yetesasatu nachewi፡፡

[45] wede gētahi (šira) t’ilani inidēti inide zerega ālayehimini beshami noro yerega baderegewi neberi፡፡ kezīyami t͟s’eḥāyini be’irisu layi milikiti āderegini፡፡

[46] kezīyami k’esi bek’esi wede’inya sebisebinewi፡፡

[47] irisumi ya le’inanite lēlītini libisi inik’ilifinimi marefīya yaderege፤ k’eninimi mebetenya yaderegelachihu newi፡፡

[48] irisumi ya nefasochini ābisarīwochi sīẖonu kezinamu besitefīti yelake newi፡፡ kesemayimi āt’irī wihani āweredini፡፡

[49] be’irisu yemotechini āgeri ḥiyawi linaderigibeti kefet’erinewimi fit’uri inisisawochinina bizu sewochinimi linat’et’awi (āweredinewi)፡፡

[50] (ts’egachinini) yigenezebumi zenidi bemekakelachewi kefafelinewi፡፡ gini ābizanyawochu sewochi kihidetini inijī inibī ālu፡፡

[51] beshanimi noro beyeketemayitu āsiferarīni belakini neberi፡፡

[52] keḥadīwochinimi ātitazezachewi፡፡ be’irisumi (bek’uri’ani) talak’ini tigili tagelachewi፡፡

[53] irisumi ya huletuni baḥirochi āgorabito yelek’ek’e newi፡፡ yihi t’imini yemīk’orit’i t’afach’i newi፡፡ yihimi yemīmeregigi ch’ewi newi፡፡ bemekakelachewimi (kemek’elak’eli) meleyanina yetekeleleni kilili yaderege newi፡፡

[54] irisumi ya kewiha sewini yefet’ere፣ yezimidinana ye’āmachimi balebēti yaderegewi newi፡፡ gētahimi chayi newi፡፡

[55] ke’ālahimi lēla yemayit’ek’imachewinina yemayigodachewini yigigezalu፤ keḥadīmi begētawi layi (bemamets’i leseyit’ani) redati newi፡፡

[56] ābisarīna āsiferarīmi ādirigeni inijī ālilakinihimi፡፡

[57] «be’irisu layi wagani befits’umi ālit’eyik’achihumi፡፡ gini wede gētawi (melikami) menigedini lemeyazi yesha sewi (yišira)» belachewi፡፡

[58] bezīyami bemayimotewi ḥiyawi āmilaki layi temeka፡፡ kemamesigenimi gari āt’irawi፡፡ bebarochu ḫāt’ī’atochimi wisit’e ‘āwak’ī be’irisu bek’a፡፡

[59] ya semayatina midirini bemekakelachewi yalewinimi hulu besidisiti k’enochi wisit’i yefet’ere፣ kezīyami be‘ārishu layi (šilit’anu) yetedeladele ālireḥimani newi፡፡ ke’irisumi ‘āwak’īni t’eyik’i፡፡

[60] le’inerisumi le’ālireḥimani sigedu betebalu gīzē ālireḥimani manewi lemitazeni (ina lemanawik’ewi) inisegidaleni yilalu፡፡ (yihi) merak’inimi ch’emerachewi፡፡

[61] ya besemayi burujochini yaderegena be’iriswami ānits’ebarak’īni (t͟s’eḥāyi) ābirī ch’erek’animi yaderege gēta kibiru bet’ami lak’e፡፡

[62] irisumi ya (yamelet’ewini šira) masitawesini lemīfeligi weyimi mamesigenini lemīfeligi sewi lēlītinina k’enini tetekakī yaderege newi፡፡

[63] ye’ālireḥimanimi barochi inezīya bemidiri layi bezigita yemīẖēduti፣ balegēwochimi (bekifu) banegageruwachewi gīzē selami yemīluti nachewi፡፡

[64] inezīyami legētachewi beginibarachewi tedefīwochina k’wamīwochi ẖonewi yemīyadiruti nachewi፡፡

[65] inezīyami «gētachini hoyi! yegehānemini k’it’ati ke’inya layi melisilini k’it’atwa yemayilek’i newina» yemīluti nachewi፡፡

[66] iriswa merigīyana mek’emech’a bemeẖoni kefachi! (yilalu)፡፡

[67] inezīyami belegesu gīzē yemayabakinu yemayik’ot’ibutimi nachewi፡፡ bezīhimi mekakeli (ligisinachewi) tikikilenya yeẖone newi፡፡

[68] inezīyami ke’ālahi gari lēlani āmilaki yemayigezuti፣ yachinimi ālahi irimi yaderegatini nefisi yale ḥigi yemayigediluti፣ yemayamenezirutimi nachewi፡፡ yihininimi yemīšera sewi k’it’atini yagenyali፡፡

[69] betiniša’ē k’eni k’it’atu le’irisu yiderarebali፡፡ be’irisumi wisit’i yetewarede ẖono yinorali፡፡

[70] tets’ets’ito yetemelesena yamene melikaminimi šira yešera sewi bicha sīk’eri፡፡ inezīyami ālahi met’ifo širawochachewini bemelikami širawochi yilewit’ali፡፡ ālahimi ijigi meḥarī āzanyi newi፡፡

[71] tets’ets’ito yetemelesemi sewi melikaminimi yešera irisu yetewededeni memelesi wede ālahi yimelesali፡፡

[72] inezīyami ibiletini yemayimesekiru፤ bewidik’i k’alimi (tenagarī āt’egebi) balefu gīzē yekeberu ẖonewi yemīyalifuti nachewi፡፡

[73] inezīyami begētachewi ānik’ets’ochi betegesets’u gīzē (yeteredu tek’ebayochi ẖonewi inijī) denik’orowochina ‘iwirochi ẖonewi be’iriswa layi yemayidefuti nachewi፡፡

[74] inezīyami «gētachini hoyi! kemīsitochachinina kezerochachini le‘ayinochi merigīyani le’inya sit’eni፡፡ ālahini lemīferutimi merī ādirigeni» yemīluti nachewi፡፡

[75] inezīya bemetagesachewi yegenetini segenetochi yimimenedalu፡፡ be’iriswami wisit’i widasēnina selamitani yisiset’alu፡፡

[76] be’iriswa wisit’i zewitarīwochi ẖonewi (yisiset’alu)፡፡ merigīyana menorīyayitu āmarechi፡፡

[77] «ts’elotachihu balinebere noro gētayē inaniteni keminimi āyik’ot’irachihumi neberi፡፡ be’irigit’imi āsitebabelachihu፤ wede fītimi (k’it’atu) yazhachihu yiẖonali» belachewi፡፡

አሽ-ሹዓራእ

Surah 26

[1] t’e.se.me. (t’wa sīni mīmi)፡፡

[2] yihichi gilits’i keẖonewi mets’iḥāfi ānik’ets’ochi nati፡፡

[3] āmanyochi balemeẖonachewi፤ (bek’uch’iti) nefisihini gedayi meẖoni yiferalihali፡፡

[4] binisha be’inesu layi kesemayi te‘amireni inaweridina ānigetochachewi (merīwochachewi) le’iriswa tewarajochi yiẖonalu፡፡

[5] ke’ālireḥimanimi zenidi adīsi yetewerede k’uri’ani āyimet’alachewimi፤ ke’irisu yemīsheshu bīẖonu inijī፡፡

[6] be’irigit’imi āsitebabelu፡፡ yezīyami be’irisu yisalek’ubeti yeneberuti werēwochi (fits’amē) yimet’abachewali፡፡

[7] wede midirimi bewisit’wa kemelikami (bek’ayi) gosa hulu bizuni inidabek’elini ālayumini፡፡

[8] bezīhi āsidenak’ī milikiti ālilebeti፡፡ ābizanyochachewimi āmanyochi ālineberumi፡፡

[9] gētahimi irisu be’irigit’i āshenafī āzanyi newi፡፡

[10] gētahimi musani «wede bedelenyochu ḥizibochi ẖīdi» bemaleti bet’erawi gīzē (āsitawisi)፡፡

[11] «wede feri‘oni ḥizibochi (ẖīdi) ālahini āyiferumini» (ālewi)፡፡

[12] (musami) āle «gētayē hoyi! inē līyasitebabilunyi iferalehu፡፡

[13] «libēmi yit’ebibali፡፡ milasēmi āyifetami፡፡ silezīhi wede haruni laki፡፡

[14] «le’inerisumi be’inē layi (yedemi) wenijeli ālile፡፡ silezīhi inidayigedilunyi iferalehu፡፡»

[15] (ālahi) āle «tewi! (āyinekuhimi)፡፡ bete‘amiratochachinimi ẖīdu፡፡ inya ke’inanite gari semīwochi nenina፡፡

[16] «wede feri‘onimi ẖīdu፡፡ belutimi፡- inya ye‘alemati gēta melikitenyochi neni፡፡

[17] «ye’isira’ēlini lijochi ke’inya gari lik’ek’i፡፡»

[18] (feri‘onimi) āle «liji ẖonehi be’inya wisit’i ālasadeginihimini be’inya wisit’imi ke‘idimēhi bizu ‘ametatini ālitek’emet’ikimini

[19] «yachinimi yešerahatini širahini ālišerahimini ānitemi kewileta bīsochu nehi» (āle)፡፡

[20] (musami) āle «yani gīzē inēmi ketesasatuti ẖonyē šeraḫwati፡፡

[21] «beferaḫwachihumi gīzē ke’ininate sheshehu፡፡ gētayemi le’inē t’ibebini set’enyi፡፡ kemelikitenyochumi āderegenyi፡፡

[22] «yihichimi ye’isira’ēlini lijochi barīya bemadiregihi be’inē layi yemitimets’adek’ibati ts’ega neti፡፡»

[23] feri‘oni āle «(lakenyi yemitilewi) ye‘alematimi gēta minidinewi»

[24] (musa) «yesemayatina yemidiri bemekakelachewimi yalewi hulu gēta newi፡፡ yemitaregagit’u bitiẖonu (negeru yihi newi)፤» ālewi፡፡

[25] (feri‘onimi) bezurīyawi laluti sewochi «ātisemumini» āle፡፡

[26] (musa) «gētachihuna yemejemerīyawochu ābatochachihumi gēta newi» ālewi፡፡

[27] (feri‘oni) «ya wede’inanite yetelakewi melikitenyachihu be’irigit’i ‘ibidi newi» āle፡፡

[28] (musa) «yemiširak’ina yemi‘irabi bemekakelachewimi yalewi negeri hulu gēta newi፡፡ tawik’u inideẖonachihu (imenubeti)» ālewi፡፡

[29] (feri‘oni) «ke’inē lēla āmilakini bitiyizi bewinetu ke’isirenyochu āderigihalehu» āle፡፡

[30] (musa) «begilits’i āsireji bimet’ahimi inikwa» ālewi፡፡

[31] «inigidīyawisi ke’iwinetenyochi inideẖoniki (āsirejuni) āmit’awi» āle፡፡

[32] betirunimi t’ale፡፡ iriswami wedīyawinu gilits’i ibabi ẖonechi፡፡

[33] ijunimi āwet’a፡፡ wedīyawimi iriswa letemelikachochi (yemitabera) nech’i ẖonechi፡፡

[34] (feri‘oni) bezurīyawi laluti memakiriti «yihi be’irigit’i ‘āwak’ī digimitenya newi» āle፡፡

[35] «kemidirachihu bedigimitu līyawet’achihu yifeligalina minini tazalachihu» (ālachewi)፡፡

[36] āluti «irisuni wenidimunimi āk’oyina beyeketemochu sebisabīwochini laki፡፡

[37] «bet’ami ‘āwak’ī digimitenyochini hulu yamet’ulihalina፡፡»

[38] digimitenyochumi betawek’e k’eni k’et’ero tesebesebu፡፡

[39] lesewochumi «inanite tesebisibachiḫwalini» tebale፡፡

[40] «digimitenyochuni inesu āshenafīwochi bīẖonu iniketeli zenidi» (tebale)፡፡

[41] «digimitenyochumi bemet’u gīzē leferi‘oni inya āshenafīwochi binihoni le’inya be’irigit’i waga āleni» āluti፡፡

[42] «āwoni፤ inanitemi yani gīzē kebalemwalochu tiẖonalachihu» ālachewi፡፡

[43] musa «le’inerisu inanite yemitit’ilutini t’alu» ālachewi፡፡

[44] gemedochachewinina betirochachewinimi t’alu፡፡ «beferi‘onimi kibiri yiẖunibini፡፡ inya be’irigit’i āshenafīwochu inya neni» ālu፡፡

[45] musami betiruni t’ale፡፡ wedīyawimi iriswa yemīyasimesilutini hulu tiwit’alechi፡፡

[46] digimitenyochumi segajochi ẖonewi wedek’u፡፡

[47] (inesumi) ālu «be‘alemati gēta āmenini፡፡

[48] «bemusana beharuni gēta፡፡»

[49] (feri‘onimi) «le’inanite salifek’idilachihu befīti le’irisu āmenachihuni irisu ya digimitini yasitemarachihu talak’achihu newi፡፡ wedefītimi (yemīyagenyachihuni) be’irigit’i tawik’alachihu፡፡ ijochachihunina igirochachihuni (k’enyina girani) bemanagati ik’orerit’alehu፡፡ hulachihunimi isek’ilachiḫwalehumi» āle፡፡

[50] (inerisumi) ālu «gudati yelebinimi፡፡ inya wede gētachini temelashochi neni፡፡

[51] «inya yemi’iminani mejemerīya bemeẖonachini gētachini ḫāt’ī’ātochachinini le’inya līmiri inikejilaleni፡፡»

[52] wede musami «barochēni yizehi lēlīti ẖīdi፡፡ inanite yemīketeluwachihu nachihuna» sinili lakini፡፡

[53] feri‘onimi beyeketemochu sebisabīwochini (inidīhi sīli) lake፡፡

[54] «inezīhi t’ik’ītochi ch’iferochi nachewi፡፡

[55] «inerisumi le’inya āsik’och’īwochi nachewi፡፡

[56] «inyami bizuwochi t’inik’uk’ochi neni፤» (āle)፡፡

[57] āwet’anachewimi፡፡ ke’ātikilitochina keminich’ochi፡፡

[58] kedilibochimi kemelikami mek’emech’awochimi፡፡

[59] inidezīhu le’isira’ēli lijochi āweresinatimi፡፡

[60] t͟s’eḥāyiwa sitiwet’ami teketeluwachewi፡፡

[61] huletu ch’ifirochimi beteyayu gīzē yemusa gwadochi «inya(yeferi‘oni sewochi) yemīderisubini neni» ālu፡፡

[62] (musa) «tewuwu! gētayē ke’inē gari newi፡፡ be’irigit’i yimeranyali» āle፡፡

[63] wede musami «baḥiruni bebetirihi mitawi» sinili lakinibeti፡፡ (metawina) tekefelemi፡፡ kifilumi hulu inide talak’i gara ẖone፡፡

[64] izīyami zenidi lēlochini āk’erebini፡፡

[65] musanimi ke’irisu geri yalutinimi sewochi hulunimi ādani፡፡

[66] kezīyami lēlochuni āset’emini፡፡

[67] bezīhi wisit’i talak’i tamiri ālebeti፡፡ ābizanyochachewimi āmanyochi ālineberumi፡፡

[68] gētahimi irisu āshenafīwi āzanyu newi፡፡

[69] be’inesumi (beḥizibochihi) layi ye’ībirahīmini werē ānibibilachewi፡፡

[70] le’ābatuna leḥizibochu «minini tigigezalachihu» bale gīzē፡፡

[71] «t’a‘otatini inigezaleni፤ iriswanimi bemegezati layi inik’oyaleni» ālu፡፡

[72] (irisumi) āle «bet’erachiḫwachewi gīzē yisemwachiḫwalini

[73] «weyisi yit’ek’imwachiḫwalini weyisi yigodwachiḫwalini»

[74] «yelemi! ābatochachini inidezīhu sīšeru āgenyeni» āluti፡፡

[75] «tigigezuti yeneberachihutini āsitewalachihuni

[76] «inanitemi yek’edimowochu ābatochachihumi (yetegigezachihutini)፡፡»

[77] «inesumi (t’a‘otochu) le’inē t’elatochi nachewi፡፡ gini ye‘alemati gēta sīk’eri (irisu wedajē newi)፡፡

[78] «(irisu) ya yefet’erenyi newi፡፡ irisumi yimeranyali፡፡

[79] «yami irisu yemīyabelanyina yemīyat’et’anyi newi፡፡

[80] «betamemikumi gīzē irisu yashirenyali፡፡

[81] «yami yemīgedilenyi kezīyami ḥiyawi yemīyaderigenyi newi፡፡

[82] yami befiridu k’eni ḫāt’ī’ātēni le’inē līmiri yemikejilewi newi፡፡

[83] gētayē hoyi! ‘iwik’etini sit’enyi! bedegagochumi sewochi āsit’eganyi፡፡

[84] beḫwalenyochumi ḥizibochi wisit’i le’inē melikami zinani ādirigilinyi፡፡

[85] yets’egayituni geneti kemīwerisutimi ādirigenyi፡፡

[86] le’ābatēmi mari፡፡ irisu ketesasatuti neberena፡፡

[87] bemīk’esek’esubeti k’enimi ātawaridenyi፡፡

[88] genizebimi lijochimi bemayit’ek’imubeti k’eni፡፡

[89] wede ālahi benits’uhi libi yemet’a sewi bīẖoni iniji፡፡»

[90] genetimi leferīwochi bemitik’erebibeti (k’eni)፡፡

[91] gehānemimi let’ememochi bemitigelets’ibeti (k’eni)፡፡

[92] le’inesumi bemībali k’eni «tigigezwachewi yeneberachihuti yeti nachewi»

[93] «ke’ālahi lēla sīẖonu yireduwachiḫwalini weyisi (lerasachewi) yiriredaluni»

[94] bewisit’wami inesuna t’emamochu befītochachewi tet’ilewi yinikebalelalu፡፡

[95] yeseyit’animi serawītochi melawimi (yit’alalu)፡፡

[96] inerisumi be’iriswa wisit’i yemīkerakeru ẖonewi yilalu፡

[97] be’ālahi inimilaleni፤ inya begilits’i mesasati wisit’i neberini፡፡

[98] (t’a‘otochuni) be‘alemati gēta basitekakelinachihu gīzē፡፡

[99] āmets’enyochumi iniji lēla ālasasatenimi፡፡

[100] ke’āmalajochimi le’inya minimi yelenimi፡፡

[101] āzanyi wedajīmi (yelenimi)፡፡

[102] le’inyami ānidīti gīzē memelesi benorechinina ke’āmanyochu beẖoni inimenyaleni (yilalu)፡፡

[103] bezīhi wisit’i āsidenak’ī gisats’ē ālilebeti፡፡ ābizanyochachewimi āmanyochi ālineberumi፡፡

[104] gētahimi irisu be’irigit’i āshenafīwi āzanyu newi፡፡

[105] yenuḥi ḥizibochi melikitenyochini āsitebabelu፡፡

[106] wenidimachewi nuḥi le’inesu balachewi gīzē «ātit’enek’ek’umini

[107] «inē le’inanite tamanyi melikitenya nenyi፡፡

[108] «ālahinimi firu tazezunyimi፡፡

[109] «be’irisumi layi minimi waga ālit’eyik’achihumi፡፡ wagayē be‘alemati gēta layi iniji belēla layi āyidelemi፡፡

[110] «ālahinimi firu፤ tazezunyimi፡፡»

[111] (inerisumi) «weradochu yeteketeluhi ẖonehi le’ānite inaminaleni» āluti፡፡

[112] (irisumi) ālachewi «yišeruti beneberuti negeri mini ‘iwik’eti ālenyi፡፡

[113] «mirimerachewi begētayē layi iniji belēla layi āyidelemi፡፡ bitawik’u noro (yihinini tiriredu neberi)፡፡

[114] «inēmi āmanyochini ābararī āyidelehumi፡፡

[115] «inē gilits’i āsiferarī iniji lēla āyidelehumi፡፡»

[116] «nuḥi hoyi! (kemitilewi) batikelekeli be’irigit’i kemīwegeruti tiẖonalehi» āluti፡፡

[117] (irisumi) āle «gētayē hoyi! ḥizibochē āsitebabelunyi፡፡

[118] «be’inēna be’inerisumi mekakeli (tegebī) firidini firedi፡፡ ādinenyimi፡፡ ke’inē gari yalutinimi mi’iminani፡፡»

[119] irisunimi ke’irisu gari yalewinimi hulu betemelawi merikebi wisit’i ādani፡፡

[120] kezīyami beḫwala k’erīwochuni āset’emini፡፡

[121] bezīhi wisit’i talak’i gisats’ē ālebeti፡፡ ābizanyochachewimi āmanyochi ālineberumi፡፡

[122] gētahimi irisu be’irigit’i āshenafīwi āzanyu newi፡፡

[123] ‘adi melikitenyochini āsitebabelechi፡፡

[124] wenidimachewi hudi lenerisu balachewi gīzē «ātit’enek’ek’umini

[125] «inē lenanite tamanyi melikitenya nenyi፡፡

[126] «ālahinimi firu tazezunyimi፡፡

[127] «be’irisumi layi minimi waga āleminachihumi፡፡ wagayē be‘alemati gēta layi iniji belēla layi āyidelemi፡፡

[128] «yemitich’awetu ẖonachihu bekefitenya sifira hulu layi milikitini tigenebalachihuni

[129] «yewiha mat’erak’emīyawochinina ḥinit͟s’awochinimi zelalemi menorini yemitikejilu ẖonachihu tišeralachihuni

[130] «bek’et’achihumi gīzē ch’ekanyochi ẖonachihu tik’et’alachihuni

[131] «ālahinimi firu፤ tazezunyimi፡፡

[132] «yaninimi bemitawik’uti (ts’ega) yat’ak’emachihuni firu፡፡

[133] «be’inisisawochina belijochi yat’ak’emachihuni፡፡

[134] «be’ātikilitochina beminich’ochimi፡፡

[135] «inē be’inanite layi yetalak’ini k’eni k’it’ati iferalehuna፡፡»

[136] (inerisumi) ālu «bitigesits’imi weyimi kegesach’ochu batiẖonimi be’inya layi ikuli newi፤ (yalenibetini ānilek’imi)፡፡

[137] «yihi yefītenyochu sewochi t͟s’ebayi iniji lēla āyidelemi፡፡

[138] «inyami yeminik’ik’et’a āyidelenimi» (ālu)፡፡

[139] āsitebabelutimi፡፡ āt’efanachewimi፡፡ bezīhimi wisit’i irigit’enya gisats’ē ālebeti፡፡ ābizanyochachewimi mi’imenani ālineberumi፡፡

[140] gētahimi irisu be’irigit’i āshenafīwi āzanyu newi፡፡

[141] semudi melikitenyochini āsitebabelechi፡፡

[142] wenidimachewi swalīhi le’inerisu balachewi gīzē «ātit’enek’ek’umini

[143] «inē le’inanite tamanyi melikitenya nenyi፡፡

[144] «ālahinimi firu፤ tazezunyimi፡፡

[145] «be’irisumi layi minimi waga ālileminachihumi፡፡ wagayē be‘alemati gēta layi iniji belēla layi āyidelemi፡፡

[146] «bezīya izīhi balewi (ts’ega) wisit’i yerekachihu ẖonachihu titewalachihuni

[147] «be’ātikilitochina beminich’ochi wisit’i፡፡

[148] «be’āzimerawochimi firēwa yebesele beẖonechi zenibabami፤ (wisit’i titewalachihuni)

[149] «bilihochi ẖonachihu kegarawochi bētochinimi tit’eribalachihu፡፡

[150] «ālahinimi firu፤ tazezunyimi፡፡

[151] «yeweseni ālafīwochinimi ti‘izazi ātiketelu፡፡

[152] «ye’inezīyani bemidiri layi yemīyat’efutinina yemayabejutini፡፡»

[153] (inesumi) ālu «ānite bebizu ketedegemebachewi sewochi bicha nehi፡፡

[154] «ānite bit’ēyachini sewi iniji lēla āyidelehimi፡፡ ke’iwinetenyochumi inideẖoniki te‘amirini āmit’a፡፡»

[155] (irisumi) āle «yihichi gimeli nati፡፡ le’iriswa yemet’et’i fanita ālati፡፡ le’inanitemi yetawek’e k’eni fanita ālachihu፡፡

[156] «bekifumi ātinikwati፡፡ yetalak’i k’eni k’it’ati yiyizachiḫwalina፡፡»

[157] wegwatimi፡፡ wedīyawimi tets’ets’achochi ẖonewi ānegu፡፡

[158] k’it’atumi yazachewi፡፡ bezīhimi wisit’i gisat͟s’ē ālilebeti፡፡ ābizanyochachewimi mi’imenani ālineberumi፡፡

[159] gētahimi irisu be’irigit’i āshenafīwi āzanyu newi፡፡

[160] yelut’i ḥizibochi melikitenyochini āsitebabalu፡፡

[161] wenidimachewi lut’i le’inerisu bale gīzē «ātit’enek’ek’umini

[162] «inē le’inanite tamanyi melikitenya nenyi፡፡

[163] «ālahinimi firu፤ tazezunyimi፡፡

[164] «be’irisumi layi minimi waga ālileminachihumi፡፡ wagayē be‘alemati gēta layi iniji belēla layi āyidelemi፡፡

[165] «ke‘alemati sewochi wenidochini timet’alachihuni

[166] «kemīsitochachihumi gētachihu lenanite yefet’erelachihuni titewalachihuni be’iwinetu inanite weseni ālafīwochi ḥizibo nachihu፡፡»

[167] (inerisumi) ālu «lut’i hoyi! batikelekeli be’irigit’i (ke’āgeri) kemīwet’uti tiẖonalehi፡፡»

[168] (irisumi) āle «inē širachihuni kemīt’eluti sewochi nenyi፡፡

[169] «gētayē hoyi! inēnimi bētesebochēnimi kemīšeruti šira (k’it’ati) ādineni፡፡»

[170] irisunimi bētesebochunimi bet’ek’ilala ādaninachewi፡፡

[171] bek’erīwochu wisit’i yeẖonechi ārogīti bicha sitik’eri (iriswa t’efachi)፡፡

[172] kezīyami lēlochuni āt’efani፡፡

[173] be’inesumi layi (yedinigayini) zinamini āzeneminibachewi፡፡ yetesiferarīwochumi zinami (mininya) kefa፡፡

[174] bezīhi wisit’i āsidenak’ī te‘amiri ālilebeti፡፡ ābizanyochachewimi mi’imenani ālineberumi፡፡

[175] gētahimi irisu be’irigit’i āshenafīwi āzanyu newi፡፡

[176] ye’āyiketi sewochi melikitenyochini āsitebabelu፤

[177] shu‘iyibi le’inerisu balachewi gīzē «ātit’enek’ek’umini

[178] «inē le’inanite tamanyi melikitenya nenyi፡፡

[179] «ālahinimi firu፤ tazezunyimi፡፡

[180] «berisumi layi minimi waga ālit’eyik’achihumi፡፡ wagayē be‘alemati gēta layi iniji belēla layi āyidelemi፡፡

[181] «sifirini mulu፡፡ ke’āgudayochumi ātiẖunu፡፡

[182] «betikikilenya mīzanimi mezinu፡፡

[183] «sewochinimi negerochachewini ātagudilubachewi፡፡ bemidirimi layi āt’ifīwochi ẖonachihu ātabelashu፡፡

[184] «yaninimi yefet’erachihuni yek’edimowochunimi fit’urochi (yefet’erewini) firu፡፡»

[185] ālu «ānite bebizati ketedegemebachewi sewochi nehi፡፡

[186] «ānitemi bit’ēyachini sewi iniji lēla āyidelehimi፡፡ ineho kewishetamochi nehi bileni init’eret’irihaleni፡፡

[187] «ke’iwinetenyochumi inideẖoniki be’inya layi kesemayi k’urach’ini t’alibini፡፡»

[188] «gētayē yemitišerutini hulu ‘āwak’ī newi፤» ālachewi፡፡

[189] āsitebabelutimi፡፡ yet’ilayitwa k’eni k’it’atimi yazachewi፡፡ irisu yekebadi k’eni k’it’ati neberina፡፡

[190] bezīhi wisit’i āsidenak’ī te‘amiri ālilebeti፡፡ ābizanyochachewimi mi’iminani ālineberumi፡፡

[191] gētahimi irisu be’irigit’i āshenafīwi āzanyu newi፡፡

[192] irisumi (k’uri’ani) be’irigit’i ke‘alemati gēta yetewerede newi፡፡

[193] irisuni tamanyu menifesi (jībirīli) āweredewi፤

[194] ke’āsiferarīwochu (nebīyati) tiẖoni zenidi belibihi layi (āweredewi)፡፡

[195] gilits’i beẖone ‘ārebinya k’wanik’wa፡፡

[196] irisumi (k’uri’ani) bek’edimowochu mets’aḥāfiti wisit’i (yetewesa newi)፡፡

[197] ye’isira’ēli lijochi līk’awiniti yemīyawik’uti meẖonu le’inerisu (lemeka keḥadīwochi) milikiti āyiẖonachewimini

[198] ke’ā‘ijemochi banidu layi baweredinewimi noro፤

[199] be’inerisu layi banebebewimi be’irisu āmanyochi āyiẖonumi neberi፡፡

[200] inidezīhu (masitebabelini) betenikolenyochi libochi wisit’i āsigebanewi፡፡

[201] āsamamī k’it’atini isikemīyayu diresi be’irisu āyaminumi፡፡

[202] inerisu yemayawik’u sīẖonu (k’it’atu) dinigeti isikemīmet’abachewimi diresi (āyaminumi)፡፡

[203] (bemet’abachewi gīzē) «inya yeminik’oyi neni» isikemīlumi (āyaminumi)፡፡

[204] bek’it’atachini yachakulaluni

[205] āyehini bizu ‘ametatini binat’ak’imachewi፤

[206] kezīyami ya yisiferarubeti yeneberuti bīmet’abachewi፤

[207] yit’ak’emubeti yeneberuti hulu ke’inesu minimi āyabik’ak’achewimi፡፡

[208] ānidītinimi ketema le’iriswa āsiferarīwochi yalwati (ina yasitebabelechi) ẖona iniji ālat’efanimi፡፡

[209] (yihichi) gisat͟s’ē nati፡፡ bedayochimi ālineberinimi፡፡

[210] seyit’anatimi irisuni (k’uri’anini) ālaweredutimi፡፡

[211] le’inerisumi āyigebachewimi፤ āyichilumimi፡፡

[212] inerisu (yemela’ikitini nigigiri) kemesimati tekelekelu nachewi፡፡

[213] ke’ālahimi gari lēlani āmilaki ātigigeza፤ kemīk’et’uti tiẖonalehina፡፡

[214] k’iribochi zemedochihinimi āsit’enik’ik’i፡፡

[215] kemi’iminanimi leteketeluhi sewochi kinifihini zik’i ādirigi፤ (lizibi ẖuni)፡፡

[216] «inibī» bīluhimi «inē kemitišeruti nits’uḥi nenyi» belachewi፡፡

[217] āshenafī āzanyi beẖonewi (gētahi) layimi tet’ega፡፡

[218] bezīya lesolati bemitik’omi gīzē bemīyayihi፡፡

[219] besegajochi wisit’i mezewawerihinimi (bemīyayewi gētahi layi tet’ega)፡፡

[220] ineho irisu semīwi ‘āwak’īwi newina፡፡

[221] seyit’anati bemani layi inidemīweridu linigerachihuni

[222] bewishetami ḫāt’ī’ātenya hulu layi yiweridalu፡፡

[223] yesemutini (wede t’enik’wayochi) yit’ilalu፡፡ ābizanyochachewimi wishetamochi nachewi፡፡

[224] bale k’inēwochinimi t’emamawochu yiketeluwachewali፡፡

[225] inerisu be(nigigiri) shelek’o hulu yemīwalilu meẖonachewini ātayimini

[226] inesumi yemayišerutini negeri yemīnageru meẖonachewini (ātayimini)፤

[227] inezīya yamenuna melikami širawochini yešeru ālahinimi bebizati yawesu ketebedelumi beḫwala (bek’inē) yetekelakelu sīk’eru፤ (inerisu āyiwek’esumi)፡፡ inezīyami yebedelu (kemotu beḫwala) inidēti yaleni memelesi inidemīmelesu be’irigit’i yawik’alu፡፡

አን-ነምል

Surah 27

[1] t’e.se (t’a sīni) yihichī kek’uri’anuna kegelach’u mets’iḥāfi ānik’ets’ochi nati፡፡

[2] lemi’iminani merīna bisirati nati፡፡

[3] le’inezīya solatini lemīsegiduti zekanimi lemīset’uti inesumi bemech’ereshayitu ḥiyiweti inesu yemīyaregagit’u leẖonuti፡፡

[4] inezīya bemech’ereshayitu ‘alemi yemayaminuti le’inesu (kifu) širawochachewini sheleminilachewi፡፡ silezīhi inerisu yiwalilalu፡፡

[5] inerisu inezīya kifu k’it’ati le’inerisu yalachewi nachewi፡፡ inerisumi bemech’ereshayitu ‘alemi inerisu bet’ami kesarīwochu nachewi፡፡

[6] ānitemi k’uri’anini t’ibebenyana ‘āwak’ī keẖonewi (gētahi) zenidi be’irigit’i tisiset’alehi፡፡

[7] musa lebētesebochu «inē isatini āyehu፡፡ ke’iriswa werēni āmet’alachiḫwalehu፡፡ weyimi timok’u zenidi yetelekose chiboni āmet’alachiḫwalehu» bale gīzē (yeẖonewini āwisalachewi)፡፡

[8] bemet’atimi gīzē inidīhi bemaleti tet’era፤ «be’isatītu yalewi sewina bezurīyawa yalumi hulu tebareku፡፡ ye‘ālematimi gēta ālahi t’irati yigebawi፡፡»

[9] «musa hoyi! ineho inē āshenafīwi t’ibebenyawi ālahi nenyi፡፡

[10] «betirihinimi t’ali» (tebale t’alemi)፡፡ iriswa inide tinishi ibabi befit’ineti sitisilekeleki bayatimi gīzē፤ wede ḫwala zoro sheshe፡፡ ālitemelesemimi፡፡ «musa hoyi! ātifera፤ inē melikitenyochu inē zenidi āyiferumina፡፡

[11] «gini yebedele sewi kezīyami kemet’ifo širawi beḫwala melikamini yelewet’e inē meḥarī āzanyi nenyi፡፡

[12] «ijihinimi be’ānigetigēhi wisit’i āgiba፡፡ yalenewiri (yale lemits’i) nech’i ẖona tiwet’alechina፡፡ bezet’enyi te‘amirati wede feri‘onina wede ḥizibochu (ẖīdi)፡፡ inerisu āmets’enyochi ḥizibochi nachewina፡፡

[13] te‘amiratachinimi gilits’i ẖona bemet’achachewi gīzē «yihi gilits’i digimiti newi» ālu፡፡

[14] nefisochachewimi yaregaget’wati sīẖonu lebedelina lekurati be’iriswa kadu፡፡ ye’āmets’enyochimi fits’amē inidēti inide nebere temeliketi፡፡

[15] ledawidina lesuleyimanimi ‘iwik’etini be’irigit’i set’enachewi፡፡ ālumi፡- «misigana le’ālahi le’izīya kemi’iminani barochu bebizuwochu layi labelet’eni yigebawi፡፡»

[16] suleyimanimi dawidini werese፡፡ ālemi «sewochi hoyi! yeberarīni nigigiri (yewefini k’wanik’wa) tesitemarini፡፡ kenegerumi hulu teset’eni፡፡ yihi irisu be’irigit’i gilits’i yeẖone chirota newi፡፡»

[17] lesuleyimanimi serawītochu keganēni፣ kesewimi፣ keberarīmi yeẖonuti tesebesebu፡፡ inesumi yikemekemalu፡፡

[18] begunidanimi shelek’o bemet’u gīzē ānidīti gunidani «inanite gunidanochi hoyi! wede menorīyawochachihu gibu፡፡ suleyimanina serawītu inerisu yemayawik’u sīẖonu āyisebabiruwachihu» ālechi፡፡

[19] kenigigiriwami iyesak’e t’irisuni fegegi āderege፡፡ «gētayē hoyi! yachīni be’inēna bewelajochē layi yelegesikatini ts’egahini inidamesegini yemitiwedewinimi bego šira inidišera miranyi፡፡ bechirotahimi bemelikamochu barochihi wisit’i āgibanyi» āle፡፡

[20] berarīwochunimi temelekete፤ ālemi «hudihudini lemini ālayewimi! be’iwinetu kerak’uti neberini፡፡

[21] «birituni k’it’ati be’irigit’i ik’et’awalehu፡፡ weyimi be’irigit’i ‘āridewalehu፤ weyimi gilits’i beẖone āsireji yimet’anyali» (āle)

[22] (wefu) ‘iruk’i yaliẖonenimi gīzē k’oyē፡፡ ālemi «yalawek’ikewini negeri āwek’iku፡፡ kesebe’imi irigit’enyani werē āmet’ahulihi፡፡

[23] «inē yemitigezachewi yeẖonuchini sēti kenegerumi hulu yeteset’echinyi āgenyehu፡፡ le’iriswami talak’i zufani ālilati፡፡

[24] «irisiwanimi ḥizibochiwanimi ke’ālahi lēla let͟s’eḥāyi sīsegidu āgenyeḫwachewi፡፡ seyit’animi le’inesu širawochachewini shelimolachewali፡፡ ke’iwinetenyawimi menigedi āgidwachewali፡፡ silezīhi inesu (wede iwineti) āyimimerumi፡፡»

[25] lezīya besemayatina bemidiri yetedebek’ewini lemīyawet’awi፣ yemitisheshigutinina yemitige lits’utinimi hulu lemīyawik’ewi ālahi inidayisegidu (seyit’ani āgidwachewali)፡፡

[26] ālahi kerisu lēla āmilaki yelemi፡፡ yetalak’u ‘ārishi (zufani) gēta newi፡፡

[27] (suleyimanimi) āle «iwineti inide tenageriki weyimi kewishetamochu inide ẖoniki wedefīti inayaleni፡፡

[28] «yihinini debidabēyēni yizehi ẖīdi፡፡ wede’inerisumi t’alewi፡፡ kezīyami ke’inesu zeweri beli፡፡ mini ānidemīmelisumi temeliketi፡፡»

[29] (iriswami bederesati gīzē) ālechi «inanite memakiritochi hoyi! inē kibiri yalewi ts’iḥufi wedenē tet’ale፡፡

[30] «irisu kesuleyimani newi፡፡ irisumi be’ālahi simi ijigi bet’ami ruḫiruḫi bet’ami āzanyi beẖonewi፡፡

[31] «be’inē layi ātikuru፡፡ tazazhochimi ẖonachihu wedenē nu፤ (yemīli newi)፡፡

[32] «inanite memakiritochi hoyi! benegerē (yemībejewini) nigerunyi፡፡ isikemitigenyulinyi diresi ānidinimi negeri k’orach’i āyidelehumina» ālechi፡፡

[33] «inya yeḫāyili balebētochi yebiritu t’orimi balebētochi neni፡፡ gini ti‘izazu wede ānichī newi፡፡ mini inidemitazhīmi āsitewiyī፤» ālwati፡፡

[34] (iriswami) ālechi «nigušochi ketemani (beḫāyili) begebubati gīzē yabelashuwatali፡፡ yetekeberu sewochiwanimi weradochi yaderigalu፡፡ inidezīhumi (inezīhi) yišeralu፡፡

[35] «inēmi wede’inerisu gets’e bereketini yemilikina melikitenyochu bemini inidemīmelesu yemit’ebabek’i nenyi፡፡»

[36] (melikitenyawi) suleyimaninimi bemet’awi gīzē āle «begenizebi tiredunyalachihuni ālahimi yeset’enyi keset’achihu yebelet’e newi፡፡ yilik’unimi inanite begets’e bereketachihu tidesetalachihu፡፡»

[37] «wede’inesu temelesi፡፡ le’inerisumi be’iriswa chilota belēlachewi serawīti inimet’abachewaleni፡፡ ke’iriswami inerisu yetewaredu ẖonewi be’irigit’i inawet’achewaleni» (āle)፡፡

[38] «inanite mekwaninitochi hoyi! musilīmochi ẖonewi sayimet’unyi befīti zufaniwani yemīyamet’alinyi maninyachihu newi» āle፡፡

[39] keganēni ḫāyilenyawi «kechilotihi kemenesatihi befīti inē irisuni āmet’alihalehu፡፡ inēmi be’irisu layi biritu tamanyi nenyi» āle፡፡

[40] ya irisu zenidi kemets’iḥāfu ‘iwik’eti yalewi sewi (yetegelets’ewi) «‘ayinihi wede ānite kememelesu befīti inē irisuni āmet’alihalehu» āle፤ (inidezīhumi āderege)፡፡ irisu zenidi regito bayewimi gīzē «yihi kegētayē chirota newi፡፡ yemamesegini weyimi yemikidi meẖonēni līmokirenyi (cherelinyi)፡፡ yamesegenemi sewi yemīyameseginewi lerasu newi፡፡ yekademi sewi gētayē ke’irisu tebik’ak’ī cheri newi» āle፡፡

[41] «zufaniwani le’iriswa āsasitu፡፡ tawik’ewi inideẖone weyimi ke’inezīya kemayawek’uti tiẖoni inidehone፤ inayaleni፤» ālachewi፡፡

[42] bemet’achi gīzē፡- «zufanishi inidezīhi newini» tebalechi፡፡ «irisu liki irisu newi meselenyi» ālechi፡፡ (suleyimani) «ke’iriswa befītimi ‘iwik’etini teset’eni musilīmochimi neberini፤» (āle)፡፡

[43] ke’ālahi lēla tigigezawi yeneberechiwinimi kelekelati፡፡ iriswa kekeḥadīwochi ḥizibochi neberechina፡፡

[44] ḥinits’awini gibī tebalechi፡፡ bayechīwimi gīzē baḥiri newi bila t’eret’erechiwi፡፡ kebatochiwami gelet’echi፡፡ «irisu kemesitewati yeteleselese ḥinits’a newi» ālati፡፡ «gētayē hoyi! inē nefisēni bedeliku፡፡ kesuleyimanimi gari honyē le‘alemati gēta le’ālahi tazeziku» ālechi፡፡

[45] wede semudimi wenidimachewini swalīḥini ālahini tegezu bemaleti be’irigit’i lakinewi፡፡ wedīyawimi inesu yemīnetareku huleti ch’ifirochi ẖonu፡፡

[46] «ḥizibochē hoyi! kemelikamu befīti bekifuwi (k’it’atini āmit’abini bemaleti) lemini tasichekulalachihā yitazenilachihu zenidi ālahini miḥiretini ātileminumini» ālachewi፡፡

[47] «banitena ke’ānitemi gari baluti sewochi mikiniyati gedebīsochi ẖoni» āluti፡፡ «gedebīsinetachihu ālahi zenidi newi፤ yilik’unimi inanite yemitifetenu ḥizibochi nachihu» ālachewi፡፡

[48] beketemayitumi wisit’i bemidiri wisit’i yemīyabelashuna yemayasamiru zet’enyi sewochi neberu፡፡

[49] «irisunina bētesebochuni lēlīti linigedili kezīyami lezemedu yebētesebochuni t’ifati (megedelachewini) ālayenimi፤ inyami iwinetenyochi neni linili be’ālahi temamalu» ālu፡፡

[50] tenikolinimi mekeru፡፡ inerisumi yemayawek’u sīẖonu betenikolachewi āt’efanachewi፡፡

[51] yetenikolachewimi mech’eresha inidēti inidenebere inya inerisunimi ḥizibochachewinimi bemulu inidēti inidat’efanachewi temeliketi፡፡

[52] inyīhimi bebedelachewi mikiniyati badowochi sīhonu bētochachewi nachewi፡፡ bezīhimi wisit’i lemīyawek’u ḥizibochi āsidenak’ī te‘amiri ālebeti፡፡

[53] inezīyanimi yamenutinina kekiḥideti yit’enek’ek’u yeneberutini ādani፡፡

[54] lut’inimi leḥizibochu bale gīzē (āsitawisi)፤ «inanite yemitayu sitiẖonu t͟s’eyafini negeri tišeralachihuni

[55] «inanite kesētochi ālifachihu wenidochini lemekejeli timet’alachihuni be’iwinetu inanite yemitisasatu ḥizibochi nachehu፡፡»

[56] yeḥizibochumi melisi yelut’ini bētesebochi «keketemachihu āwit’u፡፡ inerisu yemīt’iraru sewochi nachewina» maleti iniji lēla ālineberemi፡፡

[57] irisunina bētesebochunimi ādani፡፡ mīsitu፤ bicha sitik’eri፡፡ (bet’ifatu wisit’i) kek’erīwochu ādereginati፡፡

[58] be’inerisumi layi (yedinigayi) zinabini āzenebinibachewi፡፡ yetesiferarīwochumi zinabi kefa፡፡

[59] (muḥāmedi hoyi) beli «misigana le’ālahi yigibawi፡፡ be’inezīyami bemeret’achewi barochu layi selami yiwiredi፡፡ ālahi belach’i newini weyisi ya yemīyagaruti (t’a‘oti)፡፡

[60] weyimi ya semayatinina midirini yefet’erena kesemayimi le’inanite wihani yaweredewi (yibelit’ali weyisi yemīyagaruti) be’irisumi balewibeti yeẖonutini yetat’eru ātikilitochini zafiwani litabek’ilu lenanite chilota yalineberachihuni ābek’elini፡፡ ke’ālahi gari lēla āmilaki āleni (yelemi)፡፡ gini inerisu (ke’iwineti) yemīyazenebilu ḥizibochi nachewi፡፡

[61] weyimi ya midirini merigīya yaderegena bemekakelwami wenizochini yaderege፣ le’iriswami garawochini yaderege፣ behuletu baḥirochimi (bet’afach’una bech’ewi baḥiri) mekakeli giridoni yaderege (yibelit’alini weyisi yemīyagaruti) ke’ālahi gari lēla āmilaki āleni gini ābizanyochachewi āyawik’umi፡፡

[62] weyimi ya chigirenyani belemenewi gīzē yemīk’ebeli፣ mekeranimi yemīyasiwegidi፣ bemidirimi layi mitikochi yemīyaderegachihu፤ (yibelit’alini weyisi yemīyagaruti) ke’ālahi gari lēla āmilaki āleni t’ik’ītinimi ātigešets’umi፡፡

[63] weyimi ya beyebisina bebaḥiri ch’elemawochi wisit’i yemīmerachihu nefasochinimi kezinamu befīti ābisarī ẖonewi yemīliki (yibelit’alini weyisi yemīyagaruti) ke’ālahi gari lēla āmilaki āleni ālahi (be’irisu) kemīyagaruwachewi hulu lak’e፡፡

[64] weyimi ya mefit’erini yemījemiri kezīyami yemīmelisewi kesemayina kemidirimi sīsayini yemīset’achihu āmilaki (yibelit’alini weyisi yemīyagaruti) ke’ālahi gari lēla āmilaki āleni «iwinetenyochi inideẖonachihu፤ āsirejachihuni āmit’u» belachewi፡፡

[65] «besemayatina bemidiri yalewi hulu ruk’ini misit’īri āyawik’imi፡፡ gini ālahi (yawik’ewali)፡፡ mechē inidemīk’esek’esumi āyawik’umi» belachewi፡፡

[66] be’iwineti yemech’ereshayituni ‘alemi (ẖunēta) mawek’achewi temwalani āyidelemi inerisu ke’iriswa bemet’erat’eri wisit’i nachewi፡፡ be’iwinetimi inerisu ke’iriswa ‘iwirochi nachewi፡፡

[67] inezīyami yekaduti ālu «inyami ābatochachinimi ‘āferi beẖoni gīzē inya (kemek’abiri) yeminiwet’a neni

[68] «yihinini inyami kefīti yeneberuti ābatochachinimi be’irigit’i tek’et’irenibetali፡፡ yihi yemejemerīyawochu sewochi teretochi iniji lēla āyidelemi» (ālu)፡፡

[69] «bemidiri layi ẖīdu፡፡ ye’āmets’enyochimi mech’eresha inidēti inide nebere temeliketu» belachewi፡፡

[70] be’inesumi layi ātizeni፡፡ kemīmekirubihimi negeri bech’inik’eti wisit’i ātiẖuni፡፡

[71] «iwinetenyochimi inide ẖonachihu yihi k’et’ero mechē newi» yilalu፡፡

[72] «yezīya yemitichakolubeti kefīlu le’inanite yek’erebe meẖonu teregagit’wali» belachewi፡፡

[73] gētahimi besewochi layi be’irigit’i yechirota balebēti newi፡፡ gini ābizanyawochachewi āyameseginumi፡፡

[74] gētahimi libochachewi yemīdebik’utinina yemīgelits’utini yawik’ali፡፡

[75] besemayina bemidiri wisit’i minimi yetedebek’e negeri yelemi gelach’i beẖonewi mets’iḥāfi wisit’i yale bīẖoni iniji፡፡

[76] yihi k’uri’ani be’isira’ēli lijochi layi ye’inezīyani inerisu be’irisu yemīleyayubetini ābizanyawini yinegirali፡፡

[77] irisumi lemi’iminani memirīyana izineti newi፡፡

[78] gētahi bemekakelachewi betikikili firidu yiferidali፡፡ irisumi āshenafīwi ‘āwak’īwi newi፡፡

[79] be’ālahimi layi tet’ega፡፡ ānite gilits’i beẖonewi iwineti layi nehina፡፡

[80] ānite mutanini ātasemami፡፡ denik’orowochinimi yemītewi ẖonewi bezoru gīzē t’irīni ātasemami፡፡

[81] ānitemi (libe) ‘iwirochini ket’imetachewi āk’inyī āyidelehimi፡፡ be’ānik’ets’ochachini yemīyaminutini besitek’eri ātasemami፡፡ inerisu fits’umi tazazhochi nachewina፡፡

[82] be’inerisumi layi (yek’it’ati) k’alu beteregaget’e gīzē sewochu be’ānik’ets’ochachini yemayaregagit’u inideneberu yemitinegirachewini inisisa le’inerisu kemidiri inawet’aleni፡፡

[83] keḥizibochumi hulu banik’et͟s’ochachini yemīyasitebabilutini ch’ifirochi yeminisebesibibetini k’eni (āsitawisi)፡፡ inesumi yikemekemalu፡፡

[84] bemet’umi gīzē (ālahi) yilachewali «be’ānik’ets’ochē iriswani bemawek’i yaladaresachihu sitihonu āsitebabelachihuni weyisi minini tišeru neberachihu»

[85] bemebedelachewimi be’inerisu layi k’alu yifets’emibachewali፡፡ inerisumi āyinagerumi፡፡

[86] inya lēlītini be’irisu wisit’i inidīyarifubeti k’eninimi yemīyasayi inidaderegini āyayumini lemīyaminu ḥizibochi bezīhi wisit’i te‘amiratochi ālubeti፡፡

[87] bek’enidumi bemīnefa k’eni besemayati wisit’i yalutina bemidirimi wisit’i yaluti hulu ālahi yeshawi negeri bicha sīk’eri bemīdenegit’u gīzē (yemīẖonewini āsitawisi)፡፡ hulumi yetenanesu ẖonewimi wederisu yimet’alu፡፡

[88] garawochinimi iriswa inide demena āsitelalefi yemitalifi sitiẖoni yek’omechi nati bilehi yemitasibati hona tayatalehi፡፡ yezīyani negeruni hulu yat’enekerewini ye’ālahini t’ibebi (temeliketi)፡፡ irisu bemitišeruti hulu wisit’i ‘āwak’ī newi፡፡

[89] bemelikami šira yemet’a sewi le’irisu ke’irisiwa yebelet’e minida ālilewi፡፡ inerisumi bezīya k’eni kedinigat’ē ts’et’itenyochi nachewi፡፡

[90] bemet’ifomi yemet’u sewochi fītochachewi be’isati wisit’i yidefalu፡፡ «tišeruti yeneberachihutini iniji ātimenedumi» (yibalalu)፡፡

[91] yetazezikuti yezīhichini āgeri gēta yanini kilili yaderegatini inidigigeza bicha newi፡፡ negerunimi hulu ye’irisu newi፡፡ kemusilīmochimi inidiẖoni tazizhalehu (belachewi)፡፡

[92] k’uri’aninimi inidanebi (tazizhalehu)፡፡ yetemerami sewi yemīmerawi le’irasu bicha newi፡፡ yetesasatemi sewi «inē ke’āsit’enik’ak’īwochi nenyi iniji lēla āyidelehumi» belewi፡፡

[93] misiganami le’ālahi newi፡፡ te‘amiratochuni wedefīti yasayachiḫwali፡፡ «tawik’watimi’ālachihu» belachewi፡፡ gētahimi kemitišeruti hulu zenigī āyidelemi፡፡

አል-ቀሰስ

Surah 28

[1] t’e.se.me (t’a sīni mīmi)፡፡

[2] yihichī gelach’i kehonewi mets’iḥāfi ānik’ets’ochi nati፡፡

[3] kemusana keferi‘oni zēna iwinetenyochi siniẖoni lemīyaminu ḥizibochi banite layi inanebaleni፡፡

[4] feri‘oni bemidiri layi tenibet’arere፡፡ newarīwochwanimi yetekefafelu gwadochi āderegachewi፡፡ ke’inerisu ch’ifirochini yadakimali፡፡ wenidochi lijochachewini bebizati yaridali፡፡ sētochachewinimi yitewali፤ irisu kemīyabelashuti sewochi neberina፡፡

[5] be’inezīyami bemidiri wisit’i betech’ek’onu layi linilegisi፣ merīwochimi linaderigachewi werashochimi linaderigachewi inishaleni፡፡

[6] le’inerisumi bemidiri layi linasimechi feri‘oninina hamaninimi serawītochachewinimi ke’inesu yiferuti yeneberutini negeri linasayachewi (inishaleni)፡፡

[7] wede musami inati «āt’ibīwi፣ berisumi layi beferashi gīzē bebaḥiru wisit’i t’ayiwi ātiferīmi፣ ātizenyimi፣ inya wedanichī melashochuna kemelikitenyochumi ādiragīwochu nenina» maletini āmeleketini፡፡

[8] yeferi‘oni bētesebochimi (mech’ereshawi) le’inerisu t’elati ḥāzenimi yihoni zenidi ānesuti፡፡ feri‘onina hamanimi serawītochachewimi hāt’ī’ātenyochi neberu፡፡

[9] yeferi‘onimi mīsiti «le’inē ye‘ayinē merigīya newi፡፡ le’ānitemi፡፡ ātigideluti፡፡ līt’ek’imeni weyimi liji ādirigeni liniyizewi yikejelalina» ālechi፡፡ inerisumi (fits’amēwini) yemayawik’u honewi (ānesuti)፡፡

[10] yemusami inati libi bado hone፡፡ kemi’iminani tihoni zenidi belibwa layi balat’enekerini noro litigelits’ewi k’eriba neberi፡፡

[11] le’iḫitumi teketateyiwi ālechati፡፡ irisunimi inesu yemayawik’u sīhonu beruk’i hona āyechiwi፡፡

[12] (wedenatu kememelesu) befītimi āt’ibīwochini (met’ibatini) be’irisu layi irimi āderegini፡፡ (iḫitu) «le’inanite yemīyasadigulachihuni inerisumi le’irisu k’ini āgeligayochi yehonuni bētesebochi lamelikitachihuni» ālechimi፡፡

[13] wede’inatumi ‘ayiniwa iniditirega፣ inidatazinimi፣ ye’ālahimi yetesifa k’ali irigit’i mehonuni iniditawik’i melesinewi፡፡ gini ābizanyochachewi āyawik’umi፡፡

[14] biritatunimi bederesena betesitekakele gīzē t’ibebinina ‘iwik’etini set’enewi፡፡ inidīhumi melikami šerīwochini inimenedaleni፡፡

[15] ketemayitunimi sewochwa bezinigatē gīzē layi honewi salu geba፡፡ be’iriswami wisit’i yemīgadeluni huleti sewochini āgenye፡፡ yihi kewegenu newi፤ yihimi ket’elatu newi፡፡ yami kewegenu yehonewi sewi bezīya ket’elatu behonewi sewi layi iridatani t’eyek’ewi፡፡ musami bet’uch’a metawi፡፡ gedelewimi፡፡ yihi keseyit’ani šira newi፡፡ irisu gilits’i āsasachi t’elati newina āle፡፡

[16] «gētayē hoyi! inē nefisēni bedeliku፡፡ le’inēmi mari āle፡፡» le’irisumi miḥireti āderegeleti irisu meḥarī āzanyi newina፡፡

[17] «gētayē hoyi! be’inē layi bemelegesihi yihunibinyi (kesihitetē its’ets’etalehu)፤ le’āmets’enyochimi fets’imo redati ālihonimi āle፡፡

[18] beketemayitumi wisit’i ferī yemīt’ebabek’i hono ādere፡፡ bedinigetimi ya tilaniti iridatani yet’eyek’ewi sewi bech’uẖeti iridatani yit’eyik’ewali፡፡ musa lerisu «ānite be’irigit’i gilits’i t’emama nehi» ālewi፡፡

[19] (musa) yanini irisu lehuletumi t’elati yehonewini sewi beḫayili līyizewi befelegemi gīzē «musa hoyi! betilanitinawi k’eni nefisini inide gedeliki litigedilenyi tifeligalehini bemidiri leyi ch’ekanyi mehonini iniji lēla ātifeligimi፡፡ kemelikami šerīwochimi mehonini ātifeligimi» ālewi፡፡

[20] keketemayitumi daricha ānidi sewi iyerot’e met’a፡፡ «musa hoyi! shumaminitochu līgediluhi banite yimekakeraluna wit’a፡፡ inē lanite kemekarīwochi nenyina» ālewi፡፡

[21] yeferana yemīt’ebabek’i honomi ke’iriswa wet’a፡፡ «gētayē hoyi! kebedelenyochu ḥizibochi ādinenyi» āle፡፡

[22] wede mediyeni āk’it’ach’a fītuni bazore gīzēmi «gētayē k’et’itenyawini menigedi līmeranyi ikejilalehu» āle፡፡

[23] wede mediyenimi wiha bemet’a gīzē be’irisu layi kesewochi ch’ifirochini (menigawochachewini) yemīyat’et’u honewi āgenye፡፡ ke’inerisu betachimi (kewihawi menigochachewini) yemīkelekiluni huleti sētochi āgenye፡፡ «negerachihu minidini newi» ālachewi፡፡ «irenyochu hulu (menigawochachewini) isikemīmelisu ānat’et’ami፡፡ ābatachinimi tilik’i shimagilē newi» āluti፡፡

[24] lehuletumi āt’et’alachewi፡፡ kezīyami wede t’ilawi zeweri āle፡፡ «gētayē hoyi! inē kemelikami negeri wedenē lemitaweridewi felagī nenyi» āle፡፡

[25] kehuletu ānidenyayitumi keḥāfireti gari yemitiẖēdi hona met’achiwi፡፡ «ābatē le’inya yat’et’ahilinini waga līset’ihi yit’erahali» ālechiwi፡፡ wede’irisu bemet’ana werēwini be’irisu layi beterekeletimi gīzē «ātifira kebedelenyochu ḥizibochi dinehali» ālewi፡፡

[26] kehuletu ānidenyayitumi «ābatē hoyi k’it’erewi፡፡ kek’et’erikewi sewi hulu belach’u birituwi tamanyu newina» ālechiwi፡፡

[27] «siminitini ‘ametati litagelegilenyi inē ke’inezīhi huleti sētoche lijochē ānidītuni lagabahi ishalehu፡፡ ‘āsirini bitimolami ke’ānite newi፡፡ banite layi masichegerinimi ālishami፡፡ ālahi yesha inide ẖone kemelikamochu sewochi ẖonyē tagenyenyalehi» ālewi፡፡

[28] (musami) «yihi (wileta) be’inēna banite mekakeli (regī) newi፡፡ kehuletu gīzēyatochi maninyawinimi bifets’imi be’inē layi weseni malefi yelemi፡፡ ālahimi beminilenewi layi misikiri» newi āle፡፡

[29] musami gīzēwini bech’eresena kebētesebochu gari beẖēde gīzē ket’uri terara goni isatini āye፡፡ lebētesebu (izīhi) «k’oyu፡፡ inē isatini āyehu፡፡ ke’iriswa werēni weyimi timok’u zenidi ke’isati tinitagini āmet’alachiḫwalehu» āle፡፡

[30] bemet’atimi gīzē keshelek’owi k’enyi daricha kezafītu bekuli betebarekechiwi sifira wisit’i «musa hoyi! inē ye‘alemati gēta ālahi inē nenyi» bemaleti tet’era፡፡

[31] «betirihinimi t’ali» (tebale)፡፡ inide tinishi ibabi sitisilekeleki bayatimi gīzē wede ḫwala zoro sheshe፤ ālitemelesemimi፡፡ «musa hoyi! temelesi ātifirami፤ ānite ket’ibik’ochu nehina» (tebalemi)፡፡

[32] «ijihini be’ānigetigēhi wisit’i āgiba፡፡ yale newiri nech’i hona tiwet’alechina፡፡ kinifihinimi kefirihati (lemedani) wedanite āt’abik’i፡፡ inezīhimi kegētahi yehonu wede feri‘onina wede mekwaninitochu yemīderisu huleti āsirejiwochi nachewi፡፡ inerisu āmets’enyochi ḥizibochi neberuna፡፡»

[33] (musa) āle «gētayē hoyi! inē ke’inerisu nefisini gediyalehu፡፡ silezīhi inidayigedilunyi iferalehu፡፡

[34] «wenidimēmi haruni irisu milasu ke’inē yeteba newi፡፡ iwinetenyanetēnimi yemīyaregagit’ilinyi redati ẖono ke’inē gari lakewi፡፡ inē līyasitebabilunyi iferalehuna፡፡»

[35] (ālahimi) «t’unichahini bewenidimihi be’irigit’i inaberetaleni፡፡ lehuletachihumi silit’anini inaderigaleni፡፡ wede’inanitemi (bemet’ifo) āyiderisumi፡፡ bete‘amiratochachini (ẖīdu)፡፡ inanitena yeteketelachihumi hulu āshenafīwochi nachihu» ālachewi፡፡

[36] musami betamiratochachini gilits’i ẖonewi bemet’abachewi gīzē «yihi yetek’et’efe digimiti iniji lēla āyidelemi፡፡ yihininimi bemejemerīyawochu ābatochachini wisit’i ālisemanimi» ālu፡፡

[37] musami «gētayē ke’irisu zenidi bek’et’itawi menigedi yemet’awini sewi misigunītumi āgeri le’irisu yemitiẖoniletini sewi ‘āwak’ī newi፡፡ ineho bedelenyochu āyidinumi» āle፡፡

[38] feri‘onimi «inanite ch’ifirochi hoyi! ke’inē lēla le’inanite āmilakini minimi ālawek’ihumi፡፡ hamanimi hoyi! ch’ik’ani le’inē āk’at’ililinyi፤ (t’ubi širalinyi)፡፡ le’inēmi kefitenya ḥinits’ani širalinyi፡፡ wede musa āmilaki liwet’a ikejilalehuna፡፡ inēmi kewishetamochu meẖonuni it’eret’irewalehu» āle፡፡

[39] irisumi serawītochumi bemidiri layi yale āgibabi koru፡፡ inerisumi wede’inya yemayimelesu meẖonachewini t’eret’eru፡፡

[40] irisunimi serawītunimi bet’ibik’i yazinachewi፡፡ bebaḥirimi wisit’i t’alinachewi፡፡ yebedelenyochi mech’ereshami፤ inidēti inide nebere temeliketi፡፡

[41] wede isati yemīt’eru merīwochimi ādereginachewi፡፡ betiniša’ēmi k’eni āyiriredumi፡፡

[42] beyihichimi bek’iribītumi ‘alemi wisit’i irigimanini āsiketelinachewi፡፡ betiniša’ēmi k’eni inesu kemībareruti nachewi፡፡

[43] yefītenyochuni yekifile zemenati ḥizibochimi ke’āt’efani beḫwala lesewochi yelibi birihani merīmi izinetimi sīẖoni yigesets’u zenidi lemusa mets’iḥāfuni be’irigit’i set’enewi፡፡

[44] wede musami ti‘izazini baweredinileti gīzē (keterarawi) bemi‘irabawīwi goni ālineberikimi ketet’adutimi ālineberikimi፡፡

[45] gini inya (ke’irisu beḫwala) yekifile zemenatini sewochi āsigenyeni፡፡ be’inesumi layi ‘idimēwochi terazemu፡፡ bemediyenimi sewochi wisit’i tek’emach’i be’inesu layi ānik’ets’ochachini yemitanebi ālineberikimi፡፡ gini inya lakīwochihi ẖonini፡፡

[46] bet’eranewimi gīzē bet’uri goni ālineberikimi፡፡ gini ke’ānite befīti minimi āsiferarī yalimet’achewini ḥizibochi tasiferara zenidi kegētahi beẖone chirota (lakinihi) līgesets’u yikejelalina፡፡

[47] ijochachewimi basalefuti mikiniyati mekera yemitinekachewina «gētachini hoyi! ānik’ets’ochihini inidiniketeli kemi’iminanimi inidiniẖoni wedenya melikitenyani ātilikimi norwalini» yemīlu baliẖonu noro (ānilikimi neberi)፡፡

[48] iwinetumi ke’inya zenidi bemet’alachewi gīzē «lemusa yeteset’ewi bit’ē āyisiset’ewimi norwalini» ālu፡፡ «kezīhi befīti musa beteset’ewi ālikadumini yeteredadu huleti digimitochi nachewi» ālu፡፡ «inya behulumi keḥadīwochi nenimi» ālu፡፡

[49] «ke’ālahi zenidi yeẖoneni mets’iḥāfi irisu kehuletumi yibelit’i k’ini yeẖoneni āmit’u፡፡ iwinetenyochi inide ẖonachihu (bitamet’uti) iketelewalehu» belachewi፡፡

[50] ishī bayiluhimi፤ yemīketeluti፤ zinibalēwochachewini bicha meẖonuni ‘iwek’i፡፡ ke’ālahimi yeẖone memerīya sayinorewi zinibalēwini keteketele sewi yibelit’i yet’ememe ānidimi yelemi፡፡ ālahi bedelenyochi ḥizibochini āyimeramina፡፡

[51] yigesets’umi zenidi k’alini (k’uri’anini beyayinetu) le’inerisu be’irigit’i āsiketatelini፡፡

[52] inezīya ke’irisu befīti mets’iḥāfini yeset’enachewi inerisu be’irisu yaminalu፡፡

[53] be’inesu layi bemīnebebilachewimi gīzē «be’irisu āminenali፡፡ irisu kegētachini yeẖone iwineti newi፡፡ inya kerisu befīti musilīmochi neberini» yilalu፡፡

[54] inezīya bemetagesachewi wagachewini huleti gīzē yisiset’alu፡፡ kifuwinimi negeri bebego migibari yigefetiralu፡፡ keset’enachewimi sīsayi yilegisalu፡፡

[55] widik’inimi k’ali besemu gīzē ke’irisu yirik’alu፡፡ «le’inya širawochachini āluni፡፡ lenanitemi širawochachihu ālwachihu፡፡ selami be’inanite layi (yiẖuni) balegēwochini ānifeligimi» yilalu፡፡

[56] ānite yewededikewini sewi fets’imo ātak’enami፡፡ gini ālahi yemīshawini sewi yak’enali irisumi k’inochuni ‘āwak’ī newi፡፡

[57] «ke’ānite gari k’inini menigedi biniketeli kemidirachini inibareraleni» ālumi፡፡ ke’inya zenidi (yeteset’e) sīsayi sīhoni yenegeru hulu firēwochi wede’irisu yemīnedubetini ts’et’itenya kilili (mekani) le’inesu ālasimechenachewimini gini ābizanyochachewi āyawik’umi፡፡

[58] keketemami nurowani (michotwani) yekadechini (ketema) yat’efanati bizu nati፡፡ inezīhimi ke’inesu beḫwala t’ik’īti gīzē iniji yalitenorebachewi sīẖonu menorīyawochachewi nachewi፡፡ inyami (ke’inerisu) werashochi neberini፡፡

[59] gētahimi ketemochini bewanawa (ketema) wisit’i ānik’ets’ochachinini be’inesu layi yemīyanebi melikitenyani isikemīliki diresi āt’ifī ālineberemi፡፡ ketemochinimi balebētochwa bedayochi honewi iniji āt’ifīwochi ālineberinimi፡፡

[60] kemaninyawimi negeri yeteset’achihuti፤ yek’iribītu ḥiyiweti t’ik’imina gēt’wa newi፡፡ ālahi zenidi yalewimi (minida) bet’ami belach’ina zewitarī newi ātawik’umini

[61] melikamini tesifa k’ali yegebaniletina irisumi āginyīwi yehone sewi yek’iribītuni ḥiyiweti t’ik’imi inidasimechenewina kezīyami irisu betiniša’ē k’eni (le’isati) kemīk’erebuti inide ẖonewi sewi newini

[62] (ālahi) yemīt’erabachewinina inezīya tegarīwochē tilwachewi yeneberachihuti yeti nachewi yemīlibetini k’eni (āsitawisi)፡፡

[63] inezīya be’inerisu layi k’alu yeteregaget’ebachewi yilalu «gētachini hoyi! inezīhi inezīya yat’ememinachewi nachewi፡፡ inidet’ememini āt’ememinachewi፡፡ (ke’inesu) wedanite tet’irarani፡፡ inyani yigigezu ālineberumi፡፡

[64] «(le’ālahi) yemitagarwachewinimi t’iru» yibalalu፤ yit’erwachewalimi፡፡ gini le’inerisu āyimelisulachewimi፡፡ k’it’atunimi yayalu፡፡ inerisu yimeru beneberu noro (āyayutimi neberi)፡፡

[65] «yemīt’erabachewinina lemelikitenyochumi minini melesachihu» yemīlibetini k’eni (āsitawisi)፡፡

[66] bezīyami k’eni werēwochu hulu be’inerisu layi yisewirubachewali፡፡ inerisumi āyit’eyayek’umi፡፡

[67] yetets’ets’etena yamene sewima melikaminimi yešera kemīdinuti līẖoni yikejelali፡፡

[68] gētahimi yemīshawini yifet’irali፤ yimerit’alimi፡፡ le’inerisu (lesewochu) mirich’a yelachewimi፡፡ ālahi kemayigigebawi hulu t’era፡፡ kemīyagarwachewimi lak’e፡፡

[69] gētahimi libochachewi yemīdebik’utinina yemīgelits’utini hulu yawik’ali፡፡

[70] irisumi ālahi newi፡፡ ke’irisu lēla āmilaki yelemi፡፡ misigana bemejemerīyayitumi bemech’ereshayitumi ‘alemi le’irisu bicha newi፡፡ firidumi ye’irisu bicha newi፡፡ wede’irisumi timelesalachihu፡፡

[71] āyachihuni (nigerunyi) «ālahi be’inanite layi lēlītini isike tiniša’ē k’eni diresi zewitarī bīyaderigewi ke’ālahi lēla birihanini yemīyamet’alachihu āmilaki manewi ātisemumini» belachewi፡፡

[72] āyachihuni «ālahi be’inanite layi k’enini isike tiniša’ē k’eni diresi zewitarī bīyaderigewi ke’ālahi lēla bewisit’u yemitarifubetini lēlīti yemīyamet’alachihu āmilaki mani newi (nigerunyi) ātasitewilumini» belachewi፡፡

[73] kechirotawimi le’inanite lēlītinina k’enini bewisit’u litarifubeti፣ ketirufatumi litifeligubeti፣ āmesigenyochimi litiẖonu āderegelachihu፡፡

[74] yemīt’erabachewinimi k’enina «inezīya tegarīwochē tilwachewi yeneberachihuti yeti nachewi» yemīlibetini (āsitawisi)፡፡

[75] keḥizibochimi hulu mesikarīni inawet’aleni፡፡ (yani gīzē) iwinetenyawimi āmilakineti le’ālahi bicha meẖonuni yawik’alu፡፡ yik’et’at’ifuti yeneberutimi ke’inerisu yit’efachewali፡፡

[76] k’aruni kemusa negedochi neberi፡፡ be’inerisumi layi āmets’e፡፡ kedilibochimi yanini mekefechawochu bicha yeḫayili balebētochi yeẖonu ch’ifirochini (shekimu) yemīkebidini set’enewi፡፡ wegenochu le’irisu ātikura፤ ālahi kuratenyochini āyiwedimina baluti gīzē (āsitawisi)፡፡

[77] «ālahimi beset’ehi hābiti yemech’ereshayituni āgeri feligi፡፡ kek’iribītumi ‘alemi fanitahini ātirisa፡፡ ālahimi wede ānite melikamini inidaderegelihi (lesewochi) melikamini ādirigi፡፡ bemidirimi wisit’i mat’ifatini ātifeligi፡፡ ālahi āt’ifīwochini āyiwedimina» (āluti)፡፡

[78] (hābituni) «yeteset’ehuti inē zenidi balewi iwik’eti bicha newi āle፡፡ ālahi ke’irisu befīti kekifile zemenati sewochi beḫāyili ke’irisu yibelit’i yeberetutini (hābitini) bemesebisebimi yibelit’i yebezutini be’irigit’i yat’efa meẖonuni āyawik’imini āmets’enyochimi keḫāt’ī’atochachewi (miḥireti yemīketelewini t’iyak’ē) āyit’eyek’umi፡፡

[79] beḥizibochumi layi begēt’u wisit’i ẖono wet’a፡፡ inezīya k’iribītuni ḥiyiweti yemīfeliguti «weyi minyotachini! k’aruni yeteset’ewi bit’ē minewi le’inya benoreni፤ irisu yetalak’i ‘idili balebēti newina» ālu፡፡

[80] inezīyami ‘iwik’etini yeteset’uti «weyolachihu! ye’ālahi minida le’āmene sewi melikaminimi lešera belach’i newi፡፡ tagashochimi iniji lēlawi āyagenyatimi» ālu፡፡

[81] be’irisumi bebētumi midirini derebani፡፡ le’irisumi ke’ālahi lēla yemīreduti ch’ifirochi minimi ālineberutimi፡፡ kemīriredutimi ālineberemi፡፡

[82] inezīyami betilanitinawi k’eni sifirawini yimenyu yeneberuti «weyi gudi! leka ālahi kebarochu lemīshawi sewi sīsayini yasefali፤ yat’ebalimi፡፡ ālahi be’inya layi (be’imineti) balilegeselini noro midirini be’inya layi begelebet’ebini neberi፡፡ weyi gudi! keḥadīwochi āyidinumi» yemīlu ẖonewi ānegu፡፡

[83] yihichi yemech’ereshayitu āgeri le’inezīya bemidiri wisit’i kuratinina mamet͟s’ini lemayifeliguti inaderigataleni፡፡ misigunītumi mech’eresha let’inik’uk’ochu nati፡፡

[84] bedegi šira yemet’a sewi le’irisu ke’iriswa belach’i minida ālilewi፡፡ bekifumi šira yemet’u sewochi inezīhi met’ifowochini yešeru yišeruti yeneberutini iniji āyimenedumi፡፡

[85] ya k’uri’anini yetekefafele ẖono banite layi yaweredewi (āmilaki) wede memelesha (wedemeka) be’irigit’i melashihi newi፡፡ «gētayē bek’ini menigedi yemet’awini sewina irisumi begilits’i siḥiteti wisit’i yeẖonewini sewi ‘āwak’ī newi» belachewi፡፡

[86] mets’iḥāfu wedanite mewereduni tesifa yemitaderigi ālineberikimi፡፡ gini kegētahi chirota (teweredelihi)፡፡ lekeḥadīwochimi befits’umi redati ātiẖuni፡፡

[87] ke’ālahimi ānik’ets’ochi wedanite keteweredu gīzē beḫwala āyagiduhi፡፡ wede gētahimi (sewochini) t’ira፡፡ ke’āgarīwochumi ātiẖuni፤

[88] ke’ālahimi gari lēlani āmilaki ātigigeza፡፡ ke’irisu bek’eri āmilaki yelemi፡፡ negeru hulu ke’ālahi bek’eri t’efī newi፡፡ firidu yerisu፤ bicha newi፡፡ wede’irisumi timelesalachihu፡፡

አል-ዐንከቡት

Surah 29

[1] ā.le.me (ālīfi lami mīmi)

[2] sewochu āminenali bemaletachewi bicha inesu sayifetenu yemītewi meẖonachewini t’eret’eruni

[3] inezīyanimi ke’inesu befīti yeneberutini be’irigit’i fetinenali፡፡ inezīyanimi iwineti yetenagerutini ālahi be’irigit’i yawik’ali፡፡ wishetamochunimi yawik’ali፡፡

[4] yilik’unimi inezīya met’ifowochini širawochi yemīšeruti līyamelit’uni yit’eret’iraluni ya yemīferiduti (firidi) kefa፡፡

[5] ye’ālahini megenanyeti tesifa yemīyaderigi sewi (yizegaji)፡፡ ye’ālahi k’et’ero be’irigit’i mech’ī newina፡፡ irisumi semīwi ‘āwak’īwi newi፡፡

[6] yetagele sewimi yemītagelewi lenefisu newi፡፡ ālahi ke‘alemati be’irigit’i tebik’ak’ī newina፡፡

[7] inezīyami yamenu፤ melikamochinimi yešeru met’ifowochuni širawochachewini ke’inesu layi inabisilachewaleni፡፡ bezīyami yišeruti beneberuti melikami šira be’irigit’i inimenedachewaleni፡፡

[8] sewinimi bewelajochu melikami ādiragotini āzezinewi፡፡ lanitemi be’irisu ‘iwik’eti yelēlehini (t’a‘oti) be’inē iniditagara bītageluhi ātitazezachewi፡፡ memeleshachihu wedenē newi፡፡ tišeruti yeneberachihutinimi hulu inegirachiḫwalehu፡፡

[9] inezīyanimi yamenu፤ melikami širawochinimi yešeru bedegagochu wisit’i be’irigit’i inagebachewaleni፡፡

[10] kesewochimi be’ālahi āmenini yemīli sewi ālile፡፡ be’ālahimi (bemamenu) betesek’aye gīzē yesewochini masek’ayeti inide ālahi k’it’ati yaderigali፡፡ kegētahimi iridata bīmet’a inya be’irigit’i ke’inanite gari neberini yilalu፡፡ ālahi be‘alemati ḥizibi libochi wisit’i yalewini hulu ‘āwak’ī āyidelemini

[11] ālahimi inezīyani yamenutini be’irigit’i yawik’ali፡፡ menafik’ochunimi yawik’ali፡፡

[12] inezīyami yekaduti sewochi le’inezīya lamenuti «menigedachinini teketelu፤ ḫāt’ī’ātochachihunimi inishekemaleni» ālu፡፡ inerisumi keḫāt’ī’ātochachewi mininimi teshekamīwochi āyidelumi፡፡ inerisu be’irigit’i wishetamochi nachewi፡፡

[13] shekimochachewinina keshekimochachewi gari (lēlochi) shekimochinimi be’irigit’i yishekemalu፡፡ betiniša’ēmi k’eni yik’et’ifuti keneberuti be’irigit’i yit’eyek’alu፡፡

[14] nuḥinimi wede ḥizibochu be’irigit’i lakinewi፡፡ bewisit’achewimi shīhi ‘ametini āmisa ‘ameti sīk’eri tek’emet’e፡፡ inerisu bedayochi ẖonewimi yewihawi mat’ilek’ilek’i yazachewi፡፡

[15] nuḥinina yemerikebītunimi gwadochi ādanachewi፡፡ iriswanimi le‘alemati te‘amiri ādereginati፡፡

[16] ībirahīminimi leḥizibochu bale gīzē (āsitawisi)፡፡ «ālahini tegezu firutimi፡፡ yihi yemitawik’u bitihonu le’inanite belach’i newi፡፡

[17] «ke’ālahi lēla yemitigezizuti t’a‘otatini bicha newi፡፡ wishetinimi tik’et’at’ifalachihu፡፡ inezīya ke’ālahi lēla yemitigigezuwachewi le’inanite sīsayini līset’wachihu āyichilumi፡፡ silezīhi sīsayini ke’ālahi zenidi bicha feligu፡፡ tegezutimi፡፡ le’irisumi āmeseginu፡፡ wede’irisu timelesalachihu፡፡

[18] «bitasitebabilumi kefītachihu yeneberuti ḥizibochi be’irigit’i āsitebabilewali፡፡ bemelikitenyawimi layi gilits’i madiresi inijī lēla yelebetimi፡፡»

[19] ālahi mefit’erini inidēti inidemījemeri kezīyami inidēti inidemīmelisewi āyimeleketumini yihi be’ālahi layi k’elali newi፡፡

[20] «፡--bemidiri layi ẖīdu፤ mefit’erinimi inidēti inide jemere temeliketu፡፡ kezīyami፤ ālahi yemech’ereshayituni menesati yasinesali፡፡ ālahi benegeru hulu layi chayi newina» belachewi፡፡

[21] yemīshawini sewi yik’et’ali፡፡ yemīshawinimi sewi yaziniletali፡፡ wede’irisumi timelesalachihu፡፡

[22] inanitemi bemidirimi ẖone besemayi yemitak’itu āyidelachihumi፡፡ ke’ālahimi lēla redatimi tekelakayimi minimi yelachihumi፡፡

[23] inezīyami be’ālahi ānik’ets’ochina bemegenanyetu yekadu inezīya ke’izinetē tesifani k’oret’u፡፡ inezīyami le’inesu āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[24] yeḥizibochumi melisi፡- «gideluti፤ weyimi āk’at’iluti» maleti inijī lēla ālineberemi፡፡ ke’isatītumi ālahi ādanewi፡፡ bezīhi wisit’i lemīyaminu ḥizibochi te‘amiratochi ālubeti፡፡

[25] (ībirahīmi) ālemi «ke’ālahi lēla t’a‘otatini (āmalikiti) yeyazachihuti bek’iribītu ḥiyiweti bemekakelachihu lemewadedi bicha newi፡፡ kezīyami betiniša’ē k’eni kefīlachehu bekefīlu yikidali፡፡ kefīlachihumi kefīluni yiregimali፡፡ menorīyachihumi isati nati፡፡ le’inanitemi keredatochi minimi yelachihumi፡፡»

[26] lut’imi le’irisu āmene፤ (ībirahīmi) «inē wede gētayē tesedaji nenyi፡፡ ineho irisu āshenafīwi t’ibebenyawi newina» ālemi፡፡

[27] le’irisumi īsiḥāk’inina ya‘ik’obini set’enewi፡፡ bezerumi wisit’i nebiyinetinina mets’iḥāfini āderegini፡፡ minidawinimi bek’iribītu ‘alemi set’enewi፡፡ irisumi bemech’ereshayitu ‘alemi kedegagochu newi፡፡

[28] lut’inimi leḥizibochu bale gīzē (āsitawisi) «inanite t’eyafini sira tišeralachihuni be’iriswa ke‘alemati ānidimi ālik’edemachihumi፡፡

[29] «inanite be’irigit’i wenidochini timet’alachihuni menigedinimi tik’orit’alachihuni beshenigwachihumi yemīnewerini negeri tišeralachihuni» (ālachewi)፡፡ yeḥizibochumi melisi «ke’iwinetenyochu inide honiki ye’ālahini k’it’ati āmit’abini» maleti inijī lēla ālineberemi፡፡

[30] «gētayē hoyi! be’āmets’enyochi ḥizibochi layi iridanyi» āle፡፡

[31] melikitenyochachinimi ībirahīmini bebisirati bemet’uti gīzē «inya yezīhichini ketema sewochi āt’ifīwochi neni፡፡ sewochwa bedayochi neberuna» āluti፡፡

[32] «be’iriswa wisit’i lut’i āle iko» ālachewi፡፡ «inya bewisit’wa yalewini yibelit’i ‘āwak’ī neni፡፡ (irisuni) be’irigit’i inadinewaleni፡፡ bētesebochunimi ch’imiri፡፡ mīsitu bicha sitik’eri፡፡ iriswa bet’ifatu wisit’i kemīk’eruti nati» āluti፡፡

[33] melikitenyochachinimi lut’ini bemet’uti gīzē be’inesu mikiniyati āzene፡፡ be’inerisumi libu tech’enek’e፡፡ «ātifira፤ ātizenimi፡፡ inya ādanyochihi neni፡፡ bētesebochihinimi፤ mīsitihi bicha sitik’eri፡፡ iriswa bet’ifatu wisit’i kek’erīwochu nati» ālutimi፡፡

[34] «inya bezīhichi ketema sewochi layi yamits’u beneberuti mikiniyati kesemayi k’it’atini āwirajochi neni፡፡»

[35] be’irigit’imi lemīyasibu sewochi ke’iriswa gilits’i milikitini tewini (āsik’ereni)፡፡

[36] wede mediyenimi wenidimachewini shu‘āyibini (lakini)፡፡ «ḥizibochē hoyi! ālahini tegezu፣ yemech’ereshawinimi k’eni firu፣ bemidirimi wisit’i yemitat’efu honachihu ātabelashu ālachewimi፡፡

[37] āsitebabalutimi፡፡ yemidiri menik’et’ik’et’i yazechachewi፡፡ behagerachewimi wisit’i tenikefirirewi ānegu፡፡

[38] ‘adinina semudinimi (āt’efani)፡፡ kemenorīyawochachewimi (firisirashochi bekuli met’ifatachewi) le’inanite be’iwineti tegelet’elachihu፡፡ seyit’animi širawochachewini le’inerisu shelemelachewi፡፡ kemenigedimi āgedachewi፡፡ yemasitewalimi balebētochi neberu፤ (gini ālasitewalumi)፡፡

[39] k’aruninimi feri‘oninimi hamaninimi (āt’efani)፡፡ musami bete‘amiratochi be’irigit’i met’abachewi፡፡ bemidirimi layi koru፡፡ āmilach’īwochimi ālineberumi፡፡

[40] hulunimi beḫit’ī’atu yazinewi፡፡ ke’inesumi wisit’i t’et’erini yazele nefasini yelakinibeti ālile፡፡ ke’inesumi wisit’i ch’uẖeti yeyazechiwi ālile፡፡ ke’inerisumi wisit’i be’irisu midirini yederebanibeti ālile፡፡ ke’inesumi wisit’i yaset’eminiwi ālile፡፡ ālahimi yemībedilachewi ālineberemi፡፡ gini nefisochachewini yemībedilu neberu፡፡

[41] ye’inezīya ke’ālahi lēla redatochini (t’a‘otatini) yeyazu sewochi misalē bētini inide šerachi shererīti bit’ē newi፡፡ kebētochimi hulu bet’ami dekamawi yeshererīti bēti newi፡፡ bīyawik’u noro (āmalikiti ādirigewi āyigigezwachewimi neberi)፡፡

[42] ālahi yanini ke’irisu lēla yemīgigezutini maninyawinimi yawik’ali፡፡ irisumi āshenafīwi t’ibebenyawi newi፡፡

[43] inezīhinimi misalēwochi lesewochi inigelits’achewaleni፡፡ kelīk’awinitochumi besitek’eri lēlochu āyawik’watimi፡፡

[44] «ālahi semayatinina midirini iwinetenya hono fet’ere፡፡» bezīhi wisit’i lemi’iminani te‘amiri ālebeti፡፡

[45] kemets’iḥāfi wede ānite yeteweredewini ānibibi፡፡ solatinimi denibuni t’ebik’ehi sigedi፡፡ solati kemet’ifona kemīt’ela negeri hulu tikelekilalechina፡፡ ālahinimi mawisati kehulu negeri belach’i newi፤ ālahimi yemitišerutini hulu yawik’ali፡፡

[46] yemets’iḥāfuni balebētochimi bezīyachi iriswa melikami beẖonechiwi kirikiri inijī ātikerakeru፡፡ ke’inerisu inezīyani yebedelutini sīk’eri፡፡ belumi «bezīya wedenya beteweredewi wedenanitemi beteweredewi āmenini፡፡ āmilakachinimi āmilakachihumi ānidi newi፡፡ inyami le’irisu tazazhochi neni፡፡»

[47] inidezīhumi wedanite mets’iḥāfini āweredini፡፡ inezīyami mets’iḥāfini yeset’enachewi፤ be’irisu yaminalu፡፡ ke’inezīhimi (kemeka sewochi) be’irisu yemīyaminu ālilu፡፡ bete‘amiratochachinimi keḥadīwochu inijī manimi āyikidimi፡፡

[48] ke’irisu befītimi mets’iḥāfini yemitanebi bek’enyihimi yemitits’ifewi ālineberikimi፡፡ yani gīzē āt’ifīwochu be’irigit’i betet’erat’eru neberi፡፡

[49] āyidelemi irisu (k’uri’ani) be’inezīya ‘iwik’etini beteset’uti sewochi libochi wisit’i (yet’elek’e) gilits’ochi ānik’ets’ochi newi፡፡ be’ānik’ets’ochachinimi bedayochu inijī lēlawi āyikidimi፡፡

[50] «be’irisu layimi kegētahi zenidi te‘amiratochi lemini āliteweredumi» ālu፡፡ «te‘amiratochi ālahi zenidi bicha nachewi፡፡ inēmi gilits’i āsiferarī bicha nenyi» belachewi፡፡

[51] inya mets’iḥāfuni be’inesu layi yemīnebebi ẖono banite layi mawiredachini āyibek’achewimini bezīhi wisit’i lemīyaminu ḥizibochi chirotana gisats’ē ālebeti፡፡

[52] «be’inēna be’inanite mekakeli mesikarī be’ālahi bek’a፡፡ besemayatina bemidirimi yalewini hulu yawik’ali» belachewi፡፡ inezīyami bebilashi negeri yamenu be’ālahimi yekadu inezīya inesu kesarīwochi nachewi፡፡

[53] bek’it’atimi yasichekuluhali፡፡ yetewesenemi gīzē balinebere noro k’it’atu bemet’abachewi neberi፡፡ inerisu yemayawik’u sīẖonumi bedinigeti be’irigit’i yimet’abachewali፡፡

[54] bek’it’ati yasichekuluhali፡፡ gehānemimi keḥadīwochini be’irigit’i kebabī nati፡፡

[55] k’it’atu kebelayachewi፣ ke’igirochachewimi širi bemīshefinachewi k’eni tišeruti yeneberachihutini k’imesu bemīlachewimi (k’eni tikebachewalechi)፡፡

[56] inanite yamenachihu barochē hoyi! midirē be’irigit’i sefī nati፤ (bitichegeru tesededu)፡፡ inēnimi bicha tegezunyi፡፡

[57] nefisi hulu motini k’emashi nati፡፡ kezīyami wedenya timelesalachihu፡፡

[58] inezīyami yamenuna melikami širawochini yešeru kegeneti beširochachewi wenizochi yemīfesubachewini segenetochi bewisit’achewi zewitarīwochi sīẖonu be’irigit’i inasefirachewaleni፡፡ yešeratenyochi minida mininya āmare

[59] (inesu) inezīya yetagesu begētachewimi layi yemīmeku nachewi፡፡

[60] ketenik’esak’ashimi migibwani lemeshekemi yematichilewi bizu nati፡፡ ālahi yimegibatali፡፡ inanitenimi (yimegibali)፡፡ irisu semīwi ‘āwak’īwi newina፡፡

[61] semayatinina midirini yefet’ere t͟s’eḥāyinina ch’erek’animi yegera mani inideẖone bitit’eyik’achewi «be’irigit’i ālahi newi» yiluhali፡፡ tadiya inidēti yimelesalu፡፡

[62] ālahi kebarochu lemīshawi sīsayini yasefali፡፡ le’irisumi yat’ebibali፡፡ ālahi benegeru hulu ‘āwak’ī newina፡፡

[63] kesemayimi wihani yaweredena be’irisumi midirini kemotechi beḫwala ḥiyawi yaderegati mani inideẖone bitit’eyik’achewi «ālahi newi» yiluhali፡፡ «misigana le’ālahi newi» belachewi፡፡ gini ābizanyochachewi āyawik’umi፡፡

[64] yihichimi yek’iribītu ḥiyiweti metaleyana ch’ewata inijī lēla āyidelechimi፡፡ yemech’ereshayitumi āgeri iriswa be’irigit’i yezelalemi ḥiyiweti āgeri nati፡፡ yemīyawik’u bīẖonu noro፤ (t’efīyituni ḥiyiweti āyimerit’umi neberi)፡፡

[65] bemerikebochi wisit’i betesaferu gīzēmi ālahini megezatini le’irisu bicha yat’eru ẖonewi yit’erutali፡፡ wede yebisi (bemawit’ati) badanachewi gīzēmi wedīyawinu inerisu (t’a‘otini) yagaralu፡፡

[66] beset’enachewi ts’ega līkiduna līt’ek’ak’emu (yagaralu)፡፡ wedefītimi (yemīt’ebik’achewini) yawik’alu፡፡

[67] sewochu kezurīyachewi sīnet’ek’u inya (āgerachewini ) ts’et’itenya kilili madiregachinini āyayumini bewidik’i negeri yaminaluni be’ālahimi ts’ega yikidaluni

[68] be’ālahi layimi wishetini kek’et’at’efe sewi weyimi iwinetu bemet’aleti gīzē ke’āsiwashe yibelit’i bedayi manewi begehānemi wisit’i lekeḥadīwochi menorīya yelemini

[69] inezīyami be’inya menigedi yetagelu menigedachinini be’irigit’i inimerachewaleni፡፡ ālahimi be’irigit’i kebego šerīwochi gari newi፡፡

አር-ሩም

Surah 30

[1] ā.le.me (ālīfi lami mīmi)፡፡

[2] rumi teshenefechi፡፡

[3] bet’ami k’iribi behonechiwi midiri፡፡ inerisumi kemeshenefachewi beḫwala be’irigit’i yashenifalu፡፡

[4] bet’ik’īti ‘ametati wisit’i (yashenifalu)፡፡ ti‘izazu befītimi beḫwalami ye’ālahi newi፡፡ bezīya k’enimi mi’imenani yidesetalu፡፡

[5] be’ālahi iridata (yidesetalu)፡፡ yemīshawini sewi yiredali፤ irisumi āshenafīwi āzanyu newi፡፡

[6] ālahi iridatani k’et’ere፡፡ ālahi k’et’erowini āyaferisimi፡፡ gini ābizanyawochu sewochi āyawik’umi፡፡

[7] kek’iribītu hiyiweti gilits’uni bicha yawik’alu፡፡ inerisumi keḫwalenyayitu ‘alemi inerisu zenigīwochi nachewi፡፡

[8] benefisochachewi (hunēta) āyasitewilumini? semayatinina midirini bemekakelachewi yalewinimi hulu ālahi be’iwinetina betewesene gīzē inijī ālifet’erachewimi፡፡ kesewochumi bizuwochu begētachewi megenanyeti keḥadīwochi nachewi፡፡

[9] bemidiri layi āyiẖēdumina ye’inezīyani kebefītachewi yeneberutini sewochi fits’amē inidēti inidenebere āyimeleketumini? beḫāyili ke’inerisumi yibelit’i yet’enekeru neberu፡፡ midirinimi āresu፡፡ (inezīhi) ke’ālemwatimi yebeza ālemwati፡፡ meli‘ikite nyochachewimi bete‘amiratochi met’ubachewi፤ (āsitebabelumina t’efu)፡፡ ālahimi yemībedilachewi ālineberemi፤ gini nefisochachewini yibedilu neberu፡፡

[10] kezīyami ye’inezīya yat’efuti sewochi mech’eresha be’ālahi ānik’ets’ochi bemasitebabelachewina be’iriswa yemīsalek’u bemeẖonachewi mikiniyati met’ifo k’it’ati honechi፡፡

[11] ālahi mefit’erini yijemirali፡፡ kezīyami yimelisewali፤ kezīyami wederisu timelesalachihu፡፡

[12] se‘atītumi bemitik’omibeti k’eni āmets’enyochi ch’ich’i yilalu፡፡

[13] le’inerisumi kemīyagaruwachewi (t’a‘otati) āmalajochi āyinorwachewimi፤ bemīyagarwachewimi (t’a‘otati) keḥadīwochi yiẖonalu፡፡

[14] se‘atītu bemitik’omibeti k’enimi bezīya k’eni yileyayalu፡፡

[15] inezīya yamenutina melikamochini širawochi yešerutima inerisu begeneti ch’efē wisit’i yidesetalu፡፡

[16] inezīyami yekadutima be’ānik’ets’ochachinina beḫwalenyayitumi ‘alemi megenanyeti yasitebabeluti inezīya bek’it’atu wisit’i yemīt’adu nachewi፡፡

[17] ālahinimi bemitameshu gīzē bemitanegumi gīzē āt’iruti፤ (sigeduleti)፡፡

[18] misiganami besemayatina bemidiri wisit’i lerisu bicha (yetegebawi) newi፡፡ beserikimi፤ bek’etiri wisit’i bemitigebumi gīzē፤ (āt’iruti)፡፡

[19] ḥiyawini kemuti yawet’ali፡፡ mutanimi keḥiyawi yawet’ali፡፡ midirinimi kemotechi beḫwala hiyawi yaderigatali፡፡ inidezīhumi (kemek’abiri) tiwet’alachihu፡፡

[20] inanitenimi ke‘āferi mefit’eru kezīyami inanite wedīyawinu yemitibetatenu sewochi meẖonachihu ke’āsidenak’ī milikitochu newi፡፡

[21] le’inanitemi kenefisochachihu (kegosochachihu) mīsitochini wede’inerisu tireku zenidi mefit’eru፣ bemekakelachihumi fik’irinina izinetini madiregu ke’āsidenak’ī milikitochu newi፡፡ bezīhi wisit’i lemīyasitewilu ḥizibochi te‘amiratochi ālilu፡፡

[22] semayatinina midirinimi mefit’eru፣ yek’wanik’wawochachihuna yemelikochachihumi meleyayeti፣ ke’āsidenak’ī milikitochu newi፡፡ bezīhi wisit’i le‘āwak’īwochi te‘amiratochi ālilubeti፡፡

[23] belēlītina bek’enimi metenyatachihu፣ kechirotawimi mefelegachihu kemilikitochu newi፡፡ bezīhi wisit’i lemīsemu ḥizibochi te‘amiratochi ālilubeti፡፡

[24] bilich’itanimi ferīwochina kejayochi sitihonu le’inanite masayetu፣ kesemayimi wihani mawiredu፣ be’irisumi midirini kemotechi beḫwala ḥiyawi madiregu ke’āsidenak’ī milikitochu newi፡፡ bezīhi wisit’i lemīyasibu ḥizibochi te‘amiratochi ālilubeti፡፡

[25] semayina midirimi (yalemiseso) beti‘izazu mek’omachewi፣ kezīyami (meli’āku letiniša’ē) kemidiri t’irīni bet’erachihu gīzē inanite wedīyawinu yemitiwet’u mehonachihu ke’āsidenak’ī milikitochu newi፡፡

[26] besemayatina bemidiri yalewi hulu ye’irisu bicha newi፡፡ hulumi le’irisu tazazhochi nachewi፡፡

[27] irisumi ya mefit’erini yemījemiri kezīyami yemīmelisewi newi፡፡ irisumi (memelesu) be’irisu layi bet’ami geri newi፡፡ le’irisumi besemayatimi bemidirimi kefitenya baḥiriyi (ānidinetina le’irisu bit’ē yelēlewi meẖoni) ālilewi፡፡ irisumi āshenafī t’ibebenya newi፡፡

[28] le’inanite kenefisochachihu yehoneni misalē āderegelachihu፡፡ (irisumi) ijochachihu keyazwachewi (barochi) wisit’i beset’enachihu ts’ega le’inanite tegarīwochi ālwachihuni? tadīya inanitena inerisu be’irisu tikikili nachihuni? nefisochachihuni (bit’ēwochachihuni) inidemitiferu tiferwachewalachihuni? inidezīhu lemīyasitewilu ḥizibochi፤ ānik’ets’ochini inigelits’aleni፡፡

[29] yilik’unimi inezīya yebedelu sewochi yale ‘iwik’eti zinibalēwochachewini teketelu፡፡ ālahimi yat’ememewini sewi yemīyak’enawi manewi? le’inerisumi keredatochi minimi yelachewimi፡፡

[30] wede iwineti tezenibayi ẖonehimi fītihini lehayimanoti k’et’i ādirigi፡፡ ye’ālahini fit’ireti yachini ālahi sewochini be’irisiwa layi yefet’erebatini (hayimanoti yazwati)፡፡ ye’ālahini fit’ireti melewet’i yelemi፡፡ yihi k’et’itenya hayimanoti newi፡፡ gini ābizanyawochu sewochi āyawik’umi፡፡

[31] wede’irisu temelashochi honachehu (ye’ālahini hayimanoti yazu)፡፡ firutimi፡፡ solatinimi āsitekakilachihu sigedu፡፡ ke’āgarīwochumi ātihunu፡፡

[32] ke’inezīya hayimanotachewini keleyayutina kifilifilochimi kehonuti (ātihunu)፡፡ ḥizibi hulu inesu zenidi balewi negeri tedesachochi nachewi፡፡

[33] sewochinimi chigiri bagenyachewi gīzē gētachewini wederisu temelashochi honewi yit’erutali፡፡ kezīyami ke’irisu chirotani bak’emesachewi gīzē ke’inerisu kefīlochu wedīyawinu begētachewi (t’a‘otini) yagaralu፡፡

[34] beset’enachewi ts’ega līkidu (yagaralu)፡፡ tet’ak’emumi፤ be’irigit’imi (mech’ereshachihuni) wedefīti tawik’alachihu፡፡

[35] be’inerisu layi āsireji āweredini? tadīya irisu bezīya be’irisu yagaru beneberuti negeri yinageralini;(yelemi)፡፡

[36] sewochinimi chirotani bak’emesinachewi gezē be’iriswa yidesetalu፡፡ ijochachewimi basalefuti mikiniyati mekera bitagenyachewi wedīyawinu inerisu tesifa yik’orit’alu፡፡

[37] ālahi lemīshawi sewi sīsayini yemīyasefa yemīyat’ebimi mehonuni āyayumini bezīhi wisit’i lemīyaminu ḥizibochi āsidenak’ī milikitochi ālilubeti፡፡

[38] yezimidinani balebēti tegebīwini sit’ewi፡፡ lediẖami lemenigedenyami (irida)፡፡ yihi le’inezīya ye’ālahini fīti (widētawini) lemīshu melikami newi፡፡ inezīyami inerisu yefelegutini yemīyagenyu nachewi፡፡

[39] kebereketimi besewochi genizebochi wisit’i yich’emeri zenidi yemitiset’uti ālahi zenidi āyich’emirimi፡፡ kemits’iwatimi ye’ālahini fīti yemitishu honachihu yemitiset’uti inezīya (sech’īwochi) āberikachochi inerisu nachewi፡፡

[40] ālahi ya yefet’erachihu፣ kezīyami sīsayini yeset’achihu፣ kezīyami yemīgedilachihu kezīyami ḥiyawi yemīyaderigachihu newi፡፡ kemitagarwachewi (t’a‘otati) wisit’i kezīhi negeri ānidachini yemīšera āleni le’ālahi t’irati yigebawi፡፡ (be’irisu) kemīyagarutimi hulu lak’e፡፡

[41] yesewochi ijochi bešeruti ḫat’ī’ati mikiniyati yezīyani yešerutini kefīluni yak’emisachewi zenidi mekerawi beyebisina bebaḥiri tegelet’e፤ (teserach’e)፡፡ inerisu līmelesu yikejelalina፡፡

[42] «bemidiri layi ẖīdu ye’inezīyanimi befīti yeneberutini sewochi mech’eresha inidēti inidenebere temeliketu» belachewi፡፡ ābizanyochachewi āgarīwochi neberu፡፡

[43] lerisu memelesi yelēlewi k’eni (yetiniša’ē k’eni) ke’ālahi sayimet’a befīti fītihini wede k’et’itenyawi hayimanoti k’et’i ādirigi፡፡ bezīya k’eni (wede genetina wede isati) yileyayalu፡፡

[44] yekade sewi kihidetu (t’enik’u) be’irisuwi layi newi፡፡ melikamimi yešeru lenefisochachewi (marefīyawochini) yazegajalu፡፡

[45] inezīyani yamenutinina melikamochinimi yešerutini kechirotawi yimeneda zenidi (yileyayalu)፡፡ irisu keḥadīwochini āyiwedimina፡፡

[46] nefasochinimi (bezinabi) litabesirachihu፣ kechirotawimi (be’iriswa) līyak’emisachihu፣ merikebochimi beti‘izazu inidīnishalelu፣ kechirotawimi iniditifeligu፣ tameseginutimi zenidi melaku ke’āsidenak’ī milikitochu newi፡፡

[47] ke’ānite befītimi melikitenyochini wedeyeḥizibochachewi be’irigit’i lakini፡፡ begilits’i masirejawochimi met’ubachewi፡፡ ke’inezīya kamets’utimi tebek’elini፡፡ mi’imenochunimi meridati be’inya layi tegebī hone፡፡

[48] ālahi ya nefasochini yemīliki newi፡፡ demenanimi yik’esek’isalu፡፡ besemayi layimi inidemīsha yizeregawali፡፡ k’urit’irach’ochimi yaderigewali፡፡ zinabunimi kedemenawi mekakeli sīwet’a tayalehi፡፡ be’irisumi kebarochu yemīshawini beleye gīzē wedīyawinu inesu yidesetalu፡፡

[49] be’inerisumi layi kemeweredu befīti ke’irisu befīti be’irigit’i tesifa k’orach’ochi neberu፡፡

[50] midirinimi kemotechi beḫwala inidēti ḥiyawi inidemīyaderigati wede ālahi chirota felegochi temeliketi፡፡ yihi (ādiragī) mutaninimi be’irigit’i ḥiyawi ādiragī newi፡፡ irisumi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[51] nefasinimi (be’āzimerawochi layi) binilikina gerit’ito bīyayuti ke’irisu beḫwala be’irigit’i (chirotawini) yemīkidu yihonalu፡፡

[52] ānitemi mutanini ātasemami፡፡ denik’orowochinimi zwarīwochi honewi besheshu gīzē t’irīni ātasemami፡፡

[53] ānite ‘iwirochinimi ket’imetachewi yemitak’ena āyidelehimi፡፡ be’ānik’ets’ochachini yemīyaminutini sewochi inijī lēlani ātasemami፡፡ inerisumi tazazhochi nachewi፡፡

[54] ālahi ya kedekama (fitiweti t’ebita) yefet’erachihu newi፡፡ kezīyami kedekamaneti beḫwala ḫāyilini āderege፡፡ kezīyami kebirituneti beḫwala dekamanetinina shibetini āderege፡፡ yemīshawini yifet’irali፡፡ irisumi ‘āwak’īwi chayu newi፡፡

[55] se‘atītu bemitihonibeti k’eni keḥadīwochi «ke’ānidīti se‘ati besitek’eri (bemek’abiri) ālik’oyenimi» bilewi yimilalu፡፡ inidezīhu (ke’iwineti) yimelesu neberu፡፡

[56] inezīyanimi ‘iwik’etinina iminetini yeteset’uti «be’ālahi mets’iḥāfi (firidi) isike tiniša’ē k’eni be’irigit’i k’oyachihu፡፡ yihimi (yekadachihuti) yetiniša’ē k’eni newi፡፡ gini inanite yematawik’u neberachihu» yilwachewali፡፡

[57] bezīyami k’eni inezīyani yebedelutini mamekanyetachewi āyit’ek’imachewimi፡፡ inerisumi bewek’esa āyitalefumi፡፡

[58] bezīyami k’uri’ani wisit’i kemisalē hulu lesewochi be’irigit’i gelets’ini፡፡ bete‘amirimi bitimet’abachewi inezīya yekaduti sewochi «inanite ābelashīwochi inijī lēla āyidelachihumi» yilalu፡፡

[59] inidezīhu ālahi be’inezīya bemayawik’uti sewochi libochi layi yatimali፡፡

[60] silezīhi tagesi፡፡ ye’ālahi k’et’ero iwineti newina፡፡ inezīyami betiniša’ē yemīyaregagit’uti āyak’ililuhi፡፡

ሉቅማን

Surah 31

[1] ā.le.me. (ālīfi lami mīmi)፡፡

[2] yihichi t’ibebi ketemelawi mets’iḥāfi ānik’ets’ochi nati፡፡

[3] lebego ādiragīwochi merīna izineti sitiẖoni፡፡

[4] le’inezīya solatini āsitekakilewi lemīyaderisuti፣ zekanimi lemīset’uti፣ inerisumi bemech’ereshayitu ‘alemi inerisu yemīyaregagit’u lehonuti፡፡

[5] inezīya kegētachewi behone k’ini menigedi layi nachewi፡፡ inezīyami inerisu minyotachewini yagenyu nachewi፡፡

[6] kesewochimi yale ‘iwik’eti hono ke’ālahi menigedi līyasasitina malagech’a ādirigo līyizati ātalayi werēni yemīgeza ālile፡፡ inezīya le’inerisu āwaraji k’it’ati ālachewi፡፡

[7] ānik’ets’ochachinimi be’irisu layi bemīnebebu gīzē inidalisematina bejorochu dinik’urina inidalebeti yekora hono yizorali፡፡ be’āsamamī k’it’atimi ābisirewi፡፡

[8] inezīya yamenuna melikamochinimi yešeru le’inerisu yets’ega genetochi ālwachewi፡፡

[9] be’iriswa wisit’i zewitarīwochi sīhonu፤ ālahimi iwinetenyani tesifa k’ali gebalachewi፡፡ irisumi āshenafīwi t’ibebenyawi newi፡፡

[10] semayatini yalemitayuwati ā‘imadi (misesowochi) fet’ere፡፡ bemidirimi wisit’i be’inanite inidataregerigi terarawochini t’ale፡፡ be’iriswami layi ketenik’esak’ashi hulu betene፡፡ kesemayimi wihani āweredini፡፡ be’iriswami wisit’i kemelikami ‘ayineti hulu ābek’elini፡፡

[11] yihi ye’ālahi fit’uri newi፡፡ inezīya ke’irisu lēla yaluti minini inidefet’eru isikī āsayunyi፡፡ be’iwinetu bedayochu begilits’i t’imeti wisit’i nachewi፡፡

[12] leluk’imanimi t’ibebini be’irigit’i set’enewi፡፡ (ālinewimi)፡- «ālahini āmesigini፡፡» yamesegenemi sewi yemīyameseginewi lerasu bicha newi፡፡ yekademi sewi (berasu layi newi)፡፡ ālahi tebik’ak’ī misiguni newina፡፡

[13] luk’imanimi leliju irisu yemīgešits’ewi sīẖoni «lijē hoyi! be’ālahi (t’a‘otini) ātagara፡፡ magarati talak’i bedeli newina» yalewini (āsitawisi)፡፡

[14] sewinimi bewelajochu (bego inidīyaderigi) bet’ibik’i āzezinewi፡፡ inatu kedikami belayi behone dikami āregezechiwi፡፡ t’uti met’ayawimi behuleti ‘ameti wisit’i newi፡፡ le’inēmi lewelajochihimi āmesigini bemaleti (āzezinewi)፡፡ memeleshawi wedenē newi፡፡

[15] le’ānite be’irisu ‘iwik’eti yelēlehini negeri be’inē iniditagara bītageluhimi ātitazezachewi፡፡ bek’iribītumi ‘alemi፤ bemelikami šira tewedajachewi፡፡ wede’inēmi yetemeleseni sewi menigedi teketeli፡፡ kezīyami memeleshachihu wede’inē newi፡፡ tišeruti yeneberachihutinimi hulu inegirachiḫwalehu፤ (ālinewi)፡፡

[16] (luk’imanimi āle) «lijē hoyi! iriswa yesenafich’i k’init’ati kibideti yahili bitihonina bek’wat’inyi wisit’i weyimi besemayati wisit’i weyimi bemidiri wisit’i bitihoni ālahi yamet’atali፡፡ ālahi ruḫiruḫi wisit’i ‘āwak’ī newina፡፡

[17] «lijē hoyi! solatini āsitekakilehi sigedi፡፡ bebego negerimi izezi፡፡ kemīt’elami hulu kelikili፡፡ bemīyagenyihimi mekera layi tagesi፡፡ yihi bemiri kemīyazu negerochi newi፡፡

[18] «gunich’ihinimi (bekurati) kesewochi ātazuri፡፡ bemidirimi layi tenibet’irirehi ātihīdi፡፡ ālahi tenibet’irarīni gurenyani hulu āyiwedimina፡፡

[19] «be’ākaẖēdihimi mekakelenya ẖuni፡፡ kedimits’ihimi zik’i ādirigi፡፡ kedimits’ochi hulu āsikefīwi ye’āhiyochi dimits’i newina፡፡»

[20] ālahi besemayati yalewinina bemidirimi yalewini hulu le’inanite yageralachihu ts’egawochunimi gilits’imi dibik’imi sīẖonu yemolalachihu meẖonuni ātayumini? kesewochimi yale ‘iwik’etina yale merī፣ yalegilits’i mets’iḥāfimi be’ālahi yemīkerakeri ālile፡፡

[21] le’inerisumi ālahi yaweredewini teketelu betebalu gīzē āyidelemi be’irisu layi ābatochachinini yagenyenibetini iniketelaleni yilalu፡፡ seyit’ani wede isati k’it’ati yemīt’erachewi bīhonimi (yiketeluwachewalini)

[22] irisu melikami šerī hono fītuni wede ālahi yemīset’imi sewi t’enikarani gemedi be’irigit’i ch’ebet’e፡፡ yenegerumi hulu fits’amē wede ālahi newi፡፡

[23] yekademi sewi kihidetu āyasazinihi፡፡ memeleshachewi wedenya newi፤ yešerutinimi hulu ininegirachewaleni፡፡ ālahi belibochi wisit’i yaleni hulu yawik’alina፡፡

[24] t’ik’ītini inat’ak’imachewaleni፡፡ kezīyami wede biritu k’it’ati inasigedidachewaleni፡፡

[25] semayatinina midirinimi yefet’ere mani inidehone bitit’eyik’achewi be’irigit’i ālahi newi yilalu፡፡ misigana le’ālahi yigebawi belachewi፡፡ yilik’unimi ābizanyawochu āyawik’umi፡፡

[26] besemayatina bemidiri yalewi hulu ye’ālahi newi፡፡ ālahi irisu tebik’ak’ī misiguni newi፡፡

[27] kezafimi bemidiri yalewi hulu bi’irochi bīhonu noro baḥirumi ke’irisu (malek’i) beḫwala sebati bahirochi yemīch’emeruleti hono (k’elemi bīhonina bīts’afibachewi) ye’ālahi k’alati balalek’echi neberi፡፡ ālahi āshenafī t’ibebenya newina፡፡

[28] inaniteni mefit’erina inaniteni mek’esik’esi inide ānidīti nefisi inijī lēla āyidelemi፡፡ ālahi semī temelikachi newina፡፡

[29] ālahi lēlītini bek’eni wisit’i yemīyasigeba፣ k’eninimi belēlīti wisit’i yemīyasigeba፣ t͟s’eḥāyinina ch’erek’animi yegera mehonuni ātayimini? hulumi isike tewesene gīzē diresi yirot’alu፡፡ ālahimi bemitišeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡

[30] yihi ālahi irisu iwineti ke’irisumi lēla yemīgigezuti (t’a‘oti) wisheti bemehonuna ālahimi irisu yebelayi talak’i bemehonu newi፡፡

[31] ke’āsidenak’ī milikitochu līyasayachihu merikebochi be’ālahi chirota bebahiri wisit’i yemīnishalelu mehonachewini ātayimini? bezīhi wisit’i bet’ami tagashi āmesiganyi lehonu hulu te‘amiratochi ālubeti፡፡

[32] inide t’ilawochimi yehone ma‘ibeli beshefenachewi gīzē ālahini hayimanotini le’irisu bicha yat’eru honewi yit’erutali፡፡ wede yebisimi badanachewi gīzē ke’inesu tikikilenyami ālile፡፡ (ke’inerisumi yemīkidi āle)፡፡ be’ānik’ets’ochachinimi ātalayi kedatenya hulu inijī lēlawi āyikidimi፡፡

[33] inanite sewochi hoyi! gētachihuni firu፡፡ welajimi keliju (beminimi) yemayit’ek’imibetini፤ tewelajimi irisu welajini beminimi t’ek’amī yemayihonibetini k’eni firu፡፡ ye’ālahi k’et’ero iwineti newina፡፡ k’iribītumi ḥiyiweti ātishenigilachihu፡፡ be’ālahimi (metagesi) ātalayu (seyit’ani) āyatalilachihu፡፡

[34] ālahi yese‘atītu ‘iwik’eti irisu zenidi bicha newi፡፡ zinabinimi yaweridali፡፡ bemaḥit͟s’enochimi wisit’i yaleni hulu yawik’ali፡፡ maninyayitu nefisimi nege yemitišerawini ātawik’imi፡፡ maninyayitu nefisimi beyetinyawi midiri inidemitimoti ātawik’imi፡፡ ālahi ‘āwak’ī wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡

አስ-ሰጅዳህ

Surah 32

[1] ā.le.me (ālīfi lami mīmi)፡፡

[2] yemets’iḥāfu meweredi t’irit’iri yelebetimi፡፡ ke‘alemati gēta newi፡፡

[3] yilik’unimi «k’et’efewi» yilaluni? āyidelemi፡፡ irisu kegētahi zenidi yehone iwineti newi፡፡ be’irisu ke’ānite befīti ke’āsiferarī (nebīyi) yalimet’abachewini ḥizibochi litasiferarabeti (yaweredelihi newi)፡፡ inerisu līmimeru yikejelalina፡፡

[4] ālahi ya semayatinina midirini bemekakelachewimi yalewini hulu besidisiti k’enochi wisit’i yefet’ere kezīyami be‘ārishu layi (silit’anu) yetedeladele newi፡፡ ke’irisu lēla le’inanite redatimi āmalajimi minimi yelachihumi፤ ātigesets’umini

[5] negeruni hulu kesemayi wede midiri yazegajali፡፡ kezīyami kemitik’ot’iruti (zemeni) liku shīhi ‘ameti behone k’eni wisit’i wederisu yiwet’ali (yimelesali)፡፡

[6] yihi (yihinini yešerawi) ruk’unimi k’iribunimi hulu ‘āwak’īwi āshenafīwi፣ āzanyu (gēta) newi፡፡

[7] ya yefet’erewini negeri hulu yasamerewi yesewinimi fit’ireti kech’ik’a yejemerewi newi፡፡

[8] kezīyami zerochuni ketenit’alele፣ kedekama wiha yaderege newi፡፡

[9] kezīyami (k’irits’uni) āsitekakelewi፡፡ be’irisu wisit’imi kemenifesu nefabeti፤ (nefisi zerabeti)፡፡ le’inanitemi jorowochini፣ ‘ayinochinina libochinimi āderegelachihu፡፡ bet’ami t’ik’ītini bicha tameseginalachihu፡፡

[10] «bemidirimi wisit’i (besibiseni) bet’efani gīzē inya be’ādīsi mefet’eri wisit’i inihonaleni?» ālu፡፡ be’iwinetu inerisu begētachewi megenanyeti keḥadīwochi nachewi፡፡

[11] «be’inanite yetewekelewi meli’āke moti yigedilachiḫwali፡፡ kezīyami wede gētachihu timelesalachihu» belachewi፡፡

[12] āmets’enyochimi begētachewi zenidi rasochachewini yak’erek’eru honewi «gētachini hoyi! āyeni፣ semanimi፡፡ melikamini inišeralenina (wede midire ‘alemi) meliseni፡፡ inya āregagach’ochi neni፡፡» (yemīlu sīhonu) bitayi noro (āsidenigach’ini negeri tayi neberi)፡፡

[13] beshanimi noro nefisini hulu k’ininetwani (iminetwani) beset’enati neberi፡፡ gini gehānemini ke’āganinitina kesewochi yetesebesebu honewi be’irigit’i imolalehu maleti k’alu ke’inē teregagit’wali፡፡

[14] yihininimi k’enachihuni megenanyetini bemerisatachihu mikiniyati (k’it’atini) k’imesu! inya tewinachihu፡፡ tišeruti beneberachihutimi t’ifati zewitarīni k’it’ati k’imesu (yibalalu)፡፡

[15] be’ānik’ets’ochachini yemīyaminuti inezīya be’iriswa betegesets’u gīzē segajochi honewi yemīwedik’utina inerisumi yemayikoru honewi begētachewi misigana (tegonats’ifewi) yemīyawedisuti bicha nachewi፡፡

[16] gētachewini lemefiratina lemekejeli yemīt’eruti honewi gonochachewi kemegademīya sifirawochi yirarak’alu፡፡ keset’enachewimi (ts’ega) yilegesalu፡፡

[17] yišerutimi beneberuti lememenidati ke‘ayinochi merigīya le’inerisu yetedebek’elachewini (ts’ega) maninyayitumi nefisi ātawik’imi፡፡

[18] āmanyi yehone sewi āmets’enya inide hone sewi newini? āyisitekakelumi፡፡

[19] inezīya yamenuna melikamochini yeseruma le’inerisu yišeruti beneberuti mikiniyati mesitenigido sīhonu menorīya genetochi ālwachewi፡፡

[20] inezīya yamets’utima፤ menorīyachewi isati nati፡፡ ke’iriswa mewit’atini befelegu k’ut’iri be’iriswa wisit’i yimelesalu፡፡ le’inerisumi «yanini be’irisu tasitebabilubeti yeneberachihutini ye’isati k’it’ati k’imesu» yibalalu፡፡

[21] yimelesu zenidimi ketilik’u k’it’ati befīti (bezīhi ‘alemi) ketinishu k’it’ati be’irigit’i inak’emisachewaleni፡፡

[22] begētawimi ānik’ets’ochi ketegesets’ena kezīyami ketewati sewi yibelit’i bedelenya manewi? (yelemi)፤ inya ketenikolenyochu tebek’ayochi neni፡፡

[23] musanimi mets’iḥāfini be’irigit’i set’enewi፡፡ irisuni kemegenanyetihimi bemet’erat’eri wisit’i ātihuni፡፡ le’isira’ēli lijochimi merī ādereginewi፡፡

[24] betagesuna bete‘amiratochachini yemīyaregagit’u behonumi gīzē ke’inerisu beti‘izazachini yemīmeru merīwochi āderegini፡፡

[25] gētahi irisu bezīya be’irisu yileyayubeti beneberuti negeri betiniša’ē k’eni bemekakelachewi (befiridi) yileyali፡፡

[26] kekifile zemenati sewochi bizuwochini yat’efani mehonachini bemenorīyawochachewi yemīhēdu sīhonu le’inerisu ālitegelet͟s’elachewimini? bezīhi wisit’i milikitochi āluti፤ āyisemumini

[27] inya wihani wede derek’i midiri yeminineda inisisochachewina nefisochachewi ke’irisu yemībeluletinimi āzimera be’irisu yeminawet’a meẖonachinini āyayumini? āyimeleketumini

[28] «ke’iwinetenyochimi inidehonachihu yihi firidi mechē newi?» yilalu፡፡

[29] «befiridi k’eni inezīyani yekadutini sewochi iminetachewi āyit’ek’imachewimi፡፡ inerisumi gīzēni āyiset’umi፤» belachewi፡፡

[30] inerisunimi tewachewi፡፡ tet’ebabek’imi፤ inerisu tet’ebabak’īwochi nachewina፡፡

አል-አሕዛብ

Surah 33

[1] ānite nebīyu hoyi! ālahini fira፡፡ keḥadīwochinina menafik’aninimi ātitazezi፡፡ ālahi ‘āwak’ī t’ibebenya newina፡፡

[2] kegētahimi wede ānite yemīweredewini teketeli፡፡ ālahi bemitišeruti hulu wiset’e āwak’ī newina፡፡

[3] be’ālahimi layi temeka፡፡ memekīyami be’ālahi bek’a፡፡

[4] ālahi le’ānidi sewi behodu wisit’i huletini libochi āladeregemi፡፡ mīsitochachihunimi inezīyani ke’inerisu inidenatochachihu jeribawochi yihunubini yemitilwachewini inatochachihu āladeregemi፡፡ liji bemadiregi yemitasit’egwachewinimi lijochachihu āladeregemi፡፡ yihi be’āfochachihu yemitiluti newi፡፡ ālahimi iwinetuni yinagerali፡፡ irisumi tikikilenyawini menigedi yimerali፡፡

[5] le’ābatochachewi (bemasit’egati) t’irwachewi፡፡ irisu ālahi zenidi tikikilenya newi፡፡ ābatochachewinimi batawik’u behayimanoti wenidimochachihuna zemedochachihu nachewi፡፡ be’irisu betesasatachihubeti negerimi be’inanite layi ḫāt’ī’āti yelebachihumi፡፡ gini libochachihu ‘āwik’ewi bešeruti (ḫāt’ī’āti ālebachihu)፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡

[6] nebīyu bemi’iminani kenefisochachewi yibelit’i tegebī newi፡፡ mīsitochumi inatochachewi nachewi፡፡ yezimidina balebētochimi kefīlachewi bekefīlu (wirisi) be’ālahi mets’iḥāfi wisit’i kemi’iminanina kesidetenyochu yilik’i yetegebachewi nachewi፡፡gini wede wedajochachihu (benuzazē) melikamini bitiseru (yifek’edali)፡፡ yihi bemets’iḥāfu wiset’i yetemezegebe newi፡፡

[7] kenebīyochimi yet’ebek’e kīdanachewini ke’ānitemi፣ kenuḥimi፣ ke’ībiraḥīmimi፣ kemusami kemeriyemi liji ‘īsami beyazini gīzē (āsitawesi)፡፡ ke’inerisumi yekebedeni k’ali kīdani yazini፡፡

[8] (ālahi) iwinetenyochini kewinetachewi līt’eyik’i (yihinini šera)፡፡ lekeḥadīwochimi āsamamīni k’it’ati āzegaje፡፡

[9] inanite yamenachihu hoyi! bizu serawīti bemet’achibachihuna be’inerisu layi nefasinina yalayachiḫwatini serawīti belakini gīzē be’inanite layi (yaderegelachihuni) ye’ālahini ts’ega āsitawisu፡፡ ālahimi yemitišerutini hulu temelikachi newi፡፡

[10] kebelayachihumi kenanite betachimi bemet’ubachihu gīzē፣ ‘ayinochimi bek’abezu፣ libochimi lanik’awochi bederesuna be’ālahimi t’irit’arēwochini bet’eret’erachihu gīzē (yaderegelachihuni āsitawisu)፡፡

[11] izīya zenidi mi’iminani temokeru፡፡ birituni menik’et’ik’et’imi tenik’et’ek’et’u፡፡

[12] menafik’ochina inezīya belibochachewi wisit’i beshita yalebachewimi «ālahina melikitenyawi matalelini inijī lēlani ālik’et’erunimi» bemīlu gīzē (yaderegelachihuni āsitawisu)፡፡

[13] ke’inerisumi yehonu ch’ifirochi «yeyesirībi sewochi hoyi! le’inanite sifira yelachihumina temelesu» balu gīzē (āsitawisu)፡፡ ke’inerisumi «kefīlochu iriswa newirenya satihoni bētochachini newirenya nachewi» yemīlu honewi nebīyuni (ket’oru lememelesi) fek’adini yit’eyik’alu፡፡ mesheshini inijī lēla āyifeligumi፡፡

[14] be’inerisumi layi (bētochachewi) keyek’ebelēwa betegebabati kezīyami ke’īsilami memelesini betet’eyek’u noro bešerwati neberi፡፡ be’iriswami t’ik’ītini gīzē inijī āyik’oyumi neberi፡፡

[15] jeribawochinimi layazoru kezīya befīti be’irigit’i ālahini k’ali kīdani yetegabu neberu፡፡ ye’ālahimi k’ali kīdani yemīt’eyek’ubeti newi፡፡

[16] kemoti weyimi kemegedeli bitisheshu mesheshachihu fets’imo āyit’ek’imachihumi፡፡ yani gīzēmi t’ik’ītini inijī yemitit’ak’emu ātideregumi belachewi፡፡

[17] «(ālahi) be’inanite kifuni negeri bīsha ya ke’ālahi yemīt’ebik’achihu manewi? weyimi le’inanite chirotani bīsha፤ (bekifu yemīnekachihu manewi?)» belachewi፤ ke’ālahimi lēla le’inerisu wedajimi redatimi āyagenyumi፡፡

[18] ke’inanite wisit’i yemīyasanifutini፣ lewenidimochachewimi «wedenya nu» yemīlutini፣ wigīyanimi t’ik’ītini inijī yemayimet’utini be’irigit’i ālahi yawik’achewali፡፡

[19] be’inanite layi (iridatani) yenefegu honewi iniji (yemayimet’utini)፣ shibirumi bemet’a gīzē inidezīya kemoti (mekera) berisu layi yemīshefini ‘ādega inidewedek’ebeti ‘ayinochachewi wedīyana wedīhi yemitizori ẖona wedanite sīmeleketu tayachewalehi፡፡ shibirumi beẖēde gīzē begenizebi layi yemīsasu ẖonewi betebu milasochi yinedifwachiḫwali፡፡ inezīya ālamenumi፡፡ silezīhi ālahi širawochachewini ābelashe፡፡ yihimi be’ālahi layi gerinewi፡፡

[20] (menafik’ochi) āḥizabini āliẖēdumi bilewi yasibalu፡፡ āḥizabochumi bīmet’u inerisu bezelanochi wisit’i beget’eri (yerak’u) līhonu yimenyalu፡፡ kewerēwochachihu yit’eyik’alu፡፡ be’inanite wisit’i beneberumi noro t’ik’ītini inijī āyiwagumi neberi፡

[21] le’inanite ālahinina yemech’ereshawini k’eni yemīkejili lehone sewi፣ ālahinimi bebizu lemīyawesa be’ālahi meli‘ikitenya melikami meketeli ālilachihu፡፡

[22] āmanyochumi āḥizabini bayu gīzē «yihi ālahina melikitenyawi yek’et’eruni newi፡፡ ālahina melikitenyawimi iwinetini tenageru» ālu፡፡ (yihi) iminetinina metazezinimi inijī lēlani ālich’emerelachewimi፡፡

[23] ke’āmanyochu be’irisu layi le’ālahi k’ali kīdani yegebubetini be’iwineti yefets’emu wenidochi ālilu፡፡ kenerisumi siletuni yefets’eme (lehayimanotu yetegedele) ālile፤ kenerisumi gena yemīt’ebabek’i ālile፡፡ (yegebubetini k’ali) melewet’inimi ālilewet’umi፡፡

[24] ālahi iwinetenyochini bewinetenyanetachewi līmeneda menafik’aninimi bīsha līk’et’a weyimi (bīmelesu) be’inerisu layi ts’ets’etachewini līk’ebeli (yihini āderege)፡፡ ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡

[25] inezīyanimi yekadutini bek’uch’itachewi yetemelu melikamini negeri yalagenyu honewi ālahi melesachewi፡፡ āmanyochunimi ālahi megadelini bek’achewi፡፡ ālahimi biritu āshenafī newi፡፡

[26] inezīyanimi kemets’iḥāfu balebētochi (āḥizabochini) yeredwachewini (k’ureyizwani) kemishigochachewi āweredachewi፡፡ belibochachewimi wisit’i mebabatini t’alebachewi፡፡ kefīluni tigedilalachihu፡፡ kefīlunimi timarikalachihu፡፡

[27] midirachewinimi፣ bētochachewinimi፣ genizebochachewinimi gena yalireget’achiḫwatinimi midiri āweresachihu፡፡ ālahimi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[28] ānite nebīyi hoyi! lemīsitochihi (inidīhi) belachewi «k’iribītuni ḥiyiwetina gēt’wani yemitifeligu inide honachihu nu፤ āt’ak’imachiḫwalehuna፡፡ melikaminimi masemarati (bemefitati) āsemarachiḫwalehuna፡፡

[29] «ālahinina melikitenyawini yemech’ereshayituni āgerimi yemitifeligu bitihonumi፤ ineho ālahi ke’inanite lemelikami šerīwochu tilik’ini minida āzegajitwali፡፡»

[30] yenebīyu sētochi hoyi! ke’inanite wisit’i gilits’i yehoneni met’ifo šira yemitišera le’iriswa k’it’atu huleti it’ifi hono yinebaberibatali፡፡ yihimi be’ālahi layi geri newi፡፡

[31] ke’inanitemi le’ālahina lemelikitenyawi yemititazezi melikami širanimi yemitišera minidawani huleti gīzē iniset’ataleni፡፡ le’iriswami yekebereni sīsayi āzegajitenilatali፡፡

[32] yenebīyu sētochi hoyi! kesētochi inidemanachewi āyidelachihumi፡፡ ālahini bitiferu (tibelit’alachihu)፡፡ ya belibu wisit’i beshita yalebeti inidayikejili benigigiri ātilesilisumi፡፡ melikaminimi nigigiri tenageru፡፡

[33] bebētochachihumi wisit’i irigu፡፡ inide fītenyayitu mehayimineti gīzē megelet’imi bemagēt’i ātigelet’u፡፡ solatinimi bedenibu sigedu፡፡ zekanimi sit’u፡፡ ālahinina melikitenyawinimi tazezu፡፡ yenebīyu bētesebochi hoyi! ālahi yemīshawi ke’inanite layi irikisetini līyasiwegidina mat’iratinimi līyat’erachihu bicha newi፡፡

[34] ke’ālahi ānik’ets’ochina ket’ibebumi bebētochachihu yemīnebebewini āsitawisu፡፡ ālahi izinetu rek’īk’i wisit’e ‘āwak’ī newina፡፡

[35] musilīmochi wenidochina musilīmochi sētochi፣ mi’iminanina mi’iminatimi፣ tazazhochi wenidochina tazazhochi sētochimi፣ iwinetenyochi wenidochina iwinetenyochi sētochimi፣ tagashochi wenidochina tagashochi sētochimi፣ ālahini ferīwochi wenidochina ālahini ferīwochi sētochimi፣ mets’iwachochi wenidochina mets’iwachochi sētochimi፣ ts’wamīwochi wenidochina ts’wamīwochi sētochimi፣ (kalitefek’ede šira) bilitochachewini t’ebak’īwochi wenidochina t’ebak’ī sētochimi፣ ālahini bebizu āwishīwochi wenidochina āwishīwochi sētochimi፣ ālahi le’inerisu miḥiretinina talak’ini minida āzegajitolachewali፡፡

[36] ālahina melikitenyawimi negerini beferedu gīzē lemi’iminanina lemi’iminati kenegerachewi le’inerisu mirich’a līnorachewi āyigebami! ye’ālahinina yemelikitenyawinimi ti’izazi yet’ase sewi gilits’i yehoneni mesasati be’irigit’i tesasate፡፡

[37] le’izīyami ālahi be’irisu layi lelegeseletina (ānitemi nets’a bemawit’ati) be’irisu layi lelegesikileti sewi (lezeyidi) ālahi gelach’u yehoneni negeri benefisihi wisit’i yemitidebik’ina ālahi litiferawi yilik’i yetegebawi sīhoni sewochini yemitifera honehi «mīsitihini banite zenidi yazi፤ (kemefitati) ālahinimi fira» bemitili gīzē (āsitawisi)፡፡ zeyidimi ke’iriswa gudayini befets’eme gīzē bemi’iminanochi layi liji ādirigewi basit’eguwachewi (sewochi) mīsitochi ke’inerisu gudayini befets’emu gīzē (bemagibati) chigiri inidayinoribachewi iriswani āgabanihi፡፡ ye’ālahimi ti’izazi tefets’amī newi፡፡

[38] benebīyu layi ālahi le’irisu beferedewi negeri minimi chigiri līnoribeti āyigebami፡፡ be’inezīya kezīya befīti balefuti (nebīyati) ālahi denegegewi፡፡ ye’ālahimi ti’izazi yeteferede firidi newi፡፡

[39] le’inezīya ye’ālahini meli’ikitochi lemīyaderisuna lemīferuti ke’ālahi besitek’erimi ānidinimi lemayiferuti (tedenegege)፡፡ tek’ot’at’arīmi be’ālahi bek’a፡፡

[40] muḥāmedi kewenidochachihu ye’ānidimi sewi ābati āyidelemi፡፡ gini ye’ālahi melikitenyana yenebīyochi medemidemīya newi፡፡ ālahimi benegeru hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[41] inanite yamenachihu hoyi! ālahini bizu mawisatini āwisuti፡፡

[42] bek’enu mejemerīyana mech’ereshami āt’iruti፡፡

[43] irisu ya be’inanite layi izinetini yemīyaweridi newi፡፡ mela’ikitochumi (inidezīhu miḥiretini yemīleminulachihu nachewi)፡፡ kech’elemawochi wede birihani yawet’achihu zenidi (yazinilachiḫwali)፡፡ le’āmanyochimi bet’ami āzanyi newi፡፡

[44] bemīgenanyuti k’eni mekebaberīyachewi selami mebabali newi፡፡ le’inerisumi yekebereni minida āzegajitolachewali፡፡

[45] ānite nebīyu hoyi! inya mesikarī፣ ābisarīna āsiferarīmi ādirigeni lakinihi፡፡

[46] wede ālahimi befek’adu t’erī፣ ābirī birihanimi (ādirigeni lakinihi)፡፡

[47] āmanyochinimi ke’ālahi zenidi le’inerisu talak’i chirota yalachewi meẖonuni ābisirachewi፡፡

[48] keḥadīwochinina menafik’aninimi ātitazezachewi፡፡ masek’ayetachewinimi (le’ālahi) tewi፡፡ be’ālahimi layi tet’ega፡፡ met’egīyami be’ālahi bek’a፡፡

[49] inanite yamenachihu hoyi! mi’iminatini bagebachihuna kezīyami satinekuwachewi befīti befetachiḫwachewi gīzē le’inanite be’inerisu layi yemitik’ot’iruwati ‘īda minimi yelachihumi፡፡ āt’ak’imwachewimi፤ (gurisha sit’wachewi)፡፡ melikami masenabetinimi āsenabitwachewi፡፡

[50] ānite nebīyu hoyi! inya inezīyani mehirochachewini yeset’ehachewini mīsitochihini፣ ālahi banite layi kemeleselihimi inezīyani ijihi yech’ebet’echachewini mirikonyochi፣ inezīyanimi ke’ānite gari yetesededutini ye’āgotihini sētochi lijochi፣ ye’ākisitochihinimi sētochi lijochi፣ yeyeshumahinimi sētochi lijochi፣ yeyeshumēwochihinimi sētochi lijochi (magibatini) le’ānite fek’idenilihali፡፡ ye’āmenechinimi sēti nefiswani (raswani) lenebīyu bitiset’i nebīyu līyagebati yefelege inide ẖone kemi’iminani lēla lanite bicha yet’erachi sitiẖoni (fek’edinilihi)፡፡ be’inerisu (bemi’iminani) layi bemīsitochachewina ijochachewi bech’ebet’wachewi (barochi negeri) gidēta yadereginibachewini be’irigit’i ‘āwik’enali፡፡ banite layi chigiri inidayinori (yalefutini fek’edinilihi)፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡

[51] ke’inerisu yemitishatini tak’oyalehi፡፡ yemitishawinimi wede ānite tasit’egalehi፡፡ (bemefitati) ke’ārak’ihatimi yefelegihatini (bememelesi bitasit’ega) be’ānite layi ḫāt’ī’āti yelebihimi፡፡ yihi ‘ayinochachewi wede merigati፣ wede ālemazenachewimi፣ lehulumi beset’ehachewi negeri wede mewidedachewimi bet’ami yek’erebe newi፡፡ ālahimi belibochachihu wisit’i yalewini hulu yawik’ali፡፡ ālahimi ‘āwak’ī tagashi newi፡፡

[52] ke’inezīhi beḫwala ijihi kech’ebet’echachewi (barochi) besitek’eri sētochi le’ānite āyifek’edulihimi፡፡ kemīsitochimi melikachewi bīdenik’ihimi inikwa be’inerisu litalawit’i (āyifek’edelihimi)፡፡ ālahimi benegeru hulu layi tet’ebabak’ī newi፡፡

[53] inanite yamenachihu hoyi! mediresuni yematit’ebabek’u sitiẖonu wede migibi kalitefek’edelachihu besitek’eri yenebīyuni bētochi (beminimi gīzē) ātigibu፡፡ gini betet’erachihu gīzē gibu፡፡ betemegebachihumi gīzē wedīyawinu tebetenu፡፡ lewegi yemitich’awetu ẖonachihumi (ātik’oyu)፡፡ yihi nebīyuni be’irigit’i yasichegirali፡፡ ke’inanitemi yafirali፡፡ gini ālahi ke’iwineti āyafirimi፡፡ ‘ik’animi (lemewasi) bet’eyek’achiḫwachewi gīzē kemegareja ḫwala ẖonachihu t’eyik’wachewi፡፡ yihi lelibochachihu፤ lelibochachewimi yebelet’e nits’iḥina newi፡፡ ye’ālahinimi melikitenya litasichegiru mīsitochunimi ke’irisu beḫwala minigīzēmi litagebu le’inanite āyigebachihumi፡፡ yihi ālahi zenidi kebadi (ḫāt’ī’āti) newi፡፡

[54] maninyawinimi negeri bitigelits’u weyimi bitidebik’uti (berisu yimenedachiḫwali)፡፡ ālahi negeruni hulu ‘āwak’ī newina፡፡

[55] (yenebīyu mīsitochi) be’ābatochachewi፣ bewenidochi lijochachewimi፣ bewenidimochachewimi፣ wenidimochachewi wenidochi lijochimi፣ be’iḫitochachewi wenidochi lijochimi፣ (mi’iminati beẖonuti) besētochachewimi፣ ijochachewi bech’ebet’wachewimi barochi (āt’egebi bemegelet’i) be’inerisu layi ḫat’ī’āti yelebachewimi፡፡ (sētochi hoyi! tazezu) ālahinimi firu፡፡ ālahi benegeru hulu layi mesikarī newina፡፡

[56] ālahina mela’ikitu benebīyu layi ye’ākibiroti izinetini yaweridalu፡፡ inanite yamenachihu hoyi! be’irisu layi ye’ākibiroti izinetini āwiridu፡፡ yemakiberinimi selamita selami belu፡፡

[57] inezīya ālahinina melikitenyawini yemīyasikefu bek’iribītu ‘alemi bemech’ereshayitumi ālahi regimwachewali፡፡ le’inerisumi āwarajini k’it’ati degisolachewali፡፡

[58] inezīyanimi mi’iminaninina mi’iminanetini baliseruti negeri (bemezilefi) yemīyasek’ayu ‘ibiletinina gilits’i ḫat’ī’ātini be’irigit’i teshekemu፡፡

[59] ānite nebīyu hoyi! lemīsitochehi፣ lesētochi lijochihimi፣ lemi’iminani mīsitochimi kemekenanebīyawochachewi belayachewi layi inidīlek’u nigerachewi፡፡ yihi inidītawek’una (bebalegēwochi) inidayideferu lemeẖoni bet’ami yek’erebe newi፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡

[60] menafik’anina inezīya belibochachewi wisit’i (ye’āmeniziraneti) beshita yalebachewi bemedīnami wiset’i (bewerē) āshebarīwochu (kezīhi širachewi) bayikelekelu be’inerisu layi be’irigit’i inik’esek’isihaleni፡፡ kezīyami be’iriswa wisit’i t’ik’ītini inijī āyigorabetuhimi፡፡

[61] yeteregemu ẖonewi inijī (āyigorabetuhimi)፡፡ beyetimi sifira bīgenyu yiyazalu፡፡ megedelinimi yigedelalu፡፡

[62] (yihichī) be’inezīya befīti balefuti (layi yedenegegati) ye’ālahi dinigagē nati፡፡ le’ālahimi dinigagē fets’imo melewet’ini ātagenyimi፡፡

[63] sewochi kese‘atītu yit’eyik’uhali፡፡ «‘iwik’etiwa ālahi zenide bicha newi፤» belachewi፡፡ yemīyasawek’ihimi minidini newi! se‘atītu bek’iribi gīzē litiẖoni yikejelali፡፡

[64] ālahi keḥadīwochini be’irigit’i regimwachewali፡፡ le’inerisumi yetegagamechini isati āzegajitwali፡፡

[65] be’iriswa wisit’i zele‘alemi zewitarīwochi sīẖonu፤ wedajimi redatimi āyagenyumi፡፡

[66] fītochachewi be’isati wiset’i bemīgelebabet’u k’eni «wa minyotachini! ālahini betegezani melikitenyawinimi betazezini noro» iyalu yits’ets’etalu፡፡

[67] yilalumi «gētachini hoyi! inya gētochachininina talalak’ochachinini tazezini፡፡ menigedunimi āsasatuni፡፡

[68] «gētachini hoyi! kek’it’atu it’ifini sit’achewi፡፡ talak’ini irigimanimi irigemachewi፡፡»

[69] inanite yamenachihu hoyi! inide’inezīya musani inidasek’ayuti sewochi ātiẖunu፡፡ kalutimi negeri hulu ālahi āt’erawi፡፡ ālahimi zenidi balemogesi neberi፡፡

[70] inanite yamenachihu hoyi! ālahini firu፡፡ tikikilenyanimi nigigiri tenageru፡፡

[71] širawochachihuni le’inanite yabejilachiḫwalina፡፡ ḫāt’ī’ātochachihunimi le’inanite yimirilachiḫwali፡፡ ālahinina melikitenyawini yemītazezimi sewi be’irigit’i talak’ini idili āgenye፡፡

[72] inya āderani besemayatina bemidiri፣ beterarawochimi layi āk’erebinati፡፡ meshekemwanimi inibī ālu፡፡ ke’iriswami feru፡፡ sewimi teshekemati፡፡ irisu bet’ami bedelenya tesasachi newina፡፡

[73] menafik’aninina menafik’atini፣ wenidochi āgarīwochinina sētochi āgarīwochinimi ālahi līk’et’ana bemi’iminanina bemi’iminatimi layi ālahi nisiḥani līk’ebeli (āderawani sewi teshekemati)፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡

ሰበእ

Surah 34

[1] misigana lezīya besemayatimi yale bemidirimi yale hulu yerisu leẖonewi le’ālahi yigebawi፡፡ bemech’ereshayitumi ‘alemi misigana le’irisu bicha newi፡፡ irisumi bilihatenyawi wisit’e ‘āwak’īwi newi፡፡

[2] bemidiri wisit’i yemīgebawini hulu ke’iriswami yemīwet’awini kesemayimi yemīweridewini be’iriswami wisit’i yemīyarigewini hulu yawik’ali፡፡ irisumi āzanyu meḥarīwi newi፡፡

[3] inezīya yekadutimi «se‘atītu ātimet’abinimi» ālu፡፡ belachewi «āyidelemi፤ ruk’uni hulu ‘āwak’ī beẖonewi gētayē imilalehu፡፡ be’irigit’i timet’abachiḫwalechi፡፡ yebinanyi kibideti yakili inikwa besemayatina bemidiri wisit’i ke’irisu āyirik’imi፡፡ kezīhi yanesemi ẖone yebelet’e yelemi begilits’u mets’iḥāfi wisit’i yetemezegebe bīẖoni iniji፡፡»

[4] inezīyani yamenutinina melikamochini yešerutini līmeneda (se‘atītu timet’abachiḫwalechi)፤ inezīya le’inerisu mihiretina yekebere sīsayi ālachewi፡፡

[5] inezīyami yemīyamelit’u mesilwachewi ānik’ets’ochachinini lemafiresi yet’aru inezīya le’inerisu kemet’ifo k’it’ati yeẖone āsamamī sik’ayi ālachewi፡፡

[6] inezīyami ‘iwik’etini yeteset’uti yanini kegētahi wedanite yeteweredewini irisu iwinetina āshenafī misiguni wede ẖonewi ālahi menigedi yemīmera meẖonuni yawik’alu፡፡

[7] inezīyami yekaduti «(mutachihu) mebet’at’esini hulu betebet’at’esachihu gīzē inanite be’ādīsi mefet’eri wisit’i tiẖonalachihu bilo yemīnegirachihuni sewi inasayachihuni?» ālu፡፡

[8] be’ālahi layi wishetini k’et’efeni? weyisi be’irisu ‘ibideti ālebetini? (ālu)፡፡ inidaluti āyidelemi፡፡ inezīya bemech’ereshayitu (‘alemi) yemīyaminuti (be’iriswa) bek’it’ati wisit’i (āhuni) berak’e sihitetimi wisit’i nachewi፡፡

[9] kesemayina kemidiri befītachewina beḫwalachewi wedalewi hulu āyimeleketumini? binisha be’inerisu midirini iniderebabachewaleni፡፡ weyimi be’inerisu layi kesemayi k’urach’ini init’ilibachewaleni፤ bezīhi wisit’i (wede gētawi) temelashi leẖone barīya hulu milikiti ālebeti፡፡

[10] ledawidimi ke’inya yeẖoneni chirota be’irigit’i set’enewi፡፡ (ālinimi)፡-«terarawochi hoyi! ke’irisu gari widasēni melalisu፡፡ berarīwochinimi (geranileti)፡፡ biretinimi le’irisu ālezebinileti፡፡»

[11] sefafīwochini t’irurochi šira፡፡ be’āšerariwami met’ini፡፡ melikaminimi šira širu፡፡ inē yemitišerutini negeri hulu temelikachi nenyina (ālinewi)፡፡

[12] lesuleyimanimi nefasini yek’etiri befīti guzowa yeweri menigedi yek’etiri beḫwala guzowami yeweri menigedi sīẖoni geranileti፡፡ yeneḥāsinimi minich’i le’irisu āfesesinileti፡፡ keganēnochimi begētawi fek’adi befītu yemīšeruni (ādereginileti)፡፡ kenerisumi wisit’i keti’izazachini zinifi yemīli kenedīdi isati k’it’ati inak’emisewaleni፡፡

[13] kemikurabochi፣ kemisilochimi inide genida keẖonu gebetawochimi፣ ketedeladelu talalak’i disitochimi yemīshawini hulu yišeruletali፡፡ (ālinachewimi) «yedawidi bētesebochi hoyi! āmesiganyochi ẖonachihu (legētachihu) širu፡፡» kebarochē bet’ami āmesiganyochumi t’ik’ītochi nachewi፡፡

[14] be’irisumi layi motini befets’eminibeti gīzē memotuni betiruni yemitibela tenik’esak’ashi misit’i inijī lēla ālameleketachewimi፡፡ bewedek’e gīzēmi ganēnochi ruk’ini misit’īri yemīyawek’u beẖonu noro be’āwaraji sik’ayi wisit’i yemayik’oyi inideneberu teredu፡፡

[15] lesebe’i bemenorīyachewi be’iwineti āsidenak’ī milikiti neberachewi፡፡ kegirana kek’enyi huleti ātikilitochi (neberwachewi)፡፡ «kegētachihu sīsayi bilu፡፡ le’irisumi āmesiginu፡፡ (āgerachihu) wibi āgeri nati፡፡ (gētachihu) meḥarī gētami newi» (tebalu)፡፡

[16] (kemamesigeni) zorumi፡፡ be’inerisumi layi yegidibuni gorifi lek’ek’inibachewi፡፡ be’ātikilitochachewimi huleti ātikilitochi፣ balemerigaga firēwochini፣ balet’edechana kek’urik’urami balet’ik’īti zafochini lewet’inachewi፡፡

[17] bemekadachewi yihinini menedanachewi፤ (inidīhi yalewini k’it’ati) bet’ami keḥadīni inijī lēlawini inik’et’aleni

[18] be’inerisuna bezīyachi bewisit’wa bereketini badereginibati āgeri (beshami) mekakelimi k’it’ilit’ili ketemochini āderegini፡፡ be’iriswami guzoni wesenini፡፡ «ts’et’itenyochi ẖonachihu belēlītochimi bek’enochimi tegwazu፤» (ālini)፡፡

[19] «gētachini hoyi! beguzowochachini mekakeli ārarik’ilini» ālumi፡፡ nefisochachewinimi bedelu፡፡ (megeremīya) werēwochimi ādereginachewi፡፡ mebetateninimi hulu betateninachewi፡፡ bezīhi wisit’i bet’ami tagashina āmesiganyi lehone hulu megesech’awochi ālubeti፡፡

[20] ībilīsimi be’inerisu layi minyotuni be’irigit’i fets’eme፤ ke’āmenutimi yehonuti ch’ifirochi besitek’eri teketeluti፡፡

[21] bemech’ereshayitumi ‘alemi yemīyaminewini kezīya irisu ke’iriswa bemet’erat’eri wisit’i kehonewi sewi leyiteni inidinawik’i iniji be’inerisu layi le’irisu minimi silit’ani ālineberewimi፡፡ gētahimi benegeru hulu layi tet’ebabak’ī newi፡፡

[22] «inezīyani ke’ālahi lēla (āmalikiti bilachihu) yemitasibwachewini t’iru፡፡ besemayatimi bemidirimi wisit’i yebinanyi kibideti yakili mininimi āyichilumi፡፡ le’inerisumi behuletumi wisit’i minimi shirikina yelachewimi፡፡ ke’inerisumi le’irisu minimi āgazhi yelewimi፤» belachewi፡፡

[23] milijami irisu lefek’edeleti sewi bicha bīhoni inijī irisu zenidi minimi ātit’ek’imimi፡፡ kelibochachewi layi dinigat’ēwi betegelets’emi gīzē (temalajochu) «gētachihu mini āle?» yilalu፡፡ (āmalajochu) «iwinetini āle፤ irisumi kefitenyawi talak’u gēta newi» yilalu፡፡

[24] «kesemayatina kemidiri (zinabinina bek’ayini) yemīset’achihu manewi?» belachewi፡፡ «ālahi newi፡፡ inya weyimi inanite betikikilenyawi menigedi layi weyimi begilits’i mesasati wisit’i neni» belachewi፡፡

[25] «ke’āt’efanewi t’ifati ātit’eyek’umi፡፡ kemitišerutimi šira ānit’eyek’imi» belachewi፡፡

[26] «gētachini bemekakelachini yisebesibali፡፡ kezīyami bemekakelachini be’iwineti yiferidali፡፡ irisumi betikikili feraju ‘āwak’īwi newi» belachewi፡፡

[27] «inezīyani tegarīwochi ādirigachihu be’irisu yasit’egachiḫwachewini (t’a‘otati) āsayunyi፡፡ tewu (ātagaru)፤ be’iwinetu irisu āshenafīwi bilihatenyawi ālahi newi» belachewi፡፡

[28] ānitenimi lesewochi hulu bemela ābisarīna āsiferarī ādirigeni bīhoni inijī ālakinihimi፡፡ gini ābizanyochu sewochi āyawik’umi፡፡

[29] «iwinetenyochimi inide honachihu yihi k’et’ero mechē newi?» yilalu፡፡

[30] «le’inanite ke’irisu ānidītinimi se‘ati yematizegeyubeti yematik’edimubetimi yek’et’ero k’eni ālachihu» belachewi፡፡

[31] inezīya yekadutimi bezīhi k’uri’ani bezīya kebefītu balewimi (mets’iḥāfi) bech’irashi ānaminimi ālu፡፡ bedayochimi kefīlachewi wede kefīlu nigigirini yemīmelalesu honewi begētachewi zenidi bemīk’omu gīzē bitayi noro፤ (āsidenak’īni negeri tayi neberi)፡፡ inezīya yetewareduti le’inezīya lekoruti «inanite balineberachihu noro āmanyochi beẖoni neberi» yilalu፡፡

[32] inezīya yekoruti le’inezīya letewareduti «ketikikilenyawi imineti kemet’alachihu beḫwala inya kelekelinachihuni? āyidelemi (inanitewi) keḥadīwochi neberachihu» yilwachewali፡፡

[33] inezīyami yetewareduti le’inezīya lekoruti «āyidelemi፤ be’ālahi inidinikidina le’irisu balanit’awochini inidinaderigi sitazuni (yekelekeleni) yelēlītina yek’eni duletachihu newi» yilalu፡፡ k’it’atunimi bayu gīzē ts’ets’etini yigelits’alu፡፡ be’inezīyami bekaduti ānigetochi layi inizazilochini inaderigaleni፡፡ yišeruti yeneberutini inijī lēlani yimenedaluni

[34] beketemami āsiferarīni ālilakinimi፡፡ newarīwochiwa «inya bezīya berisu betelakachihubeti keḥadīwochi neni» yalu bīẖonu inijī፡፡

[35] «inyami begenizebochina belijochi yibelit’i yebezani neni፡፡ inyami yeminik’et’a āyidelenimi» ālu፡፡

[36] belachewi «gētayē sīsayini lemīshawi sewi yasefali፤ yat’ebalimi፡፡ gini ābizanyawochu sewochi āyawik’umi፡፡»

[37] genizebochachihuna lijochachihumi yachi inya zenidi mek’irebini yemitak’eribachihu āyidelechimi፡፡ yamenena melikamini yešera bicha sīk’eri፡፡ inezīya le’inerisu bešeruti melikami šira it’ifi minida ālilachewi፡፡ inerisumi begeneti segenetochi wisit’i ts’et’itenyochi nachewi፡፡

[38] inezīyami yemīyak’itu mesilwachewi ānik’ets’ochachinini lemabelasheti yemīt’iruti inezīya bek’it’atu wisit’i yemīt’adu nachewi፡፡

[39] «gētayē sīsayini kebarochu lemīshawi sewi yasefali፡፡ le’irisumi yat’ebibali፡፡ kemaninyawimi negeri yemitilegisutini irisu yitekawali፡፡ irisumi kesīsayi sech’īwochi hulu belach’i newi» belachewi፡፡

[40] hulunimi bemīsebesibachewina kezīyami lemela’ikitochu «inezīhi inaniteni yigigezu neberuni?» bemīlachewi k’eni (yemīẖonewini āsitawisi)፡፡

[41] (mela’ikitochumi) «t’irati yigebahi ke’inerisu lēla redatachini ānite bicha nehi፡፡ (inidemīluti) āyidelemi yilik’unimi ganēnini yigigezu neberu፡፡ ābizanyochachewi be’inerisu āmanyochi nachewi» yilalu፡፡

[42] zarēmi kefīlachihu lekefīlu met’ik’eminimi ẖone megudatini āyichilumi፡፡ le’inezīyami lebedeluti «yachini be’iriswa tasitebabilubati yeneberachihutini ye’isati k’it’ati k’imesu» inilachewaleni፡፡

[43] be’inerisumi layi ānik’ets’ochachini gilits’i ẖonewi betenebebulachewi gīzē «yihi ābatochachihu yigigezuti keneberuti negeri līkelekilachihu yemīfeligi sewi inijī lēla āyidelemi» ālu፡፡ «yihimi (k’uri’ani) yetek’et’at’efe wisheti newi inijī lēla āyidelemi» ālu፡፡ inezīyami yekaduti iwinetu bemet’alachewi gīzē «yihi gilits’i digimiti newi inijī lēla āyidelemi» ālu፡፡

[44] yemīyat’enuwachewi yeẖonu mets’iḥāfitochinimi minimi āliset’enachewimi፡፡ ke’ānite befītimi āsiferarī nebīyini wede’inerisu ālilakinimi፡፡

[45] inezīyami ke’inerisu befīti yeneberuti āsitebabilewali፡፡ yeset’enachewinimi ke‘āsiri āniduni (inezīhi) ālideresumi፡፡ melikitenyochēnimi āsitebabelu፤ (nek’efikwachewimi)፡፡ menik’efēmi inidēti neberi

[46] «yemigesits’achihu banidīti negeri bicha newi፡፡ (iriswami) huleti huleti ānidi ānidimi ẖonachihu le’ālahi iniditinesu kezīyami begwadenyachihu (bemuḥāmedi) minimi ‘ibideti yelēlebeti meẖonuni merimirachihu iniditiriredu newi፡፡ irisu le’inanite kebiritu k’it’ati besitefīti āsit’enik’ak’ī newi inijī lēla āyidelemi» belachewi፡፡

[47] «kewaga maninyawimi yet’eyek’iḫwachihu bīnori irisu le’inanitewi newi፤ wagayē be’ālahi layi inijī belēla layi āyidelemi፡፡ irisumi benegeru hulu layi ‘āwak’ī newi» belachewi፡፡

[48] «gētayē iwinetini yaweridali፡፡ ruk’i yeẖonutini misit’īrochi hulu ‘āwak’ī newi» belachewi፡፡

[49] «iwinetu met’a፡፡ wishetimi meneshami medireshami yelewimi (tewegede)» belachewi፡፡

[50] «bisasati yemisasatewi berasē layi bicha newi፡፡ bimerami gētayē wedenē bemīyaweridewi newi፡፡ irisu semī k’iribi newina» belachewi፡፡

[51] bedeneget’una mamilech’a belēlachewi gīzē kek’iribi sifirami beteyazu gīzē (ẖunētachewini) bitayi noro (āsidenak’īni negeri bayehi neberi)፡፡

[52] «be’irisumi (āhuni) āmenini» yilalu፡፡ le’inerisumi keruk’i sifira (iminetini) bek’elali maginyeti keyetachewi

[53] befītimi be’irisu be’irigit’i kidewali፡፡ keruk’i sifirami begimiti nigigirini yit’ilalu፡፡

[54] kezīhi k’edemi bemeselochachewi inide tešerawimi bit’ē be’inerisuna bemīfeliguti mekakeli tegarede፡፡ inerisu be’irigit’i be’āwelawayi t’irit’arē wisit’i neberuna፡፡

ፋጢር

Surah 35

[1] misigana semayatinina midirini fet’arī፣ mela’ikitini bale huleti huleti፣ bale sositi sositimi፣ bale ārati āratimi kinifochi yeẖonu melikitenyochi ādiragī leẖonewi ālahi yigebawi፡፡ befit’iretu wisit’i yemīshawini yich’emirali፡፡ ālahi benegeru hulu layi chayi newina፡፡

[2] ālahi lesewochi kechirota yemīkefitati le’iriswa minimi āgaji yelatimi፡፡ yemīyagidewimi ke’irisu beḫwala le’irisu minimi lek’ak’ī yelewimi፡፡ irisumi āshenefīwi t’ibebenyawi newi፡፡

[3] inanite sewochi hoyi! be’inanite layi (yalewini) ye’ālahini ts’ega āsitawisu፡፡ ke’ālahi lēla fet’arī āleni? kesemayina kemidirimi sīsayini yemīset’achihu āleni? ke’irisu besitek’eri āmilaki (sech’īmi) yelemi፡፡ tadīya wedēti tizoralachihu፡፡

[4] bīyasitebabiluhimi ke’ānite befīti yeneberu melikitenyochi be’irigit’i tesitebabilewali፡፡ wede ālahimi negerochi hulu yimelesalu፡፡

[5] inanite sewochi hoyi! ye’ālahi k’et’ero iwineti newi፡፡ yek’iribītumi ḥiyiweti ātatalachihu፡፡ ātalayumi (seyit’ani) be’ālahi (metagesi) āyatalachihu፡፡

[6] seyit’ani lenanite t’elati newi፡፡ silezīhi t’elati ādirigachihu yazuti፡፡ teketayochuni yemīt’erawi ke’isati gwadochi inidīẖonu bicha newi፡፡

[7] inezīya yekaduti le’inerisu biritu k’it’ati ālilachewi፡፡ inezīyami yamenutina bego sirawochini yešeruti le’inerisu miḥiretina talak’i minida ālilachewi፡፡

[8] met’ifo širawi yeteshelemeletina melikami ādirigo yayewi sewi (ālahi inidak’enawi sewi newini?) ālahimi yemīshawini sewi yat’emimali፡፡ yemīshawinimi yak’enali፡፡ silezīhi be’inerisu layi (balemek’inatachewi) silemek’olach’eti nefisihi ātit’ifa፡፡ ālahi yemīšerutini hulu ‘āwak’ī newina፡፡

[9] ālahimi ya nefasochini yelake newi፡፡ demenawochinimi tik’esek’isalechi፤ wede muti (dirik’i) āgerimi ininedawaleni፡፡ be’irisumi midirini kemotechi beḫwala ḥiyawi inaderigataleni፡፡ mutaninimi mek’esik’esi inidezīhu newi፡፡

[10] mashenefini yemīfeligi yeẖone sewi āshenafīneti le’ālahi bicha newi፤ (irisuni bemegigezati yifeligewi)፡፡ melikami nigigiri wederisu yiwet’ali፡፡ bego širami kefi yaderigewali፡፡ inezīyami met’ifo širawochini yemīdolitu le’inesu biritu k’it’ati ālilachewi፡፡ ye’inezīyami tenikoli irisu yit’efali፡፡

[11] ālahimi ke‘āferi፣ kezīyami kefitiweti t’ebita fet’erachihu፡፡ kezīyami gosawochi āderegachihu፡፡ sētimi ātaregizimi ātiwelidimimi be‘iwik’etu bīẖoni inijī፡፡ ‘idimēwi kemīrezemimi ānidimi āyirezemimi ke‘idimēwimi āyigodelimi bemets’iḥāfu wisit’i yale bīẖoni inijī፡፡ yihi be’ālahi layi geri newi፡፡

[12] huletu baḥirochimi āyitekakelumi! yihi t’afach’i፣ t’imini k’orach’i፣ met’et’u begeri tewach’i newi፡፡ yihinyawimi ch’ewi merigaga newi፡፡ irit’ibi siganimi kehulumi tibelalachihu፡፡ (kech’ewi baḥiri) yemitilebiswatinimi gēt’i tawet’alachihu፡፡ kechirotawi litifeliguna litameseginumi merikebochini be’irisu wisit’i wihawini k’edajochi ẖonewi (sīnishalelu) tayalehi፡፡

[13] lēlītini bek’eni wisit’i yasigebali፡፡ k’eninimi belēlīti wiset’i yasigebali፤ t͟s’eḥāyinina ch’erek’animi gera፡፡ hulumi itewesene gīzē diresi yirot’alu፡፡ yihi gētachihu ālahi newi፡፡ nigišinawi ye’irisu bicha newi፡፡ inezīyami ke’irisu lēla yemitigigezwachewi yetemiri firē shifani inikwa āyinorachewimi፡፡

[14] bitit’eruwachewi t’irīyachihuni āyisemumi፡፡ bīsemumi noro le’inanite āyimelisulachihumi፡፡ betiniša’ēmi k’eni (inerisuni be’ālahi) magaratachihuni yikidalu፡፡ inide wisit’e ‘āwak’īwi manimi āyinegirihimi፡፡

[15] inanite sewochi hoyi! inanite (huli gīzē) wede ālahi kejayochi nachihu፡፡ ālahimi irisu tebik’ak’īwi misigunu newi፡፡

[16] bīsha yasiwegidachiḫwali፡፡ ādīsinimi fit’uri yamet’ali፡፡

[17] yihimi be’ālahi layi minimi āsichegarī āyidelemi፡፡

[18] ḫāt’ī’ātini teshekamīmi (nefisi) yelēlawani shekimi ātishekemimi፡፡ yetekebedechimi (nefisi) wede shekimwa bitit’ara (tet’erīwi) yek’iribi zimidina balebēti bīẖonimi inikwa ke’iriswa ānidachini yemīshekemilati ātagenyimi፡፡ yemitasit’enek’ik’ewi inezīyani gētachewini beruk’i yemīferutini፣ solatinimi āsitekakilewi yaderesutini bicha newi፡፡ yetet’irarami sewi yemīt’irarawi lerasu bicha newi፡፡ memeleshami wede ālahi bicha newi፡፡

[19] ‘iwiruna yemīyayewimi āyisitekakelumi፡፡

[20] ch’elemawochina birihanimi፤ (inidezīhu)፡፡

[21] t’ilana ḥārurimi፡፡

[22] ḥiyawanina mutanimi āyisitekakelumi፡፡ ālahi yemīshawini sewi yasemali፡፡ ānitemi bemek’abiri wisit’i yalutini āsemī āyidelehimi፡፡

[23] ānite āsit’enik’ak’ī inijī lēla āyidelehimi፡፡

[24] inya ābisarīna āsiferarī ādirigeni be’iwinetu (memirīya) lakinihi፡፡ maninyayitumi ḥizibi bewisit’wa āsiferarī yalalefebati yelechimi፡፡

[25] bīyasitebabiluhimi inezīya kebefītachewi yeneberuti be’irigit’i āsitebabilewali፡፡ melikitenyochachewi begilits’i masirejawochini፣ bets’iḥufochimi፣ ābirarī beẖone mets’iḥāfimi met’itewachewali፡፡

[26] kezīyami inezīyani yekadutini yazikwachewi፡፡ k’it’atēmi inidēti neberi! (besifirawi newi)፡፡

[27] ālahi kesemayi wihani mawireduni ālayehimini? be’irisumi ‘ayinetochachewi yeteleyayu firēwochini āwet’ani፡፡ kegarawochimi melikochachewi yeteleyayu nech’ochi፣ k’eyochimi፣ bet’ami t’ik’urochimi yeẖonu menigedochi ālilu፡፡

[28] kesewochimi፣ ketenik’esak’ashochimi፣ kebēti inisesawochimi inidezīhu melikochachewi yeteleyayu ālilu፡፡ ālahini kebarochu wisit’i yemīferuti ‘āwak’īwochu bicha nachewi፡፡ ālahi āshenafī meḥarī newi፡፡

[29] inezīya ye’ālahini mets’iḥāfi yemīyanebu፣ solatinimi āsitekakilewi yaderesu፣ keset’enachewimi sīsayi bemisit’īrimi ẖone begilits’i yelegesu፣ befits’umi yematikesirini nigidi tesifa yaderigalu፡፡

[30] minidawochachewini līmolalachewi፣ kechirotawimi līch’emirilachewi (tesifa yaderigalu)፡፡ irisu bet’ami meḥarī āmesiganyi newina፡፡

[31] yami kemets’iḥāfu wedanite yaweredinilihi kebefītu lalewi āregagach’i sīẖoni irisu iwineti newi፡፡ ālahi berigit’i bebarochu wisit’i ‘āwak’ī temelikachi newi፡፡

[32] kezīyami inezīyani kebarochachini yemeret’inachewini mets’iḥāfuni āweresinachewi፡፡ ke’inerisumi nefisuni bedayi ālile፡፡ ke’inerisumi mekakelenya ālile፡፡ ke’inesumi be’ālahi fek’adi bebego širawochi k’edamī ālile፡፡ ya (mawiresi)፤ irisu talak’i chirota newi፡፡

[33] yemenorīya genetochini bewisit’wa yewerik’i ānibarochini፣ lulinimi yemīshelemu ẖonewi yigebubatali፡፡ be’iriswa wisit’i ālibasatachewimi ḥāri newi፡፡

[34] yilalumi «misigana le’izīya ke’inya layi ḥāzenini lasiwegedelini ālahi yigebawi፡፡ gētachini bet’ami meḥarī āmesiganyi newina፡፡

[35] (irisumi) ya kechirotawi yezelalemi menorīyani āgeri yasefereni newi፡፡ be’iriswa wisit’i mekera āyinekanimi፡፡ be’iriswami wisit’i dikami āyinekanimi፡፡»

[36] inezīya yekadutimi le’inerisu yegehānemi isati ālilachewi፡፡ yimotu zenidi be’inerisu layi (bemoti) āyiferedimi፡፡ kek’it’atwami ke’inerisu āyik’elelilachewimi፡፡ inidezīhu keḥadīni hulu inimenedaleni፡፡

[37] inerisumi beriswa wisit’i iridatani bemefelegi beḫāyili yich’ohalu፡፡ «gētachini hoyi! ke’izīya inišerawi keneberinewi lēla bego širani inišera zenidi āwit’ani» (yilalu)፡፡ «be’irisu wisit’i yasitawese sewi yemīgesets’ibetini ‘idimē ālak’oyenachihumini? āsit’enik’ak’īwimi met’itolachiḫwali (āsitebabilachiḫwalimi)፡፡ silezīhi k’imesu፡፡ lebedelenyochimi minimi redati yelachewimi» (yibalalu)፡፡

[38] ālahi yesemayatinina yemidirini misit’īri be’irigit’i ‘āwak’ī newi፡፡ irisu belibochi wisit’i yaleni hulu ‘āwak’ī newina፡፡

[39] irisu ya bemidiri wisit’i mitikochi yaderegachihu newi፡፡ yekademi sewi kihidetu be’irisuwi layi bicha newi፡፡ keḥadīwochinimi kiḥidetachewi kegētachewi zenidi met’elatini inijī lēla āyich’emerilachewimi፡፡ keḥadīwochinimi kiḥidetachewi kesarani inijī āyich’emirilachewimi፡፡

[40] belachewi «inezīyani ke’ālahi lēla yemitigigezwachewini tegarīwochachihuni āyachihuni? kemidiri minini inide fet’eru āsayunyi፡፡ weyisi le’inerisu besemayati wisit’i shirikina ālachewini? weyisi mets’iḥāfini set’enachewina inerisu kerisu begilits’i āsireji layi nachewini? āyidelemi bedelenyochi kefīlachewi kefīluni matalelini inijī āyik’et’irumi፡፡»

[41] ālahi semayatinina midirini inidayiwegedu yiyizachewali፡፡ bīwegedumi ke’irisu lēla ānidimi yemīyizachewi yelemi፡፡ ineho irisu tagashi meḥarī newina፡፡

[42] āsiferarīmi bīmet’alachewi keḥizibochu hulu ke’ānidenyawa yibelit’i yetemeru līẖonu yemeḥalachewini dika ādirisewi be’ālahi malu፡፡ āsiferarīmi bemet’alachewi gīzē meberigegini inijī lēla ālich’emerelachewimi፡፡

[43] bemidiri layi kuratinina bekifu (tenikoli) medoletinimi (inijī ālich’emerelachewimi፡፡ kifu tenikolimi bebalebētu layi inijī belēla layi āyisefirimi፡፡ yek’edimowochuni denibi inijī yit’ebabek’aluni? le’ālahi denibimi melilewet’ini ātagenyimi፡፡ le’ālahi denibimi mezawerini ātagenyimi፡፡)

[44] bemidiri layi āyiẖēdumina ye’inezīyani ke’inerisu befīti yeneberutini sewochi mech’eresha inidēti inide nebere āyimeleketumini? ke’inerisumi beḫāyili yeberetu neberu፡፡ ālahimi besemayatimi ẖone bemidiri wisit’i minimi negeri yemīyak’itewi āyidelemi፡፡ irisu ‘āwak’ī chayi newina፡፡

[45] ālahimi sewochini bešeruti ḫāt’ī’āti bīyizi noro bewelelwa (bemidiri) layi minimi tenik’esak’ashi balitewe neberi፡፡ gini itewesene gīzē diresi yak’oyachewali፡፡ gīzēyachewimi bemet’a wek’iti (beḫāt’ī’ātachewi yik’et’achewali)፡፡ ālahi bebarochu (ẖunēta) temelikachi newina፡፡

ያ-ሲን

Surah 36

[1] ye.se.(ya sīni)

[2] t’ibebi betemelabeti k’uri’ani imilalehu፡፡

[3] ānite be’irigit’i kemelikitenyochu nehi፡፡

[4] bek’et’itami menigedi layi nehi፡፡

[5] āshenafī āzanyi kehonewi āmilaki meweredini tewerede፡፡

[6] ābatochachewi yalitesiferarutini ḥizibochi litasit’enek’ik’ibeti (tewerede)፡፡ inerisu zenigīwochi nachewina፡፡

[7] be’ābizanyochachewi layi k’alu be’iwineti teregaget’e፡፡ silezīhi inerisu āyaminumi፡፡

[8] inya be’ānigetochachewi layi inizazilawochini āderegini፡፡ iriswami (inizazilayitu) wede āgech’ochachewi derashi nati፡፡ inerisumi rasochachewini yanigat’et’u nachewi፡፡

[9] kesitefītachewimi giridoni kesiteḫwalachewimi giridoni āderegini፡፡ shefeninachewimi፡፡ silezīhi inesu āyayumi፡፡

[10] bitaset’enek’ik’achewimi batasit’enek’ik’achewimi be’inerisu layi ikuli newi፡፡ āyaminumi፡፡

[11] yemitasit’enek’ik’ewi gisats’ēni yeteketelenina ālireḥimanini beruk’i yeferani sewi bicha newi፡፡ bemiḥiretina bemelikami minidami ābisirewi፡፡

[12] inya mutanini inya be’irigit’i ḥiyawi inaderigaleni፡፡ yasik’edemutinimi šira felegochachewinimi inits’ifaleni፡፡ negerunimi hulu gelach’i merī beẖone mets’iḥāfi wisit’i āt’ek’alelinewi፡፡

[13] le’inerisumi yeketemayituni (ye’ānits’okīyani) sewochi misalē melikitenyochu bemet’wati gīzē (yeẖonewini) gilets’ilachewi፡፡

[14] wede’inerisu huletini sewochi belakinina basitebabeluwachewi gīzē besositenyami be’āberetanina inya wede inanite melikitenyochi neni balwachewi gīzē (yeẖonewini misalē gilets’ilachewi)፡፡

[15] inanite meselachini sewochi inijī lēla āyidelachihumi፡፡ ālireḥimanimi minimi negeri ālaweredemi፡፡ inanite yemitiwashu inijī lēla āyidelachihumi āluwachewi፡፡

[16] (melikitenyochumi) ālu «gētachini yawik’ali፡፡ inya wede’inanite be’irigit’i melikitenyochi neni፡፡

[17] «be’inya layimi gilits’i yeẖone madiresi inijī lēla yelebinimi፡፡»

[18] (ḥizibochumi) «inya be’inanite gede bīsochi ẖoni፡፡ batikelekelu be’irigit’i iniwegirachiḫwaleni፡፡ ke’inyami āsamamī k’it’ati be’irigit’i yagenyachiḫwali» ālu፡፡

[19] «gede bīsinetachihu ke’inanitewi gari newi፡፡ bitigesets’u (tizitalachihuni?) be’iwinetu inanite weseni ālafīwochi ḥizibochi nachihu» ālwachewi፡፡

[20] keketemayitumi ruk’i daricha yemīrot’i sewi met’a፡፡ «wegenochē hoyi! melikitenyochuni teketelu» āle፡፡

[21] «inerisu k’inuni menigedi yetemeru sīẖonu wagani yemayet’eyik’uwachihuni sewochi teketelu» (ālachewi)፡፡

[22] «yaninimi yefet’erenyini፤ wederisumi yemitimelesubetini (gēta) yemaligeza le’inē mini ālenyi?» (āle)፡፡

[23] «ke’irisu lēla āmalikitini iyizalehuni? ālirehimani begudati bīshanyi milijachewi ke’inē (lememelesi) minimi ātit’ek’imenyimi፤ āyadinunyimimi፡፡

[24] «inē yani gīzē begilits’i sihiteti wisit’i nenyi፡፡

[25] «inē begētachihu āmeniku፤ simunyimi፤» (āle)፡፡

[26] «genetini giba» tebale፡፡ (irisumi) āle፡- «wegenochē bīyawik’u imenyalehu፡፡

[27] «gētayē le’inē miḥireti yaderegelinyina ketekeberutimi yaderegenyi meẖonuni፡፡»

[28] ke’irisumi beḫwala beḥizibochu layi (linat’efachewi) serawītini kesemayi ālaweredinimi፡፡ (bemanimi layi) āwerajochimi ālineberinimi፡፡

[29] (k’it’atachewi) ānidīti ch’uẖeti inijī lēla ālineberechimi፡፡ wedīyawinumi inerisu t’efīwochi ẖonu፡፡

[30] bebarochu layi wa k’ulich’iti! kemelikitenya ānidimi āyimet’achewimi be’irisu yemīsalek’ubeti bīẖonu iniji፡፡

[31] ke’inerisu befīti kekifile zemenati ḥizibochi bizuwochini mat’ifatachininina inerisu wedenerisu yemayimelesu meẖonachewini ālawek’umini

[32] hulumi inya zenidi yemīsebesebu yemīk’erebu inijī lēla āyidelumi፡፡

[33] yemotechiwimi midiri le’inerisu milikiti nati! ḥiyawi ādereginati፡፡ ke’iriswami firēni āwet’ani፤ kerisumi yibelalu፡፡

[34] be’iriswami wiset’i kezemibebawochina keweyinochi yeẖonu ātikilitochini āderegini፡፡ be’iriswami wisit’i minich’ochini āfelek’ini፡፡

[35] kefirēwina ijochachewi kešerutimi yibelu zenidi (yihini āderegini)፤ āyameseginumini

[36] ya midiri kemitabek’ilewi kenefisochachewimi kemayawik’utimi negeri ‘ayinetochini hulwanimi yefet’ere (āmilaki) t’irati yigebawi፡፡

[37] lēlītumi le’inerisu milikiti newi፡፡ ke’irisu layi k’enini inigefifaleni፡፡ wedīyawinumi inerisu bech’elema wisit’i yigebalu፡፡

[38] t͟s’eḥāyimi le’iriswa wede honewi merigīya tirot’alechi፡፡ yihi ye’āshenafīwi ye‘āwak’īwi āmilaki wisanē newi፡፡

[39] ch’erek’animi yemesiferīyawochi balebēti sīẖoni inide zenibaba ārogē k’enizeli isikīẖoni diresi (meẖēduni) lekanewi፡፡

[40] t͟s’eḥāyi ch’erek’ani litiderisibeti āyigebatimi፡፡ lēlītimi k’enini (yale gīzēwi) k’edamī āyiẖonimi፡፡ hulumi bemezorīyachewi wisit’i yiwanyalu፡፡

[41] inyami (yek’edimo) tiwilidachewini betemolachi merikebi wisit’i yech’ani meẖonachini le’inerisu milikiti newi፡፡

[42] kemeselumi be’irisu yemīsaferubetini le’inerisu fet’erinilachewi፡፡

[43] binishami inaset’imachewaleni፡፡ le’inerisumi redati yelachewimi፡፡ inerisumi yemīdidanu āyidelumi፡፡

[44] gini ke’inya leẖonewi chirotana isike gīzē motachewi lemat’ak’emi (ādaninachewi)፡፡

[45] le’inerisumi «besitefītachihuna beḫwalechihu yalewini negeri tet’enik’ek’u yitazenilachiḫwalina» betebalu gīzē (fītachewini yazoralu)፡፡

[46] kegētachewimi te‘amirati maninyayitumi te‘amiri ātimet’alachewimi፤ ke’iriswa yemīsheshu bīẖonu iniji፡፡

[47] le’inerisumi «ālahi keset’achihu sīsayi legisu» betebalu gīzē inezīya yekaduti le’inezīya lamenuti «ālahi bīsha noro yemīyabelawini sewi inabelaleni? inanite begilits’i sihiteti wisit’i inijī belēla layi āyidelachihumi» yilalu፡፡

[48] «iwinetenyochimi inideẖonachihu yihi k’et’ero mechē newi?» yilalu፡፡

[49] inerisu yemīkerakeru sīẖonu bedinigeti yemitiyizachewi yeẖonechini ānidītini ch’uẖeti inijī lēlani āyit’ebabek’umi፡፡

[50] (yani gīzē) menazezinimi āyichilumi፡፡ wede bētesebochachewemi āyimelesumi፡፡

[51] bek’enidumi yinefali፡፡ wedīyawinumi inerisu kemek’abirochachewi wede gētachewi befit’ineti yigesegisalu፡፡

[52] «weyi t’ifatachini! kemenyitachini mani k’esek’eseni? yihi ya āzanyu gēta (be’irisu) yek’et’ereni melikitenyochumi iwinetini yenegeruni newi» yilalu፡፡

[53] (iriswa) ānidīti ch’uẖeti inijī āyidelechimi፡፡ wedīyawinumi inerisu inya zenidi yemīsebesebu yemīk’eribu nachewi፡፡

[54] «zarēmi maninyayitumi nefisi minimi ātibedelimi፡፡ tišerutimi yeneberachihutini inijī lēlani ātimenedumi» (yibalalu)፡፡

[55] yegeneti sewochi zarē be’irigit’i beširawochi wisit’i tedesachochi nachewi፡፡

[56] inerisumi mīsitochachewimi bet’ilawochi wisit’i nachewi፡፡ bale āgoberi āligawochi layi tedegafīwochi nachewi፡፡

[57] bewisit’wa le’inerisu firafirēwochi ālwachewi፡፡ le’inerisumi yemīfeliguti hulu ālilachewi፡፡

[58] (le’inerisumi) āzanyi kehonewi gēta bek’ali selamita ālachewi።

[59] (yilalimi) «inanite āmets’enyochi hoyi! zarē (kemi’iminani) teleyu፡፡»

[60] ye’ādemi lijochi hoyi! seyit’anini ātigezu፤ irisu le’inanite gilits’i t’elati newina bemaleti wede’inanite ālazezikumini

[61] tegezunyimi፤ yihi k’et’itenye menigedi newi፤ (bemaletimi)፡፡

[62] ke’inanitemi bizuni fit’uri be’irigit’i āsasitwali፡፡ yemitawik’umi ālineberachihumini

[63] yihichī yachī tik’et’eruwati yeneberechiwi gehānemi nati፡፡

[64] tikidu beneberachihuti mikiniyati zarē gibwati (yibalalu)፡፡

[65] zarē be’āfochachewi layi inatimina ijochachewi yanegagirunali፡፡ igirochachewimi yišeruti beneberuti hulu yimesekiralu፡፡

[66] binishami noro be‘āyinochachewi layi be’ābesini neberi፡፡ menigedinimi (inide limedachewi) beteshik’edademu neberi፡፡ inidētimi yayalu

[67] binishami noro besifirachewi layi inidalu wede lēla fit’ireti belewet’enachewi neberi፡፡ meẖēdinimi memelesinimi balichalumi neberi፡፡

[68] ‘idimēwinimi yeminarezimewini sewi befit’iretu (wede dekamaneti) inimelisewaleni፤ āyawik’umini

[69] (muḥāmedini) k’inēnimi ālasitemarinewimi፡፡ le’irisumi āyigigebawimi፡፡ irisu (mets’iḥāfu) megesech’ana gelach’i k’uri’ani iniji (k’inē) āyidelemi፡፡

[70] (gišats’ēnetumi libu) ḥiyawi yeẖoneni sewi līyasiferarabetina k’alumi bekeḥadīwochi layi yifets’emi zenidi newi፡፡

[71] inya ijochachini (ḫayilochachini) kešeruti le’inerisu inisisawochini mefit’erachinini āyawik’umini? inerisumi le’iriswa bale mebitochi nachewi፡፡

[72] le’inerisumi geranati፡፡ silezīhi ke’iriswa wisit’i yemīgalibuti ālile፡፡ ke’iriswami yibelalu፡፡

[73] le’inerisumi be’iriswa wisit’i (lēlochi) t’ik’imochi met’et’ochimi āluwachewi፡፡ tadīya āyameseginumini

[74] meredatinimi bemekejeli ke’ālahi lēla āmalikitini yazu፡፡

[75] meridatachewini āyichilumi፡፡ inerisumi le’irisachewi (wede isati) yetek’erebu serawīti nachewi፡፡

[76] nigigirachewimi āyasazinihi፡፡ inya yemīdebik’utinimi yemīgelits’utinimi inawik’alenina፡፡

[77] sewiyewi inya kefitoti t’ebita yefet’erinewi meẖonachini ālawek’emini? wedīyawimi irisu (tiniša’ēni bemekadi) gilits’i tekerakarī yiẖonalini

[78] le’inyami misalēni āderegelini፡፡ mefet’erunimi resa፡፡ «āt’initochini inerisu yebesebesu sīẖonu ḥiyawi yemīyaderigachewi manewi?» āle፡፡

[79] «ya bemejemerīya gīzē (ke’īminiti) yasigenyati ḥiyawi yaderigatali፡፡ irisumi befit’uru hulu (ẖunēta) ‘āwak’ī newi» belewi፡፡

[80] ya le’inanite be’irit’ibi zafi isatini yaderegelachihu newi፡፡ wedīyawinumi inanite ke’irisu tak’et’at’ilalachihu፡፡

[81] ya semayatinina midirini yefet’ere bit’ēyachewini bemefit’eri layi chayi āyidelemini? newi iniji፡፡ irisumi bebizu fet’arīwi ‘āwak’īwi newi፡፡

[82] negerumi ānidachini besha gīzē ẖuni maleti newi፡፡ wedīyawi yiẖonalimi፡፡

[83] ya yenegeru hulu silit’ani be’iju yeẖonewi gēta t’irati yigebawi፡፡ wede’irisumi timelesalachihu፡፡

አስ-ሷፋት

Surah 37

[1] meselefini bemīselefuti፡፡

[2] megešets’inimi bemīgešits’uti፤

[3] k’uri’aninimi bemīyanebuti imilalehu፡፡

[4] āmilakachihu be’irigit’i ānidi newi፡፡

[5] yesemayatina yemidiri bemekakelachewi yalewimi fit’uri hulu gēta newi፡፡ yemiširak’ochimi gēta newi፡፡

[6] inya k’iribītuni semayi bekewakibiti gēt’i āgēt’inati፡፡

[7] āmets’enyami kehone seyit’ani hulu met’ebek’ini t’ebek’inati፡፡

[8] wedelayinyawi serawīti āyadamit’umi፡፡ keyewegenumi hulu chibo yit’alibachewali፡፡

[9] yemībareru sīhonu (yit’alibachewali)፡፡ le’inesumi zewitarī k’it’ati ālachewi፡፡

[10] nit’ik’īyani yenet’ek’e wedīyawimi ābirī kokebi yeteketelewi sīk’eri፤ (irisu yisemawali)፡፡

[11] t’eyik’achewimi፤ inerisu be’āfet’at’eri yibelit’i yeberetu nachewini? weyisi inya (ke’inerisu befīti) yefet’erinewi? (fit’uri) inya kemīt’abek’i ch’ik’a fet’erinachewi፡፡

[12] yilik’unimi (bemasitebabelachewi) tedenek’ihi፤(kemedenek’ihi) yisalek’alumi፡፡

[13] betegešets’umi gīzē āyimelesumi፡፡

[14] te‘amirini bayumi gīzē lemesalek’i yit’eraralu፡፡

[15] yilalumi «yihi gilits’i digimiti inijī lēla āyidelemi፡፡

[16] «bemotinina ‘āferina āt’initochimi beẖoni gīzē inya yeminik’esek’esi neni

[17] «yek’edimowochu ābatochinimi? (yilalu)፡፡

[18] «āwoni inanite weradochi honachihu (tinesalachihu)» belachewi፡፡

[19] iriswami ānidīti ch’uẖeti bicha nati፡፡ inerisumi wedīyawinu (mini inidemīfets’emibachewi) yayalu፡፡

[20] «wa t’ifatachini! yihi yefiridu k’eni newi» yilalumi፡፡

[21] «yihi ya be’irisu tasitebabilu yeneberachihuti meleyawi k’eni newi» (yibalalu)፡፡

[22] (lemela’ikitochimi) «inezīyani nefisochachewini yebedelutini sewochi gwadenyochachewinimi yigigezwachewi yeneberutinimi (t’a‘otati) sebisibu፡፡

[23] «ke’ālahi lēla (yemīgezuwachewini sebisibwachewi) wede isati menigedimi miruwachewi፡፡

[24] «āk’umwachewimi፡፡ inerisu tet’eyak’īwochi nachewina» (yibalali)፡፡

[25] (le’inerisumi) «yematiredaduti le’inanite mini ālachihu? (yibalalu)፡፡

[26] be’irigit’i inerisu zarē ijachewini yeset’u weradawochi nachewi፡፡

[27] yemīwek’ak’esumi honewi kefīlachewi bekefīlu layi yimet’alu፡፡

[28] (le’āsiketayochu) inanite kesitek’enyi timet’ubini neberi yilalu፡፡

[29] (āsiketayochumi) yilalu «āyidelemi fets’imo mi’iminani ālineberachihumi፡፡

[30] «le’inyami be’inanite layi minimi silit’ani ālineberenimi፡፡ be’irigit’i inanite t’emamochi ḥizibochi neberachihu፡፡

[31] «be’inyami layi yegētachini k’ali teregaget’ebini፤ inya (hulachinimi k’it’atuni) k’emashochi neni፡፡

[32] «wede t’imimeti t’eranachihumi፡፡ inya t’emamochi neberinina» (yilalu)፡፡

[33] silezīhi inerisu bezīya k’eni bek’it’atu negarīwochi nachewi፡፡

[34] inya be’āmets’enyochi hulu inidezīhu inišeraleni፡፡

[35] inerisu ke’ālahi lēla āmilaki yelemi betebalu gīzē yikoru neberu፡፡

[36] inya le‘ibidi balek’inē bileni āmalikitochachinini yeminitewi neni? yilumi neberi፡፡

[37] āyidelemi iwinetuni (hayimanoti) āmet’a፡፡ melikitenyochunimi iwinetenyanetachewini āregaget’e፡፡

[38] inanite āsamamīwini k’it’ati be’irigit’i k’emashochi nachihu፡፡

[39] tišerutimi yeneberachihutini inijī lēlani ātimenedumi፡፡

[40] gini mirit’i yehonuti ye’ālahi barochi (k’it’atini āyik’emisumi)፡፡

[41] inezīya le’inerisu yetawek’e sīsayi ālachewi፡፡

[42] firafirēwochi (ālwachewi) inerisumi yetekeberu nachewi፤

[43] bediloti genetochi wisit’i፡፡

[44] fīti lefīti yemītayayu sīhonu be’āligawochi layi (yinifelasesalu)፡፡

[45] kemīmenech’i weyini t’eji beyaze birich’ik’o be’inerisu layi yizoribachewali፡፡

[46] nech’i let’ech’īwochi t’afach’i keẖonechi፡፡

[47] be’iriswa wisit’imi mitati yelebatimi፡፡ inerisumi ke’iriswa yemīsekiru āyidelumi፡፡

[48] inerisumi zenidi ‘ayinachewini (bebalochachewi layi) āsat’arīwochi yeẖonu ‘ayinamawochi ālilu፡፡

[49] inerisu liki yeteshefene (yesegoni) ‘inik’ulali yimesilalu፡፡

[50] yemīt’eyayek’umi honewi kefīlachewi wede kefīlu yimet’alu፡፡

[51] ke’inerisu yehone tenagarī yilali «inē gwadenya neberenyi፡፡

[52] «be’irigit’i ānite kemīyaminuti nehini? yemīli፡፡

[53] «bemotinina ‘āferi āt’initochimi behoni gīzē inya be’irigit’i inimeremeraleni?» (yemīli)፡፡

[54] inanite temelikachochi nachihuni? yilali፡፡

[55] yimeleketalimi፤ begehānemi mekakelimi (gwadenyawini) yayewali፡፡

[56] yilali «be’ālahi imilalehu፤ be’irigit’i litat’efanyi k’eribehi neberi፡፡

[57] «yegētayemi ts’ega balinebere noro wede isati kemīk’eributi ihoni neberi፡፡»

[58] (yegeneti sewochi yilalu) «inya yeminimoti āyidelenimini

[59] «yemejemerīyayitu memotachini bicha sitik’eri፡፡ inyami yeminik’ik’et’a āyidelenimini?» (yilalu)፡፡

[60] yihi (legeneti sewochi yetewesawi) irisu be’irigit’i talak’i ‘idili newi፡፡

[61] lezīhi bit’ē šerīwochi yiširu፡፡

[62] bemesitenigidoneti yihi yibelit’alini? weyisi yezek’umi zafi

[63] inya lebedayochi fetena ādirigenatali፡፡

[64] iriswa begehānemi āzek’iti wisit’i yemitiwet’a zafi nati፡፡

[65] inibut’wa liki yeseyit’anati rasochi yimesilali፡፡

[66] inerisumi ke’iriswa beyiwochi nachewi፤ hodochinimi ke’iriswa moyiwochi nachewi፡፡

[67] kezīyami le’inerisu be’iriswa layi ketekwasa wiha k’ilik’ili (met’et’i) ālilachewi፡፡

[68] kezīyami memeleshachewi wede tegagamechi isati newi፡፡

[69] inesu ābatochachewini yetesasatu honewi āginyitewalina፡፡

[70] inesumi befelegochachewi layi yigesegisaluna፡፡

[71] ke’inerisu befītimi yek’edimowochu (ḥizibochi) ābizanyochachewi be’irigit’i tesasitewali፡፡

[72] bewisit’achewimi āsiferarīwochini be’irigit’i likenali፡፡

[73] yetesiferarīwochumi mech’eresha inidēti inidenebere temeliketi፡፡

[74] mirit’i yehonuti ye’ālahi barochi bicha sīk’eru፡፡

[75] nuḥimi be’irigit’i t’erani፡፡ t’irīwini tek’ebayochumi mininya āmarini

[76] irisunimi bētesebochunimi kekebadi ch’inik’i ādanini፡፡

[77] zerochunimi inerisuni bicha k’erīwochi āderegini፤

[78] berisumi layi beḫwalenyochu ḥizibochi wisit’i (melikami zinani) tewini፡፡

[79] «be‘alemati wisit’i selami benuḥi layi yiẖuni፡፡»

[80] inya inidezīhu melikami šerīwochini inimenedaleni፡፡

[81] irisu kemi’iminani barochachini newina፡፡

[82] kezīyami lēlochuni āset’emini፡፡

[83] ībirahīmimi be’irigit’i keteketayochu newi፡፡

[84] wede gētawi bek’ini libi bemet’a gīzē (yeẖonewini āsitawisi)፡፡፡

[85] «le’ābatuna leḥizibochu minini tigigezalachihu?» bale gīzē፡፡

[86] «lek’it’ifeti bilachihu ke’ālahi lēla āmalikitini tishalachihuni

[87] «be‘alematimi gēta hasabachihu minidini newi?» āle፡፡

[88] bekewakibitimi memeliketini temelekete፡፡

[89] «inē beshitenya nenyimi» āle፡፡

[90] ke’irisumi yesheshu honewi ẖēdu፡፡

[91] wede āmalikitochachewimi tezenebele፡፡ ālemi፡- «ātibelumini?»

[92] «yematinageruti lenanite mini ālachihu?»

[93] beḫāyili yemīmetachewimi hono be’inerisu layi bedibik’i tezenebele፡፡

[94] wede’irisumi (sewochu) iyerot’u met’u፡፡

[95] ālachewi «yemitit’eributini tigigezalachihuni?»

[96] «ālahi inanitenimi yemitišerutinimi yefet’ere sīẖoni፡፡»

[97] «le’irisumi ginibini genibu be’isati nebelibali wisit’i t’alutimi» ālu፡፡

[98] be’irisumi tenikolini āsebu፡፡ zik’itenyochimi ādereginachewi፡፡

[99] ālemi «inē wede gētayē ẖēyaji nenyi፡፡ be’irigit’i yimeranyalina፡፡»

[100] gētayē hoyi! kemelikamochu yehoneni (liji) sit’enyi፡፡

[101] tagashi behone wet’ati lijimi ābeserinewi፡፡

[102] ke’irisu garimi lešira bederese gīzē «lijē hoyi! inē beḥilimē inē yemaridihi honyē āyalehu፡፡ temeliketimi፤ mini tayalehi?» ālewi፡፡ «ābatē hoyi! yetazezikewini šira፡፡ ālahi bīsha ketagashochu honyē tagenyenyalehi» āle፡፡

[103] huletumi ti‘izazuni betek’ebeluna beginibarumi goni layi bet’alewi gīzē (yehonewi hone)፡፡

[104] t’eranewimi፤ (ālinewi) «ībirahīmi hoyi

[105] ra’iyituni be’iwineti āregaget’iki፡፡» inya inidezīhu melikami šerīwochini inimenedaleni፡፡

[106] yihi irisu be’iwineti gilits’i fetena newi፡፡

[107] betalak’i ‘iridimi (mesiwa‘iti) tebēzhenewi፡፡

[108] be’irisumi layi beḫwalenyochu ḥizibochi wisit’i melikami zinani āsik’erenileti፡፡

[109] selami be’ībirahīmi layi yihuni፡፡

[110] inidezīhu melikami šerīwochini hulu inimenedaleni፡፡

[111] irisu be’irigit’i kamenuti barochachini newi፡፡

[112] be’īsiḥāk’imi ābeserinewi፡፡ kemelikamochu yehone nebīyi sīhoni፡፡

[113] be’irisuna be’īsiḥāk’i layimi barekini፡፡ kehuletumi zerochi bego šerī ālile፡፡ lenefisu gilits’i bedayimi āle፡፡

[114] bemusana beharuni layimi be’irigit’i legesini፡፡

[115] inerisunimi ḥizibochachewinimi ketalak’i ch’inik’i ādanini፡፡

[116] redanachewimi፡፡ inerisumi āshenafīwochi neberu፡፡

[117] bet’ami yetebirarawinimi mets’iḥāfi set’enachewi፡፡

[118] k’et’itenyawinimi menigedi meranachewi፡፡

[119] behuletumi layi beḫwalenyochu ḥizibochi wisit’i melikami zinani tewinilachewi፡፡

[120] selami bemusana beharuni layi yihuni፡፡

[121] inya inidezīhu bego ādiragīwochini hulu inimenedaleni፡፡

[122] huletumi be’irigit’i ke’āmenuti barochachini nachewi፡፡

[123] īliyasimi be’irigit’i kemelikitenyochu newi፡፡

[124] leḥizibochu bale gīzē (āsitawisi)፤ ālahini ātiferumini

[125] be‘ilini tigezalachihuni? kese‘alīwochu hulu yibelit’i bet’ami āsamarī yehonewinimi āmilaki titewalachihuni

[126] ālahini gētachihunina yek’edimowochu ābatochachihuni gēta (titewalachihuni)

[127] āsitebabelutimi፡፡ silezīhi inerisu (lek’it’ati) yemīt’adu nachewi፡፡

[128] nits’uḥi yetedereguti ye’ālahi barochi bicha sīk’eru፡፡

[129] be’irisu layimi beḫwalenyochu ḥizibochi wisit’i melikami zinani tewinileti፡፡

[130] selami be’īliyasīni layi yihuni፡፡

[131] inya inidezīhu melikami šerīwochini inimenedaleni፡፡

[132] irisu be’irigit’i kemi’imenani barochachini newi፡፡

[133] lut’imi be’irigit’i kemelikitenyochu newi፡፡

[134] irisunina bētesebochuni hulunimi be’ādaninachewi gīzē (āsitawisi)፡፡

[135] (bek’it’atu wisit’i) kek’erīwochu yehonechiwi ārogīti bicha sitik’eri፡፡

[136] kezīyami lēlochuni āt’efani፡፡

[137] inanitemi yanegachihu sitihonu be’inerisu (menorīyawochi) layi (bek’eni) talifalachihu፡፡

[138] belēlītimi (talifalachihu)፤ libimi ātaderigumini

[139] yunusimi be’irigit’i kemelikitenyochu newi፡፡

[140] wede temelawi merikebi bekobelele gīzē (āsitawisi)፡፡

[141] ‘it’ami tet’at’ale፡፡ keteshenefutimi hone፡፡

[142] irisumi tewek’ashi sīhoni ‘āsawi wat’ewi፡፡

[143] irisu legētawi ke’āwedashochu balihonemi noro፤

[144] isikemīk’esek’esubeti k’eni diresi behodu wisit’i bek’oye neberi፡፡

[145] irisu beshitenya hono bek’ayi belēlewi (bebaḥiri) daricha layi t’alinewimi፡፡

[146] be’irisumi layi (be’āt’egebu) kek’ili yehonechini zafi ābek’elini፡፡

[147] wede meto shīḥi sewochimi (dagimenya) lakinewi፡፡ ketowinimi yich’emiralu፡፡

[148] āmenumi፡፡ isike gīzē diresimi āt’ak’eminachewi፡፡

[149] (yemekani sewochi) t’eyik’achewimi፡፡ «legētahi sētochi lijochi le’inerisumi wenidochi lijochi yinoralini?»

[150] weyisi inya inerisu yetet’adu honewi mela’ikitini sētochi ādirigeni fet’erini

[151] nik’u! inerisu kek’it’ifetachewi (yetenesa) yilalu፡

[152] «ālahi (mela’ikitini) welede፡፡» inerisumi be’irigit’i wishetamochi nachewi፡፡

[153] bewenidochi lijochi layi yilik’i sētochini lijochi meret’ini

[154] le’inanite mini (āsireji) ālachihu? inidēti tiferidalachihu

[155] ātigenezebumini

[156] weyisi le’inanite gilits’i āsireji ālachihuni

[157] «iwinetenyochi inide honachihu mets’iḥāfachihuni āmit’u» (belachewi)፡፡

[158] be’ālahina be’āganiniti mekakelimi zimidinani āderegu፡፡ āganinitimi inerisu (yihini bayochi be’isati) yemīt’adu mehonachewini be’irigit’i ‘āwik’ewali፡፡

[159] ālahi kemīmet’inuti hulu t’era፡፡

[160] gini yetemeret’uti ye’ālahi barochi (be’ālahi layi āyiwashumi)፡፡

[161] inanitemi yemitigezwachewimi hulu፤

[162] be’irisu (be’ālahi) layi ānidinimi āt’imamīwochi āyidelachihumi፡፡

[163] yanini irisu gehānemini gebī yehonewini sewi bīhoni iniji፡፡

[164] (jībirīli āle) ke’inyami ānidimi yelemi፤ le’irisu yetawek’e dereja yalewi bīhoni iniji፡፡

[165] inyami (gētani lemegigezati) teselafīwochu inya neni፡፡

[166] inyami (ālahini) āt’irīwochu inya neni፡፡

[167] inerisumi (keḥadīwochu) be’irigit’i yilu neberu፡

[168] «kek’edimowochu (mets’aḥifiti) gesach’i mets’iḥāfi inya zenidi benebereni noro፤

[169] «ye’ālahi mirit’ochi barochi behoni neberi፡፡»

[170] gini (k’uri’anu bemet’alachewi gīzē) be’irisu kadu፡፡ wedefītimi be’irigit’i yawik’alu፡፡

[171] (ye’iridata) k’alachinimi melikitenyochi lehonuti barochachini be’iwineti ālifalechi፡፡

[172] inerisu terejīwochu inerisu nachewi፡፡

[173] serawītochachinimi be’irigit’i āshenafīwochu inerisu nachewi፡፡

[174] ke’inerisumi (kemeka keḥadīwochi) isike t’ik’īti gīzē diresi zuri (tewachewi)፡፡

[175] iyachewimi wedefītimi (yemīderisibachewini) yayalu፡፡

[176] bek’it’atachinimi yachakulaluni

[177] bek’eyachewimi bewerede gīzē yetesiferarīwochu nigati kefa

[178] inerisunimi isike (t’ik’īti) gīzē diresi tewachewi፡፡

[179] temeliketimi be’irigit’imi yayalu፡፡

[180] yemashenefi gēta yehonewi gētahi kemīluti hulu t’era፡፡

[181] bemelikitenyochumi layi selami yiẖunu፤

[182] misiganami le‘alemati gēta le’ālahi yihuni፡፡

ሷድ

Surah 38

[1] ts’e. (swadi) yekibiri balebēti behonewi k’uri’ani imilalehu (bizu āmalikiti ālu inidemīluti āyidelemi)፡፡

[2] yilik’unimi inezīya yekaduti sewochi beti‘ibītina bekirikiri wisit’i nachewi፡፡

[3] ke’inerisu befīti kekifile zemenati ḥizibochi bizuni āt’ifitenali፡፡ (gīzēwi) yemesheshana yemamilech’a gīzē sayihonimi (le’iridata) tet’aru፡፡

[4] ke’inerisu yehone āsiferarīmi sile met’alachewi tedenek’u፡፡ keḥadīwochumi «yihi digimitenya (t’enik’wayi) wishetami newi» ālu፡፡

[5] «āmalikitochuni ānidi āmilaki āderegachewini? yihi āsidenak’ī negeri newi» (ālu)፡፡

[6] ke’inerisumi mekwaninitochu «hīdu፤ be’āmalikitochachihumi (megigezati) layi tagesu፡፡ yihi (ke’inya) yemīfelegi negeri newina» iyalu āzegemu፡፡

[7] «yihininimi beḫwalenyayitu hayimanoti ālisemanimi፡፡ yihi wishetini mefit’eri iniji lēla āyidelemi» (iyalumi)፡፡

[8] «kemekakelachini be’irisu layi k’uri’ani teweredeni?» (ālu)፡፡ be’iwineti inerisu kegisats’ēyē (kek’uri’ani) bemet’erat’eri wisit’i nachewi፡፡ be’irigit’imi k’it’atēni gena ālik’emesumi፡፡

[9] yilik’unimi ye’āshenafīwina yelegasu gētahi yechirotawi megazenochi inerisu zenidi nachewini

[10] weyisi yesemayatina yemidiri yemekakelachewimi nigišina ye’inerisu newini? (newi bīlu) bemeselalochimi yiwit’u፡፡

[11] izīya zenidi ke’āḥizabi yehonu teshenafī serawīti nachewi፡፡

[12] ke’inerisu befīti yenuḥi ḥizibochi፣ ‘adimi፣ yechikalochi balebēti yehonewi feri‘onimi āsitebabelu፡፡

[13] semudimi፣ yelut’i sewochimi፣ ye’āyiketi sewochimi (āsitebabelu)፡፡ inezīhi āḥizabochu nachewi፡፡

[14] hulumi melikitenyochuni yasiwashu iniji lēla āyidelumi፡፡ k’it’atēmi teregaget’ebachewi፡፡

[15] inezīhimi le’iriswa memelesi yelēlatini ānidītini ch’uẖeti iniji lēlani āyit’ebabek’umi፡፡

[16] «gētachini hoyi! kemirimerawi k’eni befīti mets’iḥāfachinini āsichekulilini» ālumi፡፡

[17] bemīluti negeri layi tagesi፡፡ yeḫāyili balebēti yehonewini barīyachininimi dawidini āwisalachewi፡፡ irisu bet’ami melasa newina፡፡

[18] inya terarawochini kek’etiri beḫwalana berefadimi ke’irisu gari yemīyawedisu sīhonu geranileti፡፡

[19] berarīwochinimi (ā’iwafini) yemīsebesebu honewi (geranileti)፡፡ hulumi le’irisu (mawedesi) yemīmelalesi newi፡፡

[20] menigišitunimi āberetanileti፡፡ t’ibebinimi nigigirini meleyetinimi set’enewi፡፡

[21] yetekerakarīwochumi werē met’itolihalini? mikurabuni betenit’elat’elu gīzē፡፡

[22] bedawidi layimi begebu gīzē ke’inerisumi bedeneget’e gīzē «ātifira፤ (inya) kefīlachini bekefīlu layi weseni yalefe huleti tekerakarīwochi neni፡፡ bemekakelachinimi be’iwineti firedi፡፡ ātadalami፡፡ wede mekakelenyawimi menigedi mirani፤» āluti፡፡

[23] «yihi wenidimē newi፤ le’irisu zet’ena zet’enyi sētochi begochi āluti፡፡ lenēmi ānidīti sēti begi ālechinyi፡፡ iriswanimi ‘idilē ādirigati ālenyi፡፡ benigigirimi āshenefenyi» ālewi፡፡

[24] «sēti begihini wede begochu (lemek’elak’eli) bemet’eyek’u be’irigit’i bedelehi፡፡ ketegarīwochimi bizuwochu kefīlachewi bekefīlu layi weseni yalifalu፡፡ inezīya yamenutina melikamochini yešeruti bicha sīk’eru፡፡ inerisumi bet’ami t’ik’ītochi nachewi» āle፡፡ dawidimi yefeteninewi meẖonuni ‘āwek’e፡፡ gētawinimi miḥiretini lemene፡፡ segaji ẖono wedek’emi፡፡ bemets’ets’eti temelesemi፡፡

[25] le’irisumi inya zenidi mek’irebi (kibiri) melikami memeleshami ālewi፡፡

[26] dawidi hoyi! inya bemidiri layi mitiki ādirigenihalina besewochi mekakeli be’iwineti firedi፡፡ zinibalēhānimi ātiketeli፤ke’ālahi menigedi yasasatihalina፡፡ inezīya ke’ālahi menigedi yemīsasatu yemirimerawini k’eni bemerisatachewi le’inerisu biritu k’it’ati ālachewi፡፡

[27] semayinina midirini bemekakelachewimi yalewini hulu lekenitu ālifet’erinimi፡፡ yihi ye’inezīya yekaduti sewochi t’irit’arē newi፡፡ le’inezīyami lekaduti sewochi ke’isati weyolachewi

[28] be’iwinetu inezīyani yamenutinina melikamochini yešerutini bemidiri wisit’i inidemīyat’efuti inaderigaleni? weyisi ālahini fīrewochuni inide keḥadīwochu inaderigaleni

[29] (yihi) wedanite yaweredinewi biruki mets’iḥāfi newi፡፡ ānik’ets’ochuni inidīyasitenetinuna ye’ā’imirowochi balebētochimi inidīgesets’u (āweredinewi)፡፡

[30] ledawidimi suleyimanini set’enewi፡፡ mini yamiri barīya! (suleyimani)፣ irisu melasa newi፡፡

[31] be’irisu layi kek’etiri beḫwala bešositi igirochina be’āratenyawa kotē ch’afi yemīk’omu ch’olēwochi feresochi betek’erebuleti gīzē (āsitawisi)፡፡

[32] ālemi «inē (t͟s’eḥāyi) begirido isike tedebek’echi diresi kegētayē masitawesi fanita feresini mewidedini meret’iku፡፡»

[33] «be’inē layi meliswati» (āle) āgadochiwanina ānigetochiwanimi mabesi yaze፡፡

[34] suleyimaninimi be’irigit’i feteninewi፡፡ bemeniberumi layi ākalini t’alini፡፡ kezīyami bemets’ets’eti temelese፡፡

[35] «gētayē hoyi! le’inē mari፡፡ ke’inē beḫwala le’ānidimi yemayigebanimi nigišina sit’enyi፡፡ ānite legasu ānite bicha nehina» āle፡፡

[36] nefasinimi beti’izazu wedefelegebeti sifira lizibi ẖona yemitifesi sitiẖoni geranileti፡፡

[37] seyit’anatinimi genibīwochinina set’amīwochini hulu (geranileti)፡፡

[38] lēlochinimi befinijochi tek’oranyochini (geranileti)፡፡

[39] «yihi sit’otachini newi፡፡ yalegimiti legisi፤ weyimi ch’ebit’i» (ālinewi)፡፡

[40] le’irisumi inya zenidi mek’irebi፤ melikami memeleshami be’irigit’i ālilewi፡፡

[41] barīyachinini āyubinimi āwisalachewi፡፡ «inē seyit’ani begudatina besik’ayi nekanyi» sīli gētawini betet’ara gīzē፡፡

[42] «be’igirihi (midirini) mita፡፡ yihi k’ezik’aza metat’ebīya met’et’imi newi» (tebale)፡፡

[43] le’irisumi ke’inya zenidi lechirota bale’ā’imirowochinimi lemegešets’i bētesebochuni ke’inerisumi gari meselachewini set’enewi፡፡

[44] «be’ijihimi ch’ibit’i ārich’umēni yazi፡፡ be’irisumi (mīsitihini) mita፡፡ malahinimi ātafirisi» (ālinewi)፡፡ inya tagashe ẖono āgenyenewi፡፡ mini yamiri barīya irisu bet’ami melasa newi፡፡

[45] barochachininimi ībirahīmini፣ īsiḥāk’inina ya‘ik’obenimi፣ yeḫiyilina yemasitewali balebētochi yeẖonuni āwisalachewi፡፡

[46] inya t’iru beẖonechi t’ebayi meret’inachewi፡፡ (iriswami) yemech’ereshayituni āgeri masitawesi nati፡፡

[47] inerisumi inya zenidi kemelikamochu mirit’ochi nachewi፡፡

[48] īsima‘īlinimi፣ āliyese‘inimi፣ zulikīfilinimi āwisa፡፡ hulumi kebelach’ochu nachewi፡፡

[49] yihi melikami zina newi፡፡ le’ālahi ferīwochimi be’irigit’i wibi yeẖone memelesha ālachewi፡፡

[50] berochachewi le’inerisu yetekefetu sīẖonu yemenorīya genetochi ālwachewi፡፡

[51] be’iriswa wisit’i yetedegefu ẖonewi bewisit’wa bebizu ishetochina bemet’et’imi yazizalu፡፡

[52] inerisu zenidimi ‘ayinochachewini (bebalochachewi layi) āsat’arīwochi ikuyawochi (sētochi) ālilu፡፡

[53] yihi lemirimerawi k’eni yemitik’et’eruti tesefa newi፡፡

[54] yihi sīsayachini newi፡፡ le’irisu minimi malek’i yelewimi፡፡

[55] yihi (le’āmanyochi newi)፡፡ let’emamochimi bet’ami yekefa memelesha ālachewi፡፡

[56] yemīgebwati sitiẖoni gehānemi (ālechachewi)፡፡ minit’afītumi mininya kefachi፡፡

[57] yihi (lekeḥadīwochi newi)፡፡ yik’imesutimi፡፡ yefela wihana izhi newi፡፡

[58] lēlami kemeselu ‘ayinetochi ālilu፡፡

[59] yihi ke’inanite gari bemegafet’i gebī ch’ifira newi፤ (yibalalu)፡፡ le’inerisu āyisifachewi፡፡ inerisu isatini gebīwochi nachewina (yilalu)፡፡

[60] (teketayochu) yilalu «yilik’uni inanite āyisifachihu፡፡ inanite (kihidetuni) le’inya āk’erebachihuti፡፡ merigīyayitumi (gehānemi) kefachi፡፡»

[61] «gētachini hoyi! yihinini yak’erebelinini sewi be’isati wisit’i it’ifini k’it’ati ch’emirileti» yilalu፡፡

[62] yilalumi «le’inya mini āleni? kemet’ifowochi inik’ot’irachewi yeneberutini sewochi (izīhi) ānayimisa፡፡»

[63] «mek’eleja ādirigeni yazinachewini? weyisi ‘ayinochachini ke’inesu walelu?»

[64] yihi be’irigit’i imineti newi፡፡ (irisumi) ye’isati sewochi (ye’irisi be’irisi) mekasesi newi፡፡

[65] «inē āsiferarī bicha nenyi፡፡ ḫāyali ānidi keẖonewi ālahi bek’eri minimi āmilaki yelemi» belachewi፡፡

[66] «yesemayatina yemidiri bemekakelachewimi yalewi hulu gēta āshenafīwi meḥarīwi newi፡፡»

[67] belachewi «irisu (k’uri’ani) talak’i zēna newi፡፡

[68] «inanite ke’irisu zenigīwochi nachihu፡፡

[69] (be’ādemi negeri) «bemīkerakeru gīzē belayinyawi serawīti le’inē minimi ‘iwik’eti ālineberenyimi፡፡

[70] «wede’inēmi āsiferarī gelach’i meẖonē inijī lēla āyiweredilinyimi» (beli)፡፡

[71] gētahi «lemela’ikiti inē sewini kech’ik’a fet’arī nenyi bale gīzē» (āsitawisi)፡፡

[72] «fit’iretunimi basitekakelikuna kemenifesē benefahubeti gīzē le’irisu segajochi ẖonachihu widek’u» (āliku)፡፡

[73] mela’ikitimi melawimi banidineti segedu፡፡

[74] ībilīsi bicha sīk’eri፡፡ kora፤ kekeḥadīwochumi neberi፡፡

[75] (ālahimi) «ībilīsi hoyi! behuleti ijochē (beḫayilē) lefet’erikuti kemesigedi mini kelekelehi? (āhuni) korahini? weyisi (fītunu) keti‘ibītenyochu neberiki?» ālewi፡፡

[76] «inē ke’irisu belach’i nenyi፡፡ ke’isati fet’erikenyi፤ kech’ik’ami fet’erikewi» āle፡፡

[77] (ālahi) ālewi «ke’iriswa wit’a፤ ānite yetebareriki nehina፡፡»

[78] «irigimanēmi isike firidu k’eni diresi banite layi yiẖuni፡፡»

[79] «gētayē hoyi! isikemīk’esek’esubeti k’eni diresi āk’oyenyimi» āle፡፡

[80] (ālahimi) ālewi «ānite kemīk’oyuti nehi፡፡»

[81] «isike tawek’ewi wek’iti k’eni diresi፡፡»

[82] (irisumi) āle «be’āshenafīnetihi yiẖunibinyi፤ bemela āsasitachewalehu፡፡»

[83] «ke’inerisu mirit’i yeẖonuti barochihi bicha sīk’eru፡፡»

[84] (ālahi) ālewi «iwinetumi (kenē newi)፡፡ iwinetinimi ilalehu፡፡

[85] ke’ānitena ke’inerisu wisit’i keteketeluhi banidi layi gehānemini be’irigit’i imolatalehu፡፡»

[86] belachewi «be’irisu layi minimi waga ālit’eyik’achihumi፤ inēmi ketegideridarīwochu āyidelehumi፡፡

[87] «irisu (k’uri’ani) le‘alemati megešech’a inijī lēla āyidelemi፡፡

[88] «tinibītunimi (iwineti meẖonuni) kegīzē beḫwala be’irigit’i tawik’utalachihu፡፡»

አዝ-ዙመር

Surah 39

[1] yemets’iḥāfu meweredi āshenafīwi t’ibebenyawi keẖonewi ālahi newi፡፡

[2] inya wede ānite mets’iḥāfuni be’iwineti (yetemela) sīẖoni āweredinewi፡፡ ālahinimi hayimanotini le’irisu bicha yat’erahi ẖonehi tegezawi፡፡

[3] nik’u! fits’umi t’iru yeẖonewi hayimanoti ye’ālahi bicha newi፡፡ inezīyami ke’irisu lēla (t’a‘otatini) redatochi yeyazuti «wede ālahi mak’arebini inidīyak’eribuni iniji lelēla ānigezachewimi» (yilalu)፡፡ ālahi bezīya inerisu be’irisu bemīleyayubeti negeri bemekakelachewi yiferidali፡፡ ālahi irisu wishetami keḥadī yeẖoneni sewi āyak’enami፡፡

[4] ālahi lijini meyazi befelege noro kemīfet’irewi wisit’i yemīshawini yimerit’i neberi፡፡ t’irati tegebawi፡፡ irisu āshenafīwi ānidu ālahi newi፡፡

[5] semayatinina midirini be’iweneti fet’ere፡፡ lēlītini bek’eni layi yit’ek’elilali፡፡ k’eninimi belēlīti layi yit’ek’elilali፤ t͟s’eḥāyinina ch’erek’animi gera፡፡ hulumi letewesene gīzē yirot’alu፡፡ nik’u! irisu āshenafīwi meḥarīwi newi፡፡

[6] ke’ānidīti nefisi fet’erachihu፡፡ kezīyami ke’iriswa mek’enajowani āderege፡፡ le’inanitemi kegimelina kekebiti፣ kefiyeli፣ kebegi siminiti ‘ayinetochini (wenidina sēti) āwerede፡፡ be’inatochachihu hodochi wisit’i bešositi ch’elemawochi wisit’i kemefit’eri beḫwala (mulu) mefit’erini yifet’erachiḫwali፡፡ yihi gētachihu ālahi newi፡፡ silit’anu yerisu bicha newi፡፡ ke’irisu lēla āmilaki yelemi፡፡ tadīya wedēti tizoralachihu፡፡

[7] bitikidu ālahi ke’inanite yetebik’ak’a newi፡፡ lebarīyawochumi kehidetini āyiwedimi፡፡ bitameseginumi፤ irisuni yiwedilachiḫwali፡፡ maninyayitumi ḫat’ī’atini teshekamī nefisi yelēlayituni ḫat’ī’ati ātishekemimi፡፡ kezīyami memeleshachihu wede gētachihu newi፡፡ tišeruti yeneberachihutinimi yinegirachiḫwali፡፡ irisu belibochi wisit’i yalutini ‘āwak’ī newina፡፡

[8] sewinimi gudati bagenyewi gīzē gētawini wederisu temelashi ẖono yit’erali፡፡ kezīyami ke’irisu zenidi ts’egani beset’ewi gīzē yanini kezīya befīti wederisu yits’eliyibeti yeneberewini (mekera) yiresali፡፡ kemenigedu lemasasatimi le’ālahi balanit’awochini yaderigali፡፡ «bekihidetihi t’ik’ītini tet’ak’emi፡፡ ānite be’irigit’i ke’isati gwadochi nehi» belewi፡፡

[9] irisu yemech’ereshayituni ‘alemi (k’it’ati) yemīfera yegētawinimi chirota yemīkejili sīẖoni belēlīti se‘atochi segajina k’wamī ẖono legētawi yemīgigeza sewi (inide tesifa bīsu keḥadī newini? belewi)፡፡ «inezīya yemīyawik’una inezīya yemayawik’u yisitekakelaluni?» belachewi፡፡ yemīgenezebuti bale ā’imirowochu bicha nachewi፡፡

[10] (gētachihu) «inanite yamenachihu barochē hoyi! gētachihuni firu፡፡ lenezīya bezīhichi bek’iribītu ‘alemi melikami lešeruti melikami minida ālachewi፡፡ ye’ālahi midirimi sefī nati፤ (bitichegeru tesededu)፡፡ tagashochu minidachewini yemīset’uti yalegimiti newi» (yilali) belachewi፡፡

[11] beli «inē ālahini hayimanotini lerisu yat’erahu ẖonyē inidigigezawi tazeziku፡፡

[12] «yemusilīmochimi mejemerīya inidiẖoni tazeziku፡፡»

[13] «inē kegētayē bamits’i yetalak’uni k’eni k’it’ati iferalehu» beli፡፡

[14] ālahini «hayimanotēni le’irisu yat’erahu ẖonyē igigezawalehu» beli፡፡

[15] «ke’irisu lēla yeshachihutini tegezu፡፡ kesarīwochi maleti inezīya betiniša’ē k’eni nefisochachewinina bētesebochachewini yakeseru nachewi፡፡ nik’u! yihi irisu gilits’i kesara newi» belachewi፡፡

[16] le’inerisu kebelayachewi ke’isati yeẖonu (diribiribi) t’ilawochi ālilwachewi፡፡ kebetachachewimi t’ilawochi ālilwachewi። yihi ālahi barochuni (inidīt’enek’ek’u) be’irisu yasiferarabetali፡፡ «barochē hoyi! silezīhi firunyi፡፡»

[17] inezīyami t’a‘otatini yemīgigezwati kemeẖoni yerak’u wede ālahimi yezoru le’inerisu bisirati ālilachewi፡፡ silezīhi barochēni ābisiri፡፡

[18] inezīyani nigigirini yemīyadamit’utinina melikamuni yemīketelutini (ābisiri)፡፡ inezīya inerisu ālahi yemerachewi nachewi፡፡ inezīyami inerisu bale’ā’imirowochu nachewi፡፡

[19] be’irisu layi yek’it’ati k’ali yeteregaget’echibetini sewi (timerawalehini?) ānite be’isati wisit’i yaleni sewi tadinalehini

[20] gini inezīya gētachewini yeferu le’inerisu kebelayachewi yetanets’u segenetochi yalwachewi segenetochi kesirochachewi wenizochi yemīfesubachewi yeẖonu ālilwachewi፡፡ (yihinini) ālahi k’ali gebalachewi፡፡ ālahi k’aluni āyaferisimi፡፡

[21] ālahi kesemayi wihani inidaweredena bemidirimi wisit’i minich’ochi ādirigo inidasigebawi ālayehimini? kezīyami be’irisu ‘ayinetochu yeteleyayuni āzimera yawet’ali፡፡ kezīyami yiderik’ali፡፡ gerit’itomi tayewalehi፡፡ kezīyami sibiribiri yaderigewali፡፡ bezīhi wisit’i lebale ā’imirowochi gišats’ē ālebeti፡፡

[22] ālahi deretuni le’isilimina yasifaletina irisumi kegētawi zenidi bebirihani layi yeẖone sewi (libu inide derek’e sewi newini?) libochachewimi ke’ālahi mewesati lederek’u sewochi weyolachewi፡፡ inezīya begilits’i mesasati wisit’i nachewi፡፡

[23] ālahi kezēna hulu melikamini፣ temesasayi፣ tedegagamī yeẖoneni mets’iḥāfi āwerede፡፡ ke’irisu (gišats’ē) ye’inezīya gētachewini yemīferuti sewochi k’odawochi yikomateralu፡፡ kezīyami k’odawochachewina libochachewi wede ālahi (tesifa) masitawesi yilezibalu፡፡ yihi ye’ālahi memirīya newi፡፡ be’irisu yemīshawini sewi yimerabetali፡፡ ālahimi yemīyat’emewi sewi le’irisu minimi āk’inyī yelewimi፡፡

[24] betiniša’ē k’eni kifuni k’it’ati befītu yemīmekiti sewi (kek’it’ati inidemīdini newini?) lebedayochimi «tišeruti yeneberachihutini (k’it’atuni) k’imesu» yibalalu፡፡

[25] ke’inesu befīti yeneberuti āsitebabelu፡፡ k’it’atumi kemayawik’uti bekuli met’abachewi፡፡

[26] ālahimi bek’iribītu ḥiyiweti wiridetini āk’emesachewi፡፡ yemech’ereshayitumi ‘alemi k’it’ati bet’ami tilik’i newi፡፡ yemīyawik’u bīẖonu noro (āyasitebabilumi neberi)፡፡

[27] bezīhimi k’uri’ani wisit’i lesewochi yigešets’u zenidi keyemisalēwi hulu be’irigit’i ābirarani፡፡

[28] mezabati yelēlebeti ‘ārebinya k’uri’ani sīẖoni (ābiraranewi)፡፡ līt’enek’ek’u yikejelalina፡፡

[29] ālahi be’irisu tech’ek’ach’ak’īwochi yeẖonu tegarīwochi yalutini barīyana le’ānidi sewi bicha nits’uḥi yeẖoneni barīya (lemīyagarana banidinetu lemīyamini sewi) misalē āderege፡፡ bemisalē yisitekakelaluni? misigana le’ālahi yigebawi፡፡ be’iwinetu ābizanyochachewi āyawik’umi፡፡

[30] ānite mwachi nehi፤ inerisumi mwachochi nachewi፡፡

[31] kezīyami inanite betiniša’ē k’eni igētachihu zenidi tikerakeralachihu፡፡

[32] be’ālahimi layi kewashe iwinetunimi bemet’aleti gīzē ke’āsitebabele sewi yibelit’i bedayi mani newi? begehānemi wisit’i lekeḥadīwochi menorīya yelemini? (āle iniji)፡፡

[33] yami be’iwineti yemet’awi be’irisu yamenewimi inezīya inerisu ālahini fīrīwochi nachewi፡፡

[34] le’inerisu begētachewi zenidi yemīshuti hulu ālilachewi፡፡ yihi yebego ādiragīwochi minida newi፡፡

[35] ālahi yanini (besiḥiteti) yešerutini met’ifo šira ke’inerisu līseriyilachewi bezīyami yišeruti beneberuti bemelikamu šira minidachewini līmenedachewi (yihinini āderege)፡፡

[36] ālahi barīyawini bek’ī āyidelemini? be’inezīya ke’irisu lēla beẖonutimi (t’a‘otati) yasiferaruhali፡፡ ālahi yemīyat’emewimi sewi lerisu minimi āk’inyī yelewimi፡፡

[37] ālahi yemīyak’enawimi sewi le’irisu minimi āt’imamī yelewimi፡፡ ālahi āshenafī yemebek’eli balebēti āyidelemini

[38] semayatinina midirini yefet’ere mani inide ẖone bitit’eyik’achewi «ālahi newi» yiluhali፡፡ «ke’ālahi lēla yemitigigezwachewini (t’a‘otati) āyachihuni? (nigerunyi) ālahi begudati bīfeligenyi inerisu gudatuni gelach’ochi nachewini? weyisi bechirotawi bīfek’idenyi inerisu chirotawini āgajochi nachewini?» belachewi፡፡ «ālahi bek’īyē newi፡፡ be’irisu layi temekīwochi yimekalu» beli፡፡

[39] (muḥāmedi hoyi!) belachewi «ḥizibochē hoyi! balachihubeti ẖunēta layi širu፡፡ inē šerī nenyina፡፡ wedefītimi tawik’alachihu፡፡»

[40] yanini yemīyasafirewi k’it’ati yemīmet’ebetinina be’irisu layi zewitarī k’it’ati yemīsefiribetini (tawik’alachihu)

[41] inya mets’iḥāfuni banite layi lesewochi (t’ik’imi) be’iwineti āweredinewi፡፡ yetemerami sewi lenefisu newi፡፡ yet’emememi sewi yemīt’emimewi (gudatu) be’iriswa layi newi፡፡ ānitemi (tasigedidachewi zenidi) be’inerisu layi t’ebak’ī āyidelehimi፡፡

[42] ālahi nefisochini bemotachewi gīzē yiwesidali፡፡ yachinimi yalimotechiwini be’inik’ilifwa gīzē (yiwesidatali)፡፡ tadīya yachini motini yeferedebatini yiyizatali፡፡ lēlayitunimi isike tewesene gīzē diresi yilek’ik’atali፡፡ bezīhi wisit’i lemīyasitenetinu ḥizibochi milikitochi ālilubeti፡፡

[43] yilik’unimi (k’ureyishochi) ke’ālahi lēla āmalajochini yazu፡፡ «inerisu mininimi yemayichiluna yemayawik’u bīẖonumi?» belachewi፡፡

[44] «milija melawimi ye’ālahi bicha newi፡፡ yesemayatina yemidiri šilit’ani ye’irisu bicha newi፡፡ kezīyami wede’irisu timelesalachihu» belachewi፡፡

[45] ālahimi bichawini betewesa gīzē ye’inezīya bemech’ereshayitu ‘alemi yemayaminuti sewochi libochi yishemak’ek’alu፤ (yidenebiralu)፡፡ inezīyami ke’irisu lēla yeẖonuti (t’a‘otati) betewesu gīzē inerisu wedīyawinu yidesetalu፡፡

[46] «semayatinina midirini yefet’eriki ruk’unimi k’iribunimi ‘āwak’ī yeẖoniki ālahi hoyi! ānite bebarochihi mekakeli be’izīya be’irisu yileyayubeti beneberuti negeri tiferidalehi» beli፡፡

[47] le’inezīyami lebedeluti bemidiri yalewi hulu melawimi ke’irisu gari meselumi bīnorachewi noro betiniša’ē k’eni kek’it’atu kifati yetenesa be’irisu nefisochachewini betebezhubeti neberi፡፡ le’inerisumi ke’ālahi zenidi yasibuti yalineberuti hulu yigelets’ilachewali፡፡

[48] le’inerisumi yešeruwachewi met’ifowochu yigelets’ulachewali፡፡ be’inerisumi layi be’irisu yalagit’ubeti yeneberuti k’it’ati yisefiribachewali፡፡

[49] sewimi gudati bagenyewi gīzē yit’eranali፡፡ kezīyami ke’inya yeẖonewini ts’ega beset’enewi gīzē «irisuni yeteset’ehuti፤ be‘iwik’eti bicha newi» yilali፡፡ yilik’unimi iriswa (ts’egayitu) mefetenya nati፡፡ gini ābizanyochachewi āyawik’umi፡፡

[50] inezīya ke’inerisu befīti yeneberuti ḥizibochi be’irigit’i bilewatali፡፡ yišeruti yeneberutimi negeri ke’inerisu ālit’ek’emachewimi፡፡

[51] yešeruwachewimi met’ifowochi (k’it’ati) āgenyachewi፡፡ ke’inezīhimi inezīya yebedeluti yešeruwachewi met’ifowochi (fida) be’irigit’i yinekachewali፡፡ inerisumi āmilach’ochi āyidelumi፡፡

[52] ālahi sīsayuni lemīshawi sewi yemīyasefa yemīyat’ebimi meẖonuni āyawik’umini? bezīhi wisit’i lemīyaminuti ḥizibochi gišats’ēwochi ālubeti፡፡

[53] belachewi «inanite benefisochachihu layi diniberi yalefachihu barochē hoyi! ke’ālahi izineti tesifa ātik’uret’u፡፡ ālahi ḫat’ī’atochini bemela yimiralina፡፡ ineho irisu meḥarīwi āzanyu newina፡፡

[54] «k’it’atumi wede’inanite kememit’atuna kezīyami yematiriredu kemeẖonachihu befīti wede gētachihu (bemets’ets’eti) temelesu፡፡ le’irisumi tazezu፡፡

[55] «inanite yematawik’u sitiẖonumi k’it’atu bedinigeti sayimet’abachihu befīti kegētachihu wedenanite yeteweredewini melikamuni (mets’iḥāfi) teketelu፡፡»

[56] (yekadechi) nefisi «inē kemīsalek’uti yeneberiku siẖoni be’ālahi bekuli bagwadelikuti wa ts’ets’etē» maletwani (lemefirati)፤

[57] weyimi «ālahi bemeranyi noro kemīt’enek’ek’uti iẖoni neberi» maletwani (lemefirati)፡፡

[58] weyimi k’it’atuni bemitayi gīzē «le’inē (wede midire ‘alemi) ānidi gīzē memelesi benorenyina kebego ādiragīwochu beẖoniku» maletwani (lemefirati melikamuni teketelu)፡፡

[59] yelemi temeritehali፡፡ ānik’ets’ochē be’irigit’i met’itewilihali፡፡ be’inerisumi āsitebabilehali፡፡ koritehalimi፡፡ kekeḥadīwochumi ẖonehali፤ (yibalali)፡፡

[60] betiniša’ē k’enimi inezīyani be’ālahi layi yewashutini fītochachewi yet’ek’oru ẖonewi tayachewalehi፡፡ begehānemi wisit’i leti‘ibītenyochi menorīya yelemini

[61] inezīyanimi yetet’enek’ek’utini bemaginyachewi sifira ẖonewi ālahi yadinachewali፡፡ kifu negeri āyinekachewimi፡፡ inerisumi āyazinumi፡፡

[62] ālahi yenegeru hulu fet’arī newi፡፡ irisumi benegeru hulu layi āsitenabarī newi፡፡

[63] yesemayatina yemidiri (dilibi) mekifechawochi ye’irisu bicha nachewi፡፡ inezīyami be’ālahi ānik’ets’ochi yekaduti inezīya inesu kesarīwochu nachewi፡፡

[64] «inanite mehayimani hoyi! ke’ālahi lēlani inidigigeza tazunyalachihuni?» belachewi፡፡

[65] bitagara širahi be’irigit’i yitabesali፡፡ be’irigit’imi kekeḥadīwochu tiẖonalehi maleti wede ānitemi wede’inezīyami kanite befīti wedeneberuti be’irigit’i teweridwali፡፡

[66] yilik’i ālahini bicha tegezami፡፡ ke’āmesiganyochumi ẖuni፡፡

[67] ālahinimi betiniša’ē k’eni midiri bemela ch’ibit’u sitiẖoni፤ semayatimi beḫāyilu yemīt’ek’elelu sīẖonu (kerisu gari lēlani bemagaratachewi) tegebī kibiruni ālakeberutimi፡፡ kemīyagaruti t’era፤ lak’emi፡፡

[68] bek’enidumi yininefali፡፡ besemayati wisit’i yalewi fit’urina bemidirimi wisit’i yalewi fit’uri hulu ālahi yeshawi sīk’eri bedinigat’ē yimotali፡፡ kezīyami be’irisu lēla (meninefati) yininefali፡፡ wedīyawimi inerisu (yemīšerabachewini) yemīt’ebabek’u ẖonewi k’wamīwochi yiẖonalu፡፡

[69] midirimi begētawa birihani taberalechi፡፡ mets’iḥāfumi yik’ik’erebali፡፡ nebīyatuna misikirochumi yimet’alu፡፡ bemekakelachewimi be’iwineti yiferedali፡፡ inerisumi āyibedelumi፡፡

[70] nefisimi hulu yešerachiwini šira timolalechi፤ (tiseferalechi)፡፡ irisumi yemīšerutini hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[71] inezīya yekadutimi yetekefafelu ch’ifirochi ẖonewi wede gehānemi yininedalu፡፡ bemet’watimi gīzē dejafochiwa yikefetalu፡፡ zebenyochiwami «ke’inanite yeẖonu melikitenyochi yegētachihuni ānik’ets’ochi benanite layi yemīyanebulachihu yezīhinimi k’eni megenanyeti yemīyasit’enek’ik’wachihu ālimet’uwa chihumini?» yilwachewali፡፡ «yelemi met’itewinali፤ gini yek’it’atītu k’ali bekeḥadīwochi layi teregaget’echi» yilalu፡፡

[72] «yegehānemini dejafochi bewisit’wa zewitarīwochi sitiẖonu gibu፡፡ yeti‘ibītenyochimi menorīya mini tikefa!» yibalalu፡፡

[73] inezīyami gētachewini yeferuti yetekefafelu ch’ifirochi ẖonewi wede geneti yininedalu፡፡ bemet’watimi gīzē dejafochiwa yetekefetu sīẖonu zebenyochiwami le’inerisu «selami benanite layi yiẖuni፡፡ tewabachihu፡፡ zewitarīwochi ẖonachihu gibwati» belwachewi gīzē (yigebwatali)፡፡

[74] «misigana le’ālahi lezīya tesifa k’aluni lemolalini፡፡ yegenetini midiri beminishawi sifira yeminisefiri siniẖoni lawereseni yigebawi» yilalumi፡፡ yešerīwochimi minida mini yamiri

[75] mela’ikitinimi begētachewi misigana k’elak’ilewi yemīyat’eru sīẖonu be‘ārishu zurīya kebabīwochi ẖonewi tayalehi፡፡ bemekakelachewi be’iwineti yiferedali፡፡ yibalalimi፤ «misigana le’ālahi le‘alemati gēta yigebawi፡፡»

ጋፊር

Surah 40

[1] ḥā.me (ḥa.mīmi)፤

[2] yemets’iḥāfu meweredi āshenafī ‘āwak’ī kehonewi ālahi newi፡፡

[3] ḫāt’ī’ātini meḥarī፣ ts’ets’etinimi tek’ebayi፣ k’it’ate biritu፣ yeligisina balebēti keẖonewi (ālahi yewerede newi)፡፡ ke’irisu bek’eri āmilaki yelemi፡፡ memeleshawi wederisu bicha newi፡፡

[4] be’ālahi ānik’ets’ochi inezīya yekaduti bīẖonu iniji manimi (bemezilefi) āyikerakerimi፡፡ beyagerochimi wisit’i mezewawerachewi āyishenigilihi፡፡

[5] ke’inerisu befīti yenuḥi ḥizibochi keḫwalachewimi āḥizabochu āsitebabalu፡፡ ḥizibochimi hulu melikitenyachewini līyizu āsebu፡፡ bewishetimi be’irisu iwinetini līyat’efubeti tekerakeru፡፡ yazikwachewimi፡፡ tadīya k’it’atē inidēti neberi

[6] inidezīhumi yegētahi k’ali be’inezīya bekaduti layi inerisu ye’isati gwadochi nachewi maleti teregaget’echi፡፡

[7] inezīya ‘ārishuni yemīshekemuti inezīyami bezurīyawi yaluti begētachewi misigana yawedisalu፡፡ be’irisumi yaminalu፡፡ «gētachini hoyi! negeruni hulu be’izinetina be‘iwik’eti kebehali፡፡ silezīhi le’inezīya letets’ets’etuti menigedihinimi leteketeluti miḥireti ādirigilachewi፡፡ ye’isatinimi k’it’ati t’ebik’achewi፡፡» iyalu le’inezīya lamenuti miḥiretini yileminalu፡፡

[8] «gētachini hoyi! inerisunimi፣ ke’ābatochachewina kemīsitochachewimi፣ keziriyochachewimi፣ yebejewini hulu inezīyani k’ali yegebahilachewini yemenorīya genetochi āgibachewi፡፡ ānite āshenafīwi t’ibebenyawi ānite nehina፡፡

[9] «kek’it’atochimi t’ebik’achewi፡፡ bezīya k’enimi yemitit’ebik’awini sewi be’irigit’i āzenikileti፡፡» yihimi irisu talak’i maginyeti newi፡፡

[10] inezīya yekaduti sewochi «wede imineti bemitit’eruna bemitikidu gīzē ālahi (inaniteni) met’ilatu nefisochachihuni (zarē) kemet’ilatachihu yebelet’e newi» bemaleti yit’it’eralu፡፡

[11] «gētachini hoyi! huletini moti āmotikeni፡፡ huletinimi ḥiyiweti ḥiyawi āderegikeni፡፡ beḫat’ī’atochachinimi mesekerini፡፡ tadīya (ke’isati) wede mewit’ati menigedi āleni?» yilalu፡፡

[12] «yihi ineho ālahi bichawini betet’era gīzē sile kadachihu be’irisumi tegarī bīderegi yemitaminu sile ẖonachihu newi፡፡ silezīhi firidu kefitenya talak’i leẖonewi ālahi bicha newi፡፡»

[13] irisu ya (le’āmilakinetu) milikitochuni yemīyasayachihu le’inanitemi kesemayi sīsayini yemīyaweridilachihu newi፡፡ wede’irisumi yemīmelesi sewi bīẖoni inijī lēlawi āyigesets’imi፡፡

[14] ālahinimi keḥadīwochi bīt’elumi hayimanotini le’irisu āt’irīwochi ẖonachihu tegezuti፡፡

[15] (irisu) derejawochini kefi ādiragī ye‘ārishu balebēti newi፡፡ yemegenanyawini k’eni yasiferara zenidi kebarochu bemīshawi sewi layi keti‘izazu menifesini (ra’iyini) yaweridali፡፡

[16] inerisu (kemek’abiri) bemīwet’ubeti k’eni be’ālahi layi ke’inerisu minimi negeri āyidebek’imi፡፡ «nigišinawi zarē lemani newi?» (yibalali፤)፡፡ «le’āshenafīwi le’ānidu ālahi bicha newi» (yibalali)፡፡

[17] «zarē nefisi hulu bešerachiwi šira timimenedalechi፡፡ zarē bedeli yelemi፡፡ ālahi be’irigit’i mirimerawi fet’ani newi» (yibalali)፡፡

[18] k’iribītunimi (yetiniša’ēni) k’eni libochi ch’inik’etini yetemelu ẖonewi lanik’awochi zenidi yemīderisubetini gīzē āsit’enik’ik’achewi፡፡ lebedayochi minimi wedajina tesemī āmalaji yelachewimi፡፡

[19] (ālahi) ye‘ayinochini kidati libochimi yemīdebik’utini hulu yawik’ali፡፡

[20] ālahimi be’iwineti yiferidali፡፡ inezīyami ke’irisu lēla yemīgigezwachewi beminimi āyiferidumi፡፡ ālahi irisu semīwi temelikachu newi፡፡

[21] ye’inezīyani ke’inerisu befīti yeneberutini ḥizibochi fits’amē inidēti inidenebere yimeleketu zenidi bemidiri layi āyiẖēdumini? beḫāyilina bemidiri layi betewachewi milikitochi፤ ke’inerisu yibelit’i yeberetu neberu፡፡ ālahimi beḫāt’ī’ātochachewi yazachewi፡፡ le’inerisumi ke’ālahi (k’it’ati) minimi t’ebak’ī ālineberachewimi፡፡

[22] yihi (meyazi) inerisu melikitenyochachewi bete‘amiratochi yimet’ubachewi sileneberuna sile kadu newi፡፡ ālahimi yazachewi፡፡ irisu ḫāyali k’it’ate biritu newina፡፡

[23] musanimi bete‘amiratochachinina begilits’i masireja be’irigit’i lakinewi፡፡

[24] wede feri‘onina wede hamani፤ wede k’arunimi (lakinewi)፡፡ «digimitenya wishetami newi» ālumi፡፡

[25] ke’inya zenidi iwinetini yizo bemet’alachewimi gīzē «ye’inezīyani ke’irisu gari yamenutini sewochi wenidochi lijochi gidelu፤ sētochachewinimi āsik’eru» ālu፡፡ yekeḥadīwochimi tenikoli bet’ifati wisit’i iniji āyidelemi፡፡

[26] feri‘onimi «tewunyi፤ musani ligideli፡፡ gētawinimi yit’ira፡፡ yadinewi inideẖone፡፡ inē hayimanotachihuni līlewit’i፤ weyimi bemidiri wisit’i t’ifatini līyaserach’i iferalehuna» āle፡፡

[27] musami «inē bemirimerawi k’eni kemayamini ti‘ibītenya hulu begētayēna begētachihu tet’ebek’ihu» āle፡፡

[28] keferi‘onimi bētesebochi ānidi iminetuni yemīdebik’i mi’imeni sewi āle፡- «sewiyewini kegētachihu bete‘amiratochi be’irigit’i yemet’alechihu sīẖoni ‹gētayē ālahi newi› silemīli tigedilalachihuni? wishetamimi bīẖoni wishetu berisuwi layi newi፡፡ iwinetenya bīẖoni gini yezīya yemīyaseferarachihu kefīlu yagenyachiḫwali፡፡ ālahi yanini irisu diniberi ālafī wishetami yeẖonewini āyimeramina፡፡

[29] «wegenochē hoyi! bemidiri layi āshenafīwochi sitiẖonu zarē menigisitu ye’inanite newi፡፡ tadīya ke’ālahi k’it’ati bīmet’abini yemīyadineni mani newi?» (āle)፡፡ feri‘oni «yemayewini negeri iniji፤ ālamelekitachihumi፡፡ k’inunimi menigedi iniji ālimerachihumi» ālachewi፡፡

[30] yami yamenewi sewi āle «inē benanite layi ye’āḥizabochuni k’eni bit’ē iferalachiḫwalehu፡፡

[31] «yenuḥini ḥizibochi፣ ye‘adinina yesemudinimi፣ ye’inezīyanimi keḫwalachewi yeneberutini limadi bit’ē (iferalachiḫwalehu)፡፡ ālahimi lebarochu mebedelini yemīsha āyidelemi፡፡

[32] «wegenochē hoyi! inē be’inanite layi yemet’erarīyani k’eni iferalehu፡፡»

[33] wede ḫwala zorachihu bemitisheshubeti k’eni፤ lenanite ke’ālahi (k’it’ati) minimi t’ebak’ī yelachihumi፡፡ ālahimi yemīyat’emewi sewi lerisu minimi āk’inyī yelewimi፡፡

[34] yusufimi kezīhi befīti gilits’i masirejawochini be’irigit’i āmet’alachehu፡፡ kezīyami irisu kamet’alachihu negeri kemet’erat’eri ālitewegedachihumi፡፡ bet’efami gīzē «ālahi ke’irisu ḫwala melikitenyani bech’irashi āyilikimi» ālachihu፡፡ ālahi inidezīhu diniberi ālafī tet’erat’arī yeẖoneni sewi yasasitali፡፡

[35] inezīya፤ yemet’alachewi āsireji sayinori be’ālahi te‘amiratochi yemīkerakeru (kirikirachewi) ālahi zenidina inezīyami āmenuti zenidi met’elatu bet’ami telek’e፡፡ inidezīhu ālahi bekuru ch’ekanyi (sewi) libi hulu layi yatimali፡፡

[36] feri‘onimi āle «hamani hoyi! menigedochini iderisi zenidi rezhīmi ḥinits’ani le’inē kabilinyi፡፡

[37] «yesemayatini menigedochi (iderisi zenidi)፣ wede musami āmilaki imeleketi zenidi፡፡ inēmi wishetami newi biyē be’irigit’i it’eret’irewalehu» (āle)፡፡ inidezīhumi leferi‘oni met’ifo širawi teshelemeleti፡፡ kek’ini menigedimi tagede፡፡ yeferi‘onimi tenikoli bekesara wisit’i iniji āyidelemi፡፡

[38] yami yamenewi āle «wegenochē hoyi! teketelunyi፡፡ k’et’itawini menigedi imerachiḫwalehuna፡፡

[39] «wegenochē hoyi! yihichī k’iribītu ḥiyiweti (t’ik’īti) met’ak’emīya bicha nati፡፡ mech’ereshayitumi ‘alemi iriswa merigīya āgeri nati፡፡»

[40] «met’ifoni yešera sewi bit’ēwani iniji āyimimenedami፡፡ irisu mi’imeni ẖono kewenidi weyimi kesēti begoni yešerami sewi inezīya genetini yigebalu፡፡ be’iriswa wisit’i yale k’ut’it’iri yimegebalu፡፡

[41] «wegenochēmi hoyi! wede medani yemit’erachihu siẖoni wede isatimi yemitit’erunyi sitiẖonu lenē mini ālenyi

[42] «be’ālahi likidina be’irisumi le’inē ‘iwik’eti yelēlenyini negeri be’irisu inidagara tit’erunyalachihu፡፡ inēmi wede āshenafīwi፤ meḥarīwi (ālahi) it’erachiḫwalehu፡፡

[43] «be’irigit’i wede’irisu yemitit’erubinyi (t’a‘oti) le’irisu bek’iribītumi ẖone bemech’ereshayitu ‘alemi (tesemī) t’irī yelewimi፡፡ memeleshachinimi be’irigit’i wede ālahi newi፡፡ weseni ālafīwochumi inesu ye’isati gwadochi nachewi፡፡

[44] «wede fītimi le’inanite yemilachihuni mikiri (k’it’atini bemitayu gīzē) tasitawisalachihu፡፡ negerēnimi hulu wede ālahi āsit’egalehu፡፡ ālahi barochuni temelikachi newina፡፡»

[45] kemekeruwachewimi met’ifowochi ālahi t’ebek’ewi፡፡ beferi‘oni bētesebochimi layi kifu k’it’ati seferebachewi፡፡

[46] isati bet’watina bemata be’iriswa layi yik’eribalu፡፡ se‘atītumi bemitiẖonibeti k’eni «yeferi‘onini bētesebochi birituni k’it’ati (gehānemini) āgibuwachewi» (yibalali)፡፡

[47] be’isatimi wisit’i yemīkerakerubetini gīzē (āsitawisi)፡፡ dekamawochumi le’inezīya lekoruti «inya le’inanite teketayochi neberinina inanite (āhuni) ke’isati kefīluni ke’inya layi gefitarīwochi nachihuni?» yilalu፡፡

[48] inezīyami yekoruti «inya hulachinimi bewisit’wa neni፡፡ ālahi bebarochu mekakeli be’irigit’i ferede» yilalu፡፡

[49] inezīyami be’isati wiset’i yaluti legehānemi zebenyochi «gētachihuni leminulini፤ ke’inya layi kek’it’atu ānidini k’eni yak’alilini» yilalu፡፡

[50] (zebenyochumi) «meli’ikitenyochachihu bete‘amiratochi yimet’ulachihu ālineberumini?» yilalu፡፡ (keḥadīwochumi) «inidēta met’itewinali iniji፤ (gini āsitebabelinachewi)» yilalu፡፡ «inigidīyawisi ts’eliyu፡፡ yekeḥadīwochimi ts’eloti bekenitu iniji āyidelemi» yilwachewali፡፡

[51] inya melikitenyochachinini፣ inezīyanimi yamenutini bek’iribītu ḥiyiweti misikirochimi bemīk’omubeti k’eni be’irigit’i iniredaleni፡፡

[52] bedelenyochini mikiniyatachewi bemayit’ek’imachewi k’eni (iniredaleni)፡፡ le’inerisumi rigimani ālilachewi፡፡ le’inerisumi met’ifo āgeri ālilachewi፡፡

[53] musanimi memirīyani be’irigit’i set’enewi፡፡ ye’isira’ēlinimi lijochi mets’iḥāfuni āweresinachewi፡፡

[54] lebale ā’imirowochi merīna gesach’i sīẖoni፡፡

[55] (muḥāmedi hoyi!) tagesimi ye’ālahi tesifa iwineti newina፡፡ lesihitetihimi miḥiretini lemini፡፡ kek’etiri beḫwalami bemaledami gētahāni kemamesigeni gari āt’irawi፡፡

[56] inezīya yemet’alachewi āsireji sayinori be’ālahi ānik’ets’ochi yemīkerakeru belibochachewi wisit’i inerisu derashochu yaliẖonuti kurati bicha iniji minimi yelemi፡፡ be’ālahimi tet’ebek’i፡፡ ineho irisu semīwi temelikachu newina፡፡

[57] semayatinina midirini mefit’eri sewochini kemefit’eri yilik’i talak’i newi፡፡ gini ābizanyawochu sewochi āyawik’umi፡፡

[58] ‘iwirina yemīyayi inezīyami āminewi melikamochini yešeruna met’ifo šerīwi āyisitekakelumi፡፡ bet’ami t’ik’ītini bicha tigesets’alachihu፡፡

[59] se‘atītu be’irigit’i mech’ī nati፡፡ be’iriswa t’irit’iri yelemi፡፡ gini ābizanyochu sewochi āyaminumi፡፡

[60] gētachihumi āle «leminunyi፤ ik’ebelachiḫwalehuna፡፡ inezīya inēni kemegigezati yemīkoruti tewarajochi ẖonewi gehānemini be’irigit’i yigebalu፡፡

[61] ālahi ya le’inanite lēlītini bewisit’u litarifubeti (ch’elema) k’eninimi (litišerubeti) yemīyasayi yaderegelachihu newi፡፡ ālahi besewochi layi be’irigit’i yechirota balebēti newina፡፡ gini ābizanyawochu sewochi āyameseginumi፡፡

[62] yihachihu gētachihu ālahi newi፤ yenegeru hulu fet’arī newi፤ kerisu lēla āmilaki yelemi፤ tadīya (ke’imineti) wedēti timelesalachihu፡፡

[63] inidezīhu inezīya be’ālahi ānik’ets’ochi yikidu yeneberuti (ke’imineti) yimelesalu፡፡

[64] ālahi ya midirini merigīya semayinimi t’arīya yaderegelachihu newi፡፡ yek’erets’achiḫumi k’irits’achihunimi yasamere ket’afach’ochimi sīsayochi yeset’achihu newi፡፡ yihachihu gētachihu ālahi newi፡፡ ye‘alematimi gēta ālahi lak’e፡፡

[65] irisu bicha (huli gīzē) ḥiyawi newi፤ kerisu lēla āmilaki yelemi፤ hayimanotinimi le’irisu yat’erachihu sitiẖonu «misigana le‘alemati gēta le’ālahi yiẖuni» yemitilu ẖonachihu tegezuti፡፡

[66] «inē kegētayē āsirejīwochi bemet’ulinyi gīzē inezīyani ke’ālahi lēla yemitigezuwachewini inidaligeza tekelikiyalehu፡፡ le‘alemati gētami inidigeza tazizhalehu» belachewi፡፡

[67] irisu ya ke‘āferi kezīyami kefitiweti t’ebita kezīyami kerega demi yefet’erachihu newi፡፡ kezīyami ḥits’anati ādirigo yawet’achiḫwali፡፡ kezīyami t’inikarēyachihuni tiderisu zenidi፤ kezīyami shimagilēwochi tiẖonu zenidi (yak’oyachiḫwali)፡፡ ke’inanitemi wisit’i kezīhi befīti yemīmoti ālile፡፡ (yihininimi yaderegewi litinoruna) yetewesene gīzēnimi litiderisu tawik’umi zenidi newi፡፡

[68] irisu ya ḥiyawi yemīyaderigi yemīgedilimi newi፡፡ ānidachini negeri beshami gīzē le’irisu yemīlewini «ẖuni» newi፤ wedīyawimi yiẖonali፡፡

[69] wede’inezīya be’ālahi ānik’ets’ochi wedemīkerakeruti (ke’imineti) inidēti inidemīmelesu ātayimini

[70] wede’inezīya bemets’iḥāfu bezīyami melikitenyochachinini be’irisu belakinibeti wedasitebabeluti (ātayimini?) wedefītimi yawik’alu፡፡

[71] inizazilawochuna seniseletochu be’ānigetochachewi layi betederegu gīzē (be’iriswa) yigotetalu፡፡

[72] begehānemi wisit’i (yigotetalu)፤ kezīyami be’isati wisit’i yimagedalu፡፡

[73] kezīyami le’inerisu yibalalu (be’ālahi) «tagarwachewi yeneberachihuti yetalu?»

[74] «ke’ālahi lēla (yemitagaruwachewi)፤ kenya teseweruni?» «keto kezīhi befīti mininimi yeminigeza ālineberinimi» yilalu፤ inidezīhu ālahi keḥadīwochini yasasitali፡፡

[75] yihi (k’it’ati) yalagibabi bemidiri wiset’i tidesetu beneberachihutina tinibet’areru beneberachihuti newi (yibalalu)፡፡

[76] yegehānemini berochi bewisit’wa zewitarīwochi sitiẖonu gibu (yibalalu)፡፡ yeti‘ibītenyochimi menorīya (gehānemi) mini tikefa

[77] tagesimi ye’ālahi k’et’ero iwineti newina፡፡ yezīyanimi yeminasiferarachewini kefīluni (beḥiyiwetihi) binasayihi (melikami newi)፡፡ weyimi binigedilihi wedenya yimelesalu፡፡

[78] kanite befītimi melikitenyochini be’irigit’i likenali፡፡ ke’inerisu banite layi yeterekinilihi ālile፡፡ ke’inerisumi banite layi yaliterekinewi ālile፡፡ lemaninyawimi melikitenya be’ālahi fek’adi kaliẖone te‘amirini līyamet’a āyigebawimi፡፡ ye’ālahimi ti’izazi bemet’a gīzē be’iwineti yiferedali፡፡ izīya zenidimi āt’ifīwochu yikesiralu፡፡

[79] ālahi ya le’inanite gimelini kebitinina fiyelini ke’iriswa (kefīlwani) litigalibu yefet’erelachihu newi፡፡ ke’iriswami tibelalachihu፡፡

[80] le’inanitemi be’iriswa wisit’i t’ik’imochi ālilwachihu፡፡ be’iriswami layi (ik’ani bemech’ani) belibochachihu yasebachihutini gudayi tiderisu zenidi (fet’erelachihu)፡፡ be’iriswami layi bemerikebochimi layi tisaferalachihu፡፡

[81] te‘amiratunimi yasayachiḫwali፡፡ tadīya ke’ālahi te‘amirati yetinyawini tikidalachihu

[82] ye’inezīyani ke’inerisu befīti yeneberutini ḥizibochi fits’amē inidēti inidenebere yimeleketu zenidi bemidiri layi āyiẖēdumini? ke’inerisu yibelit’i bizuwochi beḫāyilina bemidiri layi betewachewi milikitochimi bet’ami birituwochi neberu፡፡ yami yišeruti yeneberuti ke’inerisu minimi ālit’ek’emachewimi፡፡

[83] melikitenyochachewimi te‘amiratochini bamet’ulachewi gīzē inerisu zenidi balewi ‘iwik’eti tedesetu፡፡ be’irisu yisalek’ubeti yeneberuti k’it’atimi be’inerisu layi seferebachewi፡፡

[84] biritu k’it’atachininimi bayu gīzē «be’ālahi ānidi sīẖoni āminenali፤ be’irisumi inagara beneberinewi (t’a‘otati) kidenali» ālu፡፡

[85] biritu k’it’atachinini bayu gīzē mamenachewimi yemīt’ek’imachewi ālineberemi፡፡ ye’ālahini denibi yachini bebarochu wisit’i yalefechiwini (tet’enik’ek’u) bezīya gīzēmi keḥadīwochi keseru፡፡

ፉሲለት

Surah 41

[1] ḥā.me.(ḥa mīmi)፡፡

[2] (yihi k’uri’ani) ijigi bet’ami ruḫiruhi bet’ami āzanyi kehonewi (ālahi) yetewerede newi፡፡

[3] ānik’ets’ochu yetebiraru yeẖone mets’iḥāfi newi፡፡ ‘ārebinya k’uri’ani sīẖoni lemīyawik’u ḥizibochi (yetebirara) newi፡፡

[4] ābisarīna āsiferarī sīẖoni (tewerede)፡፡ ābizanyawochachewimi tewuti፡፡ inerisumi āyisemumi፡፡

[5] ālumi «libochachini ke’izīya wede’irisu kemitit’erani imineti bemeshefenyawochi wisit’i nachewi፡፡ bejorowochachinimi layi dinik’urina ālile፤ be’inyana banitemi mekakeli giridoshi ālile፡፡ (behayimanotihi) šisirami፤ inya šerīwochi nenina፡፡»

[6] (inidīhi) belachewi «inē meselachihu sewi bicha nenyi፡፡ āmilakachihu ānidi āmilaki bicha newi wede’irisumi k’et’i belu miḥiretinimi leminuti maleti wede’inē yiweredilinyali፡፡ le’āgarīwochumi weyolachewi፡፡

[7] le’inezīya zekani lemayiset’uti inerisumi bemech’ereshayitu ‘alemi inerisu keḥadīwochi leẖonuti (weyolachewi)፡፡

[8] inezīya yamenutina bego širawochini yešeruti le’inerisu yemayik’oret’i minida ālilachewi፡፡

[9] belachewi «inanite bezīya midirini behuleti k’enochi wisit’i befet’erewi āmilaki be’irigit’i tikidalachihuni? le’irisumi balenit’awochini taderigalachihuni? ya (yihinini yešerawi) ye‘alemati gēta newi፡፡

[10] be’iriswami kebelayiwa yeregu garawochini āderege፡፡ be’iriswami bereketini āderege፡፡ bewisit’wami migibochiwani (kalefuti huleti k’enochi gari) be’ārati k’enati wiset’i let’eyak’īwochi tikikili sīẖonu wesene፡፡

[11] kezīyami wede semayi iriswa ch’isi ẖona salechi āsebe፡፡ le’iriswami lemidirimi «wedachihumi ẖone weyimi t’elitachihu nu» ālachewi፡፡ «tazazhochi ẖoneni met’ani» ālu፡፡

[12] behuleti k’enochimi wisit’i sebati semayati āderegachewi፡፡ besemayitumi hulu negerwani āzegaje፡፡ k’iribītunimi semayi bemebiratochi āgēt’ini፡፡ (keseyit’anati) met’ebek’inimi t’ebek’inati፡፡ yihi ye’āshenafīwi ye‘āwak’īwi (gēta) wisanē newi፡፡

[13] (ke’imineti) inibī «bīlumi inide ‘adina semudi mek’isefiti bit’ē yeẖoneni mek’isefiti āsit’enek’ik’achiḫwalehu» belachewi፡፡

[14] melikitenyochu ālahini iniji lēlani ātigigezu bemaleti kesitefītachewimi kesiteḫwalechewimi bemet’ubachewi gīzē «gētachini besha noro mela’ikitini bawerede neberi፡፡ silezīhi inya bezīya be’irisu betelakachihubeti keḥadīwochi neni» ālu፡፡

[15] ‘adimi bemidiri layi yale āgibabi koru፡፡ «ke’inya yibelit’i beḫāyili biritu mani newi?» ālumi፡፡ ya yefet’erachewi ālahi irisu beḫāyili ke’inerisu yibelit’i yebereta meẖonuni āyayumini? bete‘amiratachinimi yikidu neberu፡፡

[16] bek’iribītu ḥiyiweti yewiridetini k’it’ati linak’emisachewimi be’inerisu layi yemīnishashani biritu nefasi menat’īwochi beẖonu k’enati wisit’i lakinibachewi፡፡ yemech’ereshayitumi (‘alemi) sik’ayi bet’ami āwaraji newi፡፡ inerisumi āyiredumi፡፡

[17] semudochima meranachewi ‘iwirinetinimi bek’inineti layi meret’u፡፡ yišerutimi beneberuti ḫat’ī’ati āsanashi yeẖonechiwi yemebirek’i k’it’ati yazechachewi፡፡

[18] inezīyanimi yamenutinina yit’enek’ek’u yeneberutini ādaninachewi፡፡

[19] ye’ālahimi t’elatochi wede isati yemīsebesebubetini k’eni (āsitawisi)፡፡ inerisumi yemīkemekemu ẖonewi yinedalu፡፡

[20] bemet’watimi gīzē jorowochachewi፣ ‘ayinochachewina k’odawochachewimi yišeruti beneberuti negeri be’inerisu layi yimesekirubachewali፡፡

[21] lek’odawochachewimi «be’inya layi lemini mesekerachihubini?» yilalu፡፡ «ya ānidachuni negeri hulu yanagerewi ālahi ānagereni፡፡ irisumi bemejemerīya gīzē fet’erachihu፡፡ wede’irisumi timelesalachihu» yilwachewali፡፡

[22] jorowochachihu ‘ayinochachihuna k’odawochachihumi be’inanite layi kememesikerachewi yemitidebek’u ālineberachihumi፡፡ gini ālahi kemitišeruti bizuwini āyawik’imi bilachihu t’eret’erachihu፡፡

[23] yihimi ya begētachihu yet’eret’erachihuti t’irit’arīyachihu āt’efachihu፡፡ kekesarīwochumi ẖonachihu (yibalalu)፡፡

[24] bītagesumi isati le’inerisu menorīyachewi nati፡፡ wedemīweduti memelesinimi bīt’eyik’u inerisu tek’ebayi yemīyagenyu āyidelumi፡፡

[25] le’inerisumi k’uranyawochini āzegajenilachewi፡፡ befītachewi yalewinina beḫwalachewi yalewinimi hulu le’inerisu shelemulachewi፡፡ keganēnina kesewimi ke’inerisu befīti be’irigit’i kalefuti ḥizibochi gari ẖonewi k’alu be’inerisu layi teregaget’ebachewi፡፡ inerisu be’irigit’i kesarīwochi neberuna፡፡

[26] inezīyami yekaduti «yihinini k’uri’ani ātadamit’u፡፡ tashenifumi zenidi (sīnebebi) be’irisu wiset’i tenich’ach’u» ālu፡፡

[27] inezīyanimi yekadutini birituni k’it’ati inak’emisachewaleni፡፡ ye’izīyanemi yišeruti yeneberutini met’ifowini (fida) be’irigit’i inimenedachewaleni፡፡

[28] yihi ye’ālahi t’elatochi fida newi፡፡ isati bewisit’wa le’inerisu yezelalemi menorīya āgeri ālilachewi፡፡ ke’ānik’ets’ochachini yikidu beneberuti minidani (yimimenedalu)፡፡

[29] inezīyami yekaduti (be’isati wisit’i ẖonewi) «gētachini hoyi! inezīyani keganēnina kesewi yasasatunini āsayeni፡፡ ketachinyochu yiẖonu zenidi kech’amawochachini širi inaderigachewalenina» yilalu፡፡

[30] inezīya «gētachini ālahi newi» yalu kezīyami k’et’i yalu «ātifiru፤ ātizenumi፤ bezīyachimi tesifa k’ali tideregilachihu beneberachihuti geneti tebeseru» bemaleti benesu layi mela’ikiti yiweridalu፡፡

[31] «inya bek’iribītumi ḥiyiweti bemech’ereshayitumi redatochachihu neni! le’inanitemi be’iriswa wisit’i nefisochachihu yemīshuti hulu ālilachihu፡፡ le’inanitemi be’iriswa wisit’i yemitifeliguti hulu ālilachihu፡፡

[32] «meḥarī āzanyi keẖonewi ālahi mesitenigido sīẖoni» (yibalalu)፡፡

[33] wede ālahi ket’erana melikaminimi kešera፣ «inē kemusilīmochi nenyi» kalemi sewi yibelit’i k’alu yamare mani newi

[34] melikamītuna kifuyitumi (ts’ebayi) āyitekakelumi፡፡ bezīyachi iriswa melikami beẖonechiwi ts’ebayi (met’ifoyituni) gefitiri፡፡ yani gīzē ya banitena be’irisu mekakeli t’ebi yalewi sewi irisu liki inide āzanyi zemedi yiẖonali፡፡

[35] (yihichinimi t’ebayi) inezīya yetagesuti iniji lēlawi āyagenyatimi፡፡ yetilik’imi ‘idili balebēti iniji manimi āyiget’ematimi፡፡

[36] keseyit’animi gutigota bīyagenyihi (kemelikami t’ebayimi bīmelisihi) be’ālahi tet’ebek’i፡፡ ineho irisu semīwi ‘āwak’īwi newina፡፡

[37] lēlītina k’enimi t͟s’eḥāyina ch’erek’ami kemilikitochu nachewi፡፡ let͟s’eḥāyina lech’erek’a ātisigedu፡፡ le’izīyami lefet’erachewi ālahi sigedu፡፡ irisuni bicha yemitigigezu inide ẖonachihu (lelēla ātisigedu)፡፡

[38] bīkorumi inezīya begētahi zenidi yaluti (mela’ikiti) bek’enimi belēlītimi le’irisu yawedisalu፡፡ inerisumi āyiselechumi፡፡

[39] ānite midirini derek’i ẖona mayetihimi kemilikitochu newi፡፡ be’iriswami layi wihani baweredini gīzē (bebuk’ayawochiwa) tilawesalechi፡፡ tinefalechimi፡፡ ya ḥiyawi yaderegati gēta be’irigit’i mutanini ḥiyawi ādiragī newi፡፡ inerisu benegeru hulu layi chayi newina፡፡

[40] inezīya ānik’ets’ochachinini yemīyat’amimu be’inya layi āyidebek’umi፡፡ (yemīyat’amimina) be’isati wisit’i yemīt’alewi sewi yibelit’alini? weyisi betiniša’ē k’eni ts’et’itenya ẖono yemīmet’awi sewi? yeshachihutini širu (wagachihuni tagenyalachihu)፡፡ irisu yemitišerutini hulu temelikachi newina፡፡

[41] inezīya bek’uri’ani irisu āshenafī mets’iḥāfi sīẖoni bemet’alachewi gīzē yekaduti (t’efīwochi nachewi)፡፡

[42] keḫwalawimi kefītumi wisheti āyimet’abetimi፡፡ t’ibebenya misiguni keẖonewi gēta yetewerede wi፡፡

[43] kanite befīti leneberuti melikitenyochi yetebalewi bit’ē iniji le’ānite lēla āyibalimi፡፡ gētahi yemihireti balebētina ye’āsamamī k’it’ati balebēti newi፡፡

[44] be’ājeminya yeẖone k’uri’ani badereginewi noro ānik’ets’ochu «(beminawik’ewi k’wanik’wa) āyibirarumi norwalini? (k’uri’anu) ājeminyana (melikitenyawi) ‘ārebawī yiẖonalini?» balu neberi irisu le’inezīya le’āmenuti memirīyana mefewesha newi፡፡ inezīyami yemayaminuti bejorowochachewi wisit’i dinik’urina newi፡፡ (āyisemutimi)፡፡ inerisumi be’inerisu layi iwirineti newi፡፡ inezīya keruk’i sifira inidemīt’it’eru nachewi፡፡

[45] musanimi mets’iḥāfuni be’irigit’i set’enewi፡፡ be’irisumi teleyayubeti፡፡ kegētahimi yalefechi k’ali balineberechi noro bemekakelachewi beteferede neberi፡፡ inerisumi ke’irisu āwelawayi beẖone t’irit’arē wisit’i nachewi፡፡

[46] melikami yešera sewi lenefisu newi፡፡ yat’efami sewi be’iriswa layi newi፡፡ gētahimi lebarochu bedayi āyidelemi፡፡

[47] gīzēyituni mawek’i wede’irisu yimelesali kefirēwochimi keshifanochachewi āyiwet’umi፡፡ kesētimi ānidītimi ātaregizimi፣ ātiwelidimimi be‘iwik’etu bīẖoni iniji፡፡ «tegarīwochē yeti nachewi?» bemaleti bemīt’erachewi k’enimi «ke’inya wisit’i (balanit’a ālile bilo) minimi mesikarī ālemenoruni āsitawek’inihi» yilalu፡፡

[48] yami befīti yigigezuti yeneberuti (t’a‘oti) ke’inerisu yit’efachewali፡፡ le’inerisumi minimi meshesha yelēlachewi meẖonuni yaregagit’alu፡፡

[49] sewi bego negerini kemelemeni āyiselechimi፡፡ kifumi bīyagenyewi wedīyawinu bet’ami tesifa k’orach’i tebesach’i yiẖonali፡፡

[50] kagenyechiwimi mekera beḫwala ke’inya yeẖoneni izineti binak’emisewi «yihi le’inē (beširayē yetegebanyi) newi፡፡ se‘atītumi mech’ī nati biyē ālasibimi፡፡ wede gētayemi bimelesi le’inē irisu zenidi melikamītu (geneti) be’irigit’i ālechinyi» yilali፡፡ inezīyanimi yekadutini širawochachewini be’irigit’i ininegirachewaleni፡፡ kebirituwimi sik’ayi be’irigit’i inak’emisachewaleni፡፡

[51] besewimi layi ts’egachinini belegesini gīzē (kemamesigeni) yizorali፡፡ begonumi yirik’ali፡፡ mekerami bagenyewi gīzē yebizu limena balebēti yiẖonali፡፡

[52] belachewi «nigerunyi (k’uri’anu) ke’ālahi zenidi bīẖoni kezīyami be’irisu bitikidu (kewineti) berak’e ch’ik’ich’ik’i layi keẖone sewi yibelit’i yetesasate mani newi?»

[53] irisumi (k’uri’ani) iwineti meẖonu le’inerisu isikemīgelet͟s’ilachewi diresi be’āts’inafochu wisit’ina benefisochachewimi wisit’i yalutini te‘amiratochachinini be’irigit’i inasayachewaleni፡፡ gētahimi irisu benegeru hulu layi ‘āwak’ī meẖonu āyibek’achewimini

[54] nik’u! inerisu kegētachewi megenanyeti bemet’erat’eri wisit’i nachewi፡፡ nik’u! irisu benegeru hulu (‘iwik’etu) kebabī newi፡፡

አሽ-ሹራ

Surah 42

[1] ḥā.me (ḥā፡ mīmi)፡፡

[2] ‘ā.se.k’e (‘ayini sīni k’afi)፤

[3] inidezīhu (bezīhichi sura wisit’i inidalewi) āshenafīwi t’ibebenyawi ālahi wedanite yaweridali፡፡ wede’inezīyami ke’ānite befīti wede neberuti ḥizibochi (āwiridwali)፡፡

[4] besemayatina bemidiri yalewi hulu ye’irisu newi፡፡ irisumi yebelayu talak’u newi፡፡

[5] (ke’ālahi firacha) semayati kebelayachewi līk’ededu yik’eribalu፡፡ mela’ikitimi gētachewini iyamesegenu yawedisalu፡፡ bemidirimi lalewi fit’uri miḥiretini yileminalu፡፡ nik’u! ālahi irisu meḥarīwi āzanyu newi፡፡

[6] inezīyami ke’irisu lēla (yet’a‘otati) redatochini yeyazu፤ ālahi be’inerisu layi tet’ebabak’ī newi፡፡ ānitemi be’inerisu layi ḫālafī āyidelehimi፡፡

[7] inidezīhumi yeketemochi inati yeẖonechiwini (yemekani sewochi) be’ākababīwa yalutinimi litasiferara yemesebisebīyawinimi k’eni be’irisu t’irit’arē yelēlebeti sīẖoni litasit’enek’ik’i ‘ārebinya yeẖoneni k’uri’ani wede ānite āweredini፡፡ (ke’inerisumi) kefīlu begeneti wiset’i kefīlumi be’isati wisit’i newi፡፡

[8] ālahimi besha noro (banidi hayimanoti layi) ānidi ḥizibi baderegachewi neberi፡፡ gini yemīshawini sewi be’izinetu wisit’i yasigebali፡፡ bedayochimi le’inerisu wedajina redati minimi yelachewimi፡፡

[9] ke’irisu lēla redatochini yazuni? (redatochi āyidelumi)፡፡ ālahimi redati irisu bicha newi፡፡ irisumi mutanini ḥiyawi yaderigali፡፡ irisumi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[10] keminimi negeri ya be’irisu yeteleyayubeti firidu wede ālahi newi፡፡ «irisu ālahi gētayē newi፡፡ be’irisu layi tet’egahu፣ wederisumi imelesalehu» (belachewi)፡፡

[11] semayatinina midirini fet’arī newi፡፡ kenefisochachihu sētochini kebēti inisisawochimi ‘ayinetochini (wenidochina sētochini) le’inanite āderegelachihu፡፡ be’irisu yabezachiḫwali፡፡ yemīmesilewi minimi negeri yelemi፡፡ irisumi semīwi temelikachu newi፡፡

[12] yesemayatina yemidiri (dilibochi) mekefechawochi ye’irisu nachewi፡፡ sīsayini lemīshawi sewi yasefali፤ yat’ebalimi፡፡ irisu negeruni hulu ‘āwak’ī newina፡፡

[13] le’inanite kehayimanoti yanini be’irisu nuḥini yazezebetini denegegelachihu፡፡ yaninimi wedanite yaweredinewini yaninimi be’irisu ībirahīmini musanina ‘īsanimi yazezinibetini hayimanotini betikikili āk’wak’umu be’irisumi ātileyayu maletini (denegegini)፡፡ be’āgarīwochu layi ya wederisu yemitit’erachewi negeri kebedachewi፡፡ ālahi yemīshawini sewi wede’irisu (imineti) yimerit’ali፡፡ yemīmelesinimi sewi wederisu yimerali፡፡

[14] (yehayimanoti sewochi) ‘iwik’etumi kemet’alachewi beḫwala bemekakelachewi lemik’enyineti iniji lelēla āliteleyayumi፡፡ isike tewesenemi gīzē (bemak’oyeti) kegētahi yalefechi k’ali balineberechi noro be’inerisu mekakeli (āhuni) beteferede neberi፡፡ inezīyami keḫwalachewi mets’iḥāfuni inidīwerisu yetedereguti ke’irisu be’irigit’i be’āwelawayi t’irit’arē wisit’i nachewi፡፡

[15] lezīhimi (dinigagē sewochini) t’ira፡፡ inidetazezikewimi k’et’i beli፡፡ zinibalēwochachewinimi ātiketeli፡፡ «belachewimi kemets’iḥāfi ālahi baweredewi hulu āmeniku፡፡ bemekakelachihumi lasitekakili tazeziku፡፡ ālahi gētachini gētachihumi newi፡፡ le’inya širawochachini āliluni፡፡ le’inanitemi širawochachihu ālilwachihu፡፡ be’inyana be’inanite mekakeli kirikiri yelemi፡፡ ālahi bemekakelachini yisebesibali፡፡ memeleshami wede’irisu bicha newi፡፡»

[16] inezīyami be’ālahi (hayimanoti) le’irisu tek’ebayi kagenye beḫwala yemīkerakeruti masirejachewi begētachewi zenidi bilishu nati፡፡ be’inerisumi layi k’ut’a ālilebachewi፡፡ le’inerisumi biritu k’it’ati ālilachewi፡፡

[17] ālahi ya mets’iḥāfuni be’iwineti yawerede newi፡፡ mīzaninimi (inidezīhu)፡፡ se‘atītu mini’ālibati k’iribi meẖoniwani mini yasawik’ihali

[18] inezīya be’iriswa yemayaminuti be’iriswa yachakulalu፡፡ inezīyami yamenuti ke’iriswa ferīwochi nachewi፡፡ iriswami iwineti meẖoniwani yawik’alu፡፡ nik’u! inezīya bese‘atītu yemīkerakeruti be’irigit’i (ke’iwineti) berak’e siḥiteti wisit’i nachewi፡፡

[19] ālahi bebarochu ruhiruhi newi፡፡ lemīshawi sewi (besefīwi) sīsayini yiset’ali፡፡ irisumi birituwi āshenafīwi newi፡፡

[20] (beširawi) yeḫwalenyayituni ‘alemi āzimera yemīfeligi yeẖone sewi le’irisu be’āzimerawi layi inich’emiriletaleni፡፡ yek’iribītunimi ‘alemi āzimera yemīfeligi yeẖone sewi ke’iriswa (yeteweseneletini bicha) iniset’ewaleni፡፡ le’irisumi beḫwalenyayitu ‘alemi minimi fanita yelewimi፡፡

[21] kehayimanoti ālahi be’irisu yalifek’edewini le’inerisu yedenegegu tegarīwochi le’inerisu ālilwachewini? yefiridu k’ali balinebere noro bemekakelachewi (āhuni) beteferede neberi፡፡ bedelenyochimi le’inerisu āsamamī k’it’ati be’irigit’i ālilachewi፡፡

[22] bedelenyochini kešeruti šira (waga betiniša’ē k’eni) ferīwochi ẖonewi tayachewalehi፡፡ irisumi be’inerisu layi wedak’ī newi፡፡ inezīyami yamenuti melikamochinimi yešeruti begenetochi ch’efēwochi wisit’i nachewi፡፡ le’inerisu begētachewi zenidi yemīshuti hulu ālilachewi፡፡ yihi irisu talak’i chirota newi፡፡

[23] yihi (talak’i chirota) ya ālahi inezīyani yamenutinina melikamochini yešerutini barochuni yemīyabesiribeti newi፡፡ «be’irisu (melikitēni bemadiresē) layi bezimidina widētani iniji wagani ālit’eyik’achihumi» belachewi፡፡ melikamītunimi šira yemīšera sewi le’irisu be’iriswa melikamini negeri inich’emiriletaleni፡፡ ālahi meḥarī āmesiganyi newina፡፡

[24] yilik’unimi «be’ālahi layi wishetini k’et’efe» yilaluni? ālahimi bīsha belibihi layi yatimali፡፡ ālahimi wishetuni yabibisali፡፡ iwinetunimi bek’alatu yaregagit’ali፡፡ irisu belibochi wisit’i yaleni hulu ‘āwak’ī newina፡፡

[25] irisumi ya kebarochu nisiḥani yemīk’ebeli፣ keḫat’ī’ātochimi yik’iri yemīli፣ yemitišerutinimi hulu yemīyawik’i newi፡፡

[26] inezīyanimi yamenutinina melikamochini yešerutini limenachewini yik’ebelali፡፡ kechirotawimi yich’emirilachewali፡፡ keḥadīwochumi le’inerisu biritu k’it’ati ālilachewi፡፡

[27] ālahimi lebarochu (hulu) sīsayini bezerega noro bemidiri wisit’i (hulumi) weseni balefu neberi፡፡ gini yemīshawini beliki yaweridali፡፡ irisu bebarochu wisit’i ‘āwak’ī temelikachi newina፡፡

[28] irisumi ya tesifa kek’oret’u beḫwala zinamini yemīyaweridi chirotawinimi yemīzerega newi፡፡ irisumi redatu misigunu newi፡፡

[29] semayatinina midirinimi mefit’eru፣ ketenik’esak’ashimi behuletu wisit’i yebetenewini (mefit’eru) ke’āsidenak’ī milikitochu newi፡፡ irisumi bemīsha gīzē inerisuni bemesebisebi layi chayi newi፡፡

[30] kemekerami maninyawimi yagenyachihu negeri ijochachihu bešeruti (ḫat’ī’ati) mikiniyati newi፡፡ kebizuwimi yik’iri yilali፡፡

[31] inanitemi bemidiri wisit’i yemitak’itu āyidelachihumi፡፡ le’inanitemi ke’ālahi lēla kezemedimi keredatimi minimi yelachihumi፡፡

[32] bebaḥiri layi inide garawochi ẖonewi tenishalayochumi (merikebochi) ke’āsidenak’ī milikitochu nachewi፡፡

[33] bīsha nefasuni yerega yaderigewali፡፡ bebaḥirumi jeriba layi regīwochi yiẖonalu፡፡ bezīhi wiset’i bet’ami tagashina āmesiganyi leẖone hulu be’irigit’i milikitochi ālilu፡፡

[34] weyimi bešeruti ḫat’ī’ati mikiniyati (bemasit’emi) yat’efachewali፡፡ kebizumi yik’irita yaderigali፡፡

[35] (ke’inerisu lemebek’eli)፤ inezīyanimi be’ānik’ets’ochachini yemīkerakerutini lemawek’i (yat’efachewali)፡፡ le’inerisu minimi meshesha yelachewimi፡፡

[36] keminimi negeri yeteset’achihuti yek’iribītu ḥiyiweti met’ek’emīya newi፡፡ ālahi zenidi yalewimi minida le’inezīya le’āmenutina begētachewi layi lemīt’eguti belach’ina huli gīzē newarī newi፡፡

[37] le’inezīyami yeḫāt’ī’atini talalak’ochina t’eyafochini yemīrik’u betek’ot’umi gīzē inesu yemīmiruti leẖonuti፡፡

[38] le’inezīyami yegētachewini t’irī letek’ebeluti፣ solatinimi lazeweteruti፣ negerachewimi bemekakelachewi memekakeri leẖonewi keset’enachewimi sīsayi lemīlegisuti፡፡

[39] le’inezīyami bedeli bederesebachewi gīzē inerisu (bemeselu) yemīmelisu leẖonuti (belach’ina nwarī newi)፡፡

[40] yemet’ifomi negere waga bit’ēwa met’ifo nati፡፡ yik’irimi yalena yasamere sewi minidawi be’ālahi layi newi፡፡ irisu bedelenyochini āyiwedimi፡፡

[41] ketebedelumi beḫwala (bemeselu) yetebek’elu inezīya benerisu layi minimi (yewek’esa) menigedi yelebachewimi፡፡

[42] (yewek’esa) menigedu be’inezīya sewochini bemībediluti፣ bemidirimi wisit’i yale ḥigi weseni bemīyalifuti፣ layi bicha newi፡፡ inezīya le’inerisu āsamamī k’it’ati ālilachewi፡፡

[43] yetagesina miḥireti yaderegemi sewi yihi kemirirochu (ketefelagīwochu) negerochi newi፡፡

[44] ālahi yemīyat’emewimi sewi ke’irisu beḫwale le’irisu minimi redati yelewimi፡፡ bedelenyochinimi k’it’atuni bayu gīzē wede memelesi menigedi ālileni? yemīlu sīẖonu tayachewalehi፡፡

[45] kewirideti yetenesa ferīwochi ẖonewi be‘ayini sirik’oti wede’iriswa (wede isati) iyasitewalu be’iriswa layi yemīk’erebu sīẖonu tayachewalehi፡፡ inezīyami yamenuti፡- «be’irigit’i kesarīwochu inezīya nefisochachewinina bētesebochachewini betiniša’ē k’eni yakeseruti nachewi» yilalu፡፡

[46] nik’u! bedelenyochi be’irigit’i bezewitarī sik’ayi wisit’i nachewi፡፡ le’inerisumi ke’ālahi lēla yemīredwachewi zemedochi minimi ālineberuwachewimi፡፡ ālahimi yemīyat’emewi sewi le’irisu (wede iwineti) minimi menigedi yelewimi፡፡

[47] le’irisu memelesi yelēlewi k’eni ke’ālahi kememit’atu befīti legētachihu tazezu፡፡ bezīya k’eni le’inanite minimi met’egīya yelachihumi፡፡ le’inanitemi minimi mekadi yelachihumi፡፡

[48] bīzorumi (wek’esa yelebihimi)፡፡ be’inerisu layi t’ebak’ī ādirigeni ālilakinihimina፡፡ banite layi madiresi iniji lēla yelebihimi፡፡ inyami sewini ke’inya yeẖoneni ts’ega bak’emesinewi gīzē beriswa yidesetali፡፡ ijochachewi basik’edemutimi ḫāt’ī’āti mikiniyati mekera bitiderisibachewi (tesifa yik’orit’alu)፡፡ sewi (wiletani) bet’ami keḥādī newina፡፡

[49] yesemayatina yemidiri nigišina ye’ālahi newi፡፡ yemīshawini yifet’irali፡፡ lemīshawi sewi sētochini (lijochi) yiset’ali፡፡ lemīshawimi sewi wenidochini yiset’ali፡፡

[50] weyimi wenidochina sētochi ādirigo yat’enadachewali፡፡ yemīshawinimi sewi mekani yaderigewali፡፡ irisu ‘āwak’ī chayi newina፡፡

[51] lesewimi ālahi bera’iyi፣ weyimi kegirido wedīya፣ weyimi melikitenyani (meli’ākini) yemīlikina befek’adu yemīshawini negeri yemīyaweridileti bīẖoni iniji (begehadi) līyanagirewi tegebīwi āyidelemi፡፡ irisu yebelayi t’ibebenya newina፡፡

[52] inidezīhumi wede ānite keti’izazachini sīẖoni menifesini (k’uri’anini) āweredini፡፡ mets’iḥāfumi iminetumi mini inideẖone yemitawik’i ālineberikimi፡፡ gini (menifesuni) kebarochachini yeminishawini sewi be’irisu yeminimerabeti birihani ādereginewi፡፡ ānitemi wede k’et’itenyawi menigedi be’irigit’i timeralehi፡፡

[53] wedezīya besemayatina bemidiri yalewi hulu ye’irisu wede ẖonewi ālahi menigedi (timeralehi)፡፡ nik’u! negerochu hulu wede ālahi yimelesalu፡፡

አዝ-ዙኽሩፍ

Surah 43

[1] ḥā.me (ḥa mīmi)፡፡

[2] gelach’i beẖonewi mets’iḥāfi imilalehu፡፡

[3] inya tawik’u zenidi ‘ārebinya k’uri’ani ādereginewi፡፡

[4] irisumi bemets’iḥāfochu inati wisit’i inya zenidi be’irigit’i kefitenya t’ibebi yetemela newi፡፡

[5] diniberi ālafīwochi ḥizibochi lemeẖonachihu k’uri’anuni ke’inanite magedini inagidaleni

[6] befītenyochumi ḥizibochi wisit’i kenebīyi bizuni likenali፡፡

[7] kenebīyimi ānidimi yemīmet’alachewi ālineberemi be’irisu yisalek’ubeti yeneberu bīẖonu iniji፡፡

[8] ke’inerisumi beḫāyili yibelit’i yeberetutini āt’ifitenali፡፡ yefītenyochumi (āt’efafi) misalē ālifwali፡፡

[9] «semayatinina midirinimi mani fet’erachewi» bilehi bitit’eyik’achewi «āshenafīwi ‘āwak’īwi (ālahi) be’irigit’i fet’erachewi» yilalu፡፡

[10] (irisu) ya midirini le’inanite minit’afi yaderegelachihu beriswami wisit’i timimeru zenidi le’inanite menigedochini yaderegelachihu newi፡፡

[11] yami kesemaya wihani beliki yaweredelachihu newi፡፡ be’irisumi yemotechiwini āgeri ḥiyawi āderegini፡፡ inidezīhu (kemek’abirachihu) tiwiwet’alachihu፡፡

[12] yami ‘ayinetochini hulu yefet’ere le’inanitemi kemerikebochina kebēti inisisawochi yemitigalibwachewini yaderegelachihu newi፡፡

[13] bejeribawochu layi iniditideladelu kezīyami berisu layi yetedeladelachihu gīzē yegētachihuni ts’ega iniditasitawisu፤ iniditilumi፡- «ya yihinini yemanichilewi siniẖoni le’inya yageraleni gēta t’irati yigebawi፡፡

[14] inyami be’irigit’i wede gētachini temelashochi፤neni» (iniditilu)፡፡

[15] kebarochumi le’irisu k’urach’ini (lijini) ādereguleti፡፡ sewi be’irigit’i gilits’i keḥadī newi፡፡

[16] kemīfet’irewi wisit’i sētochi lijochini yazeni? bewenidochi lijochimi (inaniteni) meret’achihuni

[17] ānidachewimi le’ālireḥimani misalē baderegewi negeri (besēti liji) betebesere gīzē irisu bek’uch’iti yetemela ẖono fītu yet’ek’ore yiẖonali፡፡

[18] begēt’i (tekeliso) inidīyadigi yemīderegewini? irisumi (ledekamanetu) bekirikiri yemīyabirarawini fit’uri (sētini) le’ālahi yaderigaluni

[19] mela’ikitinimi inerisu ye’ālireḥimani barochi yeẖonutini sētochi āderegu፡፡ sīfet’eru neberuni? memesikerachewi be’irigit’i tits’afalechi፡፡ yit’eyek’alumi፡፡

[20] «ālireḥimanimi besha noro balitegezanachewi neberi» ālu፡፡ le’inerisu bezīhi minimi ‘iwik’eti yelachewimi፡፡ inerisu yemīwashu iniji lēla āyidelumi፡፡

[21] ke’irisu (kek’uri’ani) befīti mets’iḥāfini set’enachewini? silezīhi inerisu irisuni yech’ebet’u nachewini

[22] ketowinimi «inya ābatochachinini behayimanoti layi āgenyenachewi፡፡ inyami befelegochachewi layi temerīwochi neni» ālu፡፡

[23] (negeru) inidezīhumi newi፡፡ kebefītihi bemaninyayitumi ketema wisit’i āsiferarīni ālilakinimi፤ k’imit’ilochiwa inya ābatochachinini behayimanoti layi āgenyeni፤ inyami befelegochachewi layi teketayochi neni yalu bīẖonu iniji፡፡

[24] (āsiferarīwi) «ābatochachihuni be’irisu layi ke’āgenyachihubeti yibelit’i k’et’itenyani (hayimanoti) bamet’alachihumi?» ālachewi፡፡ «inya be’irisu betelakachihubeti negeri keḥadīwochi neni» ālu፡፡

[25] ke’inerisumi tebek’elini፡፡ yasitebabayochumi mech’eresha inidēti inide nebere temeliketi፡፡

[26] ībirahīmimi le’ābatuna leḥizibochu bale gīzē (āsitawisi)፡፡ «inē kemitigigezuti hulu nits’uḥi nenyi፡፡»

[27] «kezīya kefet’erenyi besitek’eri (āligigezami)፡፡ irisu be’irigit’i yimeranyalina፡፡»

[28] beziriyochumi wisit’i yimelesu zenidi (banidi āmilaki mamenini) k’erī k’ali āderegati፡፡

[29] yilik’i inezīhini (k’ureyishochini)፣ ābatochachewinimi k’uri’anina gelach’i melikitenya isikemet’alachewi diresi āt’ak’emikwachewi፡፡

[30] iwinetumi bemet’alachewi gīzē «yihi digimiti newi፡፡ inyami be’irisu keḥadīwochi neni» ālu፡፡

[31] «yihimi k’uri’ani kehuletu ketemochi betalak’i sewi layi āyiweredimi norwalini?» ālu፡፡

[32] inerisu yegētahini chirota yakefefilaluni? inya bek’iribītu ḥiyiweti nurwachewini bemekakelachewi ākefafilenali፡፡ kefīlachewimi kefīluni šeratenya ādirigo yiyizi zenidi kefīlachewini kekefīlu belayi bederejawochi (behābiti) ābelet’ini፡፡ yegētahimi ts’ega (geneti) kemīsebesibuti (habiti) belach’e nati፡፡

[33] sewochimi (bekiḥideti) ānidi ḥizibi yemīẖonu balineberu noro be’ālireḥimani ፤lemīkiduti sewochi (bezīhichi ‘alemi) lebētochachewi kebiri yeẖonuni t’arawochi be’inerisu layi yemīwet’ubachewinimi (yebiri) meselalochi badereginilachewi neberi፡፡

[34] lebētochachewimi dejafochini be’inerisu layi yemīdegefubachewinimi āligawochi (kebiri badereginilachewi neberi)፡፡

[35] yewerik’i gēt’inimi (badereginilachewi neberi)፡፡ yihimi hulu yek’iribītu ḥiyiweti met’ak’emīya iniji lēla āyidelemi፤ (t’efī newi)፡፡ mech’ereshayitumi āgeri begētahi zenidi let’inik’uk’ochu nati፡፡

[36] ke’ālireḥimani gišats’ē (kek’uri’ani) yemīdenaberimi sewi le’irisu seyit’anini inasit’egaleni፡፡ silezīhi irisu le’irisu k’uranya newi፡፡

[37] inerisumi (tedenabarīwochu) temerīwochi meẖonachewini yemīyasibu sīẖonu inerisu (seyit’anati) kek’et’itenyawi menigedi be’irigit’i yagidwachewali፡፡

[38] (betiniša’ē) wedenya bemet’ami gīzē (k’uranyayē hoyi!) «be’inēna banite mekakeli yemiširak’ina yemi‘irabi rik’eti benore weyi minyotē! mini yekefahi k’uranya nehi» yilali፡፡

[39] sile bedelachihumi zarē inanite bek’it’ati tegarīwochi meẖonachihu āyit’ek’imachihumi፤ (yibalalu)፡፡

[40] ānite denik’orowochini tasemalehini? weyisi ‘iwirochinina begilits’i t’imeti wisit’i yeẖonuni sewochi timeralehini

[41] ānitenimi (k’it’atachewini sitayi) biniwesidihi inya ke’inerisu tebek’ayochi neni፡፡

[42] weyimi yanini yek’et’erinachewini binasayihi inya be’inerisu (k’it’ati) layi chayiwochi neni፡፡

[43] yaninimi wede ānite yeteweredelihini āt’ibik’ehi yazi፡፡ ānite bek’et’itenyawi menigedi layi nehina፡፡

[44] irisumi (k’uri’ani) le’ānite፣ leḥizebochihimi talak’i kibiri newi፡፡ wede fītimi (kerisu) tit’eyek’alachihu፡፡

[45] kemeli’ikitenyochachinimi kanite befīti yelakinachewini (teketayochachewini) ke’ālireḥimani lēla yemīgezuwachewi yeẖonuni āmalikiti ādirigeni inide ẖone t’eyik’achewi፡፡

[46] musanimi bete‘amiratochachini wede feri‘onina wede shumaminitochu be’irigit’i lakini፡፡ «inē ye‘alemati gēta melikitenya nenyi» ālachewimi፡፡

[47] bete‘amiratachinimi bemet’abachewi gīzē wedīyawinu inerisu be’iriswa yisik’alu፡፡

[48] kete‘amirimi ānidītinimi ānasayachewimi iriswa kebit’ēwa bet’ami yebelet’echi bitiẖoni iniji፡፡ (kekihidetachewi) yimelesumi zenidi bek’it’ati yazinachewi፡፡

[49] «ānite digimitenya (‘āwak’ī) hoyi! gētahini ānite zenidi k’ali begebalihi le’inya leminilini፡፡ inya (k’it’atuni bīyanesalini) temerīwochi neni» ālumi፡፡

[50] sik’ayuni ke’inerisu layi begelet’inimi gīzē wedīyawinu kīdanachewini yaferisalu፡፡

[51] feri‘onimi beḥizibochu wisit’i tet’ara፡፡ ālemi፤ «ḥizibochē hoyi! yemisiri gizati yenē āyidelemini? inezīhimi jiretochi kesirē yemīfesu sīẖonu (yenē āyidelumini?) ātimeleketumini

[52] «bewinetu inē kezīhi ya irisu werada nigigirunimi līgelits’i yemayik’eribi keẖonewi belach’i nenyi፡፡

[53] «be’irisumi layi yewerik’i ānibarochi lemini ālitet’alubetimi weyimi mela’ikiti ke’irisu gari tek’oranyitewi lemini ālimet’umi» (āle)፡፡

[54] ḥizibochunimi āk’ēlachewi፡፡ tazezutimi፡፡ inerisu āmets’enyochi ḥizibochi neberuna፡፡

[55] basik’ot’unimi gīzē ke’inerisu betebek’eleni፡፡ hulunimi āset’eminachewimi፡፡

[56] (bet’ifati) k’edamīwochina leḫwalenyochu (mek’et’ach’a) misalēmi ādereginachewi፡፡

[57] yemeriyemi lijimi misalē betederege gīzē ḥizibochihi (keḥadīwochu) wedīyawinu ke’irisu yisik’alu፡፡

[58] «āmalikitochachini yibelit’aluni weyisi irisu?» ālumi፡፡ lekirikirimi iniji lanite irisuni misalē āladeregutimi፡፡ be’iwineti inerisu kirikire biritu ḥizibochi nachewi፡፡

[59] irisu berisu layi yelegesinileti le’isira’ēlemi lijochi te‘amiri yadereginewi yeẖone barīya iniji lēla āyidelemi፡፡

[60] binishami noro bemidiri layi ke’inanete mitiki mela’ikitini baderegini neberi፡፡

[61] irisumi (‘īsa) lese‘atītu (mawek’īya) be’irigit’i milikiti newi፡፡ «be’iriswami ātit’erat’eru፡፡ teketelunyimi፤ yihi k’et’itenya menigedi newi» (belachewi)፡፡

[62] seyit’animi āyagidachihu፡፡ irisu le’inanite gilits’i t’elati newina፡፡

[63] ‘īsa betamiratochi bemet’a gīzēmi ālachewi «be’irigit’i bet’ibebi met’aḫwachihu፡፡ yezīyanimi berisu yemitileyayubetini kefīluni lenanite labiraralachihu (met’ahu)፡፡ ālahinimi firu፡፡ tazezunyimi፡፡

[64] «ālahi gētayē gētachihumi newina tegezuti፡፡ yihi k’et’itenya menigedi newi፡፡»

[65] kemekakelachewimi āḥizabochu teleyayu፡፡ le’inezīyami lebedeluti ke’āsamamī k’eni k’it’ati weyolachewi፡፡

[66] se‘atītuni inerisu yemayawik’u ẖonewi bedinigeti litimet’abachewi iniji yit’ebabek’aluni

[67] wedajochi bezīya k’eni kefīlachewi lekefīlu t’elati newi፡፡ ālahini ferīwochi bicha sīk’eru፡፡

[68] (lenerisusi) «barochē hoyi! zarē k’eni be’inanite layi firihati yelebachihumi inanitemi yemitazinu āyidelachihumi» (yibalalu)፡፡

[69] inezīya be’ānik’ets’ochachini yamenuna fits’umi tazazhochi yeneberu (barochē hoyi)

[70] «genetini gibu inanitemi mīsitochachihumi tidesetalachihu tikeberumi ālachihu» (yibalalu)፡፡

[71] kewerik’i yeẖonu sefafī zirigi saḥinochina kubayawochi be’inerisu layi yizizoralu፡፡ be’iriswami wisit’i nefisochi yemīkejiluti፣ ‘ayinochimi yemīdesetubeti hulu ālile፡፡ inanitemi bewisit’wa zelalemi zewitarīwochi nachihu፡፡

[72] yihichimi yachī tišeruti beneberachihuti waga yeteset’achiḫwati geneti nati፡፡

[73] le’inanite bewisit’wa bizu firefirēwochi be’irigit’i zewitarīwochi nachewi፡፡

[74] āmets’enyochi begehānemi sik’ayi wisit’i be’irigit’i zewitarīwochi nachewi፡፡

[75] ke’inerisu (k’it’atu) āyik’elelilachewimi፡፡ inerisumi be’irisu wisit’i tesefa k’orach’ochi nachewi፡፡

[76] ālibedelinachewimimi፤ gini bedayochu inerisuwi neberu፡፡

[77] «malīki hoyi! gētahi benya layi (bemoti) yifiredi፡፡» iyalu yit’aralumi፡፡ «inanite (bek’it’atu wisit’i) zelalemi newarīwochi nachihu» yilachewali፡፡

[78] iwinetenyawini menigedi be’irigit’i āmet’anilachihu፡፡ gini ābizanyochachihu iwinetuni t’eyiwochi nachihu፡፡

[79] yilik’unimi (benebīyu layi bemademi) negerini āt’enekeruni? inyami (tenikolachewini wede’inerisu bememelesi) āt’enikarīwochi neni፡፡

[80] weyimi inya misit’īrachewinina wiyiyitachewini yemanisema meẖonachinini yasibaluni? āyidelemi፤ melikitenyochachinimi inerisu zenidi yits’ifalu፡፡

[81] «le’ālireḥimani liji (yelewimi iniji) bīnorewi inē (leliju) yetegezhīwochu mejemerīya nenyi» belachewi፡፡

[82] yesemayatina yemidiri gēta yezufanu gēta kemīluti negeri hulu t’era፡፡

[83] tewachewimi፡፡ yanini yisiferarubeti yeneberutini k’enachewini isikemīgenanyu diresi (besiḥitetachewi wisit’i) yiwanyu yich’awotumi፡፡

[84] irisumi ya besemayi wisit’i līgigezuti yemīgebawi bemidirimi wisit’i līgigezuti yemīgebawi āmilaki newi፡፡ irisumi bilihatenyawi ‘āwak’īwi newi፡፡

[85] yami yesemayatina yemidiri bemekakelachewimi yalewi hulu nigišina ye’irisu bicha yeẖonewi āmilaki lak’e፡፡ yese‘atītumi (yememich’awa zemeni) ‘iwik’eti irisu zenidi bicha newi፡፡ wede’irisumi timelesalachihu፡፡

[86] inezīyami ke’ālahi lēla yemīgigezwachewi inerisu yemīyawik’u ẖonewi be’iwineti kemesekeruti besitek’eri milijani āyichilumi፡፡

[87] mani inidefet’erachewimi bitit’eyik’achewi «be’irigit’i ālahi newi» yilalu፡፡ tadīya (ke’imineti) wedēti yizoralu፡፡

[88] (nebīyu) gētayē hoyi! inezīhi yemayaminu ḥizibochi nachewi፤ yemaletumi (‘iwik’eti ālahi zenidi newi)፡፡

[89] inerisunimi tewachewi፡፡ negerē selami newi belimi፡፡ wedefītimi (yemīmet’abachewini) yawik’alu፡፡

አድ-ዱኻን

Surah 44

[1] ḥā.me (ḥa mīmi)፡፡

[2] ābirarī beẖonewi mets’iḥāfi inimilaleni፡፡

[3] inya (k’uri’anuni) betebarekechi lēlīti wisit’i āweredinewi፡፡ inya āsiferarīwochi neberinina፡፡

[4] bewisit’wa yetewesenewi negeri hulu yilileyali፡፡

[5] ke’inya zenidi yeẖone ti’izazi sīẖoni (āweredinewi)፡፡ inya (melikitenyochini) lakīwochi neberini፡፡

[6] kegētahi beẖonewi chirota (telaku)፡፡ ineho irisu semīwi ‘āwak’īwi newina፡፡

[7] yesemayatina yemidiri bemekakelachewimi yalewi negeri hulu gēta keẖonewi (telaku)፡፡ yemitaregagit’u inideẖonachihu (negeru inidalinewi meẖonuni iwek’u)፡፡

[8] ke’irisu lēla āmilaki yelemi፡፡ ḥiyawi yaderigali፡፡ yigedilalimi፡፡ gētachihu yemejemerīyawochu ābatochachihumi gēta newi፡፡

[9] be’iwinetu inerisu yemīch’awetu sīẖonu bemet’erat’eri wisit’i nachewi፡፡

[10] semayimi begilits’i ch’isi yemitimet’abetini k’eni tet’ebabek’i፡፡

[11] sewochini yemīshefini (beẖone ch’isi) yihi āsamamī k’it’ati newi፡፡

[12] «gētachini hoyi! ke’inya layi k’it’atuni gilet’ilini፡፡ inya āmanyochi iniẖonalenina» (yilalumi)፡፡

[13] (k’it’atu bewerede gīzē) le’inerisu megigesets’i inidēti yinorachewali? āsireji melikitenya yemet’achewi sīẖoni (yekadumi sīẖonu)፡፡

[14] kezīyami ke’irisu yezoru፤ (kesewi) «yetesetemare ‘ibidi newi» yalumi sīẖonu፡፡

[15] inya k’it’atuni let’ik’īti gīzē gelach’ochi neni፡፡ inanite (wede kihidetachihu) be’irigit’i temelashochi nachihu፡፡

[16] talak’ītuni biritu āyayazi beminiyizibeti k’eni፤ inya tebek’ayochi neni፡፡

[17] ke’inerisumi befīti yeferi‘onini ḥizibochi be’irigit’i mokerini፡፡ kiburi meli’ikitenyami met’alachewi፡፡

[18] «ye’ālahini barochi wedenē ādirisu፡፡ inē le’inanite tamanyi melikitenya nenyina፡፡

[19] «be’ālahimi layi ātikuru፡፡ inē gilits’i yeẖoneni āsireji yamet’ahulachihu nenyina (bemaleti met’alachewi)፡፡

[20] «inēmi inidatiwegirunyi begētayena begētachihu tet’ebik’īyalehu፡፡

[21] «be’inēmi bataminu rak’unyi» (tewunyi āle)፡፡

[22] k’et’ilomi (sile zatubeti) «inezīhi āmets’enyochi ḥizibochi nachewi» (āt’ifachewi) sīli gētawini lemene፡፡

[23] (gētawi) «barochēnimi yizehi belēlīti ẖīdi፡፡ inanite yemīketeluwachihu nachihuna፡፡

[24] «baḥirunimi yetekefete ẖono tewewi፡፡ inerisu yemīset’it’emu serawīti nachewina» (ālewi)፡፡

[25] ke’ātikilitochina keminich’ochimi bizu negerochini tewu፡፡

[26] ke’āzimerawochimi kemelikami mek’emech’ami፡፡

[27] be’iriswa tedesachochi keneberubatimi diloti (bizuni negeri tewu)፡፡

[28] (negeru) inidezīhu ẖone፡፡ lēlochinimi ḥizibochi āweresinati፡፡

[29] semayina midirimi be’inerisu layi ālalek’esumi፡፡ yemīk’oyumi ālineberumi፡፡

[30] ye’isira’ēlinimi lijochi āwaraji keẖone sik’ayi be’irigit’i ādaninachewi፡፡

[31] keferi‘oni፤ irisu yekora keweseni ālafīwochu neberina፡፡

[32] kemawek’imi gari be‘alemati layi be’irigit’i meret’inachewi፡፡

[33] ketamiratochimi bewisit’u gilits’i yeẖone fetena yalebetini set’enachewi፡፡

[34] inezīhi (yemeka keḥadīwochi) be’irigit’i yilalu፡

[35] iriswa yefītenyayitu motachini iniji āyidelechimi፡፡ inyami yeminik’esek’esi āyidelenimi፡፡

[36] iwinetenyochimi inide ẖonachihu ābatochachinini āmit’ulini፡፡

[37] inerisu belach’ochi nachewini weyisi yetubibe‘i ḥizibochina inezīya ke’inerisu befīti yeneberuti? āt’efanachewi፡፡ inerisu āmets’enyochi neberuna፡፡

[38] semayatinina midirinimi behuletu mekakeli yalewinimi hulu k’elajochi ẖoneni ālifet’erinimi፡፡

[39] huletunimi bemiri iniji ālifet’erinachewimi፡፡ gini ābizanyochachewi āyawik’umi፡፡

[40] yemeleyawi k’eni lehulumi k’et’erwachewi newi፡፡

[41] zemedi kezemedu mininimi yemayit’ek’imibeti inerisumi yemayiriredubeti k’eni newi፡፡

[42] ālahi yazeneleti sewina yamene bicha sīk’eri፡፡ (irisusi yiriredali)፡፡ irisu āshenafīwi āzanyu newina፡፡

[43] yezek’ume zafi

[44] yeḫāt’ī’atenyawi migibi newi፡፡

[45] inide zeyiti ātela newi፡፡ behodochi wisit’i yemīfela sīẖoni፡፡

[46] inide genefele wiha āfelali (yemīfela sīẖoni)፡፡

[47] yazuti፤ wede gehānemi mekakelimi beḫāyili gotituti፡፡

[48] kezīyami «kerasu belayi kefela wiha sik’ayi ānibwabubeti፡፡»

[49] «k’imesi፤ ānite āshenafīwi kibiru nehina» (yibalali)፡፡

[50] «yihi ya be’irisu tit’erat’erubeti yeneberachihuti newi» (yibalalu)፡፡

[51] t’inik’uk’ochu be’irigit’i bets’et’itenya menorīya wisit’i nachewi፡፡

[52] be’ātikilitochina beminich’ochi wisit’i nachewi፡፡

[53] fīti lefīti yetek’it’ach’u ẖonewi kesisi ḥārina kewefirami ḥāri yilebisalu፡፡

[54] (negeru) inidezīhu newi፤ ‘ayinamawochi yeẖonuni nech’ach’i sētochimi inat’enadachewaleni፡፡

[55] be’iriswami wisit’i yetemamenu ẖonewi፤ kefirafirē hulu yazizalu፡፡

[56] yefītenyayituni moti iniji (dagimenya) be’iriswa wisit’i motini āyik’emisumi፡፡ yegehāneminimi k’it’ati (ālahi) t’ebek’achewi፡፡

[57] kegētahi beẖone chirota (t’ebek’achewi)፡፡ yihi irisu talak’i ‘idili newi፡፡

[58] (k’uri’anuni) bek’wanik’wahimi yageranewi (ḥizibochihi) yigenezebu zenidi bicha newi፡፡

[59] tet’ebabek’imi inerisu tet’ebabak’īwochi nachewina፡፡

አል-ጃሢያህ

Surah 45

[1] ḥā.me (ḥa mīmi)፡፡

[2] yemets’iḥāfu meweredi āshenafī t’ibebenya keẖonewi ālahi newi፡፡

[3] besemayatina bemidiri wisit’i lemi’iminani hulu (lechilotawi) iriget’enya milikitochi ālilu፡፡

[4] inanitenimi bemefit’eri ketenik’esak’ashimi (bemidiri layi) yemībetinewini hulu (bemefit’eru) lemīyaregagit’u ḥizibochi te‘amiratochi ālilu፡፡

[5] belēlītina me‘aliti metekakatimi፣ kesīsayimi (kezinami) ālahi kesemayi baweredewi berisumi midirini kemotechi beḫwala ḥiyawi bemadiregu፣ nefasochinimi (beyak’it’ach’achewi) bemazewaweru lemīyawik’u ḥizibochi masirejawochi ālilu፡፡

[6] inezīhi banite layi bewineti yeminanebachewi sīẖonu ye’ālahi masirejawochi nachewi፡፡ ke’ālahina kemasirejawochumi wedīya beyetinyawi nigigiri yaminalu

[7] wishetami ḫāt’ī’ātenya leẖone hulu weyoleti፡፡ (t’ifati tegebawi)፡፡

[8] ye’ālahini ānik’ets’ochi be’irisu layi yemīnebebuleti sīẖonu yisemali፡፡ kezīyami yekora sīẖoni inidalisemati ẖono (bekiḥidetu layi) yizewetirali፡፡ be’āsamamīmi k’it’ati ābisirewi፡፡

[9] ke’ānik’ets’ochachinimi ānidachini bawek’e gīzē mesalek’īya ādirigo yiyizatali፡፡ inezīya le’inerisu āwaraji k’it’ati ālilachewi፡፡

[10] kefītachewimi gehānemi ālilechi፡፡ yesebesebutimi hābiti ke’inerisu layi mininimi āyimelisilachewimi፡፡ ke’ālahi lēlami redatochi ādirigewi yeyazuwachewi (āyit’ek’imwachewimi)፡፡ le’inerisumi talak’i k’it’ati ālilachewi፡፡

[11] yihi (k’uri’ani) merī newi፡፡ inezīyami begētachewi ānik’ets’ochi yekaduti le’inerisu kebiritu k’it’ati yeẖone āsamamī sik’ayi ālilachewi፡፡

[12] ālahi ya baḥirini bewisit’u tanikwawochi befek’adu inidīnishalelubeti kechirotawimi iniditifeligubeti iniditameseginutimi le’inanete yegeralachihu newi፡፡

[13] lenanitemi besemayati yalewinina bemidirimi yalewini hulu bemela ke’irisu sīẖoni yegeralachihu newi፡፡ bezīhi lemīyasitenetinu ḥizibochi te‘amirati ālilebeti፡፡

[14] le’inezīya le’āmenuti sewochi (miḥireti ādirigu) belachewi፡፡ le’inezīya ye’ālahini k’enochi lemayiferuti yimiraluna፡፡ ḥizibochini yišeruti beneberuti negeri yimeneda zenidi (miḥireti ādirigu belachewi)፡፡

[15] melikamini yešera sewi lenefisu newi፡፡ yakefami sewi be’iriswa layi newi፡፡ kezīyami wede gētachihu timelesalachihu፡፡

[16] le’isira’ēli lijochimi mets’iḥāfinina ḥigini፣ nebīyinetinimi be’irigit’i set’enachewi፡፡ kemelikami sīsayochimi legesinilachewi፡፡ be‘alemati layimi ābelet’inachewi፡፡

[17] keti‘izazimi gilits’ochini set’enachewi፡፡ ‘iwik’etumi kemet’alachewi beḫwala bemekakelachewi lemik’enyineti iniji lelēla āliteleyayumi፡፡ gētahi betiniša’ē k’eni bezīya be’irisu yileyayubeti beneberuti negeri bemekakelachewi be’irigit’i yiferidali፡፡

[18] kezīyami kenegeru (kehayimanoti) betikikilenyayitu ḥigi layi ādereginihi፡፡ silezīhi teketelati፡፡ ye’inezīyanimi yemayawik’utini ḥizibochi zinibalēwochi ātiketeli፡፡

[19] inerisu ke’ālahi (k’it’ati) mininimi ke’ānite āyigefetirulihimina፡፡ bedelenyomi kefīlachewi yekefīlu redatochi nachewi፡፡ ālahimi yet’inik’uk’ochu redati newi፡፡

[20] yihā (k’uri’ani) lesewochi yelibi birihanochi newi፡፡ lemīyaregagit’umi ḥizibochi merīna izineti newi፡፡

[21] inezīya ḫāt’ī’ātochini yešeru ḥiyiwetachewimi motachewimi tikikili sīẖoni inide’inezīya inide āmenutina melikamochini inidešeruti linaderigachewi yit’eret’iraluni? (āyit’erit’iru)፡፡ yemīferiduti mininya kefa

[22] ālahimi semayatinina midirini (lechilotawi inidemīyamelekitibachewina) nefisimi hulu bešerachiwi šira timimeneda zenidi betikikili fet’ere፡፡ inerisumi āyibedelumi፡፡

[23] zinibalēwini āmilaku ādirigo yeyazewini፣ ālahimi ke‘iwik’eti gari yat’ememewini፣ bejorowina belibu layimi yatemebetini፣ be‘ayinumi layi shīfani yaderegebetini sewi āyehini! tadīya ke’ālahi beḫwala yemīyak’enawi manewi? ātigešets’umini

[24] iriswami (ḥiyiweti) yek’iribītu ḥiyiwetachini iniji lēla āyidelechimi፡፡ «inimotaleni፤ ḥiyawimi iniẖonaleni፡፡ kegīzēmi (malefi) besitek’eri lēla āyat’efanimi» ālu፡፡ le’inerisumi bezīhi (bemīluti) minimi ‘iwik’eti yelachewimi፡፡ inerisu yemīt’erat’eru iniji lēla āyidelumi፡፡

[25] ānik’ets’ochachinimi gilits’ochi ẖonewi be’inerisu layi betenebebulachewi gīzē kirikirachewi «iwinetenyochi inide ẖonachihu ābatochachinini āmit’u» maleti iniji lēla ālineberemi፡፡

[26] «ālahi ḥiyawi yaderigachiḫwali፤ kezīyami yigedilachiḫwali፣ kezīyami wede tiniša’ē k’eni yisebesibachiḫwali፡፡ be’irisu t’irit’iri yelebetimi፡፡ gini ābizanyawochu sewochi āyawik’umi» belachewi፡፡

[27] yesemayatina yemidiri gizati ye’ālahi bicha newi፡፡ se‘atītumi bemitik’omibeti k’eni yani gīzē āt’ifīwochi hulu yikesiralu፡፡

[28] ḥizibinimi hulu teniberikakī ẖona tayatalehi፡፡ ḥizibi hulu wede mets’iḥāfwa tit’it’eralechi፡፡ «zarē tišeruti yeneberachihutini negeri timenedalachihu» (yibalalu)፡፡

[29] yihi mets’iḥāfachini newi፡፡ be’inanite layi be’iwineti yinagerali፡፡ inya yanini tišeruti yeneberachihutini inasigelebit’i neberini (yibalalu)፡፡

[30] inezīya yamenutina melikamochini yešerutima gētachewi be’izinetu wisit’i yagebachewali፡፡ yihi irisu gilits’i yeẖone maginyeti newi፡፡

[31] inezīyami yekadutima (le’inerisu yibalalu) «ānik’ets’ochē be’inanite layi yinebebu ālineberumini? korachihumi፡፡ keḥadīwochi ḥizibochimi neberachihu፡፡»

[32] «ye’ālahi k’et’ero iwineti newi፡፡ se‘atītumi be’iriswa (memit’ati) t’irit’iri yelemi፡፡» betebale gīzēmi «se‘atītu mini inide ẖonechi ānawik’imi፡፡ met’erat’erini yeminit’erat’eri iniji lēla āyidelenimi፡፡ inyami āregagach’ochi āyidelenimi» ālachihu፡፡

[33] yešeruwachewimi ḫāt’ī’ātochi le’inerisu yigelets’ulachewali፡፡ yami be’irisu yisalek’ubeti yeneberuti k’it’ati be’inerisu layi yiweridibachewali፡፡

[34] «yihininimi k’enachihuni megenanyetini inide resachihu zarē iniresachiḫwaleni፡፡ (initewachiḫwaleni)፡፡ menorīyachihumi isati nati፡፡ le’inanitemi keredatochi minimi yelachihumi» yibalali፡፡

[35] yihi inanite ye’ālahini ānik’ets’ochi mek’eleja ādirigachihu bemeyazachihuna k’iribītumi ḥiyiweti sile’ātalelechachihu newi፤ (yibalalu)፡፡ zarē ke’iriswa āyiwet’it’umi፤ inerisumi bewek’esa āyitalefumi፡፡

[36] misiganami le’ālahi lesemayati gēta lemidirimi gēta le‘alemati gēta yetegebawi newi፡፡

[37] kuratimi besemayatimi bemidirimi le’irisu bicha newi፡፡ irisumi āshenefīwi t’ibebenyawi newi፡፡

አል-አሕቃፍ

Surah 46

[1] ḥā.me (ḥa mīmi)፡፡

[2] yemets’iḥāfu meweredi āshenafī t’ibebenya keẖonewi ālahi newi፡፡

[3] semayatinina midirini bemekakelachewi yalewinimi hulu bemirina yetewesene gīzēnimi bemelekati iniji (lek’elidi) ālifet’erinachewimi፡፡ inezīya yekadutimi ketesiferaruti negeri (titewi) zewarīwochi nachewi፡፡

[4] «ke’ālahi lēla yemitigigezwachewini āyachihuni? kemidiri minini inide fet’eru āsayunyi፡፡ weyimi besemayati le’inerisu (ke’ālahi gari) megarati ālachewini? (yamalidunali bemaletachihu) iwinetenyochi inide ẖonachihu kezīhi (k’uri’ani) befīti yeẖoneni mets’iḥāfi weyimi ke‘iwik’eti yeẖone k’irisini āmit’ulinyi» belachewi፡፡

[5] isike tiniša’ē k’eni diresimi le’irisu yemayimelisiletini (t’a‘oti) ke’ālahi lēla kemīt’era sewi yibelit’i yetesasate manewi? inerisumi ket’irīyachewi zenigīwochi nachewi፡፡

[6] sewochimi betesebesebu gīzē (t’a‘otochu) le’inerisu t’elatochi yiẖonalu፡፡ (inesuni) megezatachewinimi keḥadīwochi yiẖonalu፡፡

[7] be’inerisumi layi ānik’ets’ochachini gilits’ochi ẖonewi betenebebu gīzē inezīya iwinetuni bemet’alachewi gīzē yekadutini «yihi gilits’i digimiti newi» ālu፡፡

[8] yilik’unimi k’et’efewi yilaluni? «bik’et’ifewi le’inē ke’ālahi (k’it’ati lemadani) mininimi ātichilumi፡፡ irisu yanini be’irisu yemitik’ebazhirubetini ‘āwak’ī newi፡፡ be’inēna be’inanite mekakeli mesikarī be’irisu bek’a፡፡ irisumi meḥarīwi āzanyu newi» belachewi፡፡

[9] «kemelikitenyochi bit’ē yelēlenyi āyidelehumi፡፡ be’inēmi be’inanitemi mini inidemīšišerami ālawik’imi፡፡ wede’inē yemīweredewini iniji lēlani āliketelimi፡፡ inēmi gilits’i āsiferarī iniji lēla āyidelehumi» belachewi፡፡

[10] (muḥāmedi hoyi!) belachewi «isitī nigerunyi፤ (k’uri’anu) ke’ālahi zenidi bīẖoni፡፡ be’irisumi bitikidu፣ ke’isira’ēli lijochimi mesikarī bebit’ēwi (be’irisu) layi bīmesekiri፣ bīyaminimi፣ (ke’imineti) bitikorumi፣ (bedayi ātiẖonumini?)» ālahi be’irigit’i bedelenyochini ḥizibochi āyak’enami፡፡

[11] inezīyanimi yekaduti sewochi sile’inezīya sile āmenuti sewochi (iminetu) «melikami negeri beẖone noro wederisu balik’edemuni neberi» ālu፡፡ be’irisumi balitemeru gīzē «yihi (k’uri’ani) t’initawī k’it’ifeti newi» yilalu፡፡

[12] kebefītumi yemusa mets’iḥāfi merīna ts’ega sīẖoni ālile፡፡ yihimi inezīyani yebedelutini līyasiferara be‘ārebinya k’wanik’wa sīẖoni (yefītochuni mets’aḥifiti) āregagach’i mets’iḥāfi newi፡፡ lebego ādiragīwochimi bisirati newi፡፡

[13] inezīya «gētachini ālahi newi» yalu፣ kezīyami k’et’i yalu benerisu layi firihati yelebachewimi፡፡ inerisumi āyazinumi፡፡

[14] inezīya yegeneti gwadochi nachewi፡፡ be’iriswa wisit’i zewitarīwochi sīẖonu፡፡ bezīya yišeruti beneberuti mikiniyati talak’ini minida (yimimenedalu)፡፡

[15] sewinimi bewelajochu bego mewalini bet’ibik’i āzezinewi፡፡ inatu bechigiri layi ẖona āregezechiwi፡፡ bechigirimi weledechiwi፡፡ irigizinawina ket’uti meleyawimi selasa weri newi፡፡ t’inikarēwinimi wek’iti bederese gīzē (kezīya ālifo) āriba ‘ametinimi bederese gīzē «gētayē hoyi! yachini be’inē layina bewelajochē layi yelegesikatini ts’egahini inidamesegini yemitiwedewinimi melikami šira inidišera miranyi፡፡ zerochēnimi le’inē ābijilinyi፡፡ inē wedanite temelesiku፡፡ inēmi kemusilīmo nenyi» āle፡፡

[16] inezīhi (yihinini bayochi) begeneti gwadochi wisit’i sīẖonu inezīya kešeruti šira melikamuni kenesu yeminik’ebelachewina keḫāt’ī’ātochachewimi yeminalifachewi nachewi፡፡ yanini tesifa yisiset’uti yeneberutini iwinetenya k’et’ero (inimolalachewaleni)፡፡

[17] yaninimi lewelajochu «fohi le’inanite ke’inē befīti yekifili zemenati sewochi (sayiwet’u) be’irigit’i yalefu sīẖonu (kemek’abiri) inidiwet’it’a tasiferarunyalachihuni?» yalewini huletumi (welajochu) ālahini yemīleminu sīẖonu (batamini) «weyolihi፡፡ imeni፡፡ ye’ālahi k’et’ero irigit’enya newi፡፡» (sīluti) «yihi yefītenyochu sewochi ts’iḥufi teretochi iniji lēla āyidelemi» yemīlewinimi sewi (āsitawisi)፡፡

[18] inezīhi inezīya keganēnimi kesewimi ke’inerisu befīti kalefuti ḥizibochi gari k’alu be’inerisu layi yeteregaget’ebachewi nachewi፡፡ inerisu kesarīwochi neberuna፡፡

[19] lehulumi kešeruti šira derejawochi ālilwachewi፡፡ širawochachewinimi yimolalachewi zenidi (yihinini menedachewi) inerisumi āyibedelumi፡፡

[20] inezīyami yekaduti be’isati layi bemīgafet’u k’eni «t’afach’ochachihuni be’ānesitenyayitu ḥiyiwetachihu āsalefachihu፡፡ be’iriswami tet’ak’emachihu፡፡ silezīhi bemidiri layi yale āgibabi tikoru beneberachihutina tamits’u beneberachihuti zarē yewiridetini k’it’ati timimenedalachihu» (yibalalu)፡፡

[21] ye‘adinimi wenidimi (hudini) ḥizibochuni be’āḥik’afi basit’enek’ek’e gīzē āwisalechewi፡፡ besitefītuna besiteḫwalawimi bizu āsiferarīwochi be’irigit’i ālifewali፡፡ «ke’ālahi besitek’eri ātigigezu inē be’inanete layi yekebadi k’enini k’it’ati iferalachiḫwalehuna» bemaleti (baset’enek’ek’e gīzē)፡፡

[22] «ke’āmalikitochachini litazoreni met’ahibini? kewinetenyochumi inideẖoniki yemitizitibinini (k’it’ati) āmit’awi» ālu፡፡

[23] «‘iwik’etu ālahi zenidi bicha newi፡፡ yani be’irisu yetelakihubetinimi āderisilachiḫwalehu፡፡ gini inē yemitisasatu ḥizibochi ẖonachihu āyachiḫwalehu» ālachewi፡፡

[24] shelek’owochachewini tek’it’ach’ī āgidamī demena ẖono bayutimi gīzē «yihi āzinabīyachini yeẖone demena newi» ālu፡፡ (hudimi) «āyidelemi፤ irisu ya be’irisu yetechakolachihubeti me‘āti newi፡፡ bewisit’wa āsamamī sik’ayi yalebati nefasi nati፡፡

[25] begētawa ti‘izazi ānidachuni hulu tat’efalechi» (ālachewi)፡፡ kemenorīyawochachewimi besitek’eri minimi yemayitayu ẖonu፡፡ inidezīhu āmets’enyochini ḥizibochi hulu inik’et’aleni፡፡

[26] bezīyami inaniteni be’irisu balasimechenibeti (diloti) be’irigit’i āsimechenachewi፡፡ le’inerisumi mesimīyanina mayawochini፣ libochinimi ādereginilachewi፡፡ gini mesimīyachewina mayawochachewi፣ libochachewimi ke’inesu minimi ālit’ek’emwachewimi፡፡ be’ālahi ānik’ets’ochi yikidu neberuna፡፡ be’inerisumi layi ya be’irisu yisalek’ubeti yeneberuti k’it’ati weredebachewi፡፡

[27] keketemochimi inezīyani be’ākababīyachihu yeneberutini be’irigit’i āt’efani (kekiḥidetachewi) yimelesumi zenidi āsirejīwochini melalesini፡፡

[28] inezīyami mek’arebīya yiẖonu zenidi ke’ālahi lēla āmalikiti ādirigewi yeyazuwachewi āyiredwachewimi norwalini? be’irigit’i kenesu rak’u፡፡ yihimi wishetachewina (belimadi) yik’et’ifuti yeneberuti newi፡፡

[29] keganēni yeẖonuni ch’ifirochi k’uri’anini yemīyadamit’u sīẖonu wedanite bazorini gīzēmi (āsitawisi)፡፡ betet’adutimi gīzē zimi bilachihu ādamit’u tebabalu፡፡ betech’eresemi gīzē āsit’enik’ak’īwochi ẖonewi wede ḥizibochachewi temelesu፡፡

[30] ālumi «ḥizibochachini hoyi! inya kemusa beḫwala yeteweredeni mets’iḥāfi befītu yalewini (mets’iḥāfi) yemīyaregagit’i wede iwinetina wede k’et’itenya menigedi yemīmera yeẖoneni semani፡፡

[31] wegenochachini hoyi! ye’ālahini t’erī tek’ebelu፡፡ be’irisumi imenu፡፡ (ālahi) keḫāt’ī’ātochachihu le’inanite yimiralina፡፡ ke’āsamamī k’it’atimi yadinachiḫwalina፡፡

[32] ye’ālahinimi t’erī yemayik’ebeli sewi bemidiri wisit’i yemīyamelit’i āyidelemi፡፡ ke’irisumi lēla le’irisu redatochi yelutimi፡፡ inezīya begilits’i siḥiteti wisit’i nachewi» (ālu)፡፡

[33] ya semayatinina midirini yefet’ere inerisunimi bemefit’eru yalidekemewi ālahi mutanini ḥiyawi bemadiregi layi chayi meẖonuni ālasitewalumini? (bemasinesati) chayi newi፡፡ irisu benegeru hulu layi chayi newina፡፡

[34] inezīyami yekaduti sewochi be’isati layi bemīk’erebu k’eni «yihi iwineti āyidelemini?» (yibalalu)፡፡ «iwineti newi፤ begētachini yiẖunibini» yilalu፡፡ (ālahimi) «tikidu beneberachihuti mikiniyati k’it’atuni k’imesu» yilachewali፡፡

[35] kemelikitenyochimi yek’orat’ineti balebētochi yeẖonuti inide tagesu hulu tagesi፡፡ le’inerisumi (leḥizibochihi k’it’ati) ātichakoli፡፡ yanini yemīsiferarubetini k’it’ati bemīyayu k’eni inerisu kek’eni ānidītini se‘ati āniji inidalik’oyu yiẖonalu፡፡ (yihi k’uri’ani) bek’ī gisats’ē newi āmets’enyochimi ḥizibochi iniji (lēlochi) yit’it’efaluni

ሙሐመድ

Surah 47

[1] inezīya yekadu ke’ālahi menigedimi yekelekelu (ālahi) širawochachewini āt’efabachewi፡፡

[2] inezīyami yamenu፣ begowochinimi yešeru፣ bemuḥāmedi layimi yeweredewi irisu kegētachewi sīẖoni iwineti sile ẖone yamenu ke’inerisu layi ḫat’ī’ātochachewini yababisali፡፡ ẖunētachewinimi hulu yabejali፡፡

[3] yihi inezīya yekaduti wishetini yeteketelu bemeẖonachewina inezīyami yamenuti kegētachewi yeẖoneni iwineti sileteketelu newi፡፡ inidezīhu ālahi lesewochi misalēwochachewini yabirarali፡፡

[4] inezīyanimi yekadutini (bet’ori layi) bagenyachihu gīzē ch’anik’awochini beḫāyili mitu፡፡ badekamachiḫwachewimi gīzē (ātigidelwachewi marikwachewi)፡፡ maserīyawinimi āt’ibik’u፡፡ beḫwalami weyimi benets’a tilek’wachewalachihu፤ weyimi tibezhwachewalachihu፡፡ (yihimi) t’orītu mesarīyawani isikemitit’ili diresi newi፡፡ (negeru) yihi newi፡፡ ālahimi bīsha ke’inerisu (yalet’ori) betebek’ele neberi፡፡ gini kefīlachihuni bekefīlu līmokiri (bezīhi āzezachihu)፡፡ inezīyanimi be’ālahi menigedi layi yetegedelutini širawochachewini fets’imo āyat’efabachewimi፡፡

[5] be’irigit’i yimerachewali፡፡ ẖunētachewinimi hulu yabejali፡፡

[6] genetinimi yagebachewali፡፡ le’inerisu āsitawik’watali፡፡

[7] inanite yamenachihu hoyi! ālahini (hayimanotuni) bitiredu፤ yiredachiḫwali፡፡ ch’amawochachihunimi yadeladilali፡፡

[8] inezīyami yekaduti le’inerisu t’ifati tegebachewi፡፡ širawochachewinimi āt’efabachewi፡፡

[9] yihi inerisu ālahi yaweredewini silet’elu newi፡፡ silezīhi širawochachewini ābelashebachewi፡፡

[10] ye’inezīya ke’inerisu befīti yeneberuti (keḥadīwochi) mech’eresha inidēti inide nebere yayu zenidi bemidiri leyi āliẖēdumini? ālahi be’inerisu layi (yalachewini hulu) āt’efabachewi፡፡ lekeḥādīwochimi hulu bit’ēwochiwa ālilwachewi፡፡

[11] yihi ālahi ye’inezīya yamenuti sewochi redati sileẖonena keḥadīwochimi le’inerisu redati silelēlachewi newi፡፡

[12] ālahi inezīyani yamenutinina melikamochini yešerutini keširochachewi wenizochi yemīfesubachewini genetochi yagebachewali፡፡ inezīyami yekaduti (bek’iribītu ‘alemi) yit’ak’emalu፡፡ inisisawochimi inidemībelu yibelalu፡፡ isatimi le’inerisu menorīyachewi nati፡፡

[13] keketemami iriswa kezīyachi kawet’achihi ketemahi yibelit’i beḫāyili t’enikara yeẖonechi (balebētochiwani) yat’efanachewi bizu nati፡፡ le’inerisumi redati ālineberachewimi፡፡

[14] kegētawi beẖonechi āsireji layi yeẖone mi’imeni kifu širachewi le’inerisu inide teshelemelachewina zinibalēwochachewini inide teketeluti newini

[15] yezīyachi t’inik’uk’ochu tesifa yeteset’wati geneti misili bewisit’wa shītawi kemayilewit’i wiha wenizochi፣ t’a‘imu kemayilewet’i wetetimi wenizochi፣ let’ech’īwochi hulu t’afach’i keẖonechi yeweyini t’ejimi wenizochi ketenet’ere marimi wenizochi ālilubati፡፡ le’inerisumi bewisit’wa kefirēwochi hulu (beyayinetu) kegētachewi miḥiretimi ālilachewi፡፡ (bezīchi geneti wisit’i zewitarī yeẖone sewi) irisu be’isati wisit’i zewitarī inideẖone sewi፣ mok’atinimi wiha inidetegatu፣ ānijetochachewinimi wedīyawinu inidek’oraret’ewi newini? (āyidelemi)፡፡

[16] ke’inerisumi wedanite yemīyadamit’u ālilu፡፡ ke’ānitemi zenidi bewet’u gīzē le’inezīya ‘iwik’eti leteset’uti «āhuni mini āle?» yilalu፡፡ inezīhi inezīya belibochachewi layi ālahi yatemebachewi zinibalēwochachewinimi yeteketelu nachewi፡፡

[17] inezīyami yetemeruti (ālahi) memeratini ch’emerelachewi፡፡ (ke’isati) met’it’ebek’īyachewinimi set’achewi፡፡

[18] se‘atītunimi dinigeti yemitimet’abachewi meẖoniwani iniji yit’ebabek’aluni? milikitochiwami be’irigit’i met’iteweli፡፡ bemet’achachewimi gīzē masitawesachewi le’inerisu inidēti yit’ek’imachewali

[19] ineho ke’ālahi lēla āmilaki ālemenorunimi ‘iwek’i፡፡ sile sihitetihimi lemi’imenanimi miḥiretini lemini፡፡ ālahimi mezewawerīyachihuni፣ merigīyachihunimi yawik’ali፡፡

[20] inezīyami yamenuti sewochi (metageli yalebati) «sura ātiweridimi noro’ālini?» yilalu፡፡ yet’enekerechimi sura beteweredechina bewisit’wami megadeli betewesa gīzē inezīyani belibochachewi wisit’i (yenifik’ina) beshīta yalebachewini sewochi kemoti yeẖone mekera berisu layi inide wedek’ebeti sewi āsiteyayeti wedanite sīmeleketu tayachewalehi፡፡ le’inesumi weyolachewi፡፡

[21] tazazhinetina melikami nigigiri (yishalachewali) ti‘izazumi k’urit’i beẖone gīzē le’ālahi (ti‘izazi) iwinetenyochi beẖonu noro le’inerisu yeteshale beẖone neberi፡፡

[22] bitishishomumi bemidiri layi mabelashetini zimidinachihunimi mek’uret’ini kejelachihuni

[23] inezīhi inezīya ālahi yeregemachewi፣ yadenek’orachewimi፣ ‘ayinochachewinimi yawerachewi nachewi፡፡

[24] k’uri’aninimi āyasitenetinumini? be’iwinetu belibochachewi layi k’ulifochwa ālilubatini

[25] inezīya le’inerisu k’inu menigedi ketebiraralachewi beḫwala wede ḫwalachewi yetemelesuti seyit’ani le’inerisu memelesachewini shelemelachewi፡፡ le’inerisumi āzizenagachewi፡፡

[26] yihi inerisu le’inezīya ālahi yaweredewini let’eluti «benegeru kefīli initazezachiḫwaleni» yalu bemeẖonachewi newi፡፡ ālahimi medebek’achewini yawik’ali፡፡

[27] mela’ikitimi fītochachewinina jeribawochachewini yemīmetu sīẖonu begedeluwachewi gīzē (ẖunētachewi) inidēti yiẖonali

[28] yihi inerisu ālahini yasik’ot’awini negeri sile teketelu widētawinimi sile t’elu newi፡፡ silezīhi širawochachewini ābelashebachewi፡፡

[29] inezīya belibochachewi wisit’i beshita yalebachewi ālahi k’īmochachewini ālemawit’atuni t’eret’eruni

[30] beshanimi noro inerisuni basayenihina bemilikitachewimi be’irigit’i bawek’ihachewi neberi፡፡ nigigirinimi bemashemorachewi be’irigit’i tawik’achewalehi፡፡ ālahimi širawochachihuni yawik’ali፡፡

[31] ke’inanitemi tagayochunina tagashochuni isikeminawik’i፣ werēwochachihunimi isikeminigelits’i diresi be’irigit’i inimokirachiḫwaleni፡፡

[32] inezīya yekaduna ke’ālahimi menigedi yagedu le’inerisumi k’inu menigedi ketegelets’elachewi beḫwala melikitenyawini yetekerakeru ālahini beminimi āyigodutimi፡፡ širawochachewinimi be’irigit’i yabelashali፡፡

[33] inanite yamenachihu hoyi! ālahini tegezu፡፡ melikitenyawinimi tazezu፡፡ širawochachihunimi ātabelashu፡፡

[34] inezīya yekadu፣ ke’ālahimi menigedi yagedu፣ kezīyami inerisu keḥadīwochi ẖonewi yemotu ālahi le’inerisu befits’umi āyimirimi፡፡

[35] inanitemi āshenafīwochu sitiẖonu ālahi ke’inanite gari sīhoni ātidikemu፡፡ wede ‘irik’imi ātit’iru፡፡ širawochachihunimi fets’imo āyagodilibachihumi፡፡

[36] k’iribītu ḥiyiweti ch’awetana zazata bicha nati፡፡ bitaminumi bitit’enek’ek’umi minidawochachihuni yiset’achiḫwali፡፡ genizebochachihunimi (hulu) āyit’eyik’achihumi፡፡

[37] iriswani bīt’eyik’achihuna chiki bīlibachihu tisesitalachihu፡፡ k’īmochachihunimi yawet’ali፡፡

[38] nik’u! inanite inezīya be’ālahi menigedi tilegisu zenidi yemitit’it’eru nachihu፡፡ ke’inanitemi wisit’i yemīsesiti sewi ālile፡፡ yemīsesitimi sewi yemīsesitewi berasu layi bicha newi፡፡ ālahimi keberitē newi፡፡ inanitemi diẖochi nachihu፡፡ bitisheshumi lēlochini ḥizibochi yilewit’ali፡፡ kezīyami (balemetazezi) bit’ēwochachihu āyiẖonumi፡፡

አል-ፈትሕ

Surah 48

[1] inya lanite gilits’i yeẖoneni mekifeti kefetinilihi፡፡

[2] ālahi keḫat’ī’ātihi yalefewinina yemīmet’awini lanite līmiri ts’egawinimi banite layi līmola k’et’itenyawinimi menigedi līmerahi (kefetelihi)፡፡

[3] ālahi birituni iridata līredahimi (kefetelihi)፡፡

[4] irisu ya bemi’iminani libochi wisit’i ke’iminetachewi gari iminetini yich’emiru zenidi irigatani yawerede newi፡፡ le’ālahimi yesemayatina yemidiri serawītochi āliluti፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[5] mi’iminaninina mi’iminatini keširochachewi wenizochi yemīfesubachewini genetochi bewisit’achewi zewitarīwochi sīẖonu līyagebachewi kenerisumi ḫat’ī’ātochachewini līyabisilachewi (betigili āzezachewi)፡፡ yihimi ke’ālahi zenidi yeẖone talak’i maginyeti newi፡፡

[6] be’ālahimi kifu t’irit’arēni tet’erat’arīwochuni menafik’anina menafik’atini፣ wenidochi āgarīwochachinina sētochi āgarīwochinimi yasek’ayi zenidi (betigili āzeze)፡፡ be’inerisu layi kifu kebabī ālebachewi፡፡ be’inerisumi layi ālahi tek’ot’abachewi፡፡ regemachewimi፡፡ le’inerisumi gehānemini āzegajelachewi፡፡ memeleshanetiwami kefachi፡፡

[7] le’ālahimi yesemayatina yemidiri serawītochi āliluti፡፡ ālahimi āshenafī t’ibebenya newi፡፡

[8] inya mesikarī ābisarīna āsiferarīmi ādirigeni be’irigit’i lakinihi፡፡

[9] be’ālahi litaminu፣ bemelikitenyawimi (litaminu)፣ litiredutimi፣ litakebirutimi፣ (ālahini) bet’watina kek’etiri beḫwala litawedisutimi (lakinewi)፡፡

[10] inezīya k’ali kīdani yemīgabuhi k’ali kīdani yemīgabuti ālahini bicha newi፡፡ ye’ālahi iji (ḫāyilu) ke’ijochachewi belayi newi፡፡ yaferesemi sewi yemīyaferisewi benefisu layi bicha newi፡፡ be’irisu layi ālahini k’ali kīdani yetegababetini yemolami sewi talak’i minidani be’irigit’i yiset’ewali፡፡

[11] ke’ā‘irabi sewochi inezīya (kezemecha) wede ḫwala yek’eruti le’ānite «genizebochachinina bētesebochachini āsichegeruni፤ silezīhi miḥiretini leminilini፤» yiluhali፡፡ belibochachewi wisit’i yelēlewini negeri bemilasochachewi yinageralu፡፡ (ālahi) «be’inanite layi gudatini bīsha weyimi be’inanite met’ik’emini bīsha ke’ālahi (lemagedi) le’inanite ānidachini yemīchili manewi? be’iwinetu ālahi፤bemitišeseruti hulu wisit’i ‘āwak’ī newi» belachewi፡፡

[12] yilik’unimi melikitenyawina mi’imenanochu wede bētesebochachewi fets’imo ālememelesachewini t’eret’erachihu፡፡ yihimi belibochachihu wisit’i teshelemelachihu፡፡ met’ifonimi met’erit’eri t’eret’erachihu፡፡ t’efīwochi ḥizibochimi ẖonachihu፡፡

[13] be’ālahina bemelikitenyawi yalamenemi sewi inya lakeḥadīwochi isatini āzegajitenali፡፡

[14] yesemayatina yemidiri nigišinami ye’ālahi newi፡፡ lemīshawi sewi yimirali፤ yemīshawinimi yik’et’ali፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡

[15] wede zerefawochi litiyizwati beẖēdachihu gīzē inezīya wede ḫwala yek’eruti sewochi «tewuni iniketelachihu» yilwachiḫwali፡፡ (bezīhimi) ye’ālahini k’ali līlewit’u yifeligalu፡፡ «fets’imo ātiketelunimi፡፡ yihini (k’ali) kezīhi befīti ālahi bilwali» belachewi፡፡ yilik’unimi «timek’enyunalachihu» yilalumi፡፡ be’iwineti inerisu t’ik’ītini iniji yemayawik’u neberu፡፡

[16] ke’ā‘irabochi wede ḫwala lek’eruti belachewi፡- «yebiritu ch’ikanē balebēti wede ẖonu ḥizibochi (wigīya) wede fīti tit’it’eralachihu፡፡ tigadelwachewalachihu፤ weyimi yiselimalu፡፡ bititazezumi ālahi melikami minidani yiset’achiḫwali፡፡ ke’āhuni befīti inide sheshachihu bitisheshumi āsamamīni k’it’ati yik’et’achiḫwali፡፡»

[17] be‘iwiri layi (kezemecha bemek’itu) ḫat’ī’āti yelebetimi፡፡ be’ānikasami layi ḫat’ī’āti yelebetimi፡፡ bebeshitenyami layi ḫat’ī’āti yelebetimi፡፡ ālahinina melikitenyawinimi yemītazezi sewi keširochachewi wenizochi yemīfesubachewini genetochi yagebawali፡፡ yemīsheshewinimi sewi āsamamīwini k’it’ati yik’et’awali፡፡

[18] kemi’iminanochu bezafītu širi k’ali kīdani bemīgabuhi gīzē ālahi be’irigit’i wedede፡፡ belibochachewimi wisit’i yalewini ‘āwek’e፡፡ be’inerisumi layi irigatani āwerede፡፡ k’iribi yeẖonenimi mekifeti menedachewi፡፡

[19] bizuwochi zerefawochinimi yemīwesidwachewi yeẖonuni (menedachewi)፡፡ ālahimi āshenafī t’ibebenya newi፡፡

[20] ālahi bizuwochini zerefawochi yemitiwesidwachewi yeẖonuni tesifa āderegelachihu፡፡ yihichinimi le’inanite āsichekolelachihu፡፡ ke’inanitemi yesewochini ijochi kelekelelachihu፡፡ (litameseginutina) lemi’iminanimi milikiti iniditiẖoni k’et’itenyawini menigedi yimerachihumi zenidi (yihinini šeralachihu)፡፡

[21] lēlayitunimi be’iriswa layi gena yalichalachiḫwatini ālahi yawek’atini (le’inanite āzegajati)፡፡ ālahimi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[22] inezīyami yekaduti (yemeka sewochi beḥudeyibīya) beteweguwechihu noro ( leshīshīti) jeribawochini bazoru neberi፡፡ kezīyami zemedimi redatimi āyagenyumi፡፡

[23] ālahi yachini kezīhi befīti be’irigit’i yalefechiwini limadi denegege፡፡ le’ālahimi limadi lewit’ini ātagenyimi፡፡

[24] irisumi ya bemeka wisit’i be’inerisu layi kasichalechihu beḫwala ijochachewini ke’inanite layi ijochachihunimi ke’inerisu layi yekelekele newi፡፡ ālahimi yemitišerutini hulu temelikachi newi፡፡

[25] inerisu inezīya yekadu፣ ketekeberewi mesigīdimi yekelekelwachihu፣ mesiwa’itunimi yetasere sīẖoni besifirawi inidayiderisi (yekelekelu) nachewi፡፡ yematawik’wachewi yeẖonu mi’imenani wenidochina mi’iminati sētochi (kekeḥadīwochu gari) balineberu yale ‘iwik’eti inerisuni meriget’achihuna ke’ineresu (bekuli) mekefati yemīnekachihu baliẖone noro (ijochachihuni balagedini neberi) ālahi yemīshawini sewi be’izinetu wisit’i yageba zinidi (ijochachihuni āgede)፡፡ beteleyu noro inezīyani ke’inerisu wisit’i yekadutini āsamamīni k’it’ati bek’et’anachewi neberi፡፡

[26] inezīya yekaduti derayituni yemehāyiminetītuni dera belibochachewi wisit’i baderegu gīzē (bek’et’anachewi neberi)፡፡ ālahimi bemelikitenyawi layina bemi’iminanochu layi irigatawini āwerede፡፡ met’it’ebek’īyayitunimi k’ali āsiyazachewi፡፡ be’iriswami tegebīwochi balebētochiwami neberu፡፡ ālahimi benegeru hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[27] ālahi lemelikitenyawi ḥilimuni iwinetenya sīẖoni ālahi yesha inide ẖone ts’et’itenyochi ẖonachihu rasochachihuni lach’itachihu፣ āsat’irachihumi yematiferu sitiẖonu yetekeberewini mesigīdi be’irigit’i tigebalachihu፤ yalewini be’irigit’i iwineti āderegeleti፡፡ (ke’irik’u) yalawek’achihutinimi negeri ‘āwek’e፡፡ kezīhimi befīti k’iribini mekifeti āderege፡፡

[28] irisu ya melikitenyawini bemerī mets’iḥāfina be’iwinetenya hayimanoti behayimanoti hulu layi līyalik’ewi yelake newi፡፡ mesikarīmi be’ālahi bek’a፡፡

[29] ye’ālahi melikitenya muḥāmedi inezīyami ke’irisu gari yaluti (wedajochu) bekeḥadīwochu layi birituwochi bemekakelachewi āzanyochi nachewi፡፡ āgonibashochi፣ segajochi ẖonewi tayachewalehi፡፡ ke’ālahi chirotanina widētani yifeligalu፡፡ milikitachewi kesigidetachewi felegi sitiẖoni befītochachewi layi nati፡፡ yihi betewirati (yetenegerewi) t’ebayachewi newi፡፡ be’īnijīlimi wisit’i misalēyachewi k’enizeluni ānide’āwet’a āzimerana፣ (k’enizelu) inidaberetawi፣ inideweferemina፣ geberēwochuni yemīyasidenik’i ẖono be’āgedawochu layi tesitekakilo inide k’ome (āzimera) newi፡፡ (yaberetachewina yabezachewi) keḥadīwochini be’inerisu līyasik’och’i newi፡፡ ālahimi inezīyani yamenutinina ke’inerisu begowochini yešerutini miḥiretinina talak’i minidani tesifa ādirigolachewali፡፡

አል-ሑጁራት

Surah 49

[1] inanite yamenachihu hoyi! be’ālahina bemelikitenyawi fīti (nefisochachihuni) ātasik’edimu፡፡ ālahinimi firu፡፡ ālahi semī ‘āwak’ī newina፡፡

[2] inanite yamenachihu hoyi! dimits’ochachihuni kenebīyu dimits’i belayi kefi ātadirigu፡፡ kefīlachihumi lekefīlu inidemīch’ohi benigigiri lerisu ātich’uhu፡፡ inanite yematawik’u sitiẖonu širawochachihu inidayibelashu (tekelikelu)፡፡

[3] inezīya be’ālahi melikitenya zenidi dimits’ochachewini zik’i yemīyaderigu inezīhi inezīya ālahi libochachewini lefirihati yefetenachewi nachewi፡፡ le’inerisumi miḥiretina talak’i minida ālachewi፡፡

[4] inezīya kekifilochu wich’i ẖonewi yemīt’eruhi ābizanyochachewi āyawik’umi፡፡

[5] wede’inerisumi isikitiwet’a diresi inerisu betagesu noro le’inerisu belach’i beẖone neberi፡፡ ālahimi ijigi meḥarī āzanyi newi፡፡

[6] ilanite yamenachihu hoyi! negerenya werēni bīyamet’alachihu besihiteti layi ẖonachihu ḥizibochini inidatigoduna bešerachihuti negeri layi tets’ets’echochi inidatiẖonu āregagit’u፡፡

[7] bewisit’achihumi ye’ālahi melikitenya menoruni ‘iwek’u፡፡ kenegeru bebizuwi bīketelachihu noro be’irigit’i betechegerachihu neberi፡፡ gini ālahi āminetini wedenanite āsiwedede፡፡ belibochachihumi wiset’i āgēt’ewi፡፡ kihidetinina āmets’inimi inibītenyanetinimi wedenanite yetet’ela āderege፡፡ inezīya (iminetini yewededuna kiḥideteni yet’elu) inerisu k’inochu nachewi፡፡

[8] ke’ālahi beẖonewi chirotana ts’ega (k’inochi nachewi)፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[9] kemi‘iminanimi yeẖonu huleti ch’ifirochi bīgadelu bemekakelachewi āsitarik’u፡፡ kehuletu ānidenyayitumi belēlayitu layi weseni bitalifi yachini weseni yemitalifewini wede ālahi ti‘izazi isikemitimelesi diresi tegadelu፡፡ bitimelesimi bemekakelachewi betikikili āsitarik’u፡፡ benegeru hulu āsitekakilumi፡፡ ālahi āsitekakayochini yiwedalina፡፡

[10] mi’imenanochi wenidimamechochi nachewi፡፡ behuleti wenidimochachihumi mekakeli āsitarik’u፡፡ yitazenilachihumi zenidi ālahini firu፡፡

[11] inanite yamenachihu hoyi! wenidochi kewenidochi āyik’elidu፡፡ ke’inerisu yebelet’u līẖonu yikejelalina፡፡ sētochimi kesētochi (āyisalek’u)፡፡ ke’inerisu yebelet’u līẖonu yikejelalina፡፡ nefisochachihunimi ātanewiru፡፡ bemet’ifo simochimi ātit’eraru፡፡ ke’imineti beḫwala yemamets’i simi kefa፡፡ yalitets’ets’etemi sewi inezīya inerisu bedayochu nachewi፡፡

[12] inanite yamenachihu hoyi! ket’irit’arē bizuwini rak’u፤ ket’irit’arē kefīlu ḫat’ī’āti newina፡፡ newirinimi ātiketatelu፡፡ kefīlachihumi kefīluni āyima፡፡ ānidenyachihu yewenidimuni siga yemote ẖono lībelawi yiwedalini? (mebilatuni) t’elachihutimi፤ (ḥāmētunimi t’iluti)፡፡ ālahinimi firu፡፡ ālahi ts’ets’etini tek’ebayi āzanyi newina፡፡

[13] inanite sewochi hoyi! inya kewenidina kesēti fet’erinachihu፡፡ inidititewawek’umi gosawochina negedochi ādereginachihu፡፡ ālahi zenidi belach’achihu bet’ami ālahini ferīyachihu newi፡፡ ālahi gilits’ini ‘āwak’ī wisit’inimi ‘āwak’ī newi፡፡

[14] ye‘ārebi zelanochi «āminenali» ālu፡፡ «ālamenachihumi፤ gini selimenali belu፡፡ «iminetumi belibochachihu wisit’i gena (t’elik’o) āligebami፡፡ ālahinina melikitenyawinimi bititazezu keširawochachihu mininimi āyagodilibachihumi፡፡ ālahi meḥarī āzanyi newina» belachewi፡፡

[15] (iwinetenyawochu) mi’iminani inezīya be’ālahina bemeli’iketenyawi yamenuti kezīyami yalitet’erat’eruti begenizebochachewina benefiso chachewimi be’ālahi menigedi yetageluti bicha nachewi፡፡ inezīya inesu iwinetenyochu nachewi፡፡

[16] «ālahi besemayati wisit’i yalewinina bemidiri wisit’i yalewini hulu yemīyawik’i sīẖoni ālahini behayimanotachihu tasitawik’u talachihuni?» belachewi፡፡ ālahimi benegeru hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[17] bemesilemachewi be’ānite layi yimets’adek’alu «besiliminachihu benē layi ātimets’adek’u፤ yilik’unimi ālahi wede imineti sile merachihu yimets’edek’ibachiḫwali፤ iwinetenyochi bitiẖonu» (memets’adek’i le’ālahi newi) belachewi፡፡

[18] ālahi yesemayatinina yemidirini ruk’i miset’īri yawik’ali፤ ālahimi yemitiserutini hulu temelikachi newi፡፡

ቃፍ

Surah 50

[1] k’e (k’afi) betekeberewi k’uri’ani imilalehu (bemuḥāmedi ālamenumi)፡፡

[2] yilik’unimi kenesu gosa yeẖone āsiferarī sile met’alachewi tedenek’u፡፡ keḥadīwochumi «yihi āsidenak’ī negeri newi» ālu፡፡

[3] «bemotinina ‘āferi beẖoni gīzē (inimelesaleni?) yihi ruk’i yeẖone memelesi newi፤» (ālu)፡፡

[4] ke’inerisu (ākali) midiri yemitagodilewini be’irigit’i ‘āwik’enali፡፡ inyami zenidi t’ebak’ī mets’iḥāfi ālile፡፡

[5] (ālitemeleketumi)፡፡ yilik’unimi bek’uri’ani bemet’alachewi gīzē āsitebabelu፡፡ inerisumi betemata negeri wiset’i nachewi፡፡

[6] wede semayimi kebelayachewi sitiẖoni le’iriswa minimi k’edadawochi yelēlwati ẖona inidēti inide genebanatina (bekewakibiti) inidagēt’inati ālitemeleketumini

[7] midirinimi zereganati፡፡ be’iriswami wisit’i garawochini t’alinibati፡፡ bewisit’wami kemīyasidesiti ‘ayineti hulu ābek’elini፡፡

[8] (yihinini yadereginewi) temelashi leẖone barīya hulu lemasayetina lemasigenizebi newi፡፡

[9] kesemayimi birukini wiha āweredini፡፡ be’irisumi ātikilitochinina yemītach’edini (āzimera) firē ābek’elini፡፡

[10] zemibabanimi rezhazhīmi le’iriswa yetederarebe inibut’i yalati sitiẖoni (ābek’elini)፡፡

[11] lebarochu sīsayi tiẖoni zenidi (āzegajenati)፡፡ be’irisumi yemotechini āgeri ḥiyawi ādereginibeti፡፡ (kemek’abiri) mewit’atimi inidezīhu newi፡፡

[12] ke’inerisu befīti yenuḥi ḥizibochina yeresesi sewochi፤ semudimi āsitebabelu፡፡

[13] ‘adimi feri‘onimi፤ yelut’i wenidimochimi፤

[14] ye’āyiketi sewochimi yetubibe‘i ḥizibochimi hulumi meliketenyochuni āsitebabelu፡፡ zachayēmi teregaget’ebachewi፡፡

[15] befītenyawi mefit’eri dekemini? be’iwinetu inerisu ke’ādīsi mefit’eri bemet’erat’eri wisit’i nachewi፡፡

[16] sewinimi nefisu (beḥāsabu) yemitach’awitewini yeminawik’i siniẖoni be’irigit’i fet’erinewi፤ inyami kedemi ganu jimati yibelit’i wederisu k’iribi neni፡፡

[17] huletu k’ali tek’ebayochi (mela’ikiti) kek’enyina kegira tek’emach’ochi ẖonewi bemīk’ebelu gīzē (āsitawisi)፡፡

[18] kek’ali minimi āyinagerimi be’āt’egebu tet’ebabak’īna zigiju yeẖonu (mela’ikiti) yalubeti bīẖoni iniji፡፡

[19] yemotimi mekera iwinetuni negeri tamet’alechi፡፡ (sewi hoyi)፡- «yihi ya kerisu tisheshewi yeneberikewi newi» (yibalali)፡፡

[20] bek’enidumi wisit’i yininefali፡፡ ya (k’eni) yezachawi (mefets’emīya) k’eni newi፡፡

[21] nefisimi hulu ke’iriswa gari nejīna mesikarī yalebati ẖona timet’alechi፡፡

[22] «kezīhi negeri be’irigit’i bezinigatē wisit’i neberiki፡፡ shīfanihinimi kanite layi gelet’inilihi፡፡ silezīhi zarē ‘ayinihi siletami newi» (yibalali)፡፡

[23] k’uranyawimi (meli’āki) «yihi ya inē zenidi yalewi k’erabī newi» yilali፡፡

[24] «mogedenya keḥadīni hulu begehānemi wisit’i t’alu፡፡»

[25] «lebego šira kelikayi፣ bedayi፣ tet’erat’arī yeẖoneni hulu፤» (t’alu)፡፡

[26] «yanini ke’ālahi gari lēlani āmilaki yaderegewini bebiritu k’it’ati wisit’i t’aluti፤» (yibalali)፡፡

[27] k’uranyawi (seyit’ani) «gētachini hoyi! inē ālasasatikutimi፡፡ gini (rasu) beruk’i siḥiteti wisit’i neberi» yilali፡፡

[28] (ālahi) «wede’inanite zachani be’irigit’i yasik’edemiku siẖoni inē zenidi ātich’ek’ach’ek’u» yilachewali፡፡

[29] «k’alu inē zenidi āyilewet’imi፡፡ inēmi lebarochē fets’imo bedayi āyidelehumi» (yilachewali)፡፡

[30] legehānemi «molashini? yeminilibetinina ch’imarī āleni? yemitilibetini k’eni» (āsit’enik’ik’achewi)፡፡

[31] genetimi ālahini leferuti iruk’i baliẖone sifira tik’ik’erebalechi፡፡

[32] «yihi wede ālahi temelashina (ḥigigatuni) t’ebak’ī leẖone hulu yetek’et’erachihuti newi» (yibalalu)፡፡

[33] «ālireḥimanini beruk’u ẖono leferana benits’uḥi libi lemet’a» (tik’ik’erebalechi)፡፡

[34] «beselami gibwati yihi yemezewiterīya k’eni newi» (yibalalu)፡፡

[35] lenerisu bewisit’wa sīẖonu yemīshuti hulu ālilachewi፡፡ inyami zenidi ch’imarī ālile፡፡

[36] ke’inerisumi (kek’ureyishochi) befīti kekifile zemenati ḥizibochi bizuwochini inerisu beḫāyalineti ke’inerisu yibelit’i yeberetu yeẖonutini (mamilech’a filega) beye’āgerochumi yemeremerutini āt’ifitenali፡፡ mamilech’a āleni

[37] bezīhi wiset’i le’irisu libi lalewi weyimi irisu (belibu) yetet’ade ẖono (wedemīnebebileti) jorowini let’ale sewi gisats’ē ālebeti፡፡

[38] semayatinina midirini bemekakelachewi yalewinimi hulu besidisiti k’enati wisit’i be’irigit’i fet’erini፡፡ dikamimi minimi ālinekanimi፡፡

[39] bemīlutimi layi tageši፤ gētahinimi kemamesigeni gari t͟s’eḥāyi kemewit’atwa befīti kemegibatwami befīti āwedisewi፡፡

[40] kelēlītumi āwedisewi kesigidetochimi beḫwalawochi (āwedisewi)፡፡

[41] (yemīnegerihini) ādamit’imi፡፡ t’erīwi kek’iribi sifira bemīt’erabeti k’eni (kemek’abirachewi yiwet’alu)፡፡

[42] ch’uẖetītuni be’iwineti yemīsemubeti k’eni ya (kemek’abiri) yemewich’awi k’eni newi፡፡

[43] inya inyawi ḥiyawi inaderigaleni፡፡ inigedilalenimi፡፡ memeleshami wede’inya bicha newi፡፡

[44] yemīfet’inu ẖonewi midiri ke’inerisu layi yemitisenet’at’ek’ibeti k’eni (yemewich’awi k’eni newi)፡፡ yihi be’inya layi geri yeẖone mesebisebi newi፡፡

[45] inya yemīlutini hulu ‘āwak’ī neni፡፡ ānitemi be’inerisu layi āsigedaji āyidelehimi፡፡ silezīhi zachayeni yemīferani sewi bek’uri’ani āsitawisi፡፡

አዝ-ዛሪያት

Surah 51

[1] mebetenini betanyochi beẖonuti (nefasochi)፡፡

[2] kebadi (zinamini) teshekamīwochi beẖonutimi (demenawochi)፡፡

[3] geri (menishalelini) tenishalayochi beẖonutimi (merikebochi)፡፡

[4] negerini hulu ākefafayochi beẖonutimi (mela’ikiti) imilalehu፡፡

[5] yemitik’et’eruti (tiniša’ē) iwineti newi፡፡

[6] (inideyeširawi) wagani maginyetimi፤ ḫwanyi newi፤ (yemayik’eri newi)፡፡

[7] ye(kewakibiti) menigedochi balebēti beẖonechiwi semayi imilalehu፡፡

[8] inanite (yemeka sewochi) beteleyaye k’ali wisit’i nachihu፡፡

[9] kerisu yemīzizori sewi yizizorali፡፡

[10] begimiti yemīnageru wishetamochi teregemu፡፡

[11] inezīya inerisu bemīshefini siḥitete wisit’i zenigīwochi yeẖonuti፡፡

[12] yewaga mesich’awi k’eni mechē inide ẖone yit’eyik’alu፡፡

[13] (inerisu) be’isati layi bemīfetenubeti k’eni newi፡፡

[14] «mekerachihuni k’imesu፤ yihi ya be’irisu tichakolubeti yeneberachihuti newi» (yibalalu)፡፡

[15] ālahini ferīwochu be’ātikilitochina beminich’ochi wisit’i nachewi፡፡

[16] yanini gētachewi yeset’achewini tek’ebayochi ẖonewi፤ (begeneti wisit’i yiẖonalu)፡፡ inerisu kezīhi befīti melikami serīwochi neberuna፡፡

[17] kelēlītu t’ik’ītini bicha yitenyu neberu፡፡

[18] belēlītu mech’ereshawochimi inerisu miḥiretini yileminalu፡፡

[19] begenizebochachewimi wisit’i lelemanyina (kelimena) letekelekelemi (bechirotachewi) mebiti ālile፡፡

[20] bemidirimi wisit’i lemīyaregagit’u sewochi milikitochi ālilu፡፡

[21] benefisochachihumi wisit’i (milikitochi ālilu)፤ tadīya ātimeleketumini?›

[22] sīsayachihumi yemitik’et’erutimi (fidana minida) besemayi wisit’i newi፡፡

[23] besemayina bemidiri gētami imilalehu፡፡ irisu inanite inidemitinageruti bit’ē irigit’enya newi፡፡

[24] yetekeberuti ye’ībirahīmi inigidochi werē met’itohalini

[25] be’irisu layi begebuna «selemi» balu gīzē (āsitawisi)፡፡ «selami yalitawek’achihu ḥizibochi nachihu፤» ālachewi፡፡

[26] wede bētesebumi tezenebele፤» wedīyawimi yeseba weyifenini āmet’a፡፡

[27] wede’inerisumi (āridona t’ebiso) āk’erebewi፡፡ «ātibelumi weyi?» ālachewi፡፡

[28] ke’inerisu mefiratinimi belibu āsadere፡፡ «ātifira» āluti፡፡ be‘āwak’ī wet’ati lijimi ābeseruti፡፡

[29] mīsitumi iyech’oẖechi met’achi፡፡ fītwanimi metachi፡፡ «mekani ārogīti nenyi» ālechimi፡፡

[30] inidezīhi gētashi bilwali፡፡ «ineho irisu t’ibeba ‘āwak’ī newina» ālwati፡፡

[31] «inanite melikitenyochi hoyi! tadīya negerachihu minidini newi?» ālachewi፡፡

[32] (inerisumi) ālu፡- «inya wede āmets’enyochi ḥizibochi telikenali፡፡»

[33] be’inerisu layi kech’ik’a yeẖonuni dinigayochi linilek’ibachewi (telakini)፡፡

[34] begētahi zenidi lediniberi ālafīwochu (beyesimachewi) milikiti yetederegebati sitiẖoni፡፡

[35] kemi’iminanimi፤ be’iriswa (beketemachewi) wisit’i yeneberutini āwet’ani፡፡

[36] bewisit’wami kemusilīmochi ke’ānidi bēti (bētesebochi) besitek’eri ālagenyenimi፡፡

[37] bewisit’wami le’inezīya āsamamīwini k’it’ati lemīferuti milikitini āsik’ereni፡፡

[38] bemusami (werē) wisit’i wede feri‘oni begilits’i masireja belakinewi gīzē (milikitini āderegini)፡፡

[39] kedigafu (keserawītu) garimi (ke’imineti) zore፡፡ (irisu) «digimitenya weyimi ‘ibidi newi» ālemi፡፡

[40] irisunimi serawītunimi yazinachewi፡፡ irisu tewek’ashi sīẖoni bebaḥiri wisit’imi t’alinachewi፡፡

[41] be‘adimi be’inerisu layi mekanini nefasi belakini gīzē (milikiti ālile)፡፡

[42] belayu layi yemet’achibetini maninyawinimi negeri inide besebese āt’initi yaderegechiwi bitiẖoni inijī ātitewewimi፡፡

[43] besemudimi le’inerisu «isike gīzē (motachihu) diresi tet’ak’emu» betebalu gīzē (milikiti ālile)፡፡

[44] kegētachewi ti‘izazimi koru፡፡ inerisumi iyayu ch’uẖeti yazechachewi፡፡

[45] mek’ominimi minimi ālichalumi፡፡ yemīriredumi ālineberumi፡፡

[46] yenuḥinimi ḥizibochi kezīhi befīti (āt’efani)፡፡ inerisu āmets’enyochi ḥizibochi neberuna፡፡

[47] semayinimi beḫāyili genebanati፡፡ inyami be’irigit’i chayochi neni፡፡

[48] midirinimi zereganati፡፡ mini yamarinimi zerigīwochi (neni)

[49] tigenezebumi zenidi kenegeru hulu huleti (tek’aranī) ‘ayinetini fet’erini፡፡

[50] «wede ālahimi shishu፤ inē le’inanite kerisu gilits’i āsit’enik’ak’ī nenyina» (belachewi)፡፡

[51] ke’ālahimi gari lēlani āmilaki ātadirigu፡፡ inē le’inanite ke’irisu (yetelakihu) gilits’i āsiferarī nenyina፡፡

[52] (negeru) inidezīhu newi፡፡ inezīyani ke’inerisu befīti yeneberutini kemelikitenya manimi ālimet’achewimi፡፡ (irisu) «digimitenya weyimi ‘ibidi newi» yalu bīẖonu inijī፡፡

[53] be’irisu (bezīhi k’ali) ādera tebabilewalini? āyidelemi፤ inerisu t’igabenyochi ḥizibochi nachewi፡፡

[54] ke’inerisumi (kirikiri) zeweri beli፤ (tewachewi)፡፡ ānite minimi tewek’ashi āyidelehimina፡፡

[55] gešits’imi፤ gišats’ē mi’imenanini tit’ek’imalechina፡፡

[56] ganēninina sewinimi līgigezunyi iniji lelēla ālifet’erikwachewimi፡፡

[57] kenerisumi minimi sīsayi ālifeligimi፡፡ līmegibunyimi ālishami፡፡

[58] ālahi irisu sīsayini sech’ī yebiritu ḫāyili balebēti newi፡፡

[59] le’inezīyami lebedeluti inide gwadenyochachewi fanita bit’ē (yek’it’ati) fanita ālilachewi፡፡ silezīhi āyasichekulunyi፡፡

[60] lenezīyami lekaduti kezīya kemīk’et’eruti k’enachewi weyolachewi፡

አጡር

Surah 52

[1] bet’uri (gara) imilalehu፡፡

[2] betets’afewi mets’iḥāfimi፡፡

[3] betezerega birana layi፤ (betets’afewi)፡፡

[4] bedemek’ewi bētimi፡፡

[5] kefi betederegewi t’arami፡፡

[6] betemelawi baḥirimi imilalehu፡፡

[7] yegētahi k’it’ati be’irigit’i wedak’ī newi፤ (yemayik’eri newi)፡፡

[8] le’irisu minimi gefitarī yelewimi፡፡

[9] semayi biritu mezorini bemitizoribeti k’eni (yiẖonali)፡፡

[10] terarawochimi meẖēdini bemīẖēdubeti (k’eni)፡፡

[11] le’āsitebabayochimi yani gīzē weyolachewi፡፡

[12] le’inezīya inerisu bewisheti wisit’i yemīch’awetu leẖonuti፡፡

[13] wede gehānemi isati beḫāyili megigefiterini bemīgigefeterubeti k’eni፡፡

[14] yihichī yachī be’iriswa tasitebabilubati yeneberachihuti isati nati፡፡

[15] yihi (fīti tilu inideneberachihuti) digimiti newini? weyisi inanite ātayumini

[16] gibwati tagesumi weyimi ātitagešu be’inanite layi ikuli newi፡፡ yemitimimeneduti tišeruti yeneberachihutini (fida) bicha newi (yibalalu)፡፡

[17] ālahini ferīwochu be’irigit’i begenetochina bets’ega wisit’i nachewi፡፡

[18] gētachewi beset’achewi ts’ega tedesachochi ẖonewi (begeneti wisit’i nachewi)፡፡ yegehāneminimi sik’ayi gētachewi t’ebek’achewi፡፡

[19] «tišeruti beneberachihuti mikiniyati tedesachochi ẖonachihu bilu፤ t’et’umi፤» (yibalalu)፡፡

[20] betederederu āligawochi layi tedegafīwochi ẖonewi (begeneti yinoralu)፡፡ ‘ayinamawochi beẖonu nech’ach’i sētochimi inat’enadachewaleni፡፡

[21] inezīyami yamenutina ziriyachewimi be’imineti yeteketelechachewi ziriyachewini be’inerisu inasit’egaleni፡፡ keširachewimi minimi ānagodilibachewimi፡፡ sewi hulu bešerawi šira teyazhī newi፡፡

[22] kemīshutimi hulu ishetinina sigani inich’emirilachewaleni፡፡

[23] bewisit’wa met’et’ini yiset’at’alu፡፡ bewisit’wa widik’i nigigirina mewiwenijelimi yelemi፡፡

[24] lenerisumi yeẖonu wet’atochi liki yeteshefene luli mesilewi be’inerisu layi (lemasalefi) yizewaweralu፡፡

[25] yemīt’eyayek’u ẖonewimi kefīlachewi bekefīlu layi yizorali፡፡

[26] «inya fīti bebētesebochachini wisit’i (kek’it’ati) ferīwochi neberini» yilalu፡፡

[27] «ālahimi be’inya layi legese፡፡ yemerizami isati k’it’atinimi t’ebek’eni፡፡

[28] «inya kezīhi befīti inileminewi neberini፡፡ ineho irisu bego wayi āzanyi newina» (yilalu)፡፡

[29] (sewochini) āsitawisimi፡፡ ānitemi begētahi ts’ega mikiniyati t’enik’wayimi ‘ibidimi āyidelehimi፡፡

[30] yilik’unimi yemotini ādega be’irisu yeminit’ebabek’ibeti yeẖone bale k’inē newi yilaluni

[31] «tet’ebabek’u፤ inēmi ke’inanite gari kemīt’ebabek’uti nenyi» belachewi፡፡

[32] ā’imirowochachewi bezīhi yazwachewalini? āyidelemi be’iwinetu inerisu weseni ālafīwochi ḥizibochi nachewi፡፡

[33] weyimi «k’et’efewi yilaluni?» āyidelemi፤ be’iwinetu āyaminumi፡፡

[34] iwinetenyochimi bīẖonu meselu yeẖoneni nigigiri yamit’u፡፡

[35] weyisi yale ānidachi (fet’arī) tefet’eruni? weyisi inerisu fet’arīwochi nachewini

[36] weyisi semayatinina midirini fet’eruni? āyidelemi āyaregagit’umi፡፡

[37] weyisi yegētahi gimija bētochi inerisu zenidi nachewini? weyisi inerisu āshenafīwochi nachewini

[38] weyisi le’inerisu be’irisu layi (kesemayi) yemīyadamit’ubeti meselali ālachewini? ādimach’achewimi (semahu bīli) gilits’ini āsireji yamit’a፡፡

[39] weyisi le’irisu sētochi lijochi ālutini? le’inanitemi wenidochi lijochi ālwachihuni

[40] weyisi wagani tit’eyik’achewalehini? silezīhi inerisu ke‘idawi yetekebedu nachewini

[41] weyisi ruk’u misit’īri inerisu zenidi newini? silezīhi inerisu yits’ifaluni

[42] weyisi tenikolini (banite) yishaluni? inezīyami yekaduti inerisu betenikoli teshenafīwochi nachewi፡፡

[43] weyisi le’inerisu ke’ālahi lēla āmilaki ālachewini? ālahi kemīyagaruti hulu t’era፡፡

[44] kesemayimi k’urach’ini (be’inerisu layi) wedak’ī ẖono bīyayu noro «yihi yetederarebe demena newi» yilu neberi፡፡

[45] yaninimi be’irisu yemīgigedelubetini k’enachewini isikemīgenanyu diresi tewachewi፡፡

[46] tenikolachewi ke’inerisu mininimi yemayit’ek’imachewinina inerisumi yemayiriredubetini k’eni (isike mīgenanyu tewachewi)፡፡

[47] le’inezīya lebedelutimi kezīhi lēla k’iribi k’it’ati ālilachewi፡፡ gini ābizanyawochachewi āyawik’umi፡፡

[48] legētahi firidimi tageši፡፡ ānite bet’ibek’achini wisit’i nehina፡፡ gētahinimi bemitinesa gīzē kemamesigeni gari āwedisewi፡፡

[49] kelēlītumi āwedisewi፡፡ bekewakibiti medabek’īya gīzēmi (nigati layi āwedisewi)፡፡

አን-ነጅም

Surah 53

[1] bekokebi imilalehu bewedek’e (begeba) gīzē፡፡

[2] nebīyachihu (muḥāmedi) ālitesasatemi፤ ālit’emememimi፡፡

[3] kelibi weledimi āyinagerimi፡፡

[4] irisu (nigigiru) yemīweriredi ra’iyi iniji lēla āyidelemi፡፡

[5] ḫāyilochu birituwi (meli’āki) āsitemarewi፡፡

[6] ye‘iwik’eti balebēti yeẖonewi (āsitemarewi፤ betefet’iro k’irits’u ẖono be’āyeri layi) tedeladelemi፡፡

[7] irisu belayinyawi ādimasi ẖono፡፡

[8] kezīyami k’erebe፤ weredemi፡፡

[9] (ke’irisu) yehuleti deganochi ch’afi yahili weyimi (kezīhi) yibelit’i yek’erebe ẖonemi፡፡

[10] wede barīyawimi (ālahi) yaweredewini āwerede፡፡

[11] (nebīyumi be‘ayinu) yayewini libu āliwashemi፡፡

[12] tadīya bemīyayewi layi tikerakerutalachihuni

[13] belēlayitumi mewiredi gīzē be’irigit’i āyitotali፡፡

[14] bemech’ereshayitu k’urik’ura āt’egebi፤

[15] iriswa zenidi menorīyayitu geneti yalechi sitiẖoni፡፡

[16] k’urik’urayituni yemīshefini negeri bemīshefinati gīzē (āyewi)፡፡

[17] ‘ayinu (kayewi) ālitezenebelemi፡፡ wesenimi ālalefemi፡፡

[18] kegētawi tamiratochi talalak’ochuni be’irigit’i āye፡፡

[19] āli-latinina āli-‘uzani āyachihuni

[20] šositenyayitunimi ānesitenyawani menatini (āyachihuni? yemitigigezwachewi ḫayili ālachewini)

[21] le’inanite wenidi le’irisumi sēti (liji) yinoralini

[22] yihichī yani gīzē ādilawī kifiya nati፡፡

[23] inerisu inanitena ābatochachihu (āmalikiti bilachihu) yet’erachiḫwachewi simochi bicha iniji minimi āyidelumi፡፡ ālahi be’iriswa (megigezati) minimi masireja ālaweredemi፡፡ kegētachewimi memirīya yemet’alachewi sīẖonu t’irit’arēnina nefisochi yemīzenebelubetini iniji lēla āyiketelumi፡፡

[24] lesewi yetemenyewi hulu ālewini

[25] mech’ereshayitumi mejemerīyayitumi (‘alemi) ye’ālahi bicha nachewi፡፡

[26] besemayati wisit’i kale meli’ākimi bizuwochi (līmaleduleti) lemīshawina lemīwedewi sewi kefek’ede beḫwala bīẖoni iniji milijachewi minimi ātit’ek’imimi፡፡

[27] inezīya bemech’ereshayitu ‘alemi yemayaminuti mela’ikitini besēti āt’erari yit’eralu፡፡

[28] le’inerisumi be’irisu minimi ‘iwik’eti yelachewimi፡፡ t’irit’arēni iniji lēlani āyiketelumi፡፡ t’irit’arēmi ke’iwineti minimi āyabik’ak’ami፡፡

[29] kegišats’ēyachinimi (kek’uri’ani) kesheshena ānesitenyayituni ḥiyiweti iniji lēlani kemayisha sewi zuri (tewewi)፡፡

[30] yihi (ānesitenyayituni ḥiyiweti memiret’i) ke‘iwik’eti dikachewi newi፡፡ gētahi irisu kemenigedu yetesasatewini be’irigit’i ‘āwak’ī newi፡፡ irisumi yek’enawini sewi ‘āwak’ī newi፡፡

[31] besemayati yalewina bemidiri yalewi hulu ye’ālahi newi፡፡ inezīyani yat’efutini bešeruti līk’et’a inezīyani yasamerutinimi bemelikamītu (geneti) līmeneda (yet’ememewinina yek’enawini yawik’ali)፡፡

[32] (inerisu) inezīya yeḫat’ī’atini talalek’ochina āsits’eyafīwochuni yemīrik’u nachewi፡፡ gini tinanishochu yemīmaru nachewi፡፡ gētahi miḥirete sefī newina፡፡ kemidiri befet’erachihu gīzē inanitemi be’inatochachihu hodochi wisit’i shilochi beẖonachihu gīzē irisu benanite (ẖuneta) ‘āwak’ī newi፡፡ nefisochachihunimi ātawedisu irisu yemīferawini sewi ‘āwak’ī newi፡፡

[33] yanini (ke’imineti) yezorewini āyehini

[34] t’ik’ītini yeset’ewinina yak’waret’ewinimi (āyehini)

[35] yeruk’u misit’īri ‘iwik’eti irisu zenidi ālileni? silezīhi irisu yayalini

[36] yilik’unimi bezīya bemusa ts’iḥufochi wisit’i balewi negeri ālitenegeremini

[37] bezīyami (yetazezewini) befets’emewi be’ībirahīmi (ts’iḥufochi wisit’i balewi ālitenegeremini)

[38] (irisumi ḫat’īyati) teshekamī nefisi yelēlayituni nefisi ḫat’ī’ati ātishekemimi፡፡

[39] lesewimi hulu yešerawi iniji lēla yelewimi፡፡

[40] širawimi hulu wede fīti yitayali፡፡

[41] kezīyami muluwini minida yimenedawali፡፡

[42] mech’ereshawimi wede gētahi bicha newi፡፡

[43] ineho irisumi āsisak’e፣ āsilek’esemi፡፡

[44] ineho irisumi gedele፣ āsinesami፡፡

[45] irisumi huletuni ‘ayinetochi wenidinina sētini fet’ere፡፡

[46] kefitiweti t’ebita (bemahits’eni wisit’i) bemitifesesi gīzē፡፡

[47] yeḫwalenyayitumi masinesati be’irisu layi newi፡፡

[48] ineho irisumi ākebere፣ t’irītenyami āderege፡፡

[49] ineho irisumi yeshī‘ira gēta newi፡፡

[50] ineho irisumi yefītenyayituni ‘adi āt’ifitwali፡፡

[51] semudinimi (āt’ifitwali)፤ ālasik’eremimi፡፡

[52] befītimi yenuḥini ḥizibochi (āt’ifitwali)፡፡ inerisu bet’ami bedelenyochina ijigi yet’ememu inerisu neberuna፡፡

[53] yetegelebet’echiwinimi ketema defa፡፡

[54] yalebesatinimi ālebesati፡፡

[55] kegētahimi ts’egawochi beyetinyawi tit’erat’eralehi

[56] yihi kefītenyochu āsiferarīwochi (gosa) yeẖone āsiferarī newi፡፡

[57] k’erabīyitu (ḫilifete ‘alemi) k’erebechi፡፡

[58] le’iriswa ke’ālahi lēla gelach’i yelatimi፡፡

[59] kezīhi nigigiri tidenek’alachihuni

[60] tisik’alachihumini? ātalek’isumini

[61] inanitemi zenigīwochi nachihu፡፡

[62] le’ālahimi sigedu tegezutimi፡፡

አል-ቀመር

Surah 54

[1] se‘atītu (yetiniša’ē k’eni) tek’arebechi፤ ch’erek’ami tegemese፡፡

[2] te‘amirinimi bīyayu (ke’imineti) yizoralu፡፡ (yihi) «zewitarī digimiti newimi» yilalu፡፡

[3] āsitebabelumi፡፡ zinibalēwochachewinimi teketelu፡፡ negerimi hulu (weseni ālewi)፤ regī newi፡፡

[4] kezēnawochimi be’irisu wisit’i megeset’i yalebeti negeri be’irigit’i met’alachewi፡፡

[5] mulu yeẖonechi t’ibebi (met’achachewi) gini āsiferarīwochu āyabik’ak’umi፡፡

[6] kenerisumi zuri፡፡ t’erīwi (meli’āki) wede āsidenigach’i negeri yemīt’erabetini k’eni (āsitawisi)፡፡

[7] ‘ayinochachewi yak’erek’eru ẖonewi፤ fits’umi yetebetene ānibet’a mesilewi kemek’abirochu yiwet’alu፡፡

[8] wede t’erīwi ānigetochachewini sabīwochi chekwayochi ẖonewi (yiwet’alu)፡፡ keḥadīwochu (yani gīzē mini yilalu?) «yihi biritu k’eni newi» yilalu፡፡

[9] ke’inerisu befīti yenuḥi negedi āsitebabelechi፡፡ barīyachininimi (nuḥini) āsitebabelu፡፡ «‘ibidi newimi» ālu፡፡ tegelamet’emi፡፡

[10] gētawinimi «inē yeteshenefiku nenyina iridanyi» sīli t’era፡፡

[11] wedīyawimi yesemayini dejafochi bemīnibwabwa wiha kefetini፡፡

[12] yemidirinimi minich’ochi āfenedani፡፡ wihawimi (yesemayuna yemidiru) be’irigit’i betewesene ẖuneta layi tegenanye፡፡

[13] bale sanik’awochina balemīsimarochi beẖonechimi tanikwa layi ch’aninewi፡፡

[14] bet’ibek’achini siri ẖona tinishalelalechi፡፡ tekido leneberewi sewi minida (yihinini šerani)፡፡

[15] te‘amiri ādirigenimi be’irigit’i tewinati፡፡ ketegesach’imi ālileni

[16] k’it’atēna masit’enik’ek’īyawochēmi inidēti neberu

[17] k’uri’aninimi lemegenizebi be’irigit’i āgeranewi፡፡ tegenizabīmi ālileni

[18] ‘adi āsitebabelechi፡፡ k’it’atēna masit’enik’ek’īyawochēmi inidēti neberu

[19] inya be’inerisu layi zewetiri menat’ī beẖone k’eni beḫāyili yemitinishasha nefasini lakinibachewi፡፡

[20] sewochuni liki keširochachewi yetegolesesu yezenibaba ginidochi mesilewi (ketedebek’ubeti) tinek’ilachewalechi፡፡

[21] k’it’atēna masit’enik’ek’īyawochēmi inidēti neberu

[22] k’uri’aninimi lemasitawesi be’irigit’i āgeranewi፡፡ tegesach’imi ālileni

[23] semudi be’āsiferarīwochu āsitebabelechi፡፡

[24] «ke’inya yeẖoneni ānidini sewi iniketelewaleni? inya yani gīzē besihitetina be‘ibideti wisit’i neni» ālu፡፡

[25] «kenya mekakeli be’irisu layi (bicha) masigenizebīya (ra’iyi) tet’aleletini? āyidelemi irisu wishetami kuru newi» (ālu)፡፡

[26] wishetamu kuruwi mani inideẖone nege be’irigit’i yawik’alu፡፡

[27] inya sēti gimelini le’inerisu mefetenya tiẖoni zenidi lakīwochi neni፡፡ tet’ebabek’achewimi፡፡ tagesimi፡፡

[28] wihawinimi bemekakelachewi yetekefele meẖonuni nigerachewi፡፡ kewiha yeẖone fanita hulu (terenyochu) yemīt’aduti newi፡፡

[29] gwadenyachewinimi t’eru፡፡ wedīyawimi (seyifini) tek’ebele፡፡ wegatimi፡፡

[30] k’it’atēna masit’enik’ek’īyawochēmi inidēti neberu

[31] inya be’inerisu layi ānidītini ch’uẖeti lakinibachewi፡፡ wedīyawimi kebereti āt’arī (āt’iri) inide tesebabere rigigafī ẖonu፡፡

[32] k’uri’aninimi lemegenizebi āgeranewi፡፡ tegesach’imi ālileni

[33] yelut’i ḥizibi be’āsiferarīwochu āsitebabelechi፡፡

[34] inya be’inerisu layi t’et’erini yazelechi nefasini lakini፡፡ yelut’i bētesebochi bicha sīk’eru (inerisunisi) belēlīti mech’eresha layi ādaninachewi፡፡

[35] ke’inya beẖone ts’ega (ādaninachewi)፡፡ inidezīhu yamesegeneni sewi inimenedaleni፡፡

[36] birituyituni āyayazachininimi be’irigit’i āsit’enek’ek’achewi፡፡ bemasit’enik’ek’īyawochumi tekerakeru፡፡

[37] ke’inigidochumi inidīyasimechachewi degagimewi feleguti፡፡ wedīyawimi ‘ayinochachewini ābesini፡፡ «k’it’atēnina masit’enik’ek’īyawochēnimi k’imesu» (ālinachewi)፡፡

[38] bemaledami zewitarī yeẖone k’it’ati be’irigit’i maledebachewi፡፡

[39] «k’it’atēnina masit’enik’ek’īyawochēnimi k’imesu» (tebalu)፡፡

[40] k’uri’aninimi lemegenizebi be’irigit’i āgeranewi፡፡ tegesach’imi ālileni

[41] yeferi‘oninimi bētesebochi masit’enik’ek’īyawochi be’irigit’i met’uwachewi፡፡

[42] bete‘amiratochachini behulwami āsitebabelu፡፡ yebiritu chayinimi āyayazi yazinachewi፡፡

[43] keḥadīwochachihu ke’inezīhi belach’ochi nachewini? weyisi lenanite bemets’iḥāfochi wisit’i (yetenegere) net͟s’aneti ālachihuni

[44] weyisi «inya yeteredani kimichuwochi neni» yilaluni

[45] kimichuwochu be’irigit’i dili yimimetalu፡፡ jeribawochinimi yazoralu፡፡

[46] yilik’unimi se‘atītu (tiniša’ē) k’et’erowachewi nati፡፡ se‘atītumi bet’ami yekebedechina yemererechi nati፡፡

[47] āmets’enyochi besihitetina be’isatochi wisit’i nachewi፡፡

[48] be’isati wisit’i befītochachewi bemīgotetubeti k’eni «yesek’erini menikati k’imesu» (yibalalu)፡፡

[49] inya huluni negeri beliki fet’erinewi፡፡

[50] ti’izazachinimi inide ‘ayini k’its’ibeti ānidīti (k’ali) iniji lēla āyidelemi፡፡

[51] bit’ēwochachihunimi be’irigit’i āt’efani፡፡ tegesach’imi ālileni

[52] yešerutimi negeri hulu bemets’iḥāfochi wisit’i newi፡፡

[53] tinishumi tilik’umi hulu yetets’afe newi፡፡

[54] ālahini ferīwochu be’ātikilitochina bewenizochi wisit’i nachewi፡፡

[55] (inerisumi widik’i k’alina mewiwenijeli belēlebeti) be’iwineti mek’emech’a wisit’i chayi yehonewi niguši zenidi nachewi፡፡

አር-ረሕማን

Surah 55

[1] āli-reḥimani፤

[2] k’uri’anini āsitemare፡፡

[3] sewini fet’ere፡፡

[4] menagerini āsitemarewi፡፡

[5] t͟s’eḥāyina ch’erek’a betewesene liki (yiẖēdalu)፡፡

[6] ḥāregina zafimi (le’irisu) yisegidalu፡፡

[7] semayinimi āgwanati፡፡ tikikilenyanetinimi denegege፡፡

[8] bemīzani (sitimezinu) inidatibedilu፡፡

[9] memezeninimi betikikili mezinu፡፡ temezanyunimi ātagudilu፡፡

[10] midirinimi lefit’uru ādeladelati፡፡

[11] bewisit’wa isheti bale shīfanochi yeẖonu zenibabawochimi yalubati sitiẖoni፡፡

[12] yegeleba balebēti yeẖone k’init’atimi፡፡ bale melikami me‘āza k’it’elochimi (yalubati sitiẖoni)፡፡

[13] (sewochina ganēnochi hoyi!) kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[14] sewini inide shekila kemīk’ich’elech’eli derek’i ch’ik’a fet’erewi፡፡

[15] janinimi ke’isati keẖone nebelibali fet’erewi፡፡

[16] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[17] yehuletu miširak’ochi gēta፤ yehuletu mi‘irabochimi gēta newi፡፡

[18] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[19] huletuni baḥirochi yemīgenanyu sīẖonu lek’ek’achewi፡፡

[20] (inidayiwaḥādu) bemekakelachewi garaji ālile፡፡ (ānidu banidu layi) weseni āyalifumi፡፡

[21] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasetebabilalachihu?›

[22] lulina merijani kehuletu yiwet’ali፡፡

[23] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[24] inide garawochi ẖonewi bebaḥiri wisit’i yetešeruti tenishaleyochumi (tanikwawochi) ye’irisu nachewi፡፡

[25] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[26] be’iriswa (bemidiri) layi yalewi hulu t’efī newi፡፡

[27] yelik’inana yeligišina balebēti yeẖonewi yegētahi fītimi yik’erali፡፡ (āyit’efami)፡፡

[28] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[29] besemayatina bemidiri wisit’i yaluti hulu yileminutali፡፡ beyek’enu hulu irisu bešira layi newi፡፡

[30] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasetebabilalachihu?›

[31] inanite huleti kebadochi (sewochina ganēnochi) hoyi! le’inanite (mek’ot’at’eri) be’irigit’i inasibaleni፡፡

[32] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[33] yeganēnina yesewi ch’ifirochi hoyi! kesemayatina kemidiri k’ebelēwochi mewit’atini bitichilu wit’u፡፡ besilit’ani iniji ātiwet’umi፡፡ (gini silit’ani yelachihumi)

[34] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[35] behuletachihumi layi ke’isati nebelibali፣ ch’isimi yilakibachiḫwali፡፡ (huletachihumi) ātiriredumimi፡፡

[36] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[37] semayimi betesenet’ek’echina inide ts’igēreda፣ inidetarebe k’oda beẖonechi gīzē፤ (ch’inik’uni mini āberetawi)፡፡

[38] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[39] bezīyami k’eni sewimi janimi keḫat’ī’atu gena āyit’eyek’imi፡፡

[40] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[41] keḥadīwochi bemilikitachewi yitawek’alu፡፡ ānatochachewinina ch’amawochachewinimi yiyazalu፡፡

[42] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu፡፡

[43] yihichī yachī āmets’enyochi be’iriswa yasitebabilubati yeneberechiwi gehānemi nati (yibalalu)፡፡

[44] be’iriswana bet’ami mok’ati beẖone fili wiha mekakeli yimelalesalu፡፡

[45] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[46] begētawimi fīti mek’omini lefera sewi huleti genetochi āliluti፡፡

[47] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[48] yek’enizelochi bale bētochi yeẖonu (genetochi āliluti)፡፡

[49] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[50] behuletu wisit’i yemīfesisu huleti minich’ochi ālilu፡፡

[51] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[52] behuletu wisit’i kefirafirēwochi hulu huleti ‘ayinetochi (irit’ibina derek’i) ālilu፡፡

[53] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[54] yewisit’i gusigusachewi kewefirami ḥāri beẖonu minit’afochi layi yetemechachu sīẖonu (yinifelasesalu)፡፡ yehuletumi genetochi firē (lelek’amī) k’iribi newi፡፡

[55] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[56] bewisit’achewi kebefītachewi (kebalochachewi befīti) sewimi janimi yaligesesachewi ‘ayinochachewini (bebalochachewi layi) āsat’arīwochi (sētochi) ālilu፡፡

[57] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[58] liki yak’utina merijani yimesilalu፡፡

[59] kegētachihumi ts’egawoche beyetinyawi tasitebabilalachihu

[60] yebego šira waga bego iniji lēla newini

[61] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[62] kehuletu genetochimi lēla huleti genetochi ālilu፡፡

[63] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu?›

[64] kelimilamēyachewi yetenesa wede t’ik’ureti yazenebelu nachewi፡፡

[65] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[66] bewisit’achewi huleti yemīnifwafu minich’ochi ālilu፡፡

[67] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[68] bewisit’achewi firafirē፣ zemibabami፣ rumanimi ālile፡፡

[69] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[70] bewisit’achewi t’ebaye melikamochi meliki wibochi (sētochi) ālilu፡፡

[71] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[72] bedinikwanochi wisit’i yetech’egolu ye‘ayinochachewi t’ik’uretina nit’ati demak’i yeẖonu nachewi፡፡

[73] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[74] kenerisu befīti sewimi janimi āligesesachewimi፡፡

[75] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabelalachihu

[76] bemīyaregerigu ārenigwadē minit’afochina bemīyamamiru sigajawochi layi yetedeladelu sīẖonu (yik’emet’alu)፡፡

[77] kegētachihumi ts’egawochi beyetinyawi tasitebabilalachihu

[78] yegirimana yemekiberi balebēti yeẖonewi gētahi simi tebareke፡፡

አል-ዋቂዓህ

Surah 56

[1] mekerayitu bewedek’echi gīzē፡፡

[2] lemewidek’wa āsitebabayi (nefisi) yelechimi፡፡

[3] zik’i ādiragīna kefi ādiragī nati፡፡

[4] midiri menawet’ini betenawet’echi gīzē፡፡

[5] terarawochimi mefiferiferini betefereferu gīzē (inidetefech’e duk’ēti beẖonu gīzē)፡፡

[6] yetebetene binanyi beẖonumi gīzē

[7] šositi ‘ayinetochimi beẖonachihu gīzē (tawaridalechi፤ tanesalechimi)፡፡

[8] yek’enyi gwadochimi mini (yetekeberu) yek’enyi gwadochi nachewi፡፡

[9] yegira gwadochimi mini (yetewaredu) yegira gwadochi nachewi፡፡

[10] (lebego šira) k’edamīwochumi (legeneti) k’edamīwochi nachewi፡፡

[11] inezīya balemwalochu nachewi፡፡

[12] bemet’ek’emīya genetochi wisit’i sīẖonu፡፡

[13] kefītenyochu bizu ch’ifirochi nachewi፡፡

[14] keḫwalenyochumi t’ik’ītochi nachewi፡፡

[15] betetatu āligawochi layi yiẖonalu፡፡

[16] be’iriswa layi yetemechachuna fīti lefīti yetek’it’ach’u sīẖonu፡፡

[17] be’inerisu layi huli gīzē yemayareju wet’atochi lijochi yizewaweralu፡፡

[18] ket’eji minich’imi bebirich’ik’owochina bekusikusitochi bets’iwami (be’inerisu layi yizizoralu)፡፡

[19] ke’iriswa yerasi mitati āyagenyachewimi፤ āyisekirumimi፡፡

[20] kemīmerit’utimi ‘ayineti be’ishetochi፡፡

[21] kemīshutimi beẖone yeberarī šiga (yizorubachewali)፡፡

[22] ‘ayinamawochi yeẖonu nech’ach’i k’onijowochimi ālwachewi፡፡

[23] liki inideteshefene luli meselochi yeẖonu፡፡

[24] bezīya yišeruti beneberuti mikiniyati waga yiẖoni zenidi (yihinini ādereginilachewi)፡፡

[25] bewisit’iwa widik’i nigigirinina mewiwenijelini āyisemumi፡፡

[26] gini selami mebabalini (yisemalu)፡፡

[27] yek’enyimi gwadochi mininya (yekeberu) yek’enyi gwadochi

[28] betek’efek’efe (ishohi belēlewi) k’urik’ura wisit’i nachewi፡፡

[29] (firēwi) betenebabere bemuzi zafimi፡፡

[30] betezerega t’ila širimi፡፡

[31] bemīnibwabwa wiha āt’egebimi፡፡

[32] bizu (‘ayineti) beẖonu firafirēwochimi፡፡

[33] yematik’waret’imi yematikelekelimi yeẖonechi፡፡

[34] kefi betederegu minit’afochimi (sētochimi mekakeli)፡፡

[35] inya ādīsi fit’ireti ādirigeni (le’inerisu) fet’erinachewi፡፡

[36] denagilochimi ādereginachewi፡፡

[37] lebalochachewi teshimorimwarīwochi ikuyawochi (ādereginachewi)፡፡

[38] lek’enyi gwadochi (āzegajenachewi)፡፡

[39] kefītenyochu bizu ch’ifirochi nachewi፡፡

[40] keḫwalenyochumi bizu ch’ifirochi nachewi፡፡

[41] yegira gwadenyochimi mininya (yetewaredu) yegira gwadochi! nachewi፡፡

[42] bemerizami nefasi bet’ami befela wihami wisit’i nachewi፡፡

[43] ket’ik’uri ch’isimi beẖone t’ila wisit’i፡፡

[44] k’ezik’azami melikamimi yaliẖone፡፡

[45] inerisu kezīhi befīti k’imit’ilochi neberuna፡፡

[46] betalak’i ḫāt’ī’ātimi layi yizewetiru neberuna፡፡

[47] yilumi neberu፡- «bemotinina ‘āferi፣ ‘āt’initochimi beẖoni gīzē inya be’irigit’i yeminik’esek’esi neni

[48] «yefītenyochu ābatochachinimi?»

[49] belachewi፡- «fītenyochumi ḫwalenyochumi፡፡

[50] «betewesene k’eni k’et’ero be’irigit’i tesebisabīwochi nachewi፡፡

[51] «kezīyami inanite t’emamochi āsitebabayochi hoyi

[52] « kezek’umi zafi be’irigit’i beyiwochi nachihu፡፡

[53] «ke’iriswami hodochachihuni moyiwochi nachihu፡፡

[54] «be’irisu layimi kefela wiha t’ech’īwochi nachihu፡፡

[55] «yetet’emunimi gimelochi āt’et’at’i bit’ē t’ech’īwochi nachihu፡፡»

[56] yihi befiridu k’eni mesitenigidwachewi newi፡፡

[57] inya fet’erinachihu ātaminumini

[58] (bemaḫit͟s’enochi) yemitafesutini āyachihuni

[59] inanite tifet’irutalachihuni? weyisi inya fet’arīwochuni neni

[60] inya motini (gīzēwini) bemekakelachihu wesenini፡፡ inyami teshenafīwochi āyidelenimi፡፡

[61] bit’ēwochachihuni bemelewet’ina bezīya bematawik’utimi (k’irits’i) inaniteni bemefit’eri layi (ānishenefimi)፡፡

[62] yefītenyayitunimi āfet’at’eri be’irigit’i ‘āwik’achiḫwali፡፡ ātigenezebumini

[63] yemitizerutinimi āyachihuni

[64] inanite tabek’ilutalachihuni? weyisi inya ābik’ayochu neni

[65] binesha noro derek’i sibiribiri badereginewina yemitidenek’umi beẖonachihu neberi፡፡

[66] «inya be‘ida teyazhochi neni፡፡

[67] «be’irigit’imi inya (kemet’ek’emi) yetekelekelini neni» (tilu neberi)፡፡

[68] yaninimi yemitit’et’utini wiha āyechihuni

[69] inanite kedemenawi āweredachihutini? weyisi inya āwirajochu neni

[70] binisha noro merigaga badereginewi neberi፡፡ ātameseginumini

[71] yachīnimi yemitisebik’watini isati āyachihuni

[72] inanite zafwani fet’erachihuni? weyisi inya fet’arīwochiwa neni

[73] inya (legehānami) masitawesha lemenigedenyochimi met’ek’emīya ādereginati፡፡

[74] yetalak’uni gētahinimi simi āwedisi፡፡

[75] bekewakibitimi met’ilek’īyawochi imilalehu፡፡

[76] irisumi bitawek’u talak’i meḥala newi፡፡

[77] irisu yekebere k’uri’ani newi፡፡

[78] betet’ebek’e mets’iḥāfi wisit’i newi፡፡

[79] yetet’iraruti iniji lēla āyinekawimi፡፡

[80] ke‘alemati gēta yetewerede newi፡፡

[81] bezīhi nigigiri inanite chelitenyochi nachihuni

[82] sīsayachihunimi (zinamini) inanite yemitasitebabiluti taderigalachihuni

[83] (nefisi) gureronimi bederesechi gīzē፡፡

[84] inanite yani gīzē yemitayu sitiẖonu፡፡

[85] inyami gini ātayumi iniji ke’inanite yilik’i wede’irisu yek’erebini siniẖoni፡፡

[86] yematidanyumi keẖonachihu፡፡

[87] iwinetenyochi inide ẖonachihu (nefisītuni wede ākalu) lemini ātimeliswatimi፡፡

[88] (mwachu) kebalemwalochu bīẖonima፡፡

[89] (le’irisu) ‘irefiti፣ melikami sīsayimi፣ yemet’ek’emīya genetimi ālilewi፡፡

[90] kek’enyi gwadochimi bīẖonima፡፡

[91] kek’enyi gwadochi sile ẖoniki lanite selami ālilehi (yibalali)፡፡

[92] kemīyasiwashuti t’emamawochimi bīẖonima፡፡

[93] kefela wiha yeẖone mesitenigido ālilewi፡፡

[94] begehānemi mek’at’elimi (ālilewi)፡፡

[95] yihi irisu irigit’enya iwineti newi፡፡

[96] yetalak’unimi gētahini simi āwedisi፡፡

አል-ሐዲድ

Surah 57

[1] besemayatina bemidiri yalewi hulu le’ālahi āmogese፡፡ irisumi huluni āshenafīwi t’ibebenyawi newi፡፡

[2] yesemayatina yemidiri nigišina ye’irisu bicha newi፡፡ ḥiyawi yaderigali፤ yigedilalimi፡፡ irisumi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[3] irisu fītimi yale፣ ḫwalami k’erī፣ gilits’imi፣ siwirimi newi፡፡ irisumi negeruni hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[4] irisu ya semayatinina midirini besidisiti k’enati wisit’i yefet’ere፤ kezīyami bezufanu layi (silit’anu) yetedeladele newi፡፡ bemidiri wisit’i yemīgebawini፣ ke’iriswami yemīwet’awini፣ kesemayimi yemīweridewini be’iriswami wisit’i yemīyarigewini yawik’ali፡፡ irisumi yetimi bitiẖonu ke’inanite gari newi፡፡ ālahimi yemitišerutini hulu temelikachi newi፡፡

[5] yesemayatina yemidiri nigišina ye’irisu bicha newi፡፡ negerochimi (hulu) wede ālahi bicha yimelesalu፡፡

[6] lēlītini bek’eni wisit’i yasigebali፡፡ k’eninimi belēlīti wisit’i yasigebali፡፡ irisumi belibochi wisit’i yetedebek’utini ‘āwak’ī newe፡፡

[7] be’ālahina bemelikitenyawi imenu፡፡ (ālahi) be’irisu tetekīwochi baderegachihumi genizebi legisu፡፡ inezīyami ke’inanite wisit’i yamenutina yelegesuti le’inerisu talak’i minida ālilachewi፡፡

[8] melikitenyawi begētachihu iniditaminu yemīt’erachihu sīẖoni (gētachihu) kīdanachihunimi yeyazebachihu sīẖoni be’ālahi yemataminuti le’inanite mini ālilachihu? yemitaminu bitiẖonu (wede imineti chekulu)፡፡

[9] irisu kech’elemawochi wede birihani līyawet’achihu ya gilits’ochi yeẖonuni ānik’ets’ochi beberīyawi layi yemīyaweridi newi፡፡ ālahimi le’inanite be’irigit’i riḫiruhi āzanyi newi፡፡

[10] yesemayatina yemidiri wirisi le’ālahi sīẖoni be’ālahi menigedi yematilegisutimi le’inanite mini ālilachihu? ke’inanite wisit’i (mekani) kemekifeti befīti yelegesena yetegadele sewi (ketekefetechi beḫwala kelegesena ketegadele gari) āyisitekakelimi፡፡ ke’inezīya beḫwala kelegesutina ketegadeluti inezīhi bedereja bet’ami yelak’u nachewi፡፡ hulunimi ālahi melikamītuni tesifa k’ali gebitolachewali፡፡ ālahimi bemitišeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡

[11] ya le’ālahi melikami bidirini yemīyabediri le’irisumi (ālahi) yemīyanebabirileti sewi manewi? le’irisumi melikami minida ālilewi፡፡

[12] mi’imenaninina mi’iminatini besitefītochachewi፣ bek’enyochachewimi birihanachewi yemīrot’i sīẖoni bemitayachewi k’eni (minida ālilachewi)፡፡ zarē bisiratachihu bewisit’ochachewi zewitarīwochi sitiẖonu keširochachewi wenizochi yemīfesisubachewi genetochi nachewi (yibalalu)፡፡ yihi irisu talak’u ‘idili newi፡፡

[13] menafik’anina menafik’ati le’inezīya le’āmenuti «temeliketuni፤ kebirihanachihu inaberalenina» yemīlubetini k’eni (āsitawisi)፡፡ «wede ḫwalachihu temelesu፡፡ birihaninimi feligu» yibalalu፡፡ gibīwi bewisit’u chirota (geneti) yalebeti wich’iwimi kebekulu sik’ayi (isati) yalebeti yeẖone (dejafi balewi āt’iri)፡፡

[14] «ke’inanite gari ālineberinimini?» bemaleti yit’eruwachewali፡፡ «iwineti newi፡፡ gini inanite nefisochachihuni āt’efachihu፡፡ (benebīyu ādegawochini) tet’ebabek’achihumi፡፡ tet’erat’erachihumi፡፡ ye’ālahimi ti‘izazi isike met’a diresi kenitu minyotochi ātalelwachihu፡፡ ātalayumi (seyit’ani) be’ālahi (metagesi) shenegelachihu፤» yilwachewali፡፡

[15] «zarēmi ke’inanite bēza āyiwesidimi፡፡ ke’inezīya kekadutimi፡፡ menorīyachihu isati nati፡፡ iriswa tegebīyachihu nati፡፡ mini tikefami memelesha!» (yilwachewali)፡፡

[16] lenezīya le’āmenuti le’ālahi tegisats’ina kek’uri’animi leweredewi libochachewi līferu inide’inezīyami befīti mets’iḥāfini inide teset’utina be’inerisu layi gīzē iniderezemebachewi libochachewimi inide derek’uti layiẖonu (gīzēwi) ālik’erebemini? ke’inerisumi bizuwochu āmets’enyochi nachewi፡፡

[17] ālahi midirini kemotechi beḫwala ḥiyawi yemīyaderigati meẖonuni ‘iwek’u፡፡ tawek’u zenidi ānik’ets’ochini le’inanite be’irigit’i ābiraranilachihu፡፡

[18] yemets’ewetu wenidochina፣ yemets’ewetu sētochi፣ le’ālahimi melikamini bidiri yabederu le’inerisu melikami minida ālilachewi፡፡

[19] inezīyami be’ālahina bemelikitenyochu yamenuti inezīya inerisu bet’ami iwinetenyochu begētachewimi zenidi mesikarīwochu nachewi፡፡ le’inerisu minidachewi birihanachewimi ālilachewi፡፡ inezīyami yekaduti be’ānik’ets’ochachinimi yasitebabeluti inezīya ye’isati gwadochi nachewi፡፡

[20] k’iribītu ḥiyiweti ch’ewatana zazata፣ magēch’ami፣ bemekakelachihumi mefokakerīya፣ begenizebochina belijochimi bizati mebelalech’a bicha meẖoniwani ‘iwek’u፡፡ (iriswa) bek’ayu geberēwochini inidemīyasidesiti zinami፣ kezīyami bek’ayu inidemīderik’ina gerit’ito inidemitayewi፣ kezīyami yetesebabere inidemīẖoni bit’ē nati፣ bemech’ereshayitumi ‘alemi biritu k’it’ati ke’ālahimi miḥiretina widēta ālile፡፡ yek’iribītumi ḥiyiweti yemetaleya t’ik’imi iniji lēla āyidelechimi፡፡

[21] kegētachihu wede ẖonechi miḥireti፣ weridwa ide semayina midiri weridi wede honechimi geneti teshik’edademu፡፡ le’inezīya be’ālahina bemelikitenyochu lamenuti tezegajitalechi፡፡ yihi ye’ālahi chirota newi፡፡ lemīshawi sewi yiset’ewali፡፡ ālahimi yetalak’i chirota balebēti newi፡፡

[22] bemidirimi benefisochachihumi mekera (maninimi) ātinekami sanifet’irati befīti bemets’iḥāfi yetemezegebechi bitiẖoni iniji፡፡ yihi be’ālahi layi geri newi፡፡

[23] (yihi masawek’achini) bamelet’achihu ts’ega layi inidatazinu ālahimi beset’achihu negeri (beti‘ibīti) inidatidesetu newi፡፡ ālahimi kuratenyani gurenyani hulu āyiwedimi፡፡

[24] (inerisumi) inezīya yemīsesituna sewochinimi besisiti yemīyazizu nachewi፡፡ (ke’iwineti) yemīsheshimi sewi (t’ifatu berasu layi newi)፡፡ ālahimi irisu tebik’ak’ī misiguni newi፡፡

[25] melikitenyochachinini begilits’i masirejawochi be’irigit’i lakini፡፡ sewochimi betikikili k’et’i inidīlu mets’iḥāfochinina mīzanini wede’inerisu āweredini፤ biretinimi bewisit’u biritu ḫāyilina lesewochimi met’ek’ak’emīyawochi yalilubeti sīẖoni āweredini፡፡ (inidīt’ek’emubeti) ālahimi hayimanotunina melikitenyochuni beruk’i ẖono yemīredawini sewi līyawik’i (līgelits’i āweredewi)፡፡ ālahi biritu āshenafī newina፡፡

[26] nuḥini፣ ībirahīminimi be’irigit’i lakini፡፡ bezerochachewimi wisit’i nebīyinetinina mets’iḥāfochini āderegini፡፡ ke’inerisumi k’ini ālile፡፡ ke’inerisumi bizuwochu āmets’enyochi nachewi፡፡

[27] kezīyami bedukawochachewi layi melikitenyochachinini āsiketatelini፡፡ yemeriyemini liji ‘īsanimi āsiketelini፡፡ īnijīlinimi set’enewi፡፡ be’inezīyami beteketeluti (sewochi) libochi wiset’i melezebinina izinetini፣ ādīsi yefet’eruwatinimi minikusina āderegini፡፡ be’inerisu layi (minikusinani) ālits’afinatimi፡፡ gini ye’ālahini widēta lemefelegi sīlu (fet’eruwati)፡፡ tegebī āt’ebabek’wanimi፤ ālit’ebek’watimi፡፡ ke’inerisumi le’inezīya lamenuti minidachewini set’enachewi፡፡ ke’inerisumi bizuwochu āmets’enyochi nachewi፡፡

[28] inanite yamenachihu hoyi! ālahini firu፡፡ bemeli’ikitenyawimi imenu፡፡ kechirotawi huletini kifilochi yiset’achiḫwalina፡፡ le’inanitemi be’irisu yemitiẖēdubeti yeẖone birihanini yaderigilachiḫwali፡፡ le’inanitemi yimirali፡፡ ālahimi meḥarī āzanyi newi፡፡

[29] (yihimi) yemets’iḥāfu sewochi ke’ālahi chirota beminimi layi yemayichilu meẖonachewini chirotami be’ālahi iji newi፡፡ lemīshawi sewi yiset’ewali maletini inidīyawik’u newi፤ ālahimi yetalak’i chirota balebēti newi፡፡

አል-ሙጃዲላህ

Surah 58

[1] ālahi yezīyachini bebalwa (negeri) yemitekerakerihinina wede ālahi yemitasemutewini (sēti) k’ali be’irigit’i sema፡፡ ālahimi (benigigiri) memelalesachihuni yisemali፡፡ ālahi semī temelikachi newina፡፡

[2] inezīya ke’inanite wisit’i kemīsitochachewi inidenatochachini jeribawochi yiẖunubini bemaleti yemīmilu inerisu inatochachewi āyidelumi፡፡ inatochachewi inīya yeweleduwachewi bicha nachewi፡፡ inerisumi (bezīhi k’ali) kenigigiri yetet’elanina wishetini be’irigit’i yinageralu፡፡ ālahimi (lemīts’ets’eti) yik’iri bayi meḥarī newi፡፡

[3] inezīyami kemīsitochachewi inidenatochachini jeribawochi ẖunubini bemaleti yemīmilu kezīyami wede tenageruti yemīmelesu sayinekaku befīti ch’anik’ani nets’a mawit’ati benerisu layi ālebachewi፡፡ ineho be’irisu tigesets’ubetalechihu፡፡ ālahimi bemitišeruti hulu wisit’i ‘awak’ī newi፡፡

[4] yalagenyemi sewi kemenekaketachewi befīti huleti yeteketatelu werochini mets’omi ālebeti፡፡ yalichalemi sewi sidisa diẖochini mabilati (ālebeti)፡፡ yihi be’ālahina bemelikitenyawi iniditaminu newi፡፡ yihichimi ye’ālahi ḥigigati nati፡፡ lekeḥadīwochimi āsamamī k’it’ati ālilachewi፡፡

[5] gilits’ochi masirejawochini yaweredini siniẖoni inezīya ālahinina melikitenyawini yemīkerakeru inezīya ke’inerisu befīti yeneberuti inidetewaredu yiwaredalu፡፡ lekeḥadīwochimi āwaraji k’it’ati ālilachewi፡፡

[6] ālahi hulachewinimi bemīk’esik’asachewi k’eni (yik’et’achewali)፡፡ yešerutinimi hulu yinegirachewali፡፡ yeresuti sīẖonu ālahi ‘āwik’otali፡፡ ālahimi benegeru hulu layi ‘āwak’ī newi፡፡

[7] ālahi besemayati wisit’i yalewini bemidirimi wiset’i yalewini hulu yemīyawik’i meẖonuni ātayimini? kešositi sewochi meshokashoki āyinorimi irisu āratenyachewi bīẖoni iniji፡፡ ke’āmisitimi (āyinorimi) irisu sidisitenyachewi bīẖoni iniji፡፡ kezīya yanesemi yebezami (āyinorimi) irisu yetimi bīẖonu inijī፡፡ kezīyami betiniša’ē k’eni yešerutini hulu yinegirachewali፡፡ ālahi negeruni hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[8] wede’inezīya (bemet’ifo) kemeshokashoki wede tekelekeluti፣ kezīyami ke’irisu wede tekelekeluti negeri wedemīmelesuti፣ beḫat’ī’ātina diniberi bemalefi melikitenyawini bemek’awemi wedemīnishokashokuti ālayehimini? (selami līlu) bemet’uhimi gīzē ālahi be’irisu balanagerehi k’ali yanagiruhali፡፡ benefisochachewimi wisit’i (nebīyi keẖoniki) «beminilewi negeri ālahi āyik’et’animi noro’ālini?» yilalu፡፡ gehānemi yemīgebwati sīẖonu bek’īyachewi nati፡፡ mini tikefami memelesha

[9] inanite yamenachihu hoyi! betenishokashokachihu gīzē beḫat’ī’ātina wesenini bemalefi፣ melikitenyawinimi bemek’awemi ātinishokashoku፡፡ gini bebego širana ālahini bemefirati teweyayu፡፡ yaninimi wede’irisu yemitisebesebubetini ālahini firu፡፡

[10] (bemet’ifo) menishokashoki keseyit’ani bicha newi፡፡ inezīya yamenuti yazinu zenidi (yik’esek’isewali)፡፡ be’ālahi fek’adi kaliẖone bek’eri beminimi āyigodachewimi፡፡ be’ālahi layimi āmanyochi yit’egu፡፡

[11] inanite yamenachihu hoyi! le’inanite bemek’emech’awochi sifira tesifafu betebalachihu gīzē (sifirani) āsifu፡፡ ālahi yasefalachiḫwalina፡፡ tenesu betebalachihumi gīzē tenesu፡፡ ālahi kenanite inezīyani yamenutinina inezīyanimi ‘iwik’etini yeteset’utini bederejawochi kefi yaderigali፡፡ ālahimi bemitiseruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡

[12] inanite yamenachihu hoyi! melikitenyawini beteweyayachihu gīzē kemeweyayetachihu befīti mits’iwatini āsik’edimu፡፡ yihi le’inanite melikami newi፡፡ āt’irīmi newi፡፡ batagenyumi ālahi meḥarī āzanyi newi፡፡

[13] kewiyiyitachihu befīti mits’iwatochini kemasik’edemi (dihinetini) ferachihuni? bališerachihumi gīzē ālahi ke’inanite ts’ets’etini yetek’ebele sīẖoni solatini sigedu፡፡ zekanimi sit’u፡፡ ālahinina melikitenyawinimi tazezu፡፡ ālahimi wisit’i ‘āwak’ī newi፡፡

[14] wede’inezīya ālahi be’inerisu layi yetek’ot’abachewini ḥizibochi wede tewedajuti (menafik’ani) ālayeẖimini? inerisu ke’inanite āyidelumi፡፡ ke’inerisumi āyidelumi፡፡ inerisumi yemīyawik’u sīẖonu bewisheti layi yimilalu፡፡

[15] ālahi le’inerisu birituni k’it’ati āzegaje፡፡ inerisu yišeruti yeneberuti šira mininya kefa

[16] meḥalochachewini gasha ādirigewi yazu፡፡ ke’ālahimi menigedi āgedu፡፡ silezīhi le’inerisu āwaraji k’it’ati ālilachewi፡፡

[17] genizebochachewina lijochachewi ke’ālahi (k’it’ati) mininimi ke’inerisu āyadinwachewimi፡፡ inezīya ye’isati gwadochi nachewi፡፡ inerisu be’iriswa wisit’i zewitarīwochi nachewi፡፡

[18] ālahi yetesebesebu ẖonewi bemīyasinesachewi k’eni le’inanite inidemīmilulachihumi inerisu (bemīt’ek’imi) negeri layi meẖonachewini yemīyasibu ẖonewi le’irisu bemīmilubeti k’eni (āwaraji k’it’ati ālilachewi)፡፡ nik’u! inerisu wishetamochu inerisu nachewi፡፡

[19] be’inerisu layi seyit’ani teshomebachewi፡፡ ālahinimi masitawesini āsiresachewi፡፡ inezīya yeseyit’ani ch’ifirochi nachewi፡፡ nik’u! yeseyit’ani ch’ifirochi kesarīwochu inerisu nachewi፡፡

[20] inezīya ālahinina melikitenyawini yemīkerakeruti inezīya bet’ami beweradochu wisit’i nachewi፡፡

[21] ālahi፡- «inē be’irigit’i āshenifalehu፣ melikitenyochēmi (yashenifalu)» sīli፤ ts’ifwali፡፡ ālahi biritu āshenafī newina፡፡

[22] be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yemīyaminutini ḥizibochi ālahinina melikitenyawini yemīkerakerutini sewochi፤ ābatochachewi፣ weyimi lijochachewi፣ weyimi wenidimochachewi፣ weyimi zemedochachewi bīẖonumi inikwa yemīwedaju ẖonewi ātagenyachewimi፡፡ inezīya belibochachewi wisit’i iminetini ts’ifwali፡፡ ke’irisumi beẖone menifesi degifwachewali፡፡ keširochachewimi wenizochi yemīfesubachewini genetochi bewisit’achewi zewitarīwochi sīẖonu yagebachewali፡፡ ālahi ke’inerisu wedwali፡፡ ke’irisumi wedewali፡፡ inezīya ye’ālahi ḥizibochi nachewi፡፡ nik’u! ye’ālahi ḥiziboche inerisu minyotachewini yemīyagenyu nachewi፡፡

አል-ሐሽር

Surah 59

[1] besemayatina bemidiri wisit’i yalewi hulu le’ālahi āmogese፡፡ irisumi āshenafīwi t’ibebenyawi newi፡፡

[2] irisu ya kemets’iḥāfu sewochi inezīyani yekadutini kebētochachewi lemejemerīyawi mawit’ati yawet’achewi newi፡፡ mewit’atachewini ālasebachihumi፡፡ inerisumi mishigochachewi ke’ālahi (ḫāyili) yemīkelakelulachewi meẖonachewini āsebu፡፡ ālahimi kalasebuti sifira met’abachewi፡፡ belibochachewimi wisit’i meribedibedini t’alebachewi፡፡ bētochachewini be’ijochachewina bemi’iminanochu ijochi yaferisalu፡፡ āsitewilumi ye’ā’imiro balebētochi hoyi

[3] be’inerisumi layi ālahi ke’āgeri mewit’atini balits’afe noro bek’iribītu ‘alemi bek’et’achewi neberi፡፡ le’inerisumi bemech’ereshayitu (‘alemi) ye’isati k’it’ati ālilachewi፡፡

[4] yihi inerisu ālahinina melikitenyawini bemekerakerachewi newi፡፡ ālahinimi yemīkerakeri sewi (yik’et’awali)፡፡ ālahi k’it’ate biritu newina፡፡

[5] kezenibaba (ketemiri zafi) maninyawami yek’oret’achiḫwati weyimi beginidochwa layi yek’omechi ẖona yetewachiḫwati be’ālahi fek’adi newi፡፡ āmets’enyochenimi yawaridi zenidi (bemek’uret’i fek’ede)፡፡

[6] ke’inerisumi (genizebi) bemeli’ikitenyawi layi ālahi yemelesewi be’irisu layi feresochinina gimelochini ālasigalebachihubetimi፡፡ gini ālahi melikitenyochuni bemīshawi sewi layi yishomali፡፡ ālahimi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[7] ālahi keketemochu sewochi (hābiti) bemelikitenyawi layi yemelesewi (hābiti) ke’inanite wisit’i behābitamochu mekakeli tezewawarī inidayiẖoni፡፡ le’ālahina lemelikitenyawi፣ lezimidina balebētimi፣ ābati lelēlachewi lijochimi፣ lediẖochimi፣ lemenigedenyami (yemīsiset’i) newi፡፡ melikitenyawimi yeset’achihuni (maninyawinimi) negeri yazuti፡፡ ke’irisumi yekelekelachihuni negeri tekelikelu፡፡ ālahinimi firu፡፡ ālahi k’it’ate biritu newina፡፡

[8] le’inezīya ye’ālahini chirotana widētawini yemīfeligu፣ ālahinina melikitenyawinimi yemīredu ẖonewi ke’āgerochachewina kegenizebochachewi letewet’uti sidetenyochi diẖochi (yisiset’ali)፡፡ inezīya inerisu iwinetenyochu nachewi፡፡

[9] inezīyami kebefītachewi āgerītuni menorīya yadereguti iminetinimi yelemeduti wede’inerisu yetesededutini sewochi yiwedalu፡፡ (sidetenyochu) keteset’utimi negeri belibochachewi wisit’i k’irētani āyagenyumi፡፡ be’inerisu layi chigiri bīnoribachewimi benefisochachewi layi lēlawini yimerit’alu፡፡ yenefisunimi nifigeti yemīt’ebek’i sewi inezīya inesu minyotachewini āginyīwochi nachewi፡፡

[10] inezīyami kebeḫwalachewi yemet’uti «gētachini hoyi! le’inyami le’inezīyami be’imineti lek’edemuni wenidimochachini miḥireti ādirigi፡፡ belibochachinimi wisit’i le’inezīya le’āmenuti (sewochi) t’ilachani ātadirigi፡፡ gētachini hoyi! ānite riḫiruhi āzanyi nehina» yilalu፡፡

[11] wede’inezīya wede nefek’uti ālayehimini? kemets’iḥāfu sewochi wisit’i le’inezīya lekaduti wenidimochachewi (ke’āgeri) «bitibareru ābirenachihu iniwet’aleni፡፡ be’inanitemi (gudayi) ānidinimi befits’umi ānitazezimi፡፡ bitigedilumi be’irigit’i iniredachiḫwaleni» yilwachewali፡፡ ālahimi inerisu wishetamochi meẖonachewini yimesekirali፡፡

[12] bīwet’it’u ābirewachewi āyiwet’umi፤ bīgedelumi āyireduwachewimi፡፡ bīredwachewimi (leshishiti) jeribachewini yazoralu፡፡ kezīyami iridatani āyagenyumi፡፡

[13] inanite belibochachewi wisit’i bemasiferati ke’ālahi yilik’i yeberetachihu nachihu፡፡ yihi inerisu yemayawik’u ḥizibochi bemeẖonachewi newi፡፡

[14] betemeshegu ketemochi wisit’i weyimi ke’āt’irochi jeriba ẖonewi iniji፤ yetesebesebu ẖonewi āyiwaguwachihumi፡፡ ḫāyilachewi bemekakelachewi biritu newi፡፡ libochachewi yetebetatenu sīẖonu yetesebesebu nachewi bilehi tit’eret’irachewalehi፡፡ yihi inesu ā’imiro yelēlachewi ḥizibochi bemeẖonachewi newi፡፡

[15] (bit’ēyachewi) inide’inezīya ke’inesu befīti bek’iribi gīzē yenegerachewini k’it’ati inidek’emesuti bit’ē newi፡፡ le’inerisumi āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡

[16] inide seyit’ani bit’ē lesewiyewi «kadi» balewi gīzēna bekademi gīzē «inē ke’ānite nits’uḥi nenyi inē ālahini ye‘alematini gēta iferalehu» inidalewi newi፡፡

[17] mech’ereshachewimi inerisu bewisit’u zewitarīwochi sīẖonu be’isati wisit’i meẖoni newi፡፡ yihimi yebedayochi waga newi፡፡

[18] inanite yamenachihu hoyi! ālahini firu፡፡ maninyayitumi nefisi lenege yasik’edemechiwini timeliketi፡፡ ālahinimi firu፡፡ ālahi bemitišeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡

[19] inidenezīyami ālahini inideresutina nefisochachewini inidasiresachewi (sewochi) ātiẖunu፡፡ inezīya inerisu āmets’enyochu nachewi፡፡

[20] ye’isati gwadochina yegeneti gwadochi āyitekakelumi፡፡ yegeneti gwadochi inerisu minyotachewini āginyīwochi nachewi፡፡

[21] yihinini k’uri’ani beterara layi baweredinewi noro ke’ālahi firacha (yetenesa) tewaraji tesenit’ak’ī ẖono bayeẖewi neberi፡፡ yihichinimi misalē yigemegimu zenidi lesewochi inigelit͟s’aleni፡፡

[22] irisu ālahi newi፤ ya ke’irisu bek’eri lēla āmilaki yelēle፣ ruk’unina k’iribuni ‘āwak’ī yeẖone newi፡፡ irisu ijigi bet’ami riḫiruhi bet’ami āzanyi newi፡፡

[23] irisu ālahi newi፡፡ ya ke’irisu bek’eri lēla āmilaki yelēle፣ nigušu kegudileti hulu yet’erawi፣ yeselami balebētu፣ ts’et’itani sech’īwi፣ barochuni t’ebak’īwi፣ āshenafīwi፣ ḫāyalu፣ kuruwi newi፡፡ ālahi kemīyagaruti hulu t’era፡፡

[24] irisu ālahi fet’arīwi (ke’īminiti) āsigenyīwi፣ k’irits’ini āsamarīwi newi፡፡ le’irisu melikamochi simochi āliluti፡፡ besemayatina bemidirimi yalewi hulu le’irisu yamogisali፡፡ irisumi

አል-ሙምተሒናህ

Surah 60

[1] inanite yamenachihu hoyi! t’elatochēnina t’elatochachihuni wedajochi ādirigechihu ātiyazu፡፡ ke’iwinetu yemet’alachihuni hayimanoti be’irigit’i yekadu sīẖonu widētani wede’inerisu taderisalachihu፡፡ melikitenyawinina inaniteni be’ālahi begētachihu silamenachihu (kemeka) yawet’alu፡፡ bemenigedē lemetagelina widētayēni lemefelegi yewet’achihu inideẖonachihu (wedajochi ādirigachihu ātiyazuwachewi)፡፡ inē yemitidebik’utinina yemitigelits’utini hulu yemawik’i siẖoni wede’inerisu befik’iri timesat’eralachihu፡፡ ke’inanitemi (yihinini) yemīšera sewi k’et’itenyawini menigedi be’irigit’i tesasate፡፡

[2] bīyashenifwachihu le’inanite t’elatochi yiẖonalu፡፡ ijochachewinina milasochachewinimi wede’inanite bekifu yizeregalu፡፡ bitikidumi temenyu፡፡

[3] zemedochachihumi፣ lijochachihumi betiniša’ē k’eni āyit’ek’imwachihumi፤ (ālahi) bemekakelachihu yileyali፡፡ ālahimi yemitišerutini hulu temelikachi newi፡፡

[4] be’ībirahīmina be’inezīya ke’irisu gari beneberuti (mi’iminani) melikami meketeli ālechachihu፡፡ leḥizibochachewi «inya ke’inanite ke’ālahi lēla kemitigigezutimi nits’uḥochi neni፡፡ be’inanite kadini፡፡ be’ālahi ānidi bicha sīẖoni isikemitaminu diresi be’inyana be’inanite mekakeli t’ebina t’ilacha zewetiri tegelets’e፡፡» balu gīzē (melikami meketeli ālechachihu)፡፡ ībirahīmi le’ābatu «inē le’ānite ke’ālahi (k’it’ati) minimi yemalit’ek’imi siẖoni le’ānite be’irigit’i miḥiretini ileminiliẖalehu» maletu bicha sīk’eri፡፡ «gētachini hoyi! be’ānite layi temekani፡፡ wede ānitemi temelesini memeleshami wede ānite bicha newi፤» (balewi teketeluti)፡፡

[5] gētachini hoyi! le’inezīya lekaduti sewochi memokerīya ātadirigeni፡፡ le’inyami miḥireti ādirigilini፡፡ gētachini hoyi! ānite āshenafīwi t’ibebenyawi ānite bicha nehi፡፡

[6] le’inanite ālahinina yemech’ereshawini k’eni lemīfera sewi be’inerisu melikami meketeli ālilachihu፡፡ yemīzorimi sewi (rasuni yigodali)፡፡ ālahi tebik’ak’īwi misigunu irisu bicha newina፡፡

[7] benanitena be’inezīya ke’inerisu gari betet’alachihuti sewochi mekakeli ālahi mefak’erini līyaderigi yichalali፡፡ ālahimi chayi newi፡፡ ālahimi bet’ami āzanyi newi፡፡

[8] ke’inezīya behayimanoti kalitegadelwachihu ke’āgerochachihumi kalawet’uwachihu (keḥadīwochi) melikami bitiwilulachewina wede’inerisu bitasitekakilu ālahi āyikelekilachihumi፡፡ ālahi tikikilenyochini yiwedalina፡፡

[9] ālahi yemīkelekilachihu ke’inezīya behayimanoti ketegadeluwachihu፣ kebētochachihumi kawet’uwachihu፣ inanitemi bemawit’ati layi kereduti (keḥadīwochi) inidatiwedajuwachewi bicha newi፡፡ wedaji yemīyaderigwachewimi sewochi inezīya inerisu bedayochu nachewi፡፡

[10] ilanite yamenachihu hoyi! mi’iminati sidetenyochi ẖonewi bemet’wachihu gīzē (lehayimanoti mesededachewini) fetinuwachewi፡፡ ālahi be’iminetachewi yibelit’i ‘āwak’ī newi፡፡ āmanyochimi meẖonachewini bitiwik’u wede keḥadīwochu ātimelisuwachewi፡፡ inerisu (sētochu) le’inerisu yetefek’edu āyidelumina፡፡ inerisumi (wenidochu) le’inerisu āyifek’edumina፡፡ yawet’utinimi genizebi sit’wachewi፡፡ mehirachewinimi beset’achiḫwachewi gīzē bitagebuwachewi be’inanite layi ḫat’ī’āti yelebachihumi፡፡ yekeḥadīwochunimi sētochi yegabicha k’ali kīdanochi ātiyazu፤ yawet’achihutinimi genizebi t’eyik’u፡፡ yawet’utinimi yit’eyik’u፡፡ yihi ye’ālahi firidi newi፡፡ bemekakelachihu yiferidali፡፡ ālahimi ‘āwak’ī t’ibebenya newi፡፡

[11] kemīsitochachihumi wede keḥadīwochu ānidachewi bīyamelit’wachihu k’et’ilomi bitizemitubachewi le’inezīya mīsitochachewi leẖēdubachewi (sewochi) yawet’utini bit’ē sit’wachewi፡፡ yaninimi inanite berisu yamenachihubetini ālahini firu፡፡

[12] ānite nebīyu hoyi! mi’iminatochu be’ālahi mininimi layagaru፣ layiserik’umi layamenezirumi፣ lijochachewini layigedilumi፣ be’ijochachewina be’igirochachewi mekakelimi yemīk’et’at’ifuti yeẖoneni ḫat’ī’ati layamet’u (layišeru) bebegomi šira ti‘izazihini layit’isu k’ali kīdani līgebulihi bemet’uhi gīzē kīdani tegabachewi፡፡ le’inerisumi ālahini miḥireti leminilachewi፡፡ ālahi bet’ami meḥarī āzanyi newina፡፡

[13] ilanite yamenachehu hoyi! ālahi be’inerisu layi yetek’ot’abachewini ḥizibochi ātiwedaju፡፡ keḥadīwochi kemek’abiri sewochi tesifa inidek’oret’u kemech’ereshayitu ‘alemi (minida) be’irigit’i tesifa k’orit’ewali፡፡

አስ-ሶፍ

Surah 61

[1] besemayati wisit’i yalewi bemidirimi wisit’i yalewi hulu le’ālahi āmogeše፡፡ irisumi āshenafīwi t’ibebenyawi newi፡፡

[2] ilanite yamenachihu hoyi! yematišerutini negeri lemini tinageralachihu

[3] yematišeruni negeri menagerachihu ālahi zenidi met’elatu telek’e፡፡

[4] ālahi inezīyani inerisu liki inide tenase ginibi yeteselefu ẖonewi bemenigedu (behayimanotu) yemīgadelutini yiwedali፡፡

[5] musami leḥizibochu «ḥizibochē hoyi! inē wede’inanite ye’ālahi melikitenya meẖonēni be’irigit’i yemitawik’u sitiẖonu lemini tasek’ayunyalachihu?» bale gīzē (āsitawisi፡፡ ke’iwineti) betezenebelumi gīzē ālahi libochachewini āzenebelachewi፡፡ ālahimi āmets’enyochini ḥizibochi āyak’enami፡፡

[6] yemeriyemi liji ‘īsami፡- «ye’isira’ēli lijochi hoyi! inē ketewirati befītē yalewini yemaregagit’ina ke’inē beḫwala bemīmet’awi melikitenya simu āḥimedi beẖonewi yemabesiri siẖoni wede’inanite (yetelakihu) ye’ālahi melikitenya nenyi» bale gīzē (āsitawisi)፡፡ begilits’i te‘amiratochi bemet’achewimi gīzē «yihi gilits’i digimiti newi» ālu፡፡

[7] irisu wede īsilami yemīt’it’era sīẖoni be’ālahi layi wishetini kek’et’at’efe sewimi yibelit’i bedelenya mani newi? ālahimi bedayochini ḥizibochi āyimerami፡፡

[8] ye’ālahini birihani be’āfochachewi līyat’efu yishalu፡፡ ālahimi keḥadīwochu bīt’elumi inikwa birihanuni gelach’i newi፡፡

[9] irisu ya āgarīwochu bīt’elumi melikitenyawini bememirīya (mets’iḥāfi) be’iwinetenyawi hayimanotimi (be’īsilami) kehayimanoti hulu belayi yifa līyaderigewi yelake newi፡፡

[10] «inanite yamenachihu hoyi! ke’āsamamī k’it’ati yemitadinachihu yeẖonechini nigidi lamelakitachihuni?» (belachewi)፡፡

[11] (iriswami) be’ālahina bemelikitenyawi taminalachihu፣ be’ālahi menigedimi begenizebochachihu benefisochachihumi titagelalachihu፣ yihi yemitawik’u bitiẖonu le’inanite yeteshale newi፡፡

[12] ḫat’ī’atochachihuni le’inanite yimirali፡፡ keširochachewi wenizochi yemīfesubachewinimi genetochi yagebachiḫwali፡፡ bemenorīya genetochimi bemīyamamiru bētochi wisit’i (yasik’emit’achiḫwali)፡፡ yihi talak’i ‘idili newi፡፡

[13] lēlayitunimi yemitiwedwatini (ts’ega yiset’achiḫwale)፡፡ ke’ālahi yeẖone iridatana k’iribi yeẖone ye’āgeri mekifeti newi፡፡ mi’iminaninimi ābisiri፡፡

[14] inanite yamenachihu hoyi! yemeriyemi liji ‘īsa leḥāwariyatochu «wede ālahi redatē manewi?» inidale ḥāweriyatochumi «inya ye’ālahi redatochi neni» inidaluti ye’ālahi redatochi ẖunu፡፡ ke’isira’ēlimi lijochi ānidenyawa ch’ifira āmenechi፡፡ lēlayitumi ch’ifira kadechi፡፡ inezīyani yamenutinimi bet’elatachewi layi āberetanachewi፤ āshenafīwochimi ẖonu፡፡

አል-ጁሙዓህ

Surah 62

[1] besemayati yalewi bemidirimi yalewi hulu le’ālahi niguši፣ k’idusi፣ āshenafī፣ t’ibebenya leẖonewi yamogisali፡፡

[2] irisu ya bemehayimochu wisit’i ānik’ets’ochuni (k’uri’anini) be’inerisu layi yemīyanebilachewi፣ (kemagarati) yemīyat’erachewimi፣ mets’iḥāfinina t’ibebini yemīyasitemirachewimi yeẖoneni melikitenya (muḥāmedini) ke’inerisuwi wisit’i yelake newi፡፡ inerisumi ke’irisu befīti begilits’i siḥiteti wisit’i neberu፡፡

[3] kenesumi lēlochi gena yalitet’eguwachewi beẖonuti layi (yelakewi newi)፡፡ irisumi āshenafīwi t’ibebenyawi newi፡፡

[4] yihi ye’ālahi chirota newi፡፡ lemīshawi sewi yiset’ewali፡፡ ālahimi yetalak’i chirota balebēti newi፡፡

[5] ye’inezīya tewiratini yetech’anutina kezīyami yaliteshekemwati (yališerubati) sewochi misalē mets’iḥāfochini inidemīshekemi āhiya bit’ē newi፡፡ ye’inezīya be’ālahi ānik’ets’ochi yasitebabeluti ḥizibochi misalē kefa፡፡ ālahimi bedayochini ḥizibochi āyimerami፡፡

[6] «inanite āyihudawiyani yeẖonachihu hoyi! kesewi hulu besitek’eri inanite bicha le’ālahi wedajochi neni bitilu iwinetenyochi inideẖonachihu motini temenyu» belachewi፡፡

[7] ijochachewimi basik’edemuti ḫat’ī’āti mikiniyati befits’umi āyimenyutimi፡፡ ālahimi bedayochuni ‘āwak’ī newi፡፡

[8] «ya ke’irisu yemitisheshuti moti irisu be’irigit’i āginyachihu newi፡፡ kezīyami ruk’unina k’iribuni ‘āwak’ī wede ẖonewi gēta timelesalachihu፡፡ tišerutimi yeneberachihutini hulu yinegirachiḫwali» belachewi፡፡

[9] inanite yamenachihu hoyi! be‘āribi k’eni lesigideti t’irī betederege gīzē wede ālahi mawisati ẖīdu፡፡ meshet’inimi tewu፡፡ yihi yemitawik’u bitiẖonu le’inanite bet’ami yeteshale newe፡፡

[10] soletītumi betefets’emechi gīzē bemidiri layi tebetenu፡፡ ke’ālahimi chirota feligu፡፡ ālahinimi bebizu āwisu፡፡ litidinu yikejelalina፡፡

[11] nigidini weyimi zazatani bayu gīzēmi k’omehi yetewuhi sīẖonu wede’iriswa yibetenalu፡፡ ālahi zenidi yalewi waga kezazatami kenigidimi belach’i newi፡፡ «ālahimi kesech’īwochu hulu yibelit’i sīsayini sech’i newi» belachewi፡፡

አል-ሙናፊቁን

Surah 63

[1] menafik’ani bemet’uhi gīzē «ānite ye’ālahi melikitenya meẖonihini be’irigit’i (mileni) inimesekiraleni» yilalu፡፡ ālahimi ānite be’irigit’i melikitenyawi meẖonihini yawik’ali፡፡ ālahimi menafik’ani (kelibi inimesekiraleni bemaletachewi) wishetamochi meẖonachewini yimesekirali፡፡

[2] meḥalochachewini gasha ādirigewi yazu፡፡ ke’ālahimi menigedi kelekelu፡፡ inerisu yišeruti yeneberuti negeri kefa፡፡

[3] yihi inerisu (bemilasi) yamenu kezīyami (belibi) yekadu bemeẖonachewi newi፡፡ belibochachewimi layi tatemebachewi፤ silezīhi inerisu āyawik’umi፡፡

[4] bayehachewimi gīzē ākalochachewi (gizufinetachewi) yasidenik’uhali፡፡ bīnagerumi lenigigirachewi tadamit’alehi፤ (ke‘iwik’eti bado bemeẖoni)፡፡ inerisu liki begidigida yetet’egu ginidochini yimesilalu፡፡ ch’uẖetini hulu be’inerisu layi newi bilewi yasibalu፡፡ inerisu t’elatochi nachewina tet’enik’ek’achewi፡፡ ālahi yigadelachewi፤ (ke’imineti) inidēti yimelesalu

[5] le’inesumi ፡- «nu ye’ālahi melikitenya le’inanite miḥiretini yileminilachiḫwali፤» betebalu gīzē rasochachewini yazoralu፡፡ inerisumi ti‘ibītenyochi ẖonewi sīsheshu tayachewalehi፡፡

[6] miḥiretini bitileminilachewi weyimi miḥiretini batileminilachewi be’inerisu layi ikuli newi፡፡ ālahi le’inerisu befits’umi āyimirimi፡፡ ālahi āmets’enyochini ḥizibochi āyemeramina፡፡

[7] inerisu inezīya ፡- «ālahi melikitenya zenidi laluti sewochi isikemībetatenu diresi ātik’elibu» yemīlu nachewi፡፡ yesemayatina yemidiri dilibochimi ye’ālahi nachewi፡፡ gini menafik’ani āyawik’umi፡፡

[8] «wede medīna binimelesi āshenafīwi weradawini be’irigit’i ke’iriswa yawet’ali» yilalu፡፡ āshenafīnetimi le’ālahi፣ lemelikitenyawina lemi’iminani newi፡፡ gini menafik’ani āyawik’umi፡፡

[9] inanite yamenachihu hoyi! genizebochachihuna lijochachihu ālahini kemasitawesi āyataluwachihu፡፡ yihininimi yemīšeru sewochi inezīya inerisu kesarīwochi nachewi፡፡

[10] ānidachihunimi moti sayimet’awina gētayē hoyi! inidimets’ewitina kedegagochumi sewochi inidiẖoni wede t’ik’īti gīzē bitak’oyenyi noro imenyalehu kemaletu befīti keset’enachihu sīsayi legisu፡፡

[11] maninyayitumi nefisi yemoti gīzēwa bemet’abeti gīzē ālahi befits’umi āyak’oyatimi፡፡ ālahimi bemitišeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡

አት-ተጋቡን

Surah 64

[1] besemayati wisit’i yalewi bemidirimi wisit’i yalewi hulu le’ālahi yamogisali፡፡ nigišinawi ye’irisu bicha newi፡፡ misiganami le’irisu newi፡፡ irisumi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[2] irisu ya yefet’erachihu newi፡፡ ke’inanitemi keḥadī ālile፡፡ ke’inanitemi āmanyi ālile፡፡ ālahimi bemitišeruti hulu temelikachi newi፡፡

[3] semayatinina midirini be’iwineti fet’ere፡፡ k’erets’achihumi k’irits’achihunimi āsamere፡፡ memeleshachihumi wede’irisu newi፡፡

[4] besemayatina bemidiri wisit’i yalewini hulu yawik’ali፡፡ yemitidebik’utinimi yemitigelit’utinimi yawik’ali፡፡ ālahimi belibochi wisit’i yalewini hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[5] ye’inezīya ke’āhuni befīti yekadutina yekiḥidetachewini k’it’ati k’imesu yetebaluti ḥizibochi werē ālimet’alachihumini? le’inesumi āsamamī k’it’ati ālilachewi፡፡

[6] yihi (k’it’ati) irisu melikitenyochachewi be’āsirejīwochi yimet’ubachewi sile neberu «sewochimi yimerunalini?» silaluna silekadu (ke’imineti) sile zorumi newi፡፡ ālahimi (ke’inesu imineti) tebik’ak’a፡፡ ālahimi tebik’ak’ī misiguni newi፡፡

[7] inezīya yekadutini befits’umi yemayik’esesu meẖonachewini āsebu፡፡ «āyidelemi begētayē imilalehu፡፡ be’irigit’i tik’esek’esalachihu፡፡ kezīyami bešerachihuti hulu tinegeralachihu፡፡ yihimi be’ālahi layi k’elali newi፡፡» belachewi፡፡

[8] be’ālahina bemelikitenyawimi፡፡ bezīyami baweredinewi birihani imenu፡፡ «ālahimi bemitišeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newi» (belachewi)፡፡

[9] lemesebisebīya k’eni yemīsebesibibachihuni k’eni (āsitawisu)፤ yihi yemegodadati (megilech’a) k’eni newi፡፡ be’ālahimi yemīyamini sewi melikaminimi yemīšera kerisu ḫat’ī’ātochuni yiseriyiletali፤ (yifik’iletali)፤ keširochachewimi wenizochi yemīfesubachewini genetochi bewisit’achewi zele‘alemi zewitarīwochi sīẖonu yagebawali፤ yihi talak’i maginyeti newi፡፡

[10] inezīyami yekaduna be’ānik’ets’ochachini yasitebabelu inezīya bewisit’u zewitarīwochi sīẖonu ye’isati gwadochi nachewi፤ memeleshachewimi kefa

[11] kemekerami (maninimi) āyinekami be’ālahi fek’adi bīẖoni iniji፤ be’ālahimi yemīyamini sewi libuni (leti‘igisiti) yimerawali፤ ālahimi negeruni hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[12] ālahinimi tegezu፤ melikitenyawinimi tazezu፤ bitizorumi (melikitenyawini ātigodumi)፤ bemelikitenyawimi layi yalebeti gilits’i madiresi bicha newi፡፡

[13] ālahi kerisu bek’eri āmilaki yelemi፤ be’ālahimi layi āmanyochu yimeku፡፡

[14] ilanite yamenachihu hoyi! kemīsitochachihuna kelijochachihu (ke’ālahi menigedi bemasitegwagoli) lenanite t’elatochi yeẖonu ālilu፤ silezīhi tet’enik’ek’wachewi፤ yik’irita bitaderigu bitalifwachewimi bitemiruwachewimi ālahi bet’ami meḥarī āzanyi newi፡፡

[15] genizebochachihuna lijochachihu lenanite mefetenya bicha nachewi፤ ālahimi irisu zenidi talak’i minida ālile፡፡

[16] ālahinimi yechalachihutini yekili firuti፤ ti‘izazuni simumi፤ tazezumi፤ legisumi፤ lenefisochachihu melikamini (yiset’achiḫwalina)፤ yenefisunimi nifigeti yemīt’ebek’i sewi inezīya inesu filagotachewini yemīyagenyu nachewi፡፡

[17] le’ālahi melikami bidirini bitabediru (minidawini) lenanite yideraribewali፤ lenanitemi yimirali፤ ālahimi āmesiganyi tagashi newi፡፡

[18] ruk’uni misit’īri gilits’unimi hulu ‘āwak’īwi āshenafīwi t’ibebenyawi newi፡፡

አጥ-طلاق

Surah 65

[1] ānite nebīyu hoyi! sētochini mefitati basebachihu gīzē፤ le‘īdachewi fituwachewi፡፡ ‘īdanimi k’ut’eru፡፡ ālahinimi gētachihuni firu፡፡ gilits’i yeẖonechini t’eyafi kališeru besitek’eri kebētochachewi ātawit’uwachewi፤ āyiwit’umi፡፡ yihichimi ye’ālahi ḥigigati nati፡፡ ye’ālahinimi ḥigigati yetelalefe sewi be’irigit’i nefisuni bedele፡፡ kezīhi (fichi) beḫwala ālahi (yememalesi) negerini minalibati yamet’a inideẖone ātawik’imi፡፡

[2] gīzēyachewinimi lemedaresi betek’arebu gīzē bemelikami yazuwachewi፡፡ weyimi bemelikami teleyayuwachewi፡፡ ke’inanitemi wisit’i huleti yetikikilenyaneti balebētochini āsimesikiru፡፡ misikirinetinimi le’ālahi āsitekakilu፡፡ yihi be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yemīyamini yeẖone sewi hulu be’irisu yigesets’ibetali፡፡ ālahinimi yemīfera sewi le’irisu mewich’ani yaderigiletali፡፡

[3] kemayasibewimi bekuli sīsayeni yiset’ewali፡፡ be’ālahimi layi yemīt’ega sewi irisu bek’īwi newi፡፡ ālahi fek’aduni ādirashi newi፡፡ ālahi lenegeru hulu yetewesene gīzēni be’irigit’i ādirigwali፡፡

[4] inīyami kesētochachewi ke’ādefi yak’waret’uti (be‘īdachewi ḥigi) bitit’erat’eru ‘īdachewi šositi weri newi፡፡ inīyami gena ādefini yalayuti (‘īdachewi inidezīhu newi)፡፡ ye’irigizina balebētochimi gīzēyachewi iriguzachewini mewiledi newi፡፡ ālahinimi yemīfera sewi kenegeru hulu lerisu megiratini yaderigiletali፡፡

[5] yihi ye’ālahi firidi newi፡፡ wede’inanite āweredewi፡፡ ālahinimi yemīfera sewi ḫāt’ī’atochuni ke’irisu yiseriyiletali፡፡ minidanimi le’irisu yatelik’iletali፡፡

[6] kechilotachihu ketek’emet’achihubeti sifira āsik’emit’wachewi፡፡ be’inerisumi layi litat’abibu ātigudwachewi፡፡ ye’irigizina balebētochimi bīẖonu iriguzachewini isikīwelidu diresi be’inerisu layi k’elibu፡፡ le’inanitemi (lijochachihuni) bīyat’ebulachihu minidawochachewini sit’wachewi፡፡ bemekakelachihumi bemelikami negeri temekakeru፡፡ bitichegagerumi le’irisu lēla (sēti) tat’ebaletalechi፡፡

[7] yechilota balebēti kechilotawi yik’elibi፡፡ be’irisumi layi sīsayu yetet’ebebebeti sewi ālahi keset’ewi yik’elibi ālahi nefisini yeset’atini iniji āyasigedidimi፡፡ ālahi kechigiri beḫwala michotini be’irigit’i yaderigali፡፡

[8] keketemami kegētawa ti‘izazi kemelikitenyochumi yamets’echi፣ biritunimi k’ut’it’iri yetek’ot’at’erinati፣ met’ifonimi k’it’ati yek’et’anati bizu nati፡፡

[9] yenegeriwanimi k’it’ati k’emesechi፡፡ yenegeriwami mech’eresha kesara ẖone፡፡

[10] ālahi le’inerisu birituni k’it’ati āzegaje፡፡ inanitemi ye’ā’imiro balebētochi hoyi! ālahini firu፡፡ inezīya yamenu (hoyi)! ālahi wedenanite gisats’ēni be’irigit’i āwerede፡፡ melikitenyani (lake)፡፡

[11] inezīyani yamenutinina melikamochini yešerutini kech’elemawochi wede birihani yawet’a zenidi ye’ālahini ānik’ets’ochi gelach’ochi sīẖonu be’inanite layi yemīyanebilachihuni (lake)፡፡ be’ālahimi ānik’ets’ochi yemīyamini፣ melikamini šira yemīšerami keširochachewi wenizochi yemīfesisubachewini genetochi bewisit’achewi zele‘alemi zewitarīwochi sīẖonu yagebawali፡፡ ālahi le’irisu sīsayini be’irigit’i āsamere፡፡

[12] ālahi ya sebatini semayati yefet’ere newi፡፡ kemidirimi meselachewini (fet’iro’āli)፤ bemekakelachewi ti’izazu yiweridali፡፡ ālahi benegeru hulu layi chayi meẖonuni ālahimi benegeru hulu be‘iwik’eti yakabebe meẖonuni be‘iwik’eti yakabebe meẖonuni tawek’u zenidi (yihinini āsawek’achihu)፡፡

አት-ተሕሪም

Surah 66

[1] ānite nebīyu hoyi! ālahi le’ānite yefek’edelihini negeri mīsitochihini masiwededini yemitifeligi sitiẖoni (banite layi) lemini irimi taderigalehi? ālahimi ijigi meḥarī āzanyi newi፡፡

[2] ālahi le’inanite yemeḥalochachihuni meficha denegegelachihu፡፡ ālahimi redatachihu newi፡፡ irisumi ‘āwak’īwi t’ibebenyawi newi፡፡

[3] nebīyu kemīsitochu wede ānidwa werēni bemeset’ere gīzē (āsitawisi)፡፡ irisunimi benegerechina ālahi irisuni (mawiratiwani) basawek’ewi gīzē kefīluni āsitawek’e፡፡ kefīlunimi tewe፡፡ be’irisumi bawerati gīzē «yihini mani negerehi?» ālechi፡፡ «‘āwak’īwi wisit’e ‘āwak’īwi negerenyi» ālati፤

[4] wede ālahi bitimelesu libochachihu be’irigit’i tezenibilewalina (tisimamalachihu)፡፡ be’irisumi layi bitiredadu ālahi irisu redatu newi፡፡ jībirīlimi kemi’iminanimi melikamu kezīhimi beḫwala mela’ikitu redatochu nachewi፡፡

[5] (melachihunimi) bīfetachihu ke’inanite yebelet’u mīsitochini musilīmochi፣ āmanyochi፣ tazazhochi፣ tets’ets’achochi፣ (le’ālahi) tegezhīwochi፣ ts’omenyawochi fetochi፣ denagilimi yeẖonutini gētawi līlewit’ewi yikejelali፡፡

[6] inanite yamenachihu hoyi! nefisochachihunina bētesebochachihuni mek’et’at’eyawa sewochina denigayochi keẖonechi isati t’ebik’u፡፡ be’iriswa layi ch’ekanyochi፣ ḫāyilenyochi yeẖonu mela’ikiti ālilu፡፡ ālahini yazezachewini negeri (bemet’asi) āyamits’umi፡፡ yemītazezutinimi hulu yišeralu፡፡

[7] ilanite yekadachihu hoyi! zarē ātamekanyu፡፡ yemitimeneduti yanini tišeruti yeneberachihutini bicha newi (yibalalu)፡፡

[8] inanite yamenachihu hoyi! nits’uḥi yeẖonechini ts’ets’eti bemets’ets’eti wede ālahi temelesu፡፡ gētachihu ke’inanite ḫāt’ī’atochachihuni līseriyilachihu keširochachewi wenizochi yemīfesubachewinimi genetochi līyasigebachihu yikejelalina፡፡ ālahi nebīyuni፣ inezīyanimi ke’irisu gari yamenutini bemayasafiribeti k’eni birihanachewi befītochachewina bek’enyochachewi yemīrot’i sīẖoni «gētachini hoyi! birihanachinini mulalini፣ le’inya miḥiretimi ādirigilini፣ ānite benegeru hulu layi chayi nehina» yilalu፡፡

[9] ānite nebīyu hoyi! keḥadīwochinina menafik’anini tageli፡፡ be’inerisumi layi berita፡፡ menorīyachewimi gehānemi nati፡፡ mini tikefami memelesha

[10] ālahi le’inezīya lekaduti sewochi yenuḥini sētina yelut’ini sēti misalē āderege፡፡ kebarochachini keẖonu huleti melikami barīyawochi širi neberu፡፡ keduwachewimi፡፡ ke’ālahimi (k’it’ati nuḥina lut’i) kemīsitochachewi minimi āligefeterulachewimi፡፡ kegebīwochumi gari «isatini gibu» tebalu፡፡

[11] le’inezīya le’āmenutimi yeferi’onini sēti ālahi misalē āderege፡፡ «gētayē hoyi! ānite zenidi begeneti wisit’i le’inē bētini genibalinyi፡፡ keferi‘onina keširawimi ādinenyi፡፡ kebedelenyochu ḥizibochimi ādinenyi» balechi gīzē፡፡

[12] ye‘īmiranini liji meriyeminimi yachini bilitwani yet’ebek’echiwini (misalē āderege)፡፡ be’irisumi wisit’i kemenifesachini nefifani፡፡ begētawa k’alatina bemets’aḥifitumi āregaget’echi፡፡ ketazazhochumi neberechi፡፡

አል-ሙልክ

Surah 67

[1] ya nigišina be’iju yeẖonewi āmilaki chirotawi beza፡፡ irisumi benegeru hulu layi chayi newi፡፡

[2] ya yetinyachihu širawi yibelit’i yamare meẖonuni līmokirachihu motinina ḥiyiwetini yefet’ere newi፡፡ irisumi āshenafīwi meḥarīwi newi፡፡

[3] ya sebatini semayati yetenebaberu ẖonewi yefet’ere newi፡፡ be’ālireḥimani āfet’at’eri wisit’i minimi mezanefini ātayimi፡፡ ‘ayinihinimi melisi፡፡ «kesinit’ik’ochi ānidachini tayalehini?»

[4] kezīyami bizu gīzē ‘ayinihini melalisi፡፡ ‘ayinihi tewarido irisumi yedekeme ẖono wedanite yimelesali፡፡

[5] k’iribītuni semayimi be’irigit’i bemebiratochi (bekewakibiti) āgēt’inati፡፡ leseyit’anatimi mek’et’ik’ech’awochi ādereginati፡፡ le’inerisumi (leseyit’anochi) ye’isatini k’it’ati āzegajeni፡፡

[6] le’inezīyami begētachewi lekaduti yegehānemi k’it’ati ālilachewi፡፡ memeleshayitumi kefachi

[7] bewisit’wa betet’alu gīzē፤ iriswa yemitifela sitiẖoni le’iriswa (inide āhiya) manafatini yisemalu፡፡

[8] kek’uch’itiwa yetenesa litik’oraret’i tik’eribalechi፡፡ bewisit’wa ch’ifirochi betet’alu k’ut’iri zebenyochiwa «āsiferarī (nebīyi) ālimet’achihumini?» bemaleti yit’eyik’wachewali፡፡

[9] «āyidelemi be’irigit’i āsiferarī met’itonali፡፡ āsitebabelinimi፡፡ ālahimi mininimi ālawerede inanite (āwiridwali sitilu) betilik’i sihiteti wisit’i iniji āyidelachihumi ālini» yilalu፡፡

[10] «yeminisema weyimi yeminasibi beneberinimi noro benedaji isati gwadochi wisit’i baliẖoni neberi» yilalu፡፡

[11] beḫāt’ī’atachewimi yaminalu le’isati gwadochimi (ke’izineti) merak’i tegebachewi፡፡

[12] inezīya gētachewini beruk’u yemīferu le’inerisu miḥiretina talak’i minida ālilachewi፡፡

[13] (sewochi hoyi!) k’alachihunimi mesit’iru፡፡ weyimi be’irisu ch’uhu፡፡ irisu belibochi wisit’i yaleni hulu ‘āwak’ī newi፡፡

[14] yefet’ere āmilaki irisu ‘iwik’eti rek’īk’u፣ wisit’i ‘āwak’īwi sīẖoni (misit’īrini hulu) āyawik’imini

[15] irisu ya midirini le’inanite yetegerachi yaderegelachihu newi፡፡ begarawochiwana bemenigedochiwami ẖīdu፡፡፡ kesīsayumi bilu፡፡ (ḫwala) memeleshawimi wede’irisu bicha newi፡፡

[16] besemayi wisit’i yaleni (serawīti) be’inanite midirini bīderebabachihu wedīyawimi iriswa yemitaregerigi bitiẖoni titemamenalachihuni? (ātiferumini)

[17] weyimi besemayi wisit’i yaleni be’inanite layi t’et’erini yazelechi nefasini bīlikibachihu titemamenalachihuni? (ātiferumini?) masit’enik’ek’ēmi inidēti inideẖone wedefīti tawik’alachihu፡፡

[18] inezīyami ke’inerisu befīti yeneberuti be’irigit’i āsitebabelu፡፡ t’ilachayēmi inidēti neberi

[19] wede ā’iwafi kebelayachewi kinifochachewini zerigitewi tenisafafīwochi yemīsebesebumi sīẖonu ālayumini? ke’ālireḥimani bek’eri (bayeri layi) yemīyizachewi yelemi፡፡ irisu benegeru hulu temelikachi newi፡፡

[20] be’iwinetu ya irisu ke’ālireḥimani lēla yemīredachihu le’inanite yeẖone serawīti manewi? keḥadīwochi bemetaleli wisit’i iniji belēla layi āyidelumi፡፡

[21] weyimi sīsayuni bīyizibachihu ya sīsayini yemīset’achihu manewi? be’iwinetu inerisu bemogedina bemedeniberi wisit’i chiki ālu፡፡

[22] befītu layi tedefito yemīẖēdi sewi yibelit’i yek’ena newini? weyisi bek’et’itenya menigedi layi tesitekakilo yemīẖēdi

[23] «irisu ya yefet’erachihu le’inanitemi mesimīyana mayawochini፣ libochinimi yaderegelachihu newi፡፡ t’ik’ītinimi ātamesiginumi» belachewi፡፡

[24] «irisu ya bemidiri layi yebetenachehu newi፡፡ wede’irisumi tisebesebalachihu» belachewi፡፡

[25] «iwinetenyochimi inideẖonachihu yihi k’et’ero mechē newi?» yilalu፡፡

[26] «‘iwik’etu ālahi zenidi bicha newi፡፡ inē gilits’i āsiferarī iniji lēla āyidelehumi» belachewi፡፡

[27] (k’it’atuni) k’iribi ẖono bayutimi gīzē ye’inezīya yekaduti sewochi fītochi yikikefalu፡፡ «yihi ya be’irisu tikerakerubeti yeneberachihuti newi» yibalalumi፡፡

[28] «āyachihuni? ālahi bīgedilenyi ke’inē gari yalutinimi (inidezīhu) weyimi (bemak’oyeti) bīyazinilini keḥadīwochini ke’āsamamī k’it’ati yemīyadini mani newi?» belachewi፡፡

[29] «irisu (imenubeti yemilachihu) ālireḥimani newi፡፡ (inya) be’irisu āmenini፡፡ berisumi layi tet’egani፡፡ wede fītimi begilits’i mesasati wisit’i yeẖonewi irisu mani ānide ẖone be’irigit’i tawik’alachihu» belachewi፡፡

[30] «āyachihuni? wihachihu šeragī bīẖoni fesashīni wiha yemīyamet’alachehu mani newi?» belachewi፡፡ (ālahi ye‘alemati gēta yamet’awali)፡፡

አል-ቀለም

Surah 68

[1] ne.(nuni)፤ bebiri’i imilalehu bezīyami (meli’ākochi) bemīts’ifuti፡፡

[2] ānite begētahi ts’ega yetegonats’efiki sitiẖoni ‘ibidi āyidelehimi፡፡

[3] lanitemi (kegētahi) yemayik’waret’i waga be’irigit’i ālilehi፡፡

[4] ānitemi betalak’i t’ebayi layi nehi፡፡

[5] wedefītimi tayalehi፤ yayalumi፡፡

[6] ‘ibideti bemaninyachihu inidalile፡፡

[7] gētahi irisu kemenigedu yetesasatewini sewi ‘āwak’ī newi፡፡ irisumi temerīwochuni ‘āwak’ī newi፡፡

[8] le’āsitebabayochimi ātitazizu፡፡

[9] bitimesaselachewina bīmesaseluhi temenyu፡፡

[10] weradanimi hulu ātitazezi፡፡

[11] sewini ānewarīnina bemasabek’i ẖēyajini፡፡

[12] lebego negeri bet’ami kelikayini፣ weseni ālafīni፣ ḫat’ī’ātenyani፤

[13] libe derek’ini፣ kezīhi beḫwala dīk’alani (hulu ātitazezi)፡፡

[14] yegenizebina yelijochi balebēti bemeẖonu (yasitebabilali)፡፡

[15] be’irisu layi ānik’ets’ochachini bemīnebebu gīzē «yemejemerīyawochu sewochi teretochi nachewi» yilali፡፡

[16] be’āfinich’awi layi be’irigit’i (yemīneweribeti) milikiti inaderigibetaleni፡፡

[17] inya ye’ātikilitītuni balebētoche inide mokerini (yemekani sewochi) mokerinachewi፡፡ malidewi (firēwani) līlek’imwati bemalu gīzē፡፡

[18] (bemeḥalachewi) āyasik’erumimi፡፡

[19] inerisu yetenyu ẖonewimi salu kegētahi yeẖone zwarī be’iriswa layi zorebati፡፡

[20] inide lēlīti ch’elemami ẖona ānegachi፤ (keselechi)፡፡

[21] yanegumi ẖonewi tet’eraru፡፡

[22] «k’orach’ochi inide ẖonachihu be’irishachehu layi malidu» bemaleti፡፡

[23] inerisu yemīnishokashoku ẖonewi ẖēdumi፡፡

[24] zarē be’inanite layi diẖa inidayigebati bemaleti፡፡

[25] (diẖochini) bemekelikelimi layi (beḥāsabachewi) chayochi ẖonewi maledu፡፡

[26] (tek’at’ila) bayuwatimi gīzē «inya be’irigit’i tesasachochi neni» ālu፡፡

[27] «yilik’unimi inya yetekelekelini neni» ālu፡፡

[28] tikikilenyachewi «le’inanite ālahini lemini ātat’erumi ālalikwachihumini?» ālachewi፡፡

[29] «gētachini t’irati yigebawi፡፡ inya bedayochi neberini፤» ālu፡፡

[30] yemīwek’ak’esumi ẖonewi kefīlochachewi bekefīlu layi met’u፡፡

[31] «wa t’ifatachini! inya diniberi ālafīwochi neberini፤» ālu፡፡

[32] «gētachini ke’iriswa yeteshaleni (ātikiliti) līlewit’eni yikejelali፡፡ inya wede gētachini kejayochi neni፤» (ālu)፡፡

[33] k’it’atu inidezīhu newi፡፡ yemech’ereshayitumi ‘alemi k’it’ati talak’i newi፡፡ yemīyawik’uti beẖonu noro (betet’enek’ek’u neberi)፡፡

[34] let’inik’uk’ochu begētachewi zenidi met’ek’emīya genetochi ālwachewi፡፡

[35] musilīmochuni inide keḥadīwochi inaderigaleni

[36] le’inanite mini (āsireji) ālachihu? inidēti tiferidalachihu፡፡

[37] be’iwinetu le’inanite be’irisu yemitat’enubeti mets’iḥāfi ālachihuni

[38] bewisit’u le’inanite yemitimerit’uti ālachihu (yemīli)

[39] weyisi le’inanite yemitiferiduti ālachihu bemaleti (k’ali kīdani yegebanilachihu) isike tiniša’ē k’eni derashi yeẖonu meḥalawochi le’inanite be’inya layi ālwachihuni

[40] bezīhi maninyachewi teyayazhi inide ẖone t’eyik’achewi፡፡

[41] weyisi le’inerisu (befiridachewi tesimamī) «tegarīwochi» ālwachewini? iwinetenyochimi inideẖonu «tegarīwochachewini» yamit’u፡፡

[42] bati yemīgelet’ibetini (keḥadīwochi) wede mesigedimi yemīt’it’erubetinina yemayichilubeti k’eni (āsitawisi)፡፡

[43] ‘ayinochachewi yeferu wirideti yemitishefinachewi sīẖonu፤ (wede sigideti yemīt’erubetini)፤ inerisumi (bemidire ‘alemi) dehina ẖonewi salu wede sigideti be’irigit’i yit’eru neberu፡፡

[44] bezīhimi nigigiri kemīyasitebabiluti sewochi gari tewonyi፡፡ (inerisuni inē ibek’ahalehu)፡፡ kemayawik’uti sifira āzenagiteni iniyizachewaleni፡፡

[45] inerisunimi āzegeyalehu፡፡ zedēyē biritu newina፡፡

[46] be’iwinetu wagani tit’eyik’achewalehini? silezīhi inerisu ke‘ida yetekebedu nachewini

[47] weyisi inerisu zenidi yeruk’u misit’īri ‘iwik’eti ālileni? silezīhi inerisu yits’ifaluni

[48] legētahimi firidi tageši፤ (bemebesach’etina bale metageši) inide ‘ašawi balebētimi (inide yonasi) ātiẖuni፡፡ irisu bech’inik’eti yetemela ẖono (gētawini) betet’ara gīzē፡፡

[49] kegētawi yeẖone ts’ega balagenyewi noro bemidire beda tewek’ashi ẖono betet’ale neberi፡፡

[50] gētawimi (benebīyineti) meret’ewi፡፡ kedegagochumi āderegewi፡፡

[51] ineho inezīyami yekaduti sewochi k’uri’anuni besemu gīzē be‘ayinochachewi līt’iluhi (līyat’efuhi) yik’eribalu፡፡ «irisumi be’irigit’i ‘ibidi newi» yilalu፡፡

[52] gini irisu (k’uri’ani) le‘alemati megesech’a inijī lēla āyidelemi፡፡

አል-ሓቃህ

Surah 69

[1] iwinetini āregagach’ītu (tiniša’ē)፡፡

[2] āregagach’ītumi (iriswa) minidini nati

[3] āregagach’ītumi mini inideẖonechi mini āsawek’ehi

[4] semudina ‘adi bek’orik’warīyitu (tiniša’ē) āsitebabelu፡፡

[5] šemudima weseni belēlati ch’uẖeti tet’efa፤ (tewedemu)፡፡

[6] ‘adima beḫāyili bemitinishasha biritu nefasi tet’efu፡፡

[7] teketatayi beẖonu sebati lēlītochina siminiti me‘alitochi wisit’i be’inerisu layi lek’ek’ati፡፡ ḥizibochunimi፤ bewisit’wa yetet’alu ẖonewi liki kifiti yeẖonu yezenibaba ginidochi mesilewi tayachewalehi፡፡

[8] le’inerisumi k’erīni tayalehini

[9] feri‘oni kebefītu yeneberutimi sewochi tegelibach’ochumi (ketemochi) beḫāt’ī’āti (širawochi) met’u፡፡

[10] yegētachewinimi meli’ikitenya ti‘izazi t’asu፡፡ yeberetachinimi āyayazi yazachewi፡፡

[11] inya wihawi bayele gīzē betenishalayitu tanikwa wisit’i ch’aninachihu፡፡

[12] le’inanite megesech’a linaderigati āt’inī yeẖonechimi joro tat’enati zenidi፡፡

[13] bek’enidumi ānidīti meninefati betenefachi gīzē፡፡

[14] midirina garawochimi (kesifirachewi) betenesuna ānidītini mesebaberi betesebaberu gīzē፡፡

[15] bezīya k’eni ḫwanyitu (tiniša’ē) tiẖonalechi፡፡

[16] semayimi tik’ededalechi፡፡ silezīhi iriswa bezīya k’eni dekama nati፡፡

[17] mela’ikitimi beyech’afochiwa layi yiẖonalu፡፡ yegētahinimi ‘ārishi bezīya k’eni siminiti mela’ikiti kebelayachewi yishekemalu፡፡

[18] bezīya k’eni ke’inanite tedebak’ī (negerochi) yemayidebek’u sīẖonu tik’ik’erebalachihu፡፡

[19] mets’iḥāfuni bek’enyu yeteset’e sewima (legwadenyochu) «iniku፤ mets’iḥāfēni ānibibu» yilali፡፡

[20] «inē mirimerayeni yemigenanyi meẖonēni āregaget’iku፤» (tezegajehumi yilali)፡፡

[21] irisumi betewededechi nuro wiset’i yiẖonali፡፡

[22] bekefitenyayitu geneti wisit’i፡፡

[23] firēwochiwa k’iribochi yeẖonu፡፡

[24] be’ālefuti k’enati wisit’i (bemidire ‘alemi) basik’edemachihuti mikiniyati bilu፤ t’et’umi፤ (yibalalu)፡፡

[25] mets’iḥāfunimi begirawi yeteset’ema «wa t’ifatē! minewi mets’iḥāfēni baliteset’ehu» yilali፡፡

[26] «mirimerayenimi mini inideẖone balawek’iku፡፡

[27] «iriswa (moti ḥiyiwetēni) minewi fets’amī beẖonechi፡፡

[28] «genizebē ke’inē mininimi ālabik’ak’anyi፤ (ālit’ek’emenyimi)፡፡

[29] «ḫāyilē ke’inē layi t’efa» (yilali)፡፡

[30] «yazuti፤ iserutimi፡፡

[31] «kezīyami be’isati wiset’i āgibuti፡፡

[32] «kezīyami rizimetwa seba kinidi beẖonechi seniseleti wisit’i āgibuti፡፡»

[33] irisu talak’i beẖonewi ālahi āyaminimi neberina፡፡

[34] diẖochinimi bemabilati layi āyagibabami neberina፡፡

[35] le’irisumi zarē izīhi zemedi yelewimi፡፡

[36] migibimi ke’isati sewochi k’usili it’abī (izhi) besitek’eri yelewimi፡፡

[37] ḫāt’ī’atenyochi iniji lēla āyibelawimi፤ (yibalali)፡፡

[38] bemitayutimi negeri imilalehu፡፡

[39] bematayutimi negeri፡፡

[40] irisu (k’uri’ani) yetekebere melikitenya k’ali newi፡፡

[41] irisumi yebalek’inē k’ali (git’imi) āyidelemi፡፡ t’ik’ītini bicha taminalachihu፡፡

[42] yet’enik’wayimi k’ali āyidelemi፡፡ t’ik’ītini bicha tasitawisalachihu፡፡

[43] ke‘alemati gēta yetewerede newi፡፡

[44] be’inya layimi kefīlini k’alati (yalalinewini) bek’et’efe noro፤

[45] beḫāyili beyazinewi neberi፡፡

[46] kezīyami ke’irisu yelibuni širi (yetenit’elet’elebetini jimati) bek’oret’ini neberi፡፡

[47] ke’inanitemi wisit’i ke’irisu layi kelikayochi minimi āyinorumi፡፡

[48] irisumi (k’uri’ani) let’inik’uk’ochu megešech’a newi፡፡

[49] inyami ke’inanite wisit’i āsitebabayochi menorachewini be’irigit’i inawik’aleni፡፡

[50] irisumi (k’uri’ani) bekeḥadīwochu layi ts’ets’eti newi፡፡

[51] irisumi yeteregaget’e iwineti newi፡፡

[52] yetalak’uni gētahinimi simi āwedisi፡፡

አል-መዓሪጅ

Surah 70

[1] wedak’ī keẖonewi k’it’ati t’eyak’ī t’eyek’e፡፡

[2] bekeḥadīwochi layi (wedak’ī keẖonewi) le’irisu melashi yelewimi፡፡

[3] ye(semayati) meselalochi balebēti keẖonewi ālahi (melashi yelewimi)፡፡

[4] mela’ikituna menifesumi liku āmisa shīḥi ‘ameti beẖone k’eni wisit’i wede’irisu yarigalu፤ (yiwet’alu)፡፡

[5] melikaminimi ti‘igisiti tageši፡፡

[6] inerisu (yanini k’eni) ruk’i ādirigewi yayutali፡፡

[7] inyami k’iribi ẖono inayewaleni፡፡

[8] semayi inide zeyiti ātela bemitiẖonibeti k’eni፡፡

[9] garawochimi beteleyayu k’elemati inide tenekere sufi (nefasi inidemīyaberewi) bemīẖonubeti k’eni፡፡

[10] zemedimi zemedini bemayit’eyik’ibeti k’eni፤ (melashi yelewimi)፡፡

[11] (zemedochachewini) yayuwachewali፡፡ āmets’enyawi kezīya k’eni sik’ayi (nefisuni) belijochu lībezhi yimenyali፡፡

[12] bemīsitumi bewenidimumi፡፡

[13] bezīyachimi bemitasit’egawi gosawi፡፡

[14] bemidirimi layi balewi hulu (lībezhi) kezīyami līyadinewi (yimenyali)፡፡

[15] yitewi! iriswa (isatītu) lezwa nati፡፡

[16] yerasini k’ili k’oda yemitimoshilik’i sitiẖoni፡፡

[17] (ke’imineti) yezorenina yeshesheni sewi (wede’iriswa) tit’eralechi፡፡

[18] genizebini yesebesebenina (zekawini sayiset’i) yek’ot’erenimi፤ (tit’eralechi)፡፡

[19] sewi k’it’e bīsi ẖono tefet’ere፡፡

[20] kifu negeri bagenyewi gīzē bisich’ītenya፡፡

[21] melikamimi negeri (diloti) bagenye gīzē kelikayi (ẖono tefet’ere)፡፡

[22] segajochu bicha sīk’eru፡፡

[23] inezīya inerisu besigidetachewi layi zewitarīwochi yeẖonuti፡፡

[24] inezīyami begenizebochachewi layi yetawek’e mebiti yalebachewi yeẖonuti፡፡

[25] lelemanyi kelimena lemīkelekelimi (mebiti yalebachewi yeẖonuti)፡፡

[26] inezīyami befiridu k’eni iwineti yemīluti (yemīyaregagit’uti)፡፡

[27] inezīyami inerisu kegētachewi k’it’ati ferīwochi yeẖonuti፡፡

[28] yegētachewi k’it’ati (memit’atu) yemayasitemamini newina፡፡

[29] inezīyami inerisu bilitochachewini t’ebak’īwochi yeẖonuti፡፡

[30] bemīsitochachewi weyimi ijochachewi beyazuwachewi (barīyawochi) layi sīk’eri፡፡ inerisu (be’inezīhi) yemayiwek’esu nachewina፡፡

[31] kezīyami wedīya yefelege sewi inezīya inesu diniberi ālafīwochi nachewi፡፡

[32] inezīyami inerisu āderawochachewinina k’ali kīdanachewini t’ebak’īwochi yeẖonuti፡፡

[33] inezīyami inerisu bemisikirinetachewi tikikilenyochi yeẖonuti፡፡

[34] inezīyami inerisu besolatochachewi layi yemīt’ebabek’uti፡፡

[35] inezīhi (kezīhi belayi yetewesuti hulu) begenetochi wisit’i yemīkeberu nachewi፡፡

[36] le’inezīyami lekaduti wede ānite bekuli ānigetochachewini mezizewi yemīyatekuruti mini ālachewi

[37] kek’enyina kegira kifilifili ch’ifirochi sīẖonu፡፡

[38] ke’inerisu iyanidanidu sewi yets’egayituni geneti megibatini yikejilalini

[39] yikelikeli፤ inya kemīyawik’uti negeri (kefitoti t’ebita) fet’erinachewi፡፡

[40] bemiširak’ochina bemi‘irabochimi gēta imilalehu፡፡ inya be’irigit’i chayochi neni፡፡

[41] ke’inerisu yeteshaleni bemelewet’i layi፡፡ inyami teshenafīwochi āyidelenimi፡፡

[42] yaninimi yemīsiferarubetini k’enachewini isikemīgenanyu diresi tewachewi፡፡ yiwanyu yich’awetumi፡፡

[43] wede t’a‘otochi inidemīshik’edademu ẖonewi kemek’abirochachewi fet’inewi yemīwet’ubetini k’eni (isikemīgenanyu diresi tewachewi)፡፡

[44] ‘ayinochachewi yaferu ẖonewi wirideti tishefinachewalechi፡፡ yihi k’eni ya yisiferarubeti yeneberuti newi፡፡

ኑሕ

Surah 71

[1] inya nuḥini «ḥizibochihini āsamamī k’it’ati sayimet’abachewi befīti āsit’enik’ik’i bemaleti wede ḥizibochu lakinewi፡፡»

[2] (irisumi) āle «ḥizibochē hoyi! inē le’inanite gelach’i yeẖoniku āsit’enik’ak’ī nenyi፡፡

[3] «ālahini tegezuti፣ firutimi፣ tazezunyimi bemaleti፤ (āsit’enik’ak’ī nenyi)፡፡

[4] «le’inanite keḫāt’ī’atochachihu yimiralina፡፡ wedetewesenewi gīzēmi yak’oyachiḫwali፡፡ ye’ālahi (yewesenewi) gīzē bemet’a wek’iti āyik’oyimi፡፡ yemitawik’uti bitiẖonu noro (betazezachihu neberi)፡፡»

[5] (sile tek’awemutimi) «āle gētayē hoyi! inē lēlītimi k’enimi ḥizibochēni t’erahu፡፡

[6] «t’irīyemi mesheshini iniji lēla ālich’emerelachewimi፡፡

[7] «inēmi le’inerisu timiri zenidi (wede imineti) bet’eraḫwachewi k’ut’iri t’atochachewini bejorowochachewi wisit’i āderegu፡፡ libisochachewinimi tekenanebu፡፡ (bemet’ifo širachewi layi) zeweterumi፡፡ (yale liki) mekuratinimi koru፡፡

[8] «kezīyami inē bech’uẖeti t’eraḫwachewi፡፡

[9] «kezīyami inē le’inerisu gelets’iku፡፡ le’inerisumi memesit’erini meset’eriku

[10] «ālikwachewimi፡- gētachihuni miḥiretini leminuti፡፡ irisu bet’ami meḥārī newina፡፡

[11] «be’inanite layi zinamini teketatayi ādirigo yilikali፡፡

[12] «begenizebochina belijochimi yilegiselachiḫwali፡፡ le’inanitemi ātikilitochini yaderigilachiḫwali፡፡ le’inanitemi wenizochini yaderigilachiḫwali፡፡»

[13] le’ālahi lik’inani yematishuti le’inanite mini ālachihu

[14] beliyu liyu ẖunētawochi be’irigit’i yefet’erachihu sīẖoni፡፡

[15] ālahi sebatini semayati ānidu kanidu belayi sīẖoni inidēti inidefet’ere ātayumini

[16] bewisit’achewimi ch’erek’ani ābirī āderege፡፡ t͟s’eḥāyinimi birihani āderege፡፡

[17] ālahimi kemidiri mabik’elini ābek’elachihu፡፡

[18] kezīyami bewisit’wa yimelisachiḫwali፡፡ mawit’atinimi yawet’achiḫwali፡፡

[19] ālahimi midirini le’inanite minit’afi āderegati፡፡

[20] ke’iriswa sefafīwochini menigedochi tigebu zenidi፡፡

[21] nuḥi āle፡- «gētayē hoyi! inesu āmimets’ubinyi፡፡ genizebuna lijumi ket’ifati besitek’eri yalich’emereletini sewi teketelu፡፡

[22] «talak’inimi tenikoli yemekerutini sewochi» (teketelu)፡፡

[23] ālumi «āmilakochachihuni ātitewu፡፡ wedinimi፣ suwa‘inimi፣ yegušinimi፣ ye‘uk’inimi nesirinimi ātitewi፡፡

[24] «be’irigit’imi bizuwochini āsasatu፡፡ keḥadīwochinimi t’imetini iniji lēlani ātich’emirilachewi» (āle)፡፡

[25] beḫāt’ī’atochachewi mikiniyati teset’emu፡፡ isatinimi inidīgebu tederegu፡፡ le’inerisumi ke’ālahi lēla yeẖonu redatochini ālagenyumi፡፡

[26] nuḥimi āle «gētayē hoyi! kekeḥadīwochu bemidiri layi ānidinimi ātitewi፡፡

[27] «ānite bititewachewi barochihini yasasitaluna፡፡ ḫāt’ī’atenya keḥadīnimi iniji lēlani āyiwelidumi፡፡

[28] «gētayē hoyi! le’inēmi lewelajochēmi mi’imeni ẖono bebētē legebami sewi hulu lemi’imenanina lemi’iminatimi miḥireti ādirigi፡፡ keḥadīwochinimi ket’ifati bek’eri ātich’emirilachewi፤» (āle)፡፡

አል-ጂን

Surah 72

[1] (muḥāmedi hoyi!) beli «ineho kejīni yeẖonu ch’iferochi (k’uri’anini) ādamet’u፡፡‹inya āsidenak’ī yeẖoneni k’uri’ani semanimi› ālu maleti wede’inē tewerede፡፡

[2] ‹wede k’et’ita menigedi yemīmerani (k’uri’āni semani)፡፡ be’irisumi āmenini፡፡ begētachinimi ānidinimi ānagarami፡፡›

[3] ‹inehomi yegētachini kibiri lak’e፡፡ mīsitinimi lijinimi āliyazemi፡፡›

[4] ‹inehomi k’īlachini be’ālahi layi weseni yalefeni (wisheti) yinageri neberi፡፡›

[5] ‹inyami sewochina ganēnochi be’ālahi layi wishetini (k’ali) āyinagerumi maletini t’eret’erini፡፡›

[6] ‹inehomi kesewochi yeẖonu wenidochi beganēni wenidochi yit’ebek’u neberu፡፡ kuratinimi ch’emeruwachewi፡፡›

[7] ‹inerisumi ālahi ānidinimi āyik’esek’isimi maletini inidet’eret’erachihu t’eret’eru፡፡›

[8] ‹inyami semayini (lemediresi) felegini፡፡ biritu t’ebak’īwochinina chibowochinimi temolita āgenyenati፡፡

[9] ‹inyami ke’iriswa (werēni) lemademet’i bemek’emech’awochi inik’emet’i neberini፡፡ āhuni gini yemīyadamit’i sewi le’irisu tet’ebabak’ī chiboni yagenyali፡፡

[10] ‹inyami bemidiri wisit’i balilu sewochi kifu teshitwali? weyisi be’inerisu gētachewi degini negeri shitwali? maletini ānawik’imi፡፡

[11] ‹inyami ke’inya wisit’i degochi ālilu፡፡ kenyami kezīhi lēla yeẖonu ālilu፡፡ yeteleyayu menigedochi (bale bētochi) neberini፡፡

[12] ‹inyami ālahini bemidiri wisit’i fets’imo yemanak’itewi፤ sheshitenimi fets’imo yemanamelit’ewi meẖonachinini āregaget’ini፡፡

[13] ‹inyami merīwini besemani gīzē berisu āmenini፡፡ begētawimi yemīyamini sewi megigodelinimi mech’ich’emerinimi āyiferami፡፡

[14] «inyami ke’inya wisit’i musilīmochi ālilu፡፡ ke’inyami wisit’i bedayochi ālilu፡፡ yeselemumi sewochi inezīya k’inini menigedi meret’u፡፡»

[15] bedayochuma legehānemi magedo ẖonu፡፡

[16] inehomi bemenigedītu layi k’et’i balu noro bizu zinamini bat’et’anachewi neberi (maletimi teweredelinyi)፡፡

[17] be’irisu linimokirachewi (bat’et’anachewi neberi)፡፡ kegētawimi masitawesha yemīyafegefigi sewi āsichegarīni k’it’ati yagebawali፡፡

[18] ineho mesigīdochimi ye’ālahi bicha nachewi፡፡ (bewisit’achewi) ke’ālahi gari ānidinimi ātigezu (maletimi)፡፡

[19] inehomi ye’ālahi barīya (muḥāmedi ālahini) yemīt’erawi ẖono betenesa gīzē (ganēnochi) be’irisu layi diribiribochi līẖonu k’erebu (maletimi)፡፡

[20] «inē yemigigezawi gētayeni bicha newi፡፡ be’irisumi ānidinimi ālagarami» beli፡፡

[21] «inē le’inanite gudatinimi k’et’itanimi ālichilimi» belachewi፡፡

[22] «inē ke’ālahi (k’it’ati) ānidimi āyadinenyimi፡፡ ke’irisumi lēla met’egīyani ālagenyimi» belachewi፡፡

[23] «ke’ālahi yeẖone madiresini melikitochunimi besitek’eri (ālichilimi)፡፡ ālahinina melikitenyawinimi yemīyamits’i sewi le’irisu yegehānemi isati ālilewi፡፡ bewisit’wa zelalemi zewitarīwochi sīẖonu፡፡»

[24] yemīsiferarubetinimi bayu gīzē redatu dekama፣ k’ut’irumi ānesitenya yeẖonewi mani inideẖone be’irigit’i yawik’alu፡፡

[25] «yemitisiferarubeti negeri k’iribi weyimi gētaye le’irisu yetewesene gīzēni yemīyaderigileti (ruk’i) meẖonuni ālawik’imi» belachewi፡፡

[26] «(irisu) ruk’uni misit’īri ‘āwak’ī newi፡፡ bemisit’īrumi layi ānidinimi āyasawik’imi፡፡»

[27] kemelikitenya lewededewi bīẖoni iniji (lelēla āyigelits’imi)፡፡ irisumi kesitefītumi kesiteḫwalawimi t’ebak’īwochini yaderigiletali፡፡

[28] inerisu zenidi balewi negeri ‘iwik’etu yekebebena negerunimi hulu bek’ut’iri yat’ek’alele sīẖoni yegētachewini melikitochi yaderesu meẖonachewini yawik’i zenidi (t’ebak’ī yaderigali)፡፡

አል-ሙዘሚል

Surah 73

[1] ānite tekenanabīwi hoyi፡፡

[2] lēlītuni hulu t’ik’īti sīk’eri k’umi፤ (sigede)፡፡

[3] gimashuni (k’umi)፤ weyimi kerisu t’ik’ītini k’enisi፡፡

[4] weyimi be’irisu layi ch’emiri፡፡ k’uri’aninimi bezigita manibebini ānibibi፡፡

[5] inya banite layi kebadi k’alini init’ilalenina፡፡

[6] yelēlīti menesati iriswa (ḥiwasatinina libini) lemasimamati bet’ami biritu nati፡፡ lemanibebimi tikikilenya nati፡፡

[7] lanite bek’eni wisit’i rezhimi mezewaweri ālilehi፡፡

[8] yegētahinimi simi āwisa፤ wede’irisumi (megigezati) mek’waret’ini tek’waret’i ፡፡

[9] (irisumi) yemiširak’ina yemi‘irabi gēta newi፡፡ ke’irisu lēla āmilaki yelemi፡፡ met’egīya ādirigehimi yazewi፡፡

[10] (keḥadīwochi) bemīlutimi layi tageši፡፡ melikaminimi metewi tewachewi፡፡

[11] yediloti balebētochimi keẖonuti āsitebabayochi gari tewonyi፡፡ t’ik’ītinimi gīzē āk’oyachewi፡፡

[12] inya zenidi kebadi maserīyawochi isatimi ālilena፡፡

[13] yemīyanik’i migibimi፤ āsamamī k’it’atimi (ālile)

[14] midirina gerawochi bemīrigefegefubeti፣ garawochimi fesashi ye’āshewa kimiri bemīẖonubeti k’eni፡፡

[15] inya be’inanite layi mesikarī melikitenyani wede’inanite lakini፡፡ wede feri‘oni melikitenyani inidelakini፡፡

[16] feri‘onimi melikitenyawini āmets’e፤ biritu meyazinimi yazinewi፡፡

[17] bitikidu lijochini shebetowochi yemīyaderigewini k’eni (k’it’ati) inidēti tit’ebek’alachihu፡፡

[18] semayu berisu (bezīya k’eni) tesenit’ak’ī newi፡፡ k’et’erowi tefets’amī newi፡፡

[19] yihichī megešech’a nati፡፡ (medanini) yeshami sewi wede gētawi menigedini yiyizali፡፡

[20] ānite kelēlītu huleti iji yaneseni gimashunimi sīsowinimi yemitik’omi meẖonihini gētahi be’irigit’i yawik’ali፡፡ ke’inezīyami ābirewihi kaluti kefīlochi (yemīk’omu meẖonachewini yawik’ali)፡፡ ālahimi lēlītinina k’enini yilekikali፡፡ (lēlītuni) yematadarisuti meẖonachihuni ‘āwek’e፡፡ be’inanite layimi (wede mak’aleli) temeleselachihu፡፡ silezīhi kek’uri’ani (besigideti) yetechalachihuni ānibibu፡፡ ke’inanite wisit’i beshitenyochi፣ lēlochimi ke’ālahi chirota lemefelegi bemidiri layi yemīgwazu፣ lēlochimi be’ālahi menigedi (hayimanoti) yemīgadelu inidemīnoru ‘āwek’e፡፡ (āk’alelelachewimi)፡፡ ke’irisumi yetechalechihuni ānibibu፡፡ solatinimi sigedu፡፡ zekanimi sit’u፡፡ le’ālahimi melikami biderini ābediru፡፡ kemelikami širami lenefisochachihu yemitasik’edimutini hulu irisu yeteshalena beminidami talak’i ẖono ālahi zenidi tagenyutalachihu፡፡ ālahinimi miḥiretini leminuti፡፡ ālahi bet’ami meḥarī āzanyi newina፡፡

አል-ሙደሢር

Surah 74

[1] ānite (libisihini) derabīwi hoyi

[2] tenesa āsit’enik’ik’imi፡፡

[3] gētahinimi ākibiri፡፡

[4] libisihinimi āt’ira፡፡

[5] t’a‘otinimi rak’i፡፡

[6] mabizatinimi yemitifeligi ẖonehi፤ (bereketini) ātilegisilele

[7] legētahimi (ti‘izazi) tageši፡፡

[8] bek’enidumi betenefa gīzē (negeru yiberetali)፡፡

[9] yihimi (gīzē) ya k’eni āsichegarī k’eni newi፡፡

[10] bekeḥadīwochi layi geri yaliẖone newi፡፡

[11] ānidi ẖono kefet’erikuti sewi gari tewonyi (inē ibek’ahalehu)፡፡

[12] le’irisumi yetezeregani genizebi (beyayinetu) yaderegihuleti፡፡

[13] (beyadebabayu) tegenyiwochi yeẖonu wenidochi lijochinimi፡፡

[14] le’irisumi (nurowini) mezerigatini yezeregahuleti (keẖone sewi geri tewonyi)፡፡

[15] kezīyami lich’emirileti yikejilali፡፡

[16] yikelikeli፤ irisu le’ānik’ets’ochachini be’irigit’i tek’awamī neberi፡፡

[17] be’irigit’i chigirini āsigedidewalehu፡፡

[18] irisu (bek’uri’ani negeri) ḥāsebe፤ gemetemi፡፡

[19] teregememi፤ inidēti gemete

[20] kezīyami (kemoti beḫwala) teregeme፡፡ inidēti gemete

[21] kezīyami inide gena (bek’uri’anu negeri) temelekete፡፡

[22] kezīyami fītuni āch’efegege፤ ākomateremi፡፡

[23] kezīyami (kemameni) zore፤ korami፡፡

[24] ālemi «yihi (kelēla) yemīk’eda digimiti iniji lēla āyidelemi፡፡

[25] «yihi yesewi k’ali iniji lēla āyidelemi፡፡»

[26] besek’eri wisit’i be’irigit’i āgebawalehu፡፡

[27] sek’eri mini inideẖonechi mini āsawek’ehi

[28] (yagenyechiwini hulu) ātasik’erimi ātitewimimi፡፡

[29] k’odani bet’ami ākisayi nati፡፡

[30] be’iriswami layi āšira zet’enyi (zebenyochi) ālubati፡፡

[31] ye’isatinimi zebenyochi mela’ikiti iniji lēla āladereginimi፡፡ k’ut’irachewinimi le’inezīya lekaduti mefetenya iniji āladereginimi፡፡ inezīya mets’iḥāfini yeteset’uti inidīyaregagit’u፣ inezīyami yamenuti iminetini inidīch’emiru፣ inezīyami mets’iḥāfini yeteset’utina mi’iminanochu inidayit’erat’eru፣ inezīyami belibochachewi wisit’i beshita yalebachewi (menafik’ani)፣ keḥadīwochimi ālahi bezīhi (k’ut’iri) mini misalē shitwali? inidīlu (iniji āladereginimi)፡፡ inidezīhu ālahi yemīshawini yat’emimali፡፡ yemīshawinimi yak’enali፡፡ yegētahinimi serawīti (liki) kerisu bek’eri manimi āyawik’imi፡፡ iriswami (yesek’eri isati) lesewochi megesech’a iniji lēla āyidelechimi፡፡

[32] (kekihideti) yikelikelu፡፡ bech’erek’a imilalehu፡፡

[33] belēlītumi beẖēde gīzē፡፡

[34] benigatumi babera gīzē፡፡

[35] iriswa (sek’eri) ketalalak’ochu (ādegawochi) ānidwa nati፡፡

[36] lesewochi āsiferarī sitiẖoni፡፡

[37] ke’inanite (wede bego negeri) mek’idemini weyimi wede ḫwala mek’iretini lesha sewi (āsiferarī sitiẖonu)፡፡

[38] nefisi hulu bešerachiwi šira teyazhi nati፡፡

[39] yek’enyi balebētochi bicha sīk’eru፡፡

[40] (inerisusi) begenetochi wisit’i yit’eyayek’alu፡፡

[41] ke’āmets’enyochu ẖuneta፡፡

[42] (yilwachewalimi) «besek’eri wisit’i mini āgebachihu?»

[43] (inerisumi) yilalu «kesegajochu ālineberinimi፡፡

[44] «lediẖochimi yeminabela ālineberinimi፡፡

[45] «kezebarak’īwochumi gari inizebarik’i neberini፡፡

[46] «befiridu k’enimi inasitebabili neberini፡፡

[47] «irigit’enyawi (moti) isike met’ani diresi፡፡»

[48] ye’āmalajochimi milija ātit’ek’imachewimi፡፡

[49] kegišats’ēyēmi (kek’uri’ani) yemīyafegefiguti le’inerisu mini ālilachewi

[50] inerisu liki denibarīwochi yemēda āhiyochi yimesilalu፡፡

[51] ke‘ānibesa yesheshu፡፡

[52] yilik’unimi ke’inerisu iyanidanidu sewi hulu yetezeregu ts’iḥufochini inidīsiset’i yifeligali፡፡

[53] yikelikelu፡፡ yilik’unimi yemech’ereshayituni ‘alemi (k’it’ati) āyiferumi፡፡

[54] yikelikelu፡፡ irisu (k’uri’ani) megešech’a newi፡፡

[55] silezīhi yesha sewi yigesets’ibetali፡፡

[56] ālahimi kalisha besitek’eri āyigešets’umi፡፡ irisu (ālahi) yemeferati balebēti yemiḥiretimi balebēti newi፡፡

አል-ቂያማህ

Surah 75

[1] (negeru keḥadīwochi inidemīluti) āyidelemi፡፡ betiniša’ē k’eni imilalehu፡፡

[2] (raswani) wek’ashi beẖonechi nefisimi imilalehu፡፡ (be’irigit’i tik’esek’esalachihu)፡፡

[3] sewi āt’initochuni ālemesebisebachinini yasibalini

[4] āyidelemi t’atochuni (fīti inide neberu) bemasitekakeli layi chayochi siniẖoni (inisebesibachewaleni)፡፡

[5] yilik’unimi sewi befītu balewi negeri (betiniša’ē) līyasitebabili yifeligali፡፡

[6] «yetiniša’ēwi k’eni mechē newi?» sīli yit’eyik’ali፡፡

[7] ‘ayinimi bewalele gīzē፡፡

[8] ch’erek’ami bech’eleme gīzē፡፡

[9] t͟s’eḥāyina ch’erek’ami betesebesebu gīzē፡፡

[10] «sewi bezīya k’eni mesheshawi yeti newi?» yilali፡፡

[11] yikelikeli፤ minimi met’egīya yelemi፡፡

[12] bezīya k’eni merigīyawi wede gētahi bicha newi፡፡

[13] sewi bezīya k’eni basik’edemewina basik’oyewi hulu yinegerali፡፡

[14] be’irigit’imi sewi benefisu layi āsireji newi፡፡ (ākalochu yimesekirubetali)፡፡

[15] mikiniyatochuni hulu bīyamet’ami inikwa (āyisemami)፡፡

[16] be’irisu (bek’uri’ani nibabi) litichekuli milasihini be’irisu ātalawisi፡፡

[17] (belibihi wisit’i) mesebisebuna manibebu be’inya layi newina፡፡

[18] banebebinewimi gīzē (kalek’e beḫwala) nibabuni teketeli፡፡

[19] kezīyami mabiraratu be’inya layi newi፡፡

[20] (kemet’adefi) tekelikeli፡፡ yilik’unimi (sewochi) fet’anītuni (‘alemi) tiwedalachihu፡፡

[21] mech’ereshayitunimi (‘alemi) titewalachihu፡፡ (ātizegajulatimi)፡፡

[22] fītochi bezīya k’eni ābirīwochi nachewi፡፡

[23] wede gētachewi temelikachochi nachewi፡፡

[24] fītochimi bezīya k’eni ch’efigagīwochi nachewi፡፡

[25] berisachewimi ‘ādega inidemīšerabachewi yaregagit’alu፡፡

[26] nik’u (nefisi) birīwochini bederesechi gīzē፤

[27] «āsharīwi manewi?» betebalemi gīzē፡፡

[28] (ḥimemitenyawi) irisu (yeseferebeti negeri kezīhi ‘alemi) melileyeti meẖonuni baregaget’emi gīzē፡፡

[29] batimi bebati betet’abek’echi gīzē፡፡

[30] bezīya k’eni menedatu wede gētahi (firidi) newi፡፡

[31] ālamenemimi ālisegedemimi፡፡

[32] gini āsitebabele፤ (ke’imineti) zoremi፡፡

[33] kezīyami iyetenigobalele wede bētesebu ẖēde፡፡

[34] yemitit’elawini negeri (ālahi) yasiketilihi፡፡ le’ānite tegebīhimi newi፡፡

[35] kezīyami t’ifati yit’egahi le’ānite yetegebahimi newi፡፡

[36] sewi sidi ẖono metitewini yit’eret’iralini

[37] yemīfesesi keẖone yefitiweti t’ebita ālineberemini

[38] kezīyami yerega demi ẖone (ālahi sewi ādirigo) fet’erewimi፡፡ āsitekakelewimi፡፡

[39] ke’irisumi huleti ‘ayinetochini wenidina sētini āderege፡፡

[40] yihi (gēta) mutanini ḥiyawi bemadiregi layi chayi āyidelemini

አል-ኢንሳን

Surah 76

[1] besewi layi yemītawesi negeri sayiẖoni kezemenati yetewesene gīzē be’irigit’i ālifobetali፡፡

[2] inya sewini (beḥigi gidaji) yeminimokerewi siniẖoni k’ilik’ilochi keẖonu yefitiweti t’ebita fet’erinewi፡፡ semī temelikachimi ādereginewi፡፡

[3] inya weyi āmesiganyi weyimi keḥadī sīẖoni menigeduni meranewi፤ (gelets’inileti)፡፡

[4] inya lekeḥadīwochi seniselotochinina inizazilawochini፣ isatinimi āzegajitenali፡፡

[5] bego ādiragīwochi meberezhawa kafuri keẖonechi t’eji yit’et’alu፡፡

[6] ke’iriswa ye’ālahi barochi yemīt’et’ulati (wedefelegubeti) manibwabwatini yemīyanibwabwati keẖonechi minich’i (yit’et’alu)፡፡

[7] (zarē) besiletachewi yimolalu፡፡ mekerawi teserach’ī yeẖonenimi k’eni yiferalu፡፡

[8] migibinimi kemewidedachewi gari lediẖa፣ leyetīmimi፣ lemirikonyami le’isirenyami yabelalu፡፡

[9] «yeminabelachihu le’ālahi widēta bicha newi፡፡ ke’inanite waganimi mamesigeninimi ānifeligimi፡፡

[10] «inya (fītini) yemīyach’efegigini biritu k’eni kegētachini iniferalenina፤» (yilalu)፡፡

[11] ālahimi yezīyani k’eni kifati t’ebek’achewi፡፡ (fītachewi) mamarinina medesetinimi get’emachewi፡፡

[12] bemetagešachewimi genetinina yeḥāri libisini menedachewi፡፡

[13] bewisit’wa bebale āgoberi āligawochi layi tedegafīwochi bewisit’wa t͟s’eḥāyinimi ch’erek’animi yemayayu sīẖonu፡፡

[14] zafochiwami be’inerisu layi yek’erebechi፣ firēwochiwami (lelek’amīwochi) megigeratini yetegerachi sitiẖoni (genetini menedachewi)፡፡

[15] be’inerisumi layi kebiri beẖonu ‘ik’awochi (seḥānochi) yebirich’ik’owochi beẖonu kubayawochimi yizizoribachewali፡፡

[16] melekatini yelekwachewi beẖonu yebiri birich’ik’owochi (yizizoribachewali)፡፡

[17] be’iriswami meberezhawa zenijebīli yeẖonechini t’eji yit’et’alu፡፡

[18] bewisit’wa yalechiwini selisebīli tebila yemitit’erawini minich’i፡፡

[19] be’inerisumi layi (balubeti ẖuneta) yemīzewetiru wet’ati lijochi yizewaweralu፡፡ bayehachewi gīzē yetebetene luli nachewi bilehi tasibachewalehi፡፡

[20] izīyami betemeleketiki gīzē ts’eganina talak’i nigišinani tayalehi፡፡

[21] ārenigwadēwochi yeẖonu yek’ech’ini ḥāri libisochina wefirami ḥārimi belayachewi layi ālile፡፡ kebiri yeẖonu ānibarochinimi yishelemalu፡፡ gētachewimi āt’irī yeẖoneni met’et’i yat’et’achewali፡፡

[22] «yihi be’irigit’i le’inanite waga ẖone፡፡ širachihumi misiguni ẖone፤» (yibalalu)፡፡

[23] inya k’uri’anini banite layi mawiredini inyawi āweredinewi፡፡

[24] legētahi firidimi tageši፡፡ ke’inerisumi ḫāt’ī’ātenyani weyimi keḥadīni ātitazezi፡፡

[25] yegētahinimi simi bet’watina kek’etiri belayi āwisa፡፡

[26] kelēlītumi le’irisu sigedi፡፡ berezhīmi lēlītimi āwedisewi፡፡

[27] inezīya fet’anītuni ‘alemi yiwedalu፡፡ kebadini k’enimi besitefītachewi ẖono yitewalu፡፡

[28] inya fet’erinachewi፡፡ meleyaliyachewinimi āt’enekerini፡፡ beshanimi gīzē meselochachewini melewet’ini inilewit’aleni፡፡

[29] yihichī megešech’a nati፡፡ yeshami sewi wede gētawi menigedini yiyizali፡፡

[30] ālahimi kalisha besitek’eri ātishumi፡፡ ālahi ‘āwak’ī t’ibebenya newina፡፡

[31] yemīshawini sewi be’izinetu wisit’i yagebawali፡፡ bedayochunimi (zitobachewali)፡፡ le’inerisu āsamamī k’it’atini āzegajitolachewali፡፡

አል-ሙርሰላት

Surah 77

[1] teketatayi ẖonewi betelakuti፣

[2] beḫāyili menifesini nefashochi beẖonutimi፣

[3] mebetenini betanyochi beẖonutimi፤ (nefasochi)፣

[4] meleyetini leyiwochi beẖonutimi፣

[5] megešech’ani (wede nebīyati) t’ayiwochi beẖonutimi፣

[6] mikiniyatini lemasiwegedi weyimi lemasiferarati (t’ayiwochi beẖonuti mela’ikiti) imilalehu፡፡

[7] ya yemitisiferarubeti (tiniša’ē) be’irigit’i ḫwanyi newi፡፡

[8] kewakibitimi (birihaniwa) betabesechi gīzē፡፡

[9] semayimi betekefetechi gīzē፡፡

[10] garawochimi betenikotekotu gīzē፡፡

[11] melikitenyochumi wek’iti betederegelachewi gīzē፡፡

[12] leyetinyawi k’eni tek’et’eru (yemībali sīẖoni)፤

[13] lemeleyawi k’eni (betebale gīzē፤ befit’urochi mekakeli yiferedali)፡፡

[14] yemeleyawimi k’eni mini inideẖone mini āsawek’ehi

[15] le’āsitebabayochi bezīya k’eni weyolachewi፡፡

[16] yefītenyochuni (ḥizibochi) ālat’efanimini

[17] kezīyami yeḫwalenyochuni inasiketilachewaleni፡፡

[18] be’āmets’enyochi hulu inidezīhu inišeraleni፡፡

[19] le’āsitebabayochi bezīya k’eni weyolachewi፡፡

[20] kedekama wiha ālifet’erinachihumini

[21] betet’ebek’e merigīya wisit’imi (bemaḥit͟s’eni) ādereginewi፡፡

[22] isike tawek’e liki diresi፡፡ met’eninewimi፤ mini yamarinimi

[23] met’anyochi neni

[24] le’āsitebabayochi bezīya k’eni weyolachewi፡፡

[25] midirini sebisabī āladereginatimini

[26] ḥiyawani ẖonachihu mutanimi ẖonachihu፡፡

[27] bewisit’wami kefitenyawochini terarawochi āderegini፡፡ t’afach’i wihanimi āt’et’anachihu፡፡

[28] le’āsitebabayochi bezīya k’eni weyolachewi፡፡

[29] «wedezīya be’irisu tasitebabilu wede neberachihuti (k’it’ati) āzigimu፡፡

[30] «bale šositi k’irinich’afochi wede ẖonewi t’ila āzigimu፤» (yibalalu)፡፡

[31] āt’elayi yaliẖone ke’isatumi lanik’a yemayadini wede ẖonewi (āzigimu)፡፡

[32] iriswa inide talalak’i ḥinits’a yeẖonuni k’anik’ēwochi tiwerewiralechi፡፡

[33] (k’anik’ēwimi) liki dalechawochi gimelochini yimesilali፡፡

[34] le’āsitebabayochi bezīya k’eni weyolachewi፡፡

[35] yihi yemayinagerubeti k’eni newi፡፡

[36] yik’iritami yit’eyik’u zenidi፤ le’inerisu āyifek’edilachewimi፡፡

[37] le’āsitebabayochi bezīya k’eni weyolachewi፡፡

[38] yihi meleyawi k’eni newi፡፡ inanitenimi yefītenyochunimi sebisebinachihu፡፡

[39] lenanitemi (lemamilet’i) bilihati inidalachihu tetenakolunyi፡፡

[40] lasitebabayochi bezīya k’eni weyolachewi፡፡

[41] t’inik’uk’ochu bet’ilawochina beminich’ochi wisit’i nachewi፡፡

[42] kemīkejilutimi hulu befirafirēwochi wisit’i nachewi፡፡

[43] «tišeruti beneberachihuti waga yemitidesetu ẖonachihu bilu፣ t’et’umi፤» (yibalalu)፡፡

[44] inya inidezīhu melikami šerīwochini hulu inimenedaleni፡፡

[45] le’āsitebabayochi bezīya k’eni weyolachewi፡፡

[46] bilu፤ t’ik’ītinimi (gīzē) tet’ek’emu፡፡ inanite āmets’enyochi nachihuna፡፡

[47] le’āsitebabayochi bezīya k’eni weyolachewi፡፡

[48] «le’inerisu sigedumi» betebalu gīzē āyisegidumi፡፡

[49] le’āsitebabayochi bezīya k’eni weyolachewi፡፡

[50] ke’irisumi lēla beyetinyawi nigigiri yaminalu

አን-ነበእ

Surah 78

[1] kemini negeri yit’eyayek’alu

[2] ketalak’u zēna (kek’uri’ani yit’eyayek’alu)፡፡

[3] kezīya inerisu be’irisu yeteleyayubeti keẖonewi፡፡

[4] yikelikelu፤ wedefīti (yemīderisibechewini) be’irigit’i yawik’alu፡፡

[5] kezīyami yikelikelu፤ wedefīti yawik’alu፡፡

[6] midirini minit’afi āladereginimini

[7] garawochinimi chikalochi āladereginimini

[8] bizu ‘ayinetochimi ādirigeni fet’erinachihu፡፡

[9] inik’ilifachihunimi ‘irefiti āderegini፡፡

[10] lēlītunimi libasi āderegini፡፡

[11] k’enunimi (lenuro) mesirīya āderegini፡፡

[12] kebelayachihumi sebatini birituwochi (semayati) genebani፡፡

[13] ānits’ebarak’ī birihaninimi āderegini፡፡

[14] ke’āregezuti demenawochimi tenibwabī wihani āweredini፡፡

[15] be’irisu iẖilinina k’it’ela k’it’elini inawet’a zenidi (āweredini)፡፡

[16] yetek’olalefu ātikilitochinimi፡፡

[17] yemeleyawi k’eni yetewesene gīzē newi፡፡

[18] bek’enidu bemīnefana yeteleyayu ch’ifirochi ẖonachihu bemitimet’u k’eni newi፡፡

[19] semayimi bemitikefetina (bale) dejafochimi bemitiẖonibeti፡፡

[20] garawochimi bemīnedubeti (inide) sīrībidumi bemīẖonubeti (k’eni) newi፡፡

[21] gehānemi met’ebabek’īya (sifira) nati፡፡

[22] leḥigi telalafīwochi memelesha sitiẖoni፡፡

[23] bewisit’wa bizuni zemenati newarīwochi sīẖonu፤

[24] bewisit’wa k’izik’azēnimi met’et’inimi āyik’emisumi፡፡

[25] gini muk’i wihanina izhini (yik’emisalu)፡፡

[26] tesimamīni minida yimimenedalu፡፡

[27] inerisu mirimerani yemayiferu neberuna፡፡

[28] be’ānik’ets’ochachinimi masitebabelini āsitebabeluna፡፡

[29] negerunimi hulu yetets’afe sīẖoni āt’ek’alelinewi፡፡

[30] k’imesumi k’it’atinimi iniji (lēlani) ānich’emirachihumi (yibalalu)፡፡

[31] let’inik’uk’ochu medanya sifira ālilachewi፡፡

[32] ātikilitochina weyinochimi፡፡

[33] ikuyawochi yeẖonu t’ute guchamawochimi፡፡

[34] yetemolu birich’ik’owochimi፡፡

[35] bewisit’wa tirifi k’alinimi masiwashetinimi āyisemumi፡፡

[36] kegētahi yeẖoneni minida bek’ī sit’otani (teset’u)፡፡

[37] yesemayatina yemidiri bemekakelachewimi yalewi hulu gēta bet’ami āzanyi keẖonewi (temenedu)፡፡ ke’irisu gari menegagerini āyichilumi፡፡

[38] menifesu (jībirīli) mela’ikitochumi yeteselefu ẖonewi bemīk’omu k’eni āli-reḥimani le’irisu yefek’edeletina tikikilenyani k’ali yale sewi bīẖoni iniji (menegagerini āyichilumi)፡፡

[39] yihi yeteregaget’ewi k’eni newi፡፡ yeshami sewi wede gētawi memelesini yiyizali፡፡

[40] inya sewi hulu ijochu yasik’edemutini bemīyayibetina keḥadīwimi wa minyotē! mininewi ‘āferi beẖoniku bemīlibeti k’eni k’iribi yeẖoneni k’it’ati āsit’enek’ek’inachihu፡፡

አን-ናዚዓት

Surah 79

[1] beḫayili āwich’īwochi beẖonuti፤

[2] bek’esita memizezinimi mezezhochi beẖonuti፤

[3] mewanyetimi wanyīwochi beẖonuti፤

[4] mek’ideminimi k’edamīwochi beẖonuti፤

[5] negerinimi āsitenabarīwochi beẖonuti (mela’ikiti) imilalehu፡፡ (be’irigit’i tik’esek’esalachihu)፡፡

[6] terigefigafīyitu (midiri) bemitirigefegefibeti k’eni፤

[7] let’ak’īyitu yemitiketelati sitiẖoni (tik’esek’esalachihu)፡፡

[8] bezīya k’eni libochi teshebarīwochi nachewi፡፡

[9] ‘ayinochachewi tewarajochi (āk’erik’arīwochi) nachewi፡፡

[10] «inya wede mejemerīyayitu ẖuneta temelashochi neni?» yilalu፡፡

[11] «yebesebesu āt’initochi beẖoni gīzē (inik’esek’esaleni?)»

[12] «yihichī yani gīzē bale kesara memelesi nati» yilalu፡፡

[13] iriswami ānidīti ch’uẖeti bicha nati፡፡

[14] wedīyawinumi inerisu inik’ilifi belēlebati (midiri) layi yiẖonalu፡፡

[15] yemusa werē met’alihini

[16] gētawi betek’edesewi shelek’o bet’uwa bet’erawi gīzē፤

[17] wede feri‘oni ẖīdi፡፡ irisu weseni ālifwalina፡፡

[18] belewimi፡- «wede met’iraratihi lanite (menigedi) ālehini?»

[19] «wede gētahimi limerahi tiferawimi zenidi፤ (menigedi ālehini?)» ālewi፡፡

[20] talak’ītunimi te‘amiri āsayewi፡፡

[21] āsitebabelemi፤ āmets’emi፡፡

[22] kezīyami (lemat’ifati) yemītega ẖono zore፡፡

[23] (serawītochuni) sebesebemi፤ tet’arami፡፡

[24] ālemi፡- «inē talak’u gētachihu nenyi፡፡»

[25] ālahimi beḫwalenyayituna befītenyayitu (k’ali) k’it’ati yazewi፡፡

[26] bezīhi wisit’i lemīfera sewi be’irigit’i megemigemīya ālebeti፡፡

[27] bafet’at’eri inanite yibelit’i yeberetachihu nachihuni? weyinisi semayi? (ālahi) genebati፡፡

[28] kefitawani āgwane፤ āsitekakelatimi፡፡

[29] lēlītwanimi āch’eleme፡፡ k’eniwanimi gelets’e፡፡

[30] midirinimi kezīhi beḫwala zeregati፡፡

[31] wihawanina git’oshwani ke’iriswa āwet’a፡፡

[32] garawochinimi ādeladelachewi፡፡

[33] le’inanitena le’inisisochachihu met’ak’emīya yiẖoni zenidi (yihini āderege)፡፡

[34] talak’ītumi me‘āti bemet’achi gīzē፣

[35] sewi hulu yešerawini bemīyasitawisibeti k’eni፣

[36] gehānemimi lemīyayi sewi betegelet’echi gīzē፣

[37] yekade sewima፣

[38] k’iribītunimi ḥiyiweti yemeret’e፣

[39] gehānemi iriswa be’irigit’i menorīyawi nati፡፡

[40] begētawi fīti mek’omini yefera sewima nefisunimi kezinibalēwa yekelekele

[41] geneti iriswa be’irigit’i menorīyawi nati፡፡

[42] «kese‘atītu mechē newi meẖonyawa?» sīlu yit’eyik’uhali፡፡

[43] ānite iriswani kemasitawesi bemini wisit’i nehi

[44] (ye‘iwik’eti) mech’ereshawa wede gētahi bicha newi፡፡

[45] ānite yemīferatini sewi āsiferarī bicha nehi፡፡

[46] inerisu bemīyayuwati k’eni yanidīti k’eni mishitini weyimi refwadwani iniji yalik’oyu yimesilalu፡፡

ዓበሰ

Surah 80

[1] fītuni āch’efegege፤ zoremi፡፡

[2] ‘iwiru sile met’awi፡፡

[3] mini yasawik’ihali? (keḫāt’ī’ātochu) līt’irara yikejelali፡፡

[4] weyimi līgešets’i gišets’ēyitumi litit’ek’imewi (yikejelali)፡፡

[5] yetebik’ak’awi sewima፤

[6] ānite le’irisu (le’iminetu bemegwagwati) befegegita tik’ebelewalehi፡፡

[7] bayit’irara (bayamini) banite layi minimi yelēlebihi sitiẖoni፡፡

[8] iyegesegese yemet’ahi sewima፤

[9] irisu (ālahini) yemīfera sīẖoni፤

[10] ānite ke’irisu tizizenagalehi፡፡

[11] tekelikeli፡፡ iriswa masigenizebīya nati፡፡

[12] yeshami sewi (k’uri’anuni) yasitawisewali፡፡

[13] betekeberu ts’iḥufochi wisit’i newi፡፡

[14] kefi betederegechi nits’uḥi betederegechi (ts’iḥufi wisit’i newi)፡፡

[15] bets’eḥāfīwochu (mela’ikiti) ijochi (nits’uḥi yetederegechi)፡፡

[16] yetekeberuna tazazhochi beẖonuti (ts’eḥāfīwochi ijochi)፡፡

[17] sewi teregeme፤ mini keḥadī āderegewi

[18] (gētawi) bemini negeri fet’erewi? (āyasibimini)

[19] kefitiweti t’ebita fet’erewi፤ met’enewimi፡፡

[20] kezīyami (mewich’a) menigeduni āgerawi፡፡

[21] kezīyami gedelewi፤ inidīk’eberimi āderegewi፡፡

[22] kezīyami (manisatuni) besha gīzē yasinesawali፡፡

[23] be’iwineti yanini (gētawi) yazezewini gena ālifets’ememi፡፡

[24] sewimi wede migibu yimeliketi፡፡

[25] inya wihani manibwabwatini yanibwabwani meẖonachinini፡፡

[26] kezīyami midirini (bedekama buk’aya) mesenit’ek’ini yesenet’ek’ini፤

[27] bewisit’wami iẖilini yabek’elini፤

[28] weyininimi፤ irit’ibi yabek’elini፤

[29] yezeyiti weyiranimi zenibabanimi፤

[30] ch’ifik’ochi ātikilitochinimi፤

[31] firafirēnimi gelebanimi፤ (yabek’elini meẖonachinini yimeliketi)፡፡

[32] le’inanitemi le’inisisochachihumi met’ek’emīya yiẖoni zenidi (yihini šerani)፡፡

[33] ādenik’warīyitumi (mekera) bemet’achi gīzē፤

[34] sewi kewenidimu bemīsheshibeti k’eni፤

[35] kenatumi kabatumi፤

[36] kemīsitumi kelijumi፤

[37] ke’inerisu leyesewi hulu bezīya k’eni (kelēlawi) yemīyabik’ak’awi ẖuneta ālilewi፡፡

[38] fītochi bezīya k’eni ābirīwochi nachewi፤

[39] sak’īwochimi tedesachochimi nachewi፡፡

[40] fītochimi bezīya k’eni belayachewi layi tibīya ālilebachewi፤

[41] t’ik’ureti tishefinachewalechi፤

[42] inezīya inesu keḥadīwochu āmets’enyochu nachewi፡፡

አት-ተክዊር

Surah 81

[1] t͟s’eḥāyi betet’ek’elelechi gīzē፤

[2] kewakibitimi beregefu gīzē፤

[3] terarawochimi betenedu gīzē፤

[4] ye‘āširi weri iriguzochi gimelochimi (yalet’ebak’ī) betetewu gīzē፤

[5] inisisatimi hulu betesebesebu gīzē፤

[6] baḥirochimi betek’at’elu gīzē፤

[7] nefisochimi (beye’ākalochachewi) betek’oranyu gīzē፤

[8] beḥiyiwetwa yetek’eberechiwimi sēti liji betet’eyek’echi gīzē፤

[9] bemini wenijeli inide tegedelechi፤

[10] ts’iḥufochimi betezeregu gīzē፤

[11] semayimi betegeshelet’echi gīzē፤

[12] gehānemimi betenededechi gīzē፤

[13] genetimi betek’erebechi gīzē፤

[14] nefisi hulu (kešira) yak’erebechiwini tawik’alechi፤

[15] temelashochimi beẖonuti (‘āwadiyati) imilalehu፡፡

[16] ẖīyajochi gebīwochi beẖonuti (kewakibiti)፡፡

[17] belēlītumi (ch’elemawini) bet’enesese gīzē፤

[18] benigatumi (bebirihani) betenefese gīzē፤ (imilalehu)፡፡

[19] irisu (k’uri’ani) yekiburi melikitenya k’ali newi፡፡

[20] yeḫāyili balebēti bezufanu bale bēti zenidi balemwali yeẖone፡፡

[21] bezīya sifira ti’izazu tesemī፤ tamanyi yeẖone (melikitenya k’ali) newi፡፡

[22] nebīyachihumi befits’umi ‘ibidi āyidelemi፡፡

[23] begilits’u ādimasimi be’irigit’i āyitotali፡፡

[24] irisumi beruk’u werē layi sesachi (nifugi) āyidelemi፡፡

[25] irisumi (k’uri’ani) ye’irigumi seyit’ani k’ali āyidelemi፡፡

[26] tadīya wedēti tiẖēdalachihu

[27] irisu ye‘alemati megešech’a iniji lēla āyidelemi፡፡

[28] kenanite k’et’itenya meẖonini lesha sewi (megesech’a newi)፡፡

[29] ye‘alemati gēta ālahi kalishami ātishumi፡፡

አል-ኢንፊطار

Surah 82

[1] semayi betesenet’ek’echi gīzē፤

[2] kewakibitimi tebetatinewi bewedek’u gīzē፤

[3] baḥirochimi betekefetuna betedebelalek’u gīzē፤

[4] mek’abirochimi betegelebabet’una (mutani) betenesu gīzē፤

[5] maninyayitumi nefisi yasik’edemechiwinina yak’oyechiwini tawik’alechi፡፡

[6] ānite sewi hoyi! becheru gētahi mini ātalelehi

[7] bezīya befet’erehi ākale mulumi baderegehi basitekakelehimi፡፡

[8] bemaninyawimi beshawi k’irit͟s’i beget’at’emehi (gētahi mini ātalelehi)፡፡

[9] tekelikelu፤ be’iwinetu befiridu k’eni tasitebabilalachihu፡፡

[10] be’inanite layi tet’ebabak’īwochi yalubachihu፤ sitiẖonu፤

[11] yetekeberu ts’eḥāfīwochi yeẖonu፤ (tet’ebabak’īwochi)፡፡

[12] yemitišerutini hulu yemīyawik’u፡፡

[13] iwinetenyochu mi’iminani be’irigit’i begeneti wisit’i nachewi፡፡

[14] keḥadīwochumi be’irigit’i begehānemi wisit’i nachewi፡፡

[15] befiridu k’eni yigebwatali፡፡

[16] inerisumi keriswa rak’īwochi āyidelumi፡፡

[17] yefiridi k’eni mini inideẖone mini āsawek’ehi

[18] kezīyami yefiridu k’eni mini inideẖone mini āsawek’ehi

[19] (irisu) maninyayitumi nefisi lelēlayitu nefisi minimi madiregini yematichilibeti k’eni newi፡፡ negerumi hulu bezīya k’eni le’ālahi bicha newi፡፡

አል-ሙጦፊፊን

Surah 83

[1] leselabīwochi weyolachewi፡፡

[2] le’inezīya kesewochi basiseferu gīzē yemīyasimolu፡፡

[3] le’inerisumi (lesewochu) beseferu weyimi bemezenulachewi gīzē yemīyagodilu (leẖonuti)፡፡

[4] inezīya inerisu tek’esik’ashochi meẖonachewini āyawik’umini

[5] betalak’u k’eni፡፡

[6] sewochi hulu le‘alemati gēta (firidi)፤ bemīk’omubeti k’eni (tek’esik’ashochi meẖonachewini)፡፡

[7] be’iwineti yekeḥadīwochu (yeselabīwochu) mets’iḥāfi be’irigit’i besījīni wisit’i newi፡፡

[8] sījīnimi mini inide ẖone mini āsawek’ehi

[9] yetateme mets’iḥāfi newi፡፡

[10] le’āsitebabayochi bezīya k’eni weyolachewi፡፡

[11] le’inezīya befiridu k’eni lemīyasitebabiluti፡፡

[12] be’irisumi weseni ālafī ḫāt’ī’ātenya hulu iniji lēla āyasitebabilimi፡፡

[13] ānik’ets’ochachini be’irisu layi betenebebu gīzē «yemejemerīyawochu sewochi teretochi nachewi» yilali፡፡

[14] yikelikeli፤ yilik’unimi belibochachewi layi yišeruti yeneberuti (ḫāt’ī’āti) degedegebachewi፡፡

[15] yikelikelu፤ inerisu bezīya k’eni kegētachewi (mayeti) tegarajochi nachewi፡፡

[16] kezīyami inerisu be’irigit’i gehānemini gebīwochi nachewi፡፡

[17] kezīyami «yihi ya be’irisu tasitebabilubeti yeneberachihuti newi» yibalalu፡፡

[18] be’iwinetu ye’iwinetenyochu mi’iminani mets’iḥāfi be‘īlīyoni wisit’i newi፡፡

[19] ‘īlīyonimi mini inide ẖone mini āsawek’ehi

[20] yetateme mets’iḥāfi newi፡፡

[21] balemwaliwochu yit’adutali፡፡

[22] iwinetenyochu mi’iminani be’irigit’i bediloti (geneti) wisit’i nachewi፡፡

[23] bebale āgoberi āligawochi layi ẖonewi yimeleketalu፡፡

[24] befītochachewi layi yedilotini wibeti tawik’alehi፡፡

[25] tet’arito ketateme t’eji yit’et’alu፡፡

[26] matemīyawi misiki keẖone፤ bezīhimi teshik’edadamīwochi yishik’edademu፡፡

[27] meberezhawimi ketesinīmi newi፡፡

[28] balemwalochu ke’iriswa yemīt’et’ulati minich’i nati፡፡

[29] inezīya yamimets’uti be’inezīya bamenuti be’irigit’i yisik’u neberu፡፡

[30] be’inerisumi layi balefu gīzē yit’ek’ak’esu neberi፡፡

[31] wede bētesebochachewimi betemelesu gīzē (bemesalek’achewi) tedesachochi ẖonewi yimelesu neberi፡፡

[32] bayuwachewimi gīzē «inezīhi be’irigit’i tesasachochi nachewi» yilu neberi፡፡

[33] benerisu layi tet’ebabak’īwochi tederigewi yalitelaku sīẖonu፡፡

[34] zarē (betiniša’ē k’eni) inezīya yamenuti bekeḥadīwochu yisik’alu፡፡

[35] bebale āgoberi āligawochi layi ẖonewi yemīmeleketu sīẖonu (yisik’alu)፡፡

[36] keḥadīwochi yišeruti yeneberutini (waga) temeneduni? (yilalu)፡፡

አል-ኢንሺቃቅ

Surah 84

[1] semayi betek’ededechi gīzē፤

[2] legētawami (ti‘izazi) besemachi gīzē፤ (litisema) tegebatimi፤

[3] midirimi betelet’et’echi gīzē፤

[4] bewisit’wa yalewinimi hulu bet’alechina bado beẖonechi gīzē፤

[5] legētawami besemachi gīzē፤ (mesimati) tegebatimi፤ (sewi hulu širawini yigenanyali)፡፡

[6] ānite sewi hoyi! ānite gētahini (bemoti) isikemitigenanyi diresi lifatini lefī nehi፤ tegenanyīwimi nehi፡፡

[7] mets’iḥāfuni bek’enyu yeteset’e sewima፤

[8] be’irigit’i k’elalini mirimera yimeremerali፡፡

[9] wede bētesebochumi tedesachi ẖono yimelesali፡፡

[10] mets’iḥāfuni bejeribawi ḫwala yeteset’e sewima፤

[11] (wa! t’ifatē bemaleti) t’ifatini be’irigit’i yit’erali፡፡

[12] yetegagamechi isatinimi yigebali፡፡

[13] irisu bebētesebu wisit’i tedesachi neberina፡፡

[14] irisu (wede ālahi) yemayimelesi meẖonuni āsibwalina፡፡

[15] āyidelemi (yimelesali)፡፡ gētawi be’irisu (memelesi) ‘āwak’ī neberi፤ (newimi)፡፡

[16] ātikadu፤ bewegagenu imilalehu፡፡

[17] belēlītumi besebesewimi hulu፤

[18] bech’erek’awimi bemola gīzē (imilalehu)፡፡

[19] keẖuneta beḫwala wede lēla ẖuneta tilewawet’alachihu፡፡

[20] yemayaminuti le’inerisu mini ālachewi

[21] be’inerisumi layi k’uri’ani betenebebe gīzē yemayisegiduti፤ (mini’ālachewi)

[22] be’irigit’u inezīya yekaduti (betiniša’ē) yasitebabilalu፡፡

[23] ālahimi (belibochachewi) yemīk’ot’irutini ‘āwak’ī newi፡፡

[24] be’āsamamī k’it’atimi ābisirachewi፡፡

[25] gini inezīya yamenuna melikamochini yešeru le’inerisu yemayik’oret’i minida ālilachewi፡፡

አል-ቡሩጅ

Surah 85

[1] yeburijochi balebēti beẖonechiwi semayi imilalehu፡፡

[2] betek’et’erewi k’enimi፤

[3] betet’ajina bemīt’adutimi፤ (imilalehu)፡፡

[4] yegudibu balebētochi teregemu፡፡

[5] yemagedo balebēti yeẖonechīwi isati (balebētochi)፡፡

[6] inerisu beriswa (āfafi) layi tek’emach’ochi beẖonu gīzē፤ (teregemu)፡፡

[7] inerisumi bemi’iminanochu bemīšeruti (masek’ayeti) layi mesikarīwochi nachewi፡፡

[8] ke’inerisumi be’ālahi āshenafīwi፣ misigunu beẖonewi (gēta) mamenachewini iniji lēla minimi ālit’elumi፡፡

[9] be’izīya yesemayatina yemidiri nigišina le’irisu bicha beẖonewi (ālahi mamenachewini)፡፡ ālahimi benegeru hulu layi mesikarī newi፡፡

[10] inezīya mi’imininina mi’iminatini yasek’ayu፣ kezīyami yalitets’ets’etu le’inerisu yegehānemi k’it’ati ālilachewi፡፡ le’inerisumi yemek’at’elu sik’ayi ālilachewi፡፡

[11] inezīya yamenuna melikami širawochinimi yešeru le’inerisu keširochachewi wenizochi yemīfesubachewi genetochi ālwachewi፡፡ yihi talak’i maginyeti newi፡፡

[12] yegētahi beḫāyili meyazi biritu newi፡፡

[13] ineho irisu mefit’erini yijemirali፤ yimelisalimi፡፡

[14] irisumi miḥirete bizu wedadi newi፡፡

[15] yezufanu balebēti yelak’ewi newi፡፡

[16] yemīshawini hulu šerī newi፡፡

[17] yeserawītochu werē met’alihini

[18] yeferi‘onina yesemudi፤ (werē)፡፡

[19] be’iwinetu inezīya yekaduti bemasitebabeli wisit’i nachewi፡፡

[20] ālahimi bezurīyachewi (be‘iwik’etu) kebabī newi፡፡

[21] yilik’unimi irisu yekebere k’uri’ani newi፡፡

[22] yetet’ebek’e beẖone selēda wisit’i newi፡፡

አጥ-ጣሪቅ

Surah 86

[1] besemayu belēlīti mech’īwimi imilalehu፡፡

[2] yelēlīti mech’īwimi mini inide ẖone mini āsawek’ehi

[3] ch’elemani k’edaju kokebi newi፡፡

[4] nefisi hulu be’iriswa layi t’ebak’ī yalebati iniji lēla āyidelechimi፡፡

[5] sewimi kemini inidetefet’ere yimeliketi፡፡

[6] ketesifenit’arī wiha tefet’ere፡፡

[7] kejeribana ke’irigibigibitochi mekakeli yemīwet’a keẖone (wiha)፡፡

[8] irisu (ālahi) bememelesu layi be’irigit’i chayi newi፡፡

[9] misit’īrochi bemīgelet’ubeti k’eni፡፡

[10] le’irisumi (lesewi) ḫāyilina redati minimi yelewimi፡፡

[11] yememelesi balebēti beẖonechiwi semayimi imilalehu፡፡

[12] (bebek’ayi) yemesenit’ek’i balebēti beẖonechiwi midirimi፤

[13] irisu (iwinetini kewisheti) yemīleyi k’ali newi፡፡

[14] irisumi k’elidi āyidelemi፡፡

[15] inerisu be’irigit’i tenikolini yišeralu፡፡

[16] (inē) tenikolinimi imelisalehu፡፡

[17] keḥadīwochinimi k’eni sit’achewi፡፡ t’ik’ītini gīzē āk’oyachewi፡፡

አል-አዕላ

Surah 87

[1] kehulu belayi yeẖonewini gētahini simi āmogiši፡፡

[2] yezīyani (huluni negeri) yefet’erewini yasitekakelewinimi፡፡

[3] yezīyanimi yewesenewini፡፡ (letefet’ereleti negeri) yemerawinimi፡፡

[4] yezīyanimi git’oshini (lemilemi ādirigo) yawet’awini፡፡

[5] (kezīya) derek’i t’ik’uri yaderegewinimi (āmilaki simi āmogisi)፡፡

[6] (k’uri’anini) be’irigit’i inasinebibihaleni፤ ātiresamimi፡፡

[7] ālahi keshawi negeri besitek’eri፡፡ irisu gilits’uni yemīsheshegewinimi hulu yawik’alina፡፡

[8] legerītumi (ḥigigati) iniget’imihaleni፡፡

[9] gišats’ēyitu bitit’ek’imi (sewochini) gešits’imi፡፡

[10] (ālahini) yemīfera sewi be’irigit’i yigešets’ali፡፡

[11] menat’īwimi yirik’atali፡፡

[12] ya talak’ītuni isati yemīgebawi፡፡

[13] kezīyami be’iriswa wisit’i āyimotimi ḥiyawimi āyiẖonimi፡፡

[14] yetet’irara sewi be’irigit’i dane፡፡

[15] yegētawinimi simi yawesana yesegede፡፡

[16] yilik’unimi k’iribītuni ḥiyiweti timerit’alachihu፡፡

[17] mech’ereshayitu (ḥiyiweti) belach’i huli gīzē zewitarīmi sitiẖoni፡፡

[18] yihi befītenyochu mets’aḥifiti wisit’i yalile newi፡፡

[19] be’ībirahīmina bemusa ts’iḥufochi wisit’i፡፡

አል-ጋሺያህ

Surah 88

[1] yeshefanyitu (tiniša’ē) werē met’ahini

[2] fītochi bezīya k’eni tewarajochi nachewi፡፡

[3] šerīwochi lefīwochi nachewi፡፡

[4] tekwasani isati yigebalu፡፡

[5] bet’ami kefelachi minich’i yigatalu፡፡

[6] le’inerisu dorī‘i kemībali (ishohami) zafi iniji lēla migibi yelachewimi፡፡

[7] yemayaseba kereḫabimi yemayabik’ak’a keẖonewi፡፡

[8] fītochi bezīya k’eni tek’emat’ayochi nachewi፡፡

[9] leširachewi tedesachochi nachewi፡፡

[10] bekefitenya geneti wisit’i nachewi፡፡

[11] bewisit’wa widik’ini negeri āyisemumi፡፡

[12] bewisit’wa fesashochi minich’ochi ālilu፡፡

[13] bewisit’wa kefi yetederegu āligawochi ālilu፡፡

[14] beterita yetenoru birich’ik’owochimi፡፡

[15] yetederederu mekedawochimi፡፡

[16] yetenet’efu sigajawochimi (ālilu)፡፡

[17] (keḥadīwochi) āyimeleketumini? wede gimeli inidēti inedetefet’erechi

[18] wede semayimi inidēti kefi inide tederegechi

[19] wede terarawochimi inidēti inide techekelu

[20] wede midirimi inidē inidetezeregachi (āyimeleketumini)

[21] āsitawisimi፤ ānite āsitawashi bicha nehina፡፡

[22] be’inerisu layi teshwamī (āsigedaji) āyidelehimi፡፡

[23] gini (ke’iwineti) yezorena yekade sewi፤

[24] ālahi talak’uni k’it’ati yik’et’awali፡፡

[25] memeleshachewi wede’inya bicha newi፡፡

[26] kezīyami mirimerachewi be’inya layi bicha newi፡፡

አል-ፈጅር

Surah 89

[1] begohi imilalehu፡፡

[2] be‘āširi lēlītochimi፡፡

[3] bet’inidumi benet’elawimi፡፡

[4] belēlītumi bemīẖēdi gīzē፡፡

[5] bezīhi (meḥala) lebale ā’imiro talak’i meḥala ālebetini

[6] gētahi be‘adi inidēti inide šera ātawik’imini

[7] be’īremi bebale rezhazhīmītu ā‘imadi፡፡

[8] bezīyachi bit’ēwa be’āgerochi wisit’i yalitefet’ere beẖonechiwi፡፡

[9] besemudimi be’inezīya beshelek’owi k’wat’inyini yek’oret’u beẖonuti፡፡

[10] beferi‘onimi bale chikalochi beẖonewi፡፡

[11] be’inezīya be’āgerochi layi gifi yešeru፡፡

[12] be’iriswami wisit’i t’ifatini yabezu beẖonuti (inidēti inidešera ātawik’imini)

[13] be’inerisu layimi gētahi yek’it’atini āleniga āweredebachewi፡፡

[14] gētahi bemet’ebabek’īya layi newina፡፡

[15] sewima gētawi bemokerewi gīzē፣ bakeberewina bat’ak’emewimi (gīzē) «gētayē ākeberenyi (ābelet’enyi)» yilali፡፡

[16] bemokerewina be’irisu layi sīsayuni bat’ebebe gīzēma «gētayē āsanesenyi» yilali፡፡

[17] yikelikeli፤ yilik’unimi yetīmini ātakebirumi፡፡

[18] diẖanimi bemabilati layi ātitazezumi፡፡

[19] yewirisinimi genizebi yemesebisebini ābelali tibelalachihu፡፡

[20] genizebinimi bizuni mewidedi tiwedalachihu፡፡

[21] tewu፤ midiri degagima betesebaberechi gīzē፤

[22] mela’ikitimi selifi selifi ẖonewi gētahi (ti‘izazu) bemet’a gīzē፤

[23] gehānemimi bezīya k’eni betemet’achi gīzē bezīya k’eni sewi (t’ifatuni) yigenezebali፡፡ megenizebimi le’irisu keyetu

[24] «wa inē! minewi beḥiyiwetē (melikamini šira) basik’edemiku noro» yilali፡፡

[25] bezīya k’enimi yerisuni āk’et’at’i ānidimi āyik’et’ami፡፡

[26] ye’irisunimi āsitesaseri ānidimi āyasirimi፡፡

[27] (le’āmenechi nefisimi) «ānichī yerekashīwi nefisi hoyi

[28] «wedaji tewedaji ẖoneshi wede gētashi temeleshī፡፡

[29] «bebarochēmi wisit’i gibī፡፡

[30] genetēnimi gibī፤» (tibalalechi)፡፡

አል-በለድ

Surah 90

[1] bezīhi āgeri (bemeka) imilalehu፡፡

[2] ānite bezīhi āgeri sefarī sitiẖoni፡፡

[3] bewelajīmi beweledachewimi sewochi (be’ādamina bezerochu hulu imilalehu)፡፡

[4] sewini hulu be’irigit’i belifati wisit’i ẖono fet’erinewi፡፡

[5] be’irisu layi ānidimi yemayichili meẖonuni yit’eret’iralini

[6] «bizuni genizebi āt’efahu» yilali፡፡

[7] ānidimi yalayewi meẖonuni yasibalini

[8] le’irisu huleti ‘ayinochini āladereginiletimini

[9] milasinina huleti keniferochinimi፡፡

[10] huletini menigedochimi ālimeranewimini

[11] ‘ak’ebetītunimi āliwet’ami፡፡

[12] ‘ak’ebetītumi (mewit’atwa) mini inideẖonechi mini āsawek’ehi

[13] (irisu) ch’anik’ani melik’ek’i newi፡፡

[14] weyimi yereḫabi balebēti beẖone k’eni mabilati፡፡

[15] yezimidina balebēti yeẖoneni yetīmi፤

[16] weyimi ye‘āferi balebēti yeẖoneni diẖa (mabilati newi)፡፡

[17] (‘āk’ebetītuni āliwet’ami)፡፡ kezīyami kenezīya ke’āmenutina bemetagesi ādera ketebabaluti፣ bemazenimi ādera ketebabaluti sewochi āliẖonemi፡፡

[18] inezīya (yihinini yefets’emu) yek’enyi gwadochi nachewi፡፡

[19] inezīyami be’ānik’ets’ochachini yekaduti inerisu yegira gwadochi nachewi፡፡

[20] be’inerisu layi yetezegachi isati ālilechi፡፡

አሽ-ሸምስ

Surah 91

[1] bet͟s’eḥāyina bebirihanwa imilalehu፡፡

[2] bech’erek’ami beteketelati gīzē፤

[3] bek’enumi (t͟s’eḥāyini) begelets’ati gīzē፤

[4] belēlītumi beshefenati gīzē፤

[5] besemayitumi begenebatimi (gēta)፤

[6] bemidirītumi bezeregatimi፤

[7] benefisimi basitekakelatimi፤

[8] āmets’iwanina firihatiwanimi basawek’ati (āmilaki imilalehu)፡፡

[9] (keḫāt’ī’ati) yat’erati sewi filagotuni be’irigit’i āgenye፡፡

[10] (beḫāt’ī’ati) yeshefenatimi sewi be’iwineti āfere፡፡

[11] šemudi weseni bemalefiwa āsitebabelechi፡፡

[12] t’emamawa betenik’esak’ese gīzē፡፡

[13] le’inerisumi ye’ālahi melikitenya (swalīhi) «ye’ālahini gimeli yemet’et’i terawanimi (tet’enik’ek’u)» ālachewi፡፡

[14] āsitebabelutimi፡፡ (k’wanijawani) wegwatimi፡፡ beḫāt’ī’atachewimi mikiniyati gētachewi (k’it’atini) be’inerisu layi demedemebachewi፤ āsitekakelatimi፡፡

[15] fits’amēwanimi (yemitasiketilewini) āyaferami፡፡

አል-ለይል

Surah 92

[1] belēlītu imilalehu (bech’elemawi) bemīshefini gīzē፡፡

[2] bek’enumi፤ betegelets’e gīzē፡፡

[3] wenidinina sētini befet’erewimi (āmilaki imilalehu)፡፡

[4] širachihu be’irigit’i yeteleyaye newi፡፡

[5] yeset’e sewima gētawini yeferami፡፡

[6] bemelikamītumi (imineti) yaregaget’e፤

[7] legerītu šira inazegajewaleni፡፡

[8] yesesete sewima yetebik’ak’ami፤ (berasu yetemeka)፤

[9] bemelikamītu (imineti) yasetebabelemi፤

[10] lekifuyitu šira inazegajewaleni፡፡

[11] bewedek’emi gīzē genizebu ke’irisu minimi āyit’ek’imewimi፡፡

[12] k’inuni menigedi megilets’i be’inya layi ālebini፡፡

[13] mech’ereshayitumi mejemerīyayitumi ‘alemi ye’inya nachewi፡፡

[14] yemitinik’elek’elinimi isati āsit’enek’ek’ikwachihu (belachewi)፡፡

[15] ket’emama bek’eri lēla yemayigebati yeẖonechini፡፡

[16] ya yasitebabelena keti‘izazi yesheshewi፡፡

[17] ālahini bet’ami ferīwimi be’irigit’i yirik’atali፡፡

[18] ya yemīt’irara ẖono genizebuni (lediẖochi) yemīset’ewi፡፡

[19] le’ānidimi sewi irisu zenidi yemitimelesi wileta yelechimi፡፡

[20] gini yetalak’i gētawini widēta lemefelegi (yihinini šera)፡፡

[21] wedefītimi be’irigit’i yidesetali፡፡

አድ-ዱሓ

Surah 93

[1] berefadu imilalehu፡፡

[2] belēlītumi ts’et’i bale gīzē፤

[3] gētahi ālasenabetehimi፤ ālit’elahimimi፡፡

[4] mech’ereshayitumi (‘alemi) kemejemerīyayitu yilik’i lanite belach’i nati፡፡

[5] gētahimi wede fīti (bizuni sit’ota) be’irigit’i yiset’ihali፡፡ tidesetalehimi፡፡

[6] yetīmi ẖonehi ālagenyehimina ālasit’egahimini? (āsit’egitohali)፡፡

[7] yesatikimi ẖonehi āgenyehi merahimi፡፡

[8] diẖami ẖonehi āgenyehi፤ ākeberehimi፡፡

[9] yetīminima ātich’ek’uni፡፡

[10] lemanyinimi ātigelamit’i፡፡

[11] begētahimi ts’ega āwira፤ (gilets’ati)፡፡

አሽ-ሸርሕ

Surah 94

[1] libihini le’ānite ālasefanilihimini? (āsifitenilihali)፡፡

[2] shekimihinimi kanite āwiridenilihali፡፡

[3] yanini jeribahini yakebedewini (shekimi)፡፡

[4] mewesatihinimi lanite kefi ādirigenilihali፡፡

[5] kechigirimi gari michoti ālile፡፡

[6] kechigiri gari be’irigit’i michoti ālile፡፡

[7] bech’eresikimi gīzē lifa፡፡ (k’et’ili)፡፡

[8] wede gētahimi bicha kejili፡፡

አት-ቲን

Surah 95

[1] bebelesina bezeyiti weyira imilalehu፡፡

[2] besīnīni terarami፤

[3] bezīhi bets’et’itenyawi āgerimi (imilalehu)፡፡

[4] sewini bet’ami be’āmare āk’wami layi fet’erinewi፡፡

[5] kezīyami (kefīluni) kezik’itenyochi hulu betachi ādirigeni melesinewi፡፡

[6] gini inezīya yamenuti melikamochinimi yešeruti le’inerisu tek’orach’i yaliẖone minida ālilachewi፡፡

[7] tadīya kezīhi beḫwala befiridu mini āsitebabayi āderegehi

[8] ālahi keferajochi hulu yibelit’i feraji āyidelemini? (newi)፡፡

አል-ዐለቅ

Surah 96

[1] ānibibi bezīya (huluni) befet’erewi gētahi simi፡፡

[2] sewini kerega demi befet’erewi (gētahi simi)፡፡

[3] ānibibi፤ gētahi bet’ami cheri sīẖoni፤

[4] ya bebiri‘i yasitemare፡፡

[5] sewini yalawek’ewini hulu yasawek’e sīẖoni፡፡

[6] be’iwinetu sewi wesenini yalifali፡፡

[7] rasuni yetebik’ak’a (bale hābiti) ẖono lemayetu፡፡

[8] memeleshawi wede gētahi bicha newi፡፡

[9] āyehini? yanini yemīkelekilewini፡፡

[10] barīyani besegede gīzē፤

[11] āyehini? nigerenyi (tekelikayu) betikikilenya menigedi layi bīẖoni፤

[12] weyimi (fet’arīwini) bemefirati bīyazi፤

[13] āyehini? nigerenyi (kelikayu) bīyasitebabilina (ke’imineti) bīsheshi፤

[14] ālahi yemīyayi meẖonuni āyawik’imini

[15] yitewi bayikelekeli ānatuni yizeni inigotitewaleni፡፡

[16] wishetami siḥitetenya yeẖonechiwini ānatuni፡፡

[17] shenigowinimi yit’ira፡፡

[18] (inyami) zebenyochachinini init’eraleni፡፡

[19] yikelikeli ātitazezewi፡፡ sigedimi፤ (wede ālahi) tek’arebimi፡፡

አል-ቀድር

Surah 97

[1] inya (k’uri’anuni) bemewesenyayitu lēlīti āweredinewi፡፡

[2] mewesenyayitumi lēlīte mini inide ẖonechi mini āsawek’ehi

[3] mewesenyayitu lēlīti keshīḥi weri belach’i nati፡፡

[4] beriswa wisit’i mela’ikitina menifesu begētachewi fek’adi benegeru hulu yiweridalu፡፡

[5] irisiwa isike gohi mewit’ati diresi selami bicha nati፡፡

አል-በይናህ

Surah 98

[1] inezīya kemets’iḥāfu balebētochi ke’āgarīwochumi yekaduti gilits’u āsireji isike met’alachewi diresi (keneberubeti layi) tewegajochi ālineberumi፡፡

[2] (āsirejumi) ke’ālahi yeẖone melikitenya yetet’iraruni mets’iḥāfochi yemīyanebi newi፡፡

[3] bewisit’wa k’et’itenya yeẖonu ts’iḥufochi yalubati yeẖonechini፡፡

[4] inezīyami mets’iḥāfuni yeteset’uti sewochi gilits’i āsireji kemet’alachewi beḫwala iniji āliteleyayumi፡፡

[5] ālahini hayimanotini le’irisu bicha āt’irīwochi፣ k’et’itenyochi ẖonewi līgigezuti፣ solatinimi āsitekakilewi līsegidu zekanimi līset’u iniji yalitazezu sīẖonu (teleyayu)፡፡ yihimi yek’et’itenyayitu (hayimanoti) dinigagē newi፡፡

[6] inezīya kemets’iḥāfu sewochi yekaduti፣ āgarīwochumi begehānemi isati wisit’i nachewi፤ bewisit’wa zewitarīwochi sīẖonu inezīya inerisu kefit’ireti hulu kifu nachewi፡፡

[7] inezīya yamenutina melikamochinimi yešeruti፣ inezīya inerisu kefit’ireti hulu belach’i nachewi፡፡

[8] begētachewi zenidi minidachewi keširochachewi wenizochi yemīfesubachewi yemenorīya genetochi newi፡፡ bewisit’achewi zele‘alemi zewitarīwochi sīẖonu (yigebubacheweli)፡፡ ālahi ke’inerisu wedede፡፡ ke’irisumi wededu፡፡ yihi gētawini lefera sewi newi፡፡

አዝ-ዘልዘላህ

Surah 99

[1] midiri (beḫāyili) menik’et’ik’et’iwani betenik’et’ek’et’echi gīzē፤

[2] midiri shekimochiwani bawet’achimi gīzē፤

[3] sewimi mini ẖonechi? bale gīzē፤

[4] bezīya k’eni werēwochiwani tinageralechi፡፡

[5] gētahi le’iriswa bemasawek’u mikiniyati፡፡

[6] bezīya k’eni sewochi širawochachewini (minidawani) inidīyayu yideregu zenidi (inideyeširachewi) yeteleyayu ẖonewi (kemek’omīyawi sifira) yimelesalu፡፡

[7] yebinanyi kibideti yakilimi melikamini yešera sewi yagenyewali፡፡

[8] yebinanyi kibideti yakilimi kifuni yešera sewi yagenyewali፡፡

አል-ዓዲያት

Surah 100

[1] iyalekeleku ruwach’ochi beẖonuti (feresochi) imilalehu፡፡

[2] (besekonachewi) iyagach’u isatini āwich’īwochi beẖonutimi፤

[3] bemaleda werarīwochi beẖonutimi፤

[4] be’irisu ābwarani bek’esek’esutimi፤

[5] be(t’elati) kibī mekakeli be’irisu (bet’wati) betegafet’utimi imilalehu፡፡

[6] sewi legētawi biritu keḥadī newi፡፡

[7] irisumi bezīhi layi mesikarī newi፡፡

[8] irisumi genizebini lemewidedi bet’ami biritu newi፡፡

[9] (sewi) āyawik’imini? bemek’abirochi yaluti (mutani) betek’esek’esu gīzē፤

[10] belibochi wisit’i yalewimi hulu betegelets’e gīzē (inidēti inidemīẖoni)፡፡

[11] gētachewi bezīya k’eni be’inerisu (negeri) be’irigit’i wisit’e āwak’ī newi፡፡

አል-ቃሪዓህ

Surah 101

[1] k’orik’warīyitu (ch’uẖeti)፤

[2] mini āsidenak’ī k’orik’warī nati

[3] k’orik’warīyitumi mini inideẖonechi mini āsawek’ehi

[4] sewochi inide tebetatene bīrabīro (weyimi kubikuba) bemīẖonubeti k’eni፤

[5] garawochimi inide tenedefe sufi bemīẖonubeti (k’eni libochini bedinigat’ē tik’orek’uralechi፡፡)

[6] mīzanochu yekebeduleti sewima፤

[7] irisu bemitiwededi nuro wisit’i yiẖonali፡፡

[8] mīzanochumi yek’elelubeti sewima፤

[9] menorīyawi hawīyahi nati

[10] iriswami mini inide ẖonechi mini āsawek’ehi

[11] (iriswa) bet’ami tekwasa isati nati፡፡

አት-ተካሡር

Surah 102

[1] bebizati mefokakeri (gētachihuni kemegezati) āzenegachihu፡፡

[2] mek’abirochini isike gobenyachihu diresi፡፡

[3] tekelikelu፤ wedefīti (wit’ētuni) tawik’alachihu፡፡

[4] kezīyami tekelikelu፤ wede fīti tawik’alachihu፡፡

[5] be’iwinetu (yemīt’ebik’achihuni) irigit’enya ‘iwik’etini bitawik’u noro፤ (balizenagachihu neberi)፡፡

[6] gehānemini be’irigit’i tayalachihu፡፡

[7] kezīyami irigit’enyani mayeti tayuwatalachihu፡፡

[8] kezīyami kedilotachihu hulu bezīya k’eni tit’eyek’alachihu፡፡

አል-ዐስር

Surah 103

[1] begīzēyatu imilalehu፡፡

[2] sewi hulu be’irigit’i bekesara wisit’i newi፡፡

[3] inezīya yamenutina melikamochini yešeruti፣ be’iwinetimi ādera yetebabaluti፣ bemetagesimi ādera yetebabaluti bicha sīk’eru፡፡

አል-ሁመዛህ

Surah 104

[1] lehamētenya lezelafī hulu weyoleti፡፡

[2] lezīya genizebini yesebesebena yek’ot’at’erewi (yadelebewimi) leẖone ፤(weyoleti)፡፡

[3] genizebu yemīyazewetirewi meẖonuni yasibali፡፡

[4] yikelikeli፤ besebarīyitu (isati) wisit’i be’irigit’i yit’alali፡፡

[5] sebarīyitumi mini inide ẖonechi mini āsawek’ehi

[6] yetenededechiwi ye’ālahi isati nati፡፡

[7] yachī belibochi layi yemitizelik’i yeẖonechiwi፡፡

[8] iriswa be’irigit’i be’inerisu layi yetezegajechi nati፡፡

[9] betezeregachi ā‘imadi wisit’i (yetezegachi nati)፡፡

አል-ፊል

Surah 105

[1] bezihonu balebētochi gētahi inidēti inidešera ālawek’ihimini

[2] tenikolachewini bet’ifati wisit’i (kenitu) āladeregemini? (ādirigwali)፡፡

[3] be’inerisumi layi menigochi yeẖonuni wofochi lake፡፡

[4] ketet’ebese ch’ik’a beẖone dinigayi yemitiwerewiribachewi yeẖonechini፤ (ā‘iwafi)፡፡

[5] k’it’elu inide tebela āzimerami āderegachewi፡፡

ቁረይሽ

Surah 106

[1] k’ureyishini lemalamedi (balezihonochuni āt’efa)፡፡

[2] yebiridina yebegani werati guzo līyalamidachewi yihinini šera፡፡

[3] silezīhi yezīhini bēti (yeke‘ibani) gēta yigigezu፡፡

[4] yanini kereḫabi yabelachewini kefirihatimi yarekachewini (gēta yamiliku)፡፡

አል-ማዑን

Surah 107

[1] yanini bemirimerawi yemīyasitebabilewini āyehini? (‘āwek’ikewini)

[2] yihimi ya yetīmini beḫāyili yemīgefetirewi፤

[3] diẖanimi bemabilati layi yemayagibabawi sewi newi፡፡

[4] weyolachewi lesegajochi፡፡

[5] le’inezīya inerisu kesigidetachewi zenigīwochi leẖonuti፤ (segajochi)፡፡

[6] le’inezīya inerisu yiyulinyi bayochi leẖonuti፡፡

[7] ye‘ik’a tiwisitinimi (sewochini) yemīkelekilu leẖonuti (weyolachewi)፡፡

አል-ከውثر

Surah 108

[1] inya bet’ami bizu bego negerochini set’enihi፡፡

[2] silezīhi legētahi sigedi፤ (besimu) sewami፡፡

[3] t’eyihi (yemīt’elahi) irisu be’irigit’i (zeru) yetek’oret’ewi newi፡፡

አል-ካፊሩን

Surah 109

[1] belachewi «inanite keḥadīwochi hoyi

[2] «yanini yemitigigezutini (t’a‘oti āhuni) āligigezami፡፡

[3] «inanitemi inē yemigigezawini (āmilakimi āhuni) tegezhīwochi āyidelachihumi፡፡

[4] «inēmi yanini yetegezachihutini (wedefīti) tegezhī āyidelehumi፡፡

[5] «inanitemi inē yemigigezawini (wedefīti) tegezhīwochi āyidelachihumi፡፡

[6] «le’inanite hayimanotachihu ālilachihu፡፡ le’inēmi hayimanotē ālenyi፡፡

አን-ነስር

Surah 110

[1] ye’ālahi iridatana (mekani) mekifeti bemet’a gīzē፤

[2] sewochinimi ch’ifirochi iyeẖonu፤ be’ālahi hayimanoti wisit’i sīgebu bayehi gīzē፤

[3] gētahini kemamesigeni gari āt’irawi፡፡ miḥiretinimi leminewi፡፡ irisu ts’ets’etini bet’ami tek’ebayi newina፡፡

አል-መሰድ

Surah 111

[1] ye’ābu lehābi huleti ijochi keseru (t’efu፤ irisu) keseremi፡፡

[2] ke’irisu genizebuna yami yaferawi hulu minimi ālit’ek’emewimi፡፡

[3] yemenik’elik’eli balebēti yeẖonechini isati be’irigit’i yigebali፡፡

[4] mīsitumi (tigebalechi)፤ inich’eti teshekamī sitiẖoni፡፡

[5] be’ānigetiwa layi kech’ireti yeẖone gemedi yalebati sitiẖoni፡፡

አል-ኢኽላስ

Surah 112

[1] beli «irisu ālahi ānidi newi፡፡

[2] «ālahi (yehulu) met’egīya newi፡፡

[3] «āliweledemi፤ āliteweledemimi፡፡

[4] «le’irisumi ānidimi bit’ē yelewimi፡፡»

አል-ፈለቅ

Surah 113

[1] beli «betefelik’ak’īwi gohi gēta it’ebek’alehu፡፡

[2] «kefet’erewi fit’uri hulu kifati፡፡

[3] «kelēlītimi kifati bach’eleme gīzē፤

[4] «betek’wat’eru (kirochi) layi tefīwochi keẖonuti (degamī) sētochimi kifati፡፡

[5] «kemik’enyami kifati betemek’enye gīzē፤ (it’ebek’alehu beli)፡፡»

አን-ናስ

Surah 114

[1] beli «besewochi fet’arī it’ebek’alehu፡፡

[2] «yesewochi hulu niguši beẖonewi፡፡

[3] «yesewochi āmilaki beẖonewi፡፡

[4] «bik’i ilimi bayi keẖonewi gotigwachi (seyit’ani) kifati፡፡

[5] «kezīya besewochi libochi wisit’i yemīgoteguti keẖonewi፡፡

[6] «keganēnochimi kesewochimi (seyit’anati it’ebek’alehu beli)፡፡»