Azerbaijani - Chapter 15 - Al-Hijr

Əlif, Lam, Mim, Ra! Bunlar (mukəmməl ilahi) Kitabın və acıq-aydın (mo’cuzə olan) Qur’anın ayələridir

Kafirlər (qiyamət gunu), yəqin ki, musəlman olmalarını istərdilər

(Ya Rəsulum!) Qoy (kafirlər) hələ (istədikləri kimi) yeyib icsinlər, (dunyadan) ləzzət alsınlar, arzuları-umidləri baslarını qatsın. (Ducar olacaqları musibəti) sonra biləcəklər

Biz hec bir məmləkəti (hec bir olkənin əhalisini) əcəli (lovhi-məhfuzda onun ucun muəyyən edilmis vaxt) gəlib catmamıs məhv etmədik

Hec bir ummət əcəlini nə qabaga cəkə bilər, nə də yubandıra bilər

(Musriklər Peygəmbərə) belə dedilər: “Ey ozunə Kitab nazil edilən kəs! Axı sən divanəsən

Əgər sən dogru danısanlardansansa (Peygəmbər oldugun barədəki iddian duzgundursə), mələkləri bizə gətirsənə!”

(Allah onların cavabında buyurdu:) “Biz mələkləri yalnız haqq olaraq (peygəmbərlərə vəhy gətirmək, kafirlərə əzab vermək ucun) endiririk. O zaman onlara (kafirlərə) hec bir mohlət verilməz

Subhəsiz ki, Qur’anı Biz nazil etdik və sozsuz ki, Biz də onu (hər cur təhrif və təbdildən; artırıb-əskiltmədən) qoruyub saxlayacagıq!”

(Ya Rəsulum!) Biz səndən əvvəl də ummətlərə peygəmbərlər gondərmisdik

Onlara elə bir peygəmbər gəlmədi ki, ona istehza etməsinlər

(Əvvəlki ummətlər barəsində etdiyimiz kimi) Biz onu (kufru, istehzanı) gunahkarların (sənin qovmundən olan musriklərin) urəklərinə belə yeridirik

Ozlərindən əvvəlkilərin baslarına gələnlər (musibətlər) goz qabagında oldugu (olub kecdiyi) halda, onlar (yenə də) ona (Qur’ana) inanmazlar

Əgər onlara goydən bir qapı acsaq (nərdivan endirsək) və onunla durmadan yuxarı dırmassalar (goydə Allahın qudrətini və əzamətini gorsələr) yenə də (inanmayıb)

“Gozumuz baglanmıs (xumarlanmıs), biz sehrlənmisik (Muhəmməd bizi ovsunlayıb gozumuzu baglamısdır)”, - deyərlər

Biz səmada burclər yaratdıq, onlara baxanlar ucun (ulduzlarla) bəzədik

Onları hər bir məl’un (Allahın dərgahından qovulmus, rəhmətindən kənar edilmis, dasqalaq olunmus) Seytandan qoruduq

Lakin (seytanlardan) kim (mələklərin sohbətinə) xəlvəti qulaq assa, onu odlu bir axan ulduz (məs’əl) tə’qib edər (və ustunə dusub yandırar)

Biz yer uzunu dosədik (orada hər seyi yerbəyer etdik), orada mohkəm dayanan daglar yerləsdirdik, hər seydən (butun meyvələrdən) muəyyən olcudə (lazım olan qədər) yetisdirdik

Sizdən və sizin ruzi vermədiklərinizdən (qul, kəniz, ev heyvanları və sairədən) otru yasayıs ucun lazım olan hər sey yaratdıq. (Ruzini siz yox, Biz veririk. Onun, sadəcə olaraq ixtiyarı sizdədir)

(Yerdə və goydə) elə bir sey yoxdur ki, onun xəzinələri Bizdə olmasın. Lakin Biz ondan ancaq muəyyən (lazım oldugu) qədər endiririk. (Onun nə qədər lazım olması isə yalnız Bizə mə’lumdur)

Biz (buludla) yuklənmis (bitkilərə, agaclara həyat verən, onları tozlandıran) kulək gondərdik, goydən yagmur endirib sizə su verdik (icirtdik). Yoxsa onu yıgıb saxlayan (bir yerə toplayan) siz deyilsiniz! (Allah yagıs suyunu saxlayıb istədiyi vaxt, istədiyi yerə yagdırar)

Həqiqətən, dirildən də, oldurən də Bizik, (hər seyə) varis olan da Biz (Sizi məhv etdikdən sonra yer uzunə sahib olub onu istədiyimizə verən də, hər sey fənaya ugradıqdan sonra əbədi qalan da Bizik)

Sizdən əvvəl kimlər gəlib-gedibsə, onları da bilirik, sizdən sonra kimlər gələcəksə, onları da! (Və ya sizdən əvvəl də, sonra da iman gətirənləri bilirik)

Həqiqətən, Rəbbin (qiyamət gunu haqq-hesab cəkmək ucun) onları bir yerə yıgacaq. O, hikmət sahibidir, (hər seyi) biləndir

Biz insanı quru (toxunduqda saxsı kimi səs cıxaran) və qoxumus (və ya torpaqdan tədriclə dəyisib basqa səklə dusmus) qara palcıqdan yaratdıq

(Cinlərin babası) can tayfası (və ya Iblisi) daha oncə (insandan əvvəl) tustusuz oddan xəlq etmisdik

(Ya Rəsulum!) Xatırla ki, bir zaman Rəbbin mələklərə belə demisdi: “Mən quru və qoxumus (dəyisib basqa səklə dusmus) qara palcıqdan insan yaradacagam

Mən ona surət verib ruhumdan ufurduyum zaman siz ona (ibadət yox, tə’zim məqsədilə) səcdə edin!”

Bundan sonra mələklərin hamısı ona (tə’zim məqsədilə) səcdə etdilər

Təkcə Iblisdən basqa! O, səcdə edənlərlə birlikdə olmaqdan imtina etdi

(Allah buyudu:) “Ey Iblis! Sənə nə olub ki, səcdə edənlərlə birlikdə səcdə etmirsən?”

(Seytan) dedi: “Sənin quru və qoxumus qara palcıqdan yaratdıgın insana səcdə etmək mənə yarasmaz!” (Adəmə səcdə etmək mənim ucun duz olmaz, cunki mən oddan yaranmısam. Od isə torpagı yandırdıgına gorə ondan ustundur)

(Allah) buyurdu: “Oradan (Cənnətdən və ya səmalardan) cıx. Sən məl’unsan! (Dərgahımdan qovulmus və rəhmətimdən kənar edilmissən)

Sən qiyamət gununə qədər lə’nətlənmissən!”

(Iblis) dedi: “Ey Rəbbim! Insanların (qəbirlərindən qalxıb) diriləcəkləri gunə (qiyamətə) qədər mənə mohlət ver!”

(Allah) buyurdu: “Sən mohlət verilənlərdənsən”

Ancaq mə’lum vaxtın gununə (Israfil surunu birinci dəfə calana və butun məxluqat məhv olana) qədər

(Iblis) dedi: “Ey Rəbbim! Məni azdırmagına (rəhmətindən kənar etməyinə) əvəz olaraq and icirəm ki, mən də (bunun muqabilində) onlara (pis əməllərini, gunahlarını) yer uzundə yaxsı gostərib onların hamısını yoldan cıxaracagam

Yalnız Sənin sadiq bəndələrindən basqa!”

(Allah) buyurdu: “Mənə gorə, bu, duz yoldur! (Və ya: Bu, sonu Mənə gəlib catacaq dogru yoldur)

Sənə uyan azgınlar istisna olmaqla, bəndələrim uzərində (onları yoldan cıxarıb gunaha vadar etməyə) sənin hec bir hokmun olmaz

Subhəsiz ki, Cəhənnəm onların hamısına və’d olunmus (onları gozləyən) yerdir

(Cəhənnəmin) yeddi qapısı (təbəqəsi) var. Hər qapıdan muəyyən bir dəstə girər

Allahdan qorxub pis əməllərdən cəkinənlər isə cənnətlərdə və bulaqlar basında olacaqlar

Ora sag-salamat (saglıqla) və (hər seydən) əmin olaraq daxil olun!”

Biz onların urəklərindəki kin-kudurəti cıxarıb atdıq. Onlar qardas olub taxt ustundə qarsı-qarsıya əyləsərlər

Onlara orada (Cənnətdə) hec bir yorgunluq (zəhmət) uz verməz. Onlar oradan cıxan da deyillər. (Cənnətdə əbədi qalacaqlar)

(Ya Rəsulum!) Qullarıma xəbər ver ki, (tovbə edəcəkləri təqdirdə) Mən, həqiqətən, bagıslayanam, rəhm edənəm

Eyni zamanda da əzabım da cox siddətli əzabdır

Həm də onlara Ibrahimin qonaqlarından (yanına qonaq gələn mələklərdən) xəbər ver

O zaman ki, onlar onun huzuruna daxil olub: “Salam!” – dedilər. (Ibrahim də qonaqların yeməyə əl uzatmadıqlarını gorub:) “Biz, həqiqətən, sizdən qorxuruq!” – dedi

Onlar: “Qorxma, biz səni cox bilikli bir ogulla (oglun olacagı ilə) mujdələyirik!” – deyə cavab verdilər

(Ibrahim:) “Qocalıq məni basdıgı vaxtdamı mənə mujdə verirsiniz? Məni nə ilə mustuluqlayırsınız?” – deyə sorusdu

(Mələklər:) “Biz sənə dogru xəbərlə mujdə veririk. (Allah dərgahından) umidini uzənlərdən olma!” – dedilər

(Ibrahim) dedi: “(Haqq yoldan) azanlardan basqa, Rəbbinin mərhəmətindən kim umidini uzə bilər?!”

“Ey elcilər! (Ey Allahın mələkləri! Bir deyin gorək) isiniz nədir?” – dedi

(Mələklər) belə cavab verdilər: “Biz gunahkar bir tayfaya (əzab vermək, onları məhv etmək ucun) gondərilmisik

Yalnız Lutun ailəsindən basqa! Biz, sozsuz ki, onların hamısı xilas edəcəyik

Ancaq (Lutun) zovcəsi istisna olmaqla! (Allahın əmri ilə) qət etdik ki, o, (kufr etdiyinə gorə) əzaba ugrayanlardan (əzab icində qalanlardan) olacaqdır!”

Elcilər (mələklər) Lutun yanına gələndə

(Lut) dedi: “Siz yad adamlarsınız (mən sizi tanımıram)!”

(Mələklər) belə cavab verdilər: “Xeyr, biz sənə onların (ummətindən olan kafirlərin) subhə etdikləri seyi (əzabı) gətirmisik

Biz sənə (Allahdan) dogru xəbər gətirmisik. Biz, həqiqətən, dogru danısanlarıq

Gecənin bir vaxtı (sonuna yaxın) ailəni yola cıxart, sən ozun də onların arxasınca get. Sizdən hec kəs donub geri baxmasın (cunki kafirlərə veriləcək dəhsətli əzabı gordukdə halınız pis olar). Sizə əmr olunan yerə gedin!”

Və ona (Luta da) vəhy etdik ki, səhər cagı onların (kafirlərin) koku kəsilmis olacaq

(Lutun gozəl qonaqları gəldiyini bilən) səhər əhli (sevinərək) bir-birini mustuluqlayıb (onun yanına) gəldi

(Lut) dedi: “Bunlar mənim qonaqlarımdır. (Onlara hormət etmək mənim borcumdur). Məni (biabırcı hərəkətlərinizlə onların yanında) rusvay etməyin

Allahdan qorxun və məni xar etməyin

Onlar: “Məgər biz sənə (səhərimizə gələn) adamları (himayə etməyə etməyi, onları qonaq saxlamagı) qadagan etmədikmi?” – deyə sorusdular

(Lut) dedi: “Bunlar mənim qızlarımdır. Əgər (istədiyinizi) edəcəksinizsə (buyurun, onlarla evlənin)!”

(Ya Rəsulum!) Canına and olsun ki, onlar məstlikləri (kufrləri) icində sərgərdan (sasqın) vəziyyətdə durub qaldılar. (Lutun nəsihətini qəbul etmədilər)

Səfəq doganda o dəhsətli (tukurpədici) səs onları burudu

Onların altını-ustunu cevirdik və baslarına odda bismis gildən bərk daslar yagdırdıq

Bunda (bu əzabda) dusunub-dasınanlar ucun, sozsuz ki, necə-necə ibrətlər vardır

Həqiqətən, o (Lut tayfasının yasadıgı Sədum səhərinin xarabaları Qureys kafirlərinin Məkkədən Sama getdikləri) yolun ustundə hələ də durmaqdadır

Bunda mo’minlər ucun, sozsuz ki, bir ibrət vardır

Subhəsiz ki, Əykə əhli də (sıx mesəlikdə yasayan Sueyb tayfası da) zalım idi. (Onlar Allaha asi olmaqla ozlərinə zulm etdilər)

(Goydən od gondərib) onlardan da intiqam aldıq. Hər iki səhər (Sədum və Əykənin qalıqları) acıq-askar goz qabagındadır, (Məkkə musrikləri onlara baxıb niyə ibrət almırlar)

Biz onlara (Hicr əhalisinə) mo’cuzələrimizi gondərdik, lakin onlardan uz cevirdilər (bu mo’cuzələrə baxıb ibrət almadılar, Allahın qudrəti, əzəməti haqqında dusunmədilər)

Onlar (Allahın əzabından) salamat qurtarmaq ucun dagları yonub (ozlərinə) evlər qurudular

Səhər cagı dəhsətli (tukurpədici) səs onları burudu

Gordukləri tədbirlər (mohkəm evlər, qalalar tikmək; var-dovlət yıgmaq) onlara hec bir fayda vermədi (Allahın əzabını onlardan dəf edə bilmədi)

Biz goyləri, yeri və onlar arasında olan hər seyi yalnız haqq-ədalətlə (hər seyi yerli-yerində, bir-birinə uygun səkildə) yaratdıq. O saat (qiyamət saatı) mutləq gələcəkdir. Sən (musriklərdən) yaxsıca uz dondər (və ya onları alicənablıqla bagısla. Allah onsuz da onların cəzasını verəcəkdir)

Həqiqətən, Rəbbin (hər seyi) yaradandır, biləndir

(Ya Rəsulum!) Biz sənə (hər namazda oxunub) təkrarlanan yeddi ayəni (Fatihə surəsini) və (boyuk) əzamətli Qur’anı verdik

(Kafirlərin) bə’zi zumrələrinə verdiyimizə (fani dunya malına) rəgbət gozu ilə baxma (və ya gozunu dikmə, cunki bunların arxasınca kufr edənləri dəhsətli bir əzab gozləyir), onlardan (onlar iman gətirmədiklərindən) otru kədərlənmə (yaxud onlara verdiyimiz sərvətə gorə qəmgin olma, axirətdə səni daha boyuk ne’mətlər gozləyir), mo’minləri qanadın altına al (iman gətirənlərə qarsı təvazokar olub yumsaq davran və onları himayə et)

Və de: “Mən, həqiqətən, (sizi Allahın əzabı ilə) acıq-askar qorxudanam!”

Eynilə (Qur’anı) bolənlərə endirdiyimiz (əzab) kimi

O kəslər ki, Qur’anı (muxtəlif) hissələrə boldulər! (Yəhudilər və xacpərəstlər, yaxud musriklər Qur’anın bir qisminə inanıb, digər qismini inkar edirdilər. Onların bə’zisi Qur’anı se’r, bə’zisi sehr, bə’zisi isə kahinlik əsəri adlandırırdı)

(Ya Rəsulum!) Rəbbinə and olsun ki, Biz onların hamısını (butun məxluqatı) sorgu-suala cəkəcəyik

(Dunyada) etdikləri əməllər barəsində. (Onlardan haqq-hesab tələb edəcək və cəzalarını da verəcəyik)

(Ya Rəsulum!) Sənə əmr olunanı (Qur’anı) acıq-askar təblig et və musriklərdən uz dondər

Subhəsiz ki, istehza edənlərə qarsı Biz sənə kifayət edərik

O kəslər ki, Allaha basqa tanrı sərik qosdular! Onlar (baslarına gələcək musibəti, ducar olacaqları əzabı, butun bəd əməllərinin aqibətini) mutləq biləcəklər

(Ya Rəsulum!) Dogrusu, Biz onların (istehzalı) sozlərindən sənin urəyinin qısıldıgını bilirik

Sən isə Rəbbini tə’rifləyib sukur et (subhanallah və bihəmdihi de), səcdə edənlərlə (namaz qılanlarla) birlikdə ol

Və sənə yəqin (olum) gələnədək Rəbbinə ibadət et