Sonra nutfəni laxtalanmıs qana cevirdik, sonra laxtalanmıs qanı bir parca ət etdik, sonra o bir parca əti sumuklərə dondərdik, sonra sumukləri ətlə ortduk və daha sonra onu bambasqa (yeni) bir məxluqat olaraq yaratdıq. Yaradanların ən gozəli olan Allah nə qədər (uca, nə qədər) uludur
And olsun ki, Biz sizin ustunuzdə yeddi yol (goy) yaratdıq. Biz (onların altındakı) məxluqatdan da xəbərsiz deyilik. (Onları qoruyub saxlayır, nə etdiklərini bilirik)
Biz goydən lazımi qədər yagmur endirdik və onu yerdə (dənizdə, cayda, gollərdə və quyularda) saxladıq. Biz, sozsuz ki, onu aparmaga da (yox etməyə də) qadirik
(Sizin ucun həmcinin mənsə e’tibarilə) Sina dagından cıxan bir agac da (yaratdıq ki), o, yeyənlər ucun zeytun və (corəyin ustunə yaxılan, xorəyə qatılan) yag bitirər
Həqiqətən, heyvanlarda (ev heyvanlarında) da sizin ucun bir ibrət vardır. Biz onların qarınlarında olandan (suddən) sizə icirdirik. Onlarda sizin ucun daha bir cox mənfəətlər də vardır. (Bə’zilərini minir, bəzilərinin yunundan, bəzilərinin isə tukundən istifadə edirsiniz). Həm də onlardan yeyirsiniz
Həqiqətən, Biz Nuhu oz qovmunə peygəmbər gondərdik. O belə dedi: “Ey qovmum! Allaha ibadət edin. Sizin Ondan basqa (ibadət edəcək) hec bir tanrınız yoxdur. Məgər (Allahın əzabından) qorxmursunuz?”
(Nuh) qovmunun kafir bascıları (tabeciliyində olanlara) dedilər: “Bu sizin kimi yalnız adi bir insandır. (Peygəmbərlik iddiası ilə) sizə boyukluk etmək istəyir. Əgər Allah (Ondan basqasına ibadət etməməyimizi) istəsəydi, (bizə peygəmbər olaraq insan deyil) mələklər gondərərdi. Biz bunu (Nuhun təblig etdiyi tovhidi) ulu babalarımızdan (kecmis ummətlərdən) esitməmisik
Bu adamda, sadəcə olaraq, bir dəlilik var. (Ona cin toxunmusdur). Hələ bir muddət gozləyin!” (Ya sagalıb xəstəlikdən xilas olar, bir də belə seylər danısmaz; ya da olub gedər, canımız qurtarar)
(Nuh onların bu sozlərindən və iman gətirməyəcəklərindən mə’yus olub) belə dedi: “Ey Rəbbim! Onların məni yalancı hesab etməklərinə qarsı mənə komək et!”
Biz (Nuha) belə vəhy etdik: “Gozlərimiz onundə (nəzarətimiz altında) və vəhyimiz uzrə (sənə oyrədəcəyimiz kimi) gəmini duzəlt. Nəhayət, (onları məhv etmək barəsində) əmrimiz gəldiyi və təndir qaynadıgı (təndirdən və ya yer uzundən, yaxud gəminin qazanından su qaynayıb dasdıgı) zaman hər heyvandan biri erkək, biri disi olmaqla bir cut, həmcinin əleyhinə (olumunə) əvvəlcədən hokm verilmis kimsələr istisna olmaqla, (qalan) ailə uzvlərini (və iman gətirənləri) gəmiyə mindir. Zulm (kufr) edənlər barəsində Mənə muraciət etmə (onların bagıslanmasını Məndən iltimas etmə). Cunki onlar suya qərq olacaqlar
Onlara ozlərindən bir peygəmbər (Hudu) gondərdik. (O, tayfasına dedi:) “Allaha ibadət edin. Sizin ondan basqa (ibadət edəcək) hec bir tanrınız yoxdur. Məgər (Allahın əzabından) qorxmursunuz?”
Tayfasının kafir olan, axirətə qovusacaqlarını (qiyamət gunu dirilib haqq-hesab ucun Allahın huzurunda duracaqlarını) yalan hesab edən və dunyada ne’mət verdiyimiz ə’yan - əsrafı (tabeciliyində olanlara) dedi: “Bu sizin kimi ancaq adi bir insandır; yediyinizdən yeyir, icdiyinizdən icir. (O nə cur peygəmbər ola bilər)
Əgər siz ozunuz kimi adi bir insana itaət etsəniz, subhəsiz ki, ziyana ugrayarsınız. (Adi bir bəsərə aldanıb dunyada san-sohrətinizi, ad-sanınızı itirərsiniz)
Bizim həyatımız yalnız bu dunyadadır. (Birimiz) olur, (birimiz) dirilirik. (Birimiz dunyaya gəlir, birimiz dunyadan gedirik). Biz (oləndən sonra bir daha) dirildiləcək deyilik
(Bir az sonra) həqiqətən, qorxunc (tukurpədici) bir səs onları burudu. Biz onları (sel ustundəki) saman copunə dondərdik. Zalım (kafir) tayfa məhv (Allahın rəhmətindən uzaq) olsun
Sonra bir-birinin ardınca (ummətlərə) peygəmbərlər gondərdik. Hər ummətə oz peygəmbəri gəldikcə onu yalancı saydılar. Biz də onları bir-birinin ardınca məhv edib (izi-tozu qalmayan) əfsanələrə dondərdik. Iman gətirməyən tayfa məhv (Allahın rəhmətindən uzaq) olsun
Fir’onun və onun ə’yan-əsrafının yanına. Onlar (iman gətirməyi) təkəbburlərinə sıgısdırmayıb ozlərini yuxarı tutan camaat olaraq qaldılar (yaxud Misirdə hakim olduqları Israil ogullarına əzab-əziyyət verməkdə davam etdilər)
(Muxtəlif zamanlarda ayrı-ayrı ummətlərə gondərdiyimiz peygəmbərlərə belə buyurduq:) “Ey peygəmbərlər! Təmiz (halal) ne’mətlərdən yeyin və yaxsı islər gorun! (Vacib və konullu ibadətləri həm zahirən, həm də gizli, həmisə yerinə yetirin!) Mən, həqiqətən, sizin nə etdiklərinizi bilirəm
Amma (ummətlər) oz dinini aralarında parcalayıb firqə-firqə oldular (muxtəlif məzhəblərə ayrıldılar). Hər firqə oz dininə sevinir. (Oz dinini haqq, digər dinləri batil hesab edib bundan məmnun olur)
Biz onların yaxsılıqlarına tələsirik? Xeyr, anlamırlar! (Kafirlərə dunyada istədiklərini verib tədriclə onları əzaba yaxınlasdırmagımızı, az sonra qəflətən baslarının ustunu alacagımızı dusunmurlər)
Biz hec kəsi gucu catmayan isi gorməyə vadar etmərik. (Hər kəsi yalnız quvvəsi catdıgı qədər yukləyərik. Namazı ayaq ustə qıla bilməyən oturub qıla bilər. Xəstəliyinə, zəifliyinə gorə oruc tuta bilməyən orucunu yeyə bilər). Bizdə haqqı soyləyən bir Kitab vardır. Onlara (haqsız yerə əsla) zulm olunmaz
Lakin (kafirlərin) qəlbləri bundan (Qur’andan) xəbərsizdir (bu barədə cəhalət icindədir). Onların bundan basqa (Allaha xos getməyən) ayrı isləri də vardır ki, elə onları edib durarlar (kufr edib gunaha batarlar)
(Kə’bə əhlisiniz, sizə hec bir sey olmaz, deyə iman gətirməyi) ozunuzə sıgısdırmayıb gecələr toplanaraq (Qur’an və Peygəmbər barəsində) agzınıza gələni deyirdiniz (yaxud onlardan uz dondərirdiniz)
Məgər (musriklər) kəlam (Allah kəlamı - Qur’an) haqqında dusunub dasınmırlarmı? Yaxud onlara ulu babalarına (kecmis ummətlərinə) gəlməyən bir sey gəldi? (Onlar Qur’anın, Peygəmbərin haqq oldugunu niyə anlamırlar? Məgər ulu babalarına Ibrahim, Ismail, Musa kimi peygəmbərlər gəlmədimi? Yaxud onlara Tovrat, Suhuf kimi kitablar nazil olmadımı)
Əgər haqq (Qur’an) onların nəfslərinin istəklərinə tabe olsaydı (və ya Allah onların istədikləri kimi hərəkət etsəydi), goylər, yer və onlarda olanlar (butun məxluqat) korlanıb gedərdi (aləm bir-birinə qarısıb nizamı pozulardı). Xeyr, Biz (musriklərə) onlar ucun oyud-nəsihət (və Peygəmbər oz qovmlərindən oldugu ucun sərəf olan Qur’anı) gətirdik, onlar isə ozlərinə edilən oyud-nəsihətdən (və sərəflərindən) uz dondərirlər
Yoxsa (Ya Rəsulum!) sən onlardan (oz peygəmbərliyinə, haqqı təblig etdiyinə gorə) bir muzd (ucrət) istəyirsən? Rəbbinin əcri (dunyada verdiyi ruzi, axirətdə verəcəyi mukafat) daha xeyirlidir. O, ruzi verənlərin ən yaxsısıdır
Əgər Biz onlara rəhm edib dusdukləri musibətdən qurtarsaq, onlar sasqın vəziyyətdə yenə də azgınlıqlarında davam edərlər. (Məkkəyə yeddi il ərzində aclıq, qıtlıq uz vermisdi. Məkkə musrikləri Peygəmbərin yanına gedib bu bəladan qurtarmaları ucun Allaha dua etməyi xahis etmisdilər. Peygəmbərin duasından sonra Məkkədə bolluq olmus, camaatın guzəranı tamamilə yaxsılasmısdı. Bunun muqabilində Peygəmbərə iman gətirmək əvəzinə, musriklər ona verdikləri əzab-əziyyəti daha da gucləndirmisdilər)
Nəhayət, onların uzunə bir əzab qapısı acdıgımız (Bədr vurusunun musibətinə ducar etdiyimiz) zaman dərhal umidsizliyə qapıldılar (dilləri-agızları quruyub, mat-məəttəl qaldılar)
Dirildən də, oldurən də Odur. Gecə və gunduzu bir-birinin ardınca gedib-gəlməsi də Onun əmrilədir. Məgər (Allahın qudrətini, ibadətə butlərin deyil, məhz Onun layiq oldugunu) dərk etmirsiniz
Həqiqətən, bizə də, atalarımıza da oncə bu (dirilmə) və’d olunmusdu. Bu, qədimlərin (kecmis ummətlərin) əfsanələrindən (uydurmalarından) basqa bir sey deyildir
Onlar mutləq: “Allahındlr!” – deyə cavab verəcəklər. Sən də de: “Bəs elə isə (məxluqatı yaratmaga qadir olan kəsin oləndən sonra onları yenidən dirildə biləcəyini) dusunmursunuz?”
Onlar mutləq: “(Bu qudrət, bu vəsflər yalnız) Allahındır!” – deyə cavab verəcəklər. Sən də de: “Bəs elə isə (Seytana aldanıb haqqa boyun qoymaqdan, Allahın ayələrinə inanmaqdan və yalnız Ona ibadət etməkdən) nə cur (aldanılıb) dondərilirsiniz
Allah (Ozunə) hec bir ovlad goturməmisdir. (Nə Isa Onun oglu, nə də mələklər Onun qızlarıdır. Əksinə, onların hamısı Allahın qudrətindən yaranmıs məxluqatlardır). Onunla yanası (ibadət ediləcək) hec bir tanrı yoxdur. Əgər belə olsaydı, onda hec bir tanrı əlahiddə oz yaratdıqları ilə gedər, (oz məxluqatını ayırıb aparar) və onların bir qismi (dunyadakı padsahlar kimi) digərinə ustun olmaga calısardı. Allah musriklərin (Ona) aid etdikləri sifətlərdən tamamilə kənardır
Sən pisliyi yaxsılıqla dəf et! (Gozəl xislət sahibi olub sənə pislik edəni, əziyyət verəni əfv et!) Biz (musriklərin Bizə) aid etdikləri sifətləri (və sənin haqqında dedikləri nalayiq sozləri) daha yaxsı bilirik
Bəlkə, (indiyə qədər) zay etdiyim omrum muqabilində yaxsı bir is gorum! (Yaxud, bu gunə qədər tərk etdiyim imana qayıdıb saleh bir əməl edim!) Xeyr, bu onun dediyi bos (faydasız) bir sozdur. Onların onundə dirilib (haqq-hesab ucun Allahın huzurunda) duracaqları gunə (qiyamət gununə) qədər maneə (oldukdən sonra qiyamətədək qalacaqları bərzəx aləmi) vardır
Sur calınacagı gun artıq aralarında nə qohumluq (əlaqəsi) olar, nə də onlar bir-birindən sorusub hal-əhval tutarlar. (Qiyamət gunu hec bir qohumluq fayda verməz, qohumlar bir-birini tanımaz; hərə oz hayında olar)
Cəhənnəm odu onların uzunu yandırar. Onlar orada (ust dodaqları baslarının tən ortasına, alt dodaqları isə gobəklərinə qədər uzanaraq) disləri agarmıs vəziyyətdə durarlar
Ey Rəbbimiz! Bizi oradan (cəhənnəm odundan cıxart! Əgər bir də (Sənin xosuna gəlməyən pis islərə) qayıtsaq, subhəsiz ki, zalım (ozumuz ozumuzə zulm etmis) olarıq”
Cunki bəndələrimdən bir zumrə (mo’minlər) var idi ki, onlar: “Ey Rəbbimiz! Biz (Sənə) iman gətirdik. Artıq bizi bagısla, bizə rəhm et. Sən rəhm edənlərin ən yaxsısısan!” – deyirdilər
Siz isə onları məsxərəyə qoyurdunuz. (Bu məsxərə, laglagı basınızı o qədər qatmısdı ki) Məni yada salmagı belə sizə unutdurmusdu. Siz (istehza ilə) onlara gulurdunuz
Həqiqi hokmdar olan Allah (hər seydən) ucadır. Ondan basqa hec bir tanrı yoxdur. O, kərim (uca, qiymətli) olan ərsin Rəbbidir! (Allahın rəhməti, xeyir-bərəkəti, peygəmbərlərə gələn vəhy ərsdən nazil oldugu ucun o kərimdir)
Kim Allahla yanası basqa bir tanrıya ibadət edərsə - bunun ucun isə onun hec bir dəlili yoxdur – (qiyamət gunu) onun cəzasını Rəbbi ozu verəcəkdir. Həqiqətən, kafirlər nicat tapmazlar
(Ya Rəsulum!) De: “Ey Rəbbim (Bizi) bagısla və rəhm et! (Ummətimin gunahlarından kec, tovbəmizi qəbul buyurmaqla bizə mərhəmət əta et!) Sən rəhm edənlərin ən yaxsısısan