Back to Languages

    Bengali - Chapter 18

    Translation by Zohurul Hoque

    Verse 1

    Sakala praśansā āllāh‌ra yini tām̐ra bāndāra kāchē ē'i kitāba abatāraṇa karēchēna, āra tini ētē kōnō kuṭilatā rākhēna ni

    Verse 2

    supratiṣṭhita, yēna tām̐ra tarapha thēkē āsā kaṭhōra duryōga sanbandhē ēṭi satarka karatē pārē ēbaṁ susambāda ditē pārē muminadēra yārā saṯkarma karē thākē, -- yē tādēra jan'ya abaśya'i raẏēchē uttama pratidāna

    Verse 3

    sēkhānē tārā thākabē cirakāla

    Verse 4

    āra yēna ēṭi sābadhāna karatē pārē tādēra yārā balē yē āllāh ēkaṭi santāna grahaṇa karēchēna.

    Verse 5

    Tādēra ē biṣaẏē kōnō jñāna nē'i āra tādēra pitr̥puruṣadēra'ō chila nā. Ē ēka sāṅghātika kathā yā tādēra mukha thēkē nirgata haẏa. Tārā yā balē tā mithyā bai tō naẏa.

    Verse 6

    Kājē'i haẏata bā tādēra pēchanē ghurē ghurē tōmāra nijēkē tumi duḥkhē kātara karē tulabē yēhētu tārā ē'i natuna bāṇītē biśbāsa karachē nā.

    Verse 7

    Niḥsandēha pr̥thibīra uparē yā-kichu āchē āmarā sēgulōkē ōra alaṅkārarūpē sthāpana karēchi yēna āmarā tādēra yācā'i karatē pāri tādēra kārā kājē sarbōttama.

    Verse 8

    Āra niḥsandēha tāra uparē yā-kichu āchē āmarā tākē karaba tr̥ṇalatāhīna māṭira guṛōm̐.

    Verse 9

    Athabā, tumi ki manē kara yē guhāra bāsindārā ō likhita-phalaka āmādēra nidarśanābalīra madhyē bismaẏakara

    Verse 10

    Dēkhō, kichu yubaka guhāẏa āśraẏa nila, takhana tārā balalē -- ''āmādēra prabhu! Tōmāra kācha thēkē āmādēra anugraha pradāna karō, āra āmādēra kājakarmē saṭhika rāstā bātalē dā'ō.’’

    Verse 11

    Sējan'ya guhāra madhyē kaẏēka bacharēra jan'ya āmarā tādēra kānē cāpā dilāma

    Verse 12

    tārapara āmarā tādēra tōlē ānalāma yēna āmarā jānatē pāri du'i dalēra kārā bhāla ka’rē gaṇatē pārē kata samaẏa tārā abasthāna karēchila.

    Verse 13

    Āmarā tōmāra kāchē tādēra kāhinī barṇanā karachi saṭhikabhābē -- niḥsandēha ērā chila kaẏēkajana yubaka yārā tādēra prabhura prati īmāna ēnēchila, āra āmarā tādēra saṯpathē calāra kṣamatā bāṛiẏē diẏēchilāma.

    Verse 14

    Āra āmarā tādēra hr̥daẏē śaktibardhana karēchilāma yakhana tārā dām̐ṛiẏēchila ō balēchila -- ''āmādēra prabhu hacchēna mahākāśamanḍalī ō pr̥thibīra prabhu, āmarā kakhana'i tām̐kē chēṛē diẏē an'ya upāsyakē ḍākaba nā, kēnanā sēkṣētrē āmarā ālabaṯ balē thākaba ēka ḍ'̔āhā mithyā.

    Verse 15

    Āmādēra'i ē'i sbajātirā tām̐kē chēṛē diẏē an'ya upāsyadēra grahaṇa karēchē. Ērā kēna tādēra sanbandhē kōnō spaṣṭa pramāṇa niẏē āsē nā? Tā’halē kē bēśi an'yāẏakārī tāra cā'itē yē āllāh sanbandhē mithyā racanā karē?’’

    Verse 16

    Āra smaraṇa karō! Tōmarā tādēra thēkē ēbaṁ āllāh chāṛā yādēra tārā upāsanā karata sē-saba thēkē bicchinna halē, takhana tōmarā guhāra dikē āśraẏa nilē. Tōmādēra prabhu tōmādēra jan'ya tām̐ra karuṇā bistāra karalēna, ēbaṁ tōmādēra jan'ya tairi karalēna tēmādēra kājakarma thēkē lābhajanaka paristhiti.

    Verse 17

    Āra sūrya yakhana udaẏa hata takhana tumi dēkhatē pētē tādēra guhā thēkē ḍāna dikē hēlē āchē, āra yakhana asta yēta takhana bāma pāśa diẏē tādēra atikrama karachē, āra tārā ēra ēka bistr̥ta añcala juṛē raẏēchila. Ēṭi chila āllāh‌ra nidarśanagulōra an'yatama. Yākē āllāh saṯpathē cālāna sē'i tabē saṯpathē cālita, āra yākē tini pathabhraṣṭa hatē dēna tāra jan'yē tumi tabē kōnō patha pradarśanakārī abhibhābaka pābē nā.

    Verse 18

    Āra tumi tādēra manē karatē jāgrata yadi'ō tārā chila ghumanta, āra āmarā tādēra pāśa phiriẏē ditāma ḍāna dikē ō bām̐ dikē, āra tādēra kukuraṭi thābā mēlē raẏēchila prabēśapathē. Tumi yadi tādēra haṭhāṯ dēkhatē tabē tādēra thēkē pichana phiratē palāẏanapara haẏē, āra tumi niścaẏa'i tādēra kāraṇē bhaẏē bihala hatē.

    Verse 19

    Āra ē'ibhābē āmarā tādēra jāgiẏē tōlēchilāma yēna tārā tādēra nijēdēra madhyē jijñāsābāda karatē pārē. Tādēra madhyēra ēkajana baktā balalē -- ''katakāla tōmarā abasthāna karēchilē?’’ Tārā balalē, ''āmarā abasthāna karēchilāma ēkadina bā ēkadinēra kichu anśa.’’ Tārā balalē -- ''tōmādēra prabhu bhāla jānēna katakṣaṇa tōmarā abasthāna karēcha. Ēkhana tōmādēra ēkajanakē ē'i rēpyamudrā diẏē śaharē pāṭhā'ō, sē takhana dēkhuka kōnaṭā kōnaṭā bhāla khābāra, āra tā thēkē yēna tōmādēra khābāra niẏē āsē. Āra sē yēna bicakṣaṇatāra sāthē calē ēbaṁ tōmādēra sanbandhē kā'ukē'ō kichu jānatē nā dēẏa.

    Verse 20

    Niḥsandēha tādēra kṣētrē -- tārā yadi tōmādēra sanbandhē jānatē pārē tabē tōmādēra pāthara chum̐ṛē mērē phēlabē athabā tādēra dharmē tōmādēra phiriẏē nēbē ēbaṁ sēkṣētrē tōmarā kakhanō saphalakāma habē nā.’’

    Verse 21

    Āra ē'ibhābē āmarā jāniẏē dilāma ōdēra sanbandhē yēna tārā jānatē pārē yē āllāh‌ra ōẏādā'i satya, āra ghaṛi-ghanṭā sanbandhē, ētē kōnō sandēha nē'i. Yakhana tārā nijēdēra madhyē tādēra kartabya sanbandhē bitarka karachila takhana tārā balalē -- ''tādēra uparē ēkaṭi saudha nirmāṇa kara’’. Tādēra prabhu tādēra biṣaẏē bhāla jānēna. Tādēra kartabya sanbandhē yārā prabhāba bistāra karala tārā balala -- ''āmarā suniścita tādēra uparē ēkaṭi masajida bānāba’’.

    Verse 22

    Tārā acirē'i balabē -- ''tinajana, tādēra caturthajana chila tādēra kukura’’, āra tārā balabē -- ''pām̐cajana, tādēra ṣaṣṭhajana chila tādēra kukura’’, -- ajānā sanbandhē āndāja karā mātra, āra tārā balē -- ''sātajana, tādēra aṣṭamajana tādēra kukura. ’’ Tumi balō -- ''āmāra prabhu bhāla jānēna saṅkhyā, alpa kaẏēkajana chāṛā an'yē tādēra cēnē nā.’’ Sutarāṁ tādēra sanbandhē bitarka karō nā sādhāraṇa ālōcanā chāṛā, āra tādēra sanbandhē ōdēra kōnō ēkajanakē'ō jijñāsābāda karō nā.

    Verse 23

    Āra kōnō byāpārē kakhana'i balō nā -- ''āmi ēṭi niścaẏa'i kālakē karē phēlaba

    Verse 24

    yadi nā āllāh icchā karēna’’. Āra tōmāra prabhukē smaraṇa karō yakhana'i bhulē yā'ō, āra balō -- ''haẏata bā āmāra prabhu āmākē ēra cēẏē'ō nikaṭatara rāstāẏa paricālita karabēna.’’

    Verse 25

    Āra tārā tādēra guhāẏa abasthāna karēchila tina śata bachara, āra kē'u yōga karē naẏa.

    Verse 26

    Balō -- ''āllāh bhāla jānēna kata kāla tārā abasthāna karēchila. Mahākāśamanḍalī ō pr̥thibīra ajñāta saba tām̐ra'i. Kata tīkṣa tām̐ra dr̥ṣṭi ō kata sajāga kāna! Tām̐kē bāda diẏē tādēra jan'ya kōnō abhibhābaka nē'i, āra tini kōnō ēkajanakē'ō tām̐ra kartr̥tbēra anśī karēna nā.’’

    Verse 27

    Āra pāṭha karō tōmāra prabhura kitābēra thēkē yā tōmādēra kāchē pratyādiṣṭa haẏēchē. Ēmana kē'u nē'i yē tām̐ra bāṇī badala karatē pārē, āra tām̐kē bāda diẏē tumi pābē nā kōnō āśraẏasthala.

    Verse 28

    Āra yārā sakālē ō sandhyāẏa tādēra prabhukē tām̐ra prasannatā kāmanā ka’rē āhbāna karē tādēra saṅgē tumi nijē'ō adhyabasāẏa abalanbana karō, āra tādēra thēkē tōmāra dr̥ṣṭi phiriẏē niẏō nā ē'i duniẏāra jībanēra śōbhā- saundarya kāmanā ka’rē. Āra yāra hr̥daẏakē āmādēra nāmakīrtana thēkē āmarā bēkhēẏāla karēchi āra yē tāra khēẏāla-khuśira anusaraṇa karē āra yāra kāryakalāpa sīmālaṅghana karē gēchē tumi tāra anusaraṇa karō nā.

    Verse 29

    Tumi balō -- ''tōmādēra prabhura kācha thēkē satya, sējan'ya yē icchā karē sē yēna biśbāsa karē, āra yē cāẏa sē abiśbāsa'i karuka.’’ Niḥsandēha an'yāẏakārīdēra jan'ya āmarā tairi karēchi āguna, ēra bēṛā tādēra ghērā'ō karē rākhabē. Āra tārā yadi pānīẏa cāẏa tabē tādēra pānīẏa dēẏā habē galita sīsāra matō jala yā tādēra mukhamanḍala puṛiẏē dēbē. Ē ēka nikr̥ṣṭa pānīẏa! Āra manda sē'i biśrāmasthala

    Verse 30

    niḥsandēha yārā īmāna ēnēchē ō saṯkarma karachē -- āmarā niścaẏa'i yārā bhāla kāja karē tādēra karmaphala byartha kari nā.

    Verse 31

    Ērā'i -- ēdēra jan'ya raẏēchē nandana kānana samūha, yādēra nica diẏē baẏē calē jharanārāji, tādēra sēkhānē alaṅkr̥ta karānō habē sōnāra kām̐kana diẏē, āra tādēra parānō habē mihi rēśamēra ō puru jarira sabuja pōśākē, sēkhānē samāsīna habē susajjita āsanē. Ki uttama puraskāra, āra kata sundara biśrāmasthala

    Verse 32

    āra tādēra jan'ya ēkaṭi rūpaka chuṛōm̐ dujana lōkēra -- tādēra ēkajanēra jan'ya āmarā bāniẏēchi āṅuralatāra duṭi bāgāna, āra ē duṭikē ghirē diẏēchilāma khējuragācha diẏē, āra sē-sabēra mājhē mājhē bāniẏēchilāma śasyakṣētra.

    Verse 33

    Bāgāna duṭira pratyēkaṭā'i pradāna karata tāra phalamūla, āra ētē ē kōnō truṭi karata nā, āra ē du'iẏēra madhyadēśē ba'iẏēchilāma jalaprabāha

    Verse 34

    Āra phalaṭi chila tāra. Tā'i sē tāra saṅgīkē balalē ēbaṁ yē tāra saṅgē kathābārtā balachila -- ''āmi dhanasampadē tōmāra cā'itē prācuryamaẏa ēbaṁ janabalē'ō śaktiśālī.’’

    Verse 35

    Āra sē tāra bāgānē ḍhukala athaca sē tāra nijēra prati an'yāẏa karachila. Sē balalē -- ''āmi manē kari nā yē ēsaba kakhanō niḥśēṣa haẏē yābē

    Verse 36

    āra āmi manē kari nā yē ghaṛighanṭā balabaṯ habē, āra yadibā āmāra prabhura kāchē āmākē phiriẏē nēẏā haẏa tabē āmi tō niścaẏa'i ēra cēẏē'ō bhāla pratyābartanasthala pāba.’’

    Verse 37

    Tāra saṅgī tākē balalē yakhana sē tāra saṅgē bākyālāpa karachila -- ''tumi ki tām̐kē abiśbāsa kara yini tōmākē sr̥ṣṭi karēchēna māṭi thēkē, tārapara śukrakīṭa thēkē, tārapara tini tōmākē pūrṇāṅga karēchēna ēkajana mānuṣē

    Verse 38

    kintu āmāra bēlā, tini āllāh‌, āmāra prabhu, āra āmi kōnō ēkajanakē'ō āmāra prabhura sāthē śarika kari nā.

    Verse 39

    Āra tumi yakhana tōmāra bāgānē prabēśa karatē takhana kēna bala nā -- 'mā-śā-āllāh‌, āllāh chāṛā kōnō śakti nē'i’? Yadi'ō tumi āmākē dēkhō dhanadaulata ō santānasantatitē āmi tōmāra cā'itē kama

    Verse 40

    tabu hatē pārē āmāra prabhu āmākē tōmāra bāgānēra cēẏē bhāla kichu dāna karabēna, āra ēra uparē tini pāṭhābēna ākāśa thēkē ēka hisēba-nikēśa, phalē acirē'i ēṭi haẏē yābē dhulōmāṭira prāntara, gāchapālāhīna.

    Verse 41

    Athabā acirē'i ēra pāni taliẏē yābē bhūgarbhē, takhana tumi tā khum̐jē pētē samartha habē nā.’’

    Verse 42

    Āra tāra phalaphasalakē ghērā'ō karala, tārapara acirē'i sē hāta mōcaṛātē lāgala yā sē tāra uparē kharaca karēchila sējan'ya, āra ēṭi bhēṅgē paṛēchila tāra mācāra uparē, āra sē balēchila -- ''hāẏa āmāra āphasōsa! Āmi yadi āmāra prabhura sāthē kā'ukē'ō anśī nā karatāma!’’

    Verse 43

    Āra āllāh‌kē chēṛē diẏē tākē sāhāyya karāra jan'ya kōnō phauja tāra jan'ya chila nā, āra sē nijē'ō sāhāyya karatē samartha chila nā.

    Verse 44

    Ē'i tō! Abhibhābakatba āllāh‌ra'i, yini satya. Tini'i puraskāradānē śrēṣṭha āra pariṇāma nirdhāraṇē'ō śrēṣṭha.

    Verse 45

    Āra tādēra kāchē pārthiba jībanēra upamā chum̐ṛō -- ē pānira n'yāẏa yā āmarā barṣaṇa kari ākāśa thēkē, tātē pr̥thibīra gāchapālā ghana-sannibiṣṭa haẏa, tārapara parakṣaṇē'i tā haẏē yāẏa śukanō, bātāsa tākē uṛiẏē niẏē yāẏa. Āra āllāh saba kichura uparē'i sarbaśaktimāna.

    Verse 46

    Dhanasampada ō santānasantati pārthiba jībanēra śōbhāsaundarya, kintu sthāẏī śubhakarma tōmāra prabhura kāchē puraskāra prāptira jan'yē bēśī bhāla ēbaṁ āśā pūraṇēra jan'yē'ō adhikatara śrēẏa.

    Verse 47

    Āra sē'i dinē āmarā pāhāṛagulō haṭiẏē dēba, āra tumi pr̥thibīkē dēkhabē ēkaṭi khōlā maẏadāna, āra āmarā tādēra ēkatrita karaba, takhana tādēra madhyēra kōnō ēkajanakē'ō āmarā phēlē rākhaba nā

    Verse 48

    āra tōmāra prabhura sāmanē tādēra hājira karā habē sāribad'dhabhābē. ''Ēkhana tō āmarā tōmādēra niẏē ēsēchi yēmana āmarā tōmādēra sr̥ṣṭi karēchilāma prathamabārē, athaca tōmarā manē karatē yē tōmādēra jan'ya āmarā kōnō ōẏādāra sthānakāla kakhanō dhārya karaba nā.’’

    Verse 49

    Āra ba'ikhānā dharā habē, takhana tumi dēkhabē -- ōtē yā āchē sējan'ya aparādhīrā ātaṅkagrasta, āra tārā balabē -- ''hāẏa āmādēra durbhōga! Ē kēmanatara grantha! Ē chōṭakhāṭō bāda dēẏa ni āra baṛagulō tō naẏa'i, baraṁ samasta kichu nathibhukta karēchē!’’ Āra tārā yā karēchē tā hājira pābē. Āra tōmāra prabhu kōnō ēkajanēra prati'ō an'yāẏa karēna nā.

    Verse 50

    Āra smaraṇa karō! Āmarā phiriś‌tādēra balalāma -- ''ādamēra prati sijadā karō’’, takhana tārā sijadā karala, ibalisa byatīta. Sē chila jinadēra madhyēkāra, kājē'i sē tāra prabhura ādēśēra abādhyācaraṇa karēchila. Tabē ki tōmarā āmākē chēṛē diẏē tākē ō tāra banśadharakē abhibhābakarūpē grahaṇa karabē, athaca tārā tō tōmādēra śatru? An'yāẏakārīdēra jan'ya ē'i binimaẏa kata nikr̥ṣṭa

    Verse 51

    Mahākāśamanḍalī ō pr̥thibīra sr̥ṣṭikālē āmi ōdēra sākṣi ditē ḍāki ni, āra tādēra nijēdēra sr̥ṣṭikālē'ō naẏa, āra bipathē cālanākārīdēra āmi sahāẏakarūpē grahaṇa kari nā.

    Verse 52

    Āra sēdina tini balabēna -- ''ḍākō āmāra saṅgisāthīdēra yādēra tōmarā bhābatē.’’ Sutarāṁ tārā tādēra ḍākabē, kintu tārā tādēra prati sāṛā dēbē nā, āra āmarā tādēra madhyakhānē sthāpana karaba ēka byabadhāna.

    Verse 53

    Āra aparādhīrā āguna dēkhatē pābē, āra tārā bujhabē yē tārā niścaẏa'i ētē patita hacchē, āra tā thēkē tārā kōnō paritrāṇa pābē nā.

    Verse 54

    Āra āmarā ālabaṯ ē'i kura'ānē lōkēdēra jan'ya saba rakamēra dr̥ṣṭānta biśadabhābē byākhyā karēchi. Āra mānuṣa bēśira bhāga kṣētrē'i bitarkapriẏa.

    Verse 55

    Āra ēmana kichu mānuṣakē bādhā dēẏa nā biśbāsa sthāpana karatē yakhana tādēra kāchē pathanirdēśa āsē ēbaṁ tādēra prabhura kāchē kṣamā prārthanā karatē'ō, ē bhinna yē tādēra kāchē'ō āsuka pūrbabartīdēra ghaṭanābalī, athabā āgēbhāgē'i tādēra uparē śāstiṭā yēna ēsē paṛē.

    Verse 56

    Āra āmarā rasūlagaṇakē pāṭhā'i nā susambādadātā ō satarkakārīrūpē bhinna, āra yārā abiśbāsa pōṣaṇa karē tārā mithyāra sāhāyyē bitarka karē yēna tāra dbārā tārā satyakē byartha karatē pārē, āra āmāra bāṇīsamūha ō yā diẏē tādēra satarka karā haẏēchē sē-sabakē tārā bidrūpēra biṣaẏa rūpē grahaṇa karē thākē.

    Verse 57

    Āra kē bēśī an'yāẏakārī tāra cā'itē yākē smaraṇa kariẏē dē'ōẏā haẏa tāra prabhura bāṇīsamūha, kintu sē tā thēkē phirē yāẏa āra bhulē yāẏa tāra hāta dukhānā kī āgabāṛiẏēchila? Niḥsandēha āmarā tādēra hr̥daẏēra uparē ābaraṇa sthāpana ka rēchi pāchē tārā ēṭi bujhatē pārē, āra tādēra kānēra bhētarē badhiratā. Āra tumi yadi tādēra saṯpathēra prati āhāna karō tārā sēkṣētrē kakhanō saṯpathēra dikē calabē nā.

    Verse 58

    Āra tōmarā prabhu paritrāṇakārī, karuṇāra ādhāra. Tārā yā arjana karēchē sējan'ya tini yadi tādēra pākaṛā'ō karatēna tāhalē tini niścaẏa'i tādēra jan'ya śāsti tbarānbita karatēna. Kintu tādēra jan'ya ēkaṭi nirdhārita kāla raẏēchē yāra tēkē tārā kōnō paritrāṇa khum̐jē pābē nā.

    Verse 59

    Āra ai saba janapada -- āmarā ōdēra dhbansa karēchilāma yakhana tārā an'yāẏācaraṇa karēchila, āra ōdēra dhbansēra jan'ya āmarā ēkaṭi nirdiṣṭa samaẏa sthira karēchilāma.

    Verse 60

    Āra smaraṇa karō! Mūsā tām̐ra bhr̥tyakē balalēna -- ''āmi thāmaba nā yē paryanta nā āmi du'i nadīra saṅgamasthalē paum̐chi, natubā āmi yuga yuga dharē calatē thākaba.’’

    Verse 61

    Ērapara yakhana ubhaẏē ē du'iẏēra saṅgamasthalē paum̐chalēna, tām̐rā tām̐dēra māchēra kathā bhulē gēlēna, kājē'i phām̐ka pēẏē ēṭi nadītē tāra patha dharala.

    Verse 62

    Tām̐rā yakhana ēgiẏē gēlēna takhana tini tām̐ra bhr̥tyakē balalēna, ''āmādēra sakālēra khābāra āmādēra jan'ya niẏē ēsa, āmādēra ē'i saphara thēkē āmarā ālabaṯ pariśrānta haẏē paṛēchi.’’

    Verse 63

    Sē balalē -- ''āpani ki lakṣya karēchēna, āmarā yakhana pātharēra uparē biśrāma karachilāma takhana āmi māchēra kathā bhulē giẏēchilāma, āra ēṭi śaẏatāna chāṛā āra kē'u naẏa yē āmākē bhuliẏē diẏēchila ōra kathā ullēkha karatē? Āra sēṭi nadītē tāra patha dharēchila, āścarya byāpāra!’’

    Verse 64

    Tini balalēna -- ''ēṭi'i āmarā cēẏēchilāma.’’ Sutarāṁ tām̐rā nijēdēra padacihna anusaraṇa karē phirē calalēna.

    Verse 65

    Tārapara tām̐rā āmādēra bāndādēra madhyēra ēkajana bāndākē pēlēna yākē āmarā āmādēra tarapha thēkē karuṇā dāna karēchilāma ēbaṁ yām̐kē āmādēra tarapha thēkē jñāna śikhiẏēchilāma.

    Verse 66

    Mūsā tām̐kē balalēna -- ''āmi ki āpanāra anusaraṇa karaba ē'i śartē yē saṭhika pathēra samparkē yā āpanākē śēkhānō haẏēchē tā thēkē āpani āmākē śēkhābēna?’’

    Verse 67

    Tini balalēna -- ''tumi āmāra saṅgē dhairya dhāraṇa ka’rē thākatē kakhanō sakṣama habē nā.

    Verse 68

    Āra tumi kēmana karē dhairya dhāraṇa karatē pārabē sē'i biṣaẏē yē-sanbandhē tōmāra kōnō khōm̐jakhabara thākē nā?’’

    Verse 69

    Tini balalēna -- ''in śā āllāh āpani āmākē ēkhani dhairyaśīla pabēna, ēbaṁ āmi kōnō biṣaẏē āpanākē amān'ya karaba nā.’’

    Verse 70

    Tini balalēna -- ''bēśa, tumi yadi āmāra anusaraṇa karatē cā'ō tā’halē tumi āmākē kōnō biṣaẏē praśna karatē pārabē nā yē paryanta nā āmi sē biṣaẏē mantabya tōmāra kāchē prakāśa kari.’’

    Verse 71

    Ēra para tām̐rā dujana yātrā karalēna, parē yakhana tām̐rā ēkaṭi naukāẏa caṛalēna tini tātē chidra karē dilēna. Tini balalēna, ''āpani ki ētē chidra karalēna ēra ārōhīdēra ḍubiẏē dēbāra jan'yē? Āpani tō ēka adbhuta kāja karalēna?’’

    Verse 72

    Tini balalēna -- ''āmi ki bali ni yē tumi āmāra saṅgē kakhanō dhairya dhāraṇa karatē sakṣama habē nā?’’

    Verse 73

    Tini balalēna -- ''āmāra aparādha nēbēna nā yā āmi bhulē giẏēchilāma sējan'ya, āra āmāra byāpārē āpani āmāra prati kaṭhōra habēna nā.’’

    Verse 74

    Ērapara tām̐rā dujanē calatē lāgalēna, parē yakhana tām̐rā ēkaṭi bālakēra sākṣāṯ pēlēna tini tākē mērē phēlalēna. Tini balalēna -- ''āpani ki ēkajana nirdōṣa lōkakē hatyā karalēna an'ya lōkakē chāṛā'i? Āpani tō ēka bhaẏānaka kāja karē phēlalēna?’’

    Verse 75

    Tini balalēna -- ''āmi ki tōmākē bali ni yē tumi āmāra saṅgē kakhanō dhairya dhāraṇa karatē sakṣama habē nā?’’

    Verse 76

    Tini balalēna -- ''āmi yadi ēra parē kōnō byāpārē āpanākē praśna kari tabē āpani āmākē saṅgē nēbēna nā, āpani abaśya'i āmāra sanbandhē ēka ōjara-āpatti pēẏē yābēna.’’

    Verse 77

    Tārapara tām̐rā dujana calatē lāgalēna yē paryanta nā tām̐rā ēsē paum̐chalēna ēka śaharēra adhibāsīdēra kāchē, tām̐rā ēra lōkadēra kāchē khābāra cā'ilēna, kintu tārā ē dujanēra ātithēẏatā karatē asbīkāra karala. Tārapara tām̐rā tātē pēẏē gēlēna ēkaṭi dēẏāla yā paṛē yābāra upakrama karachila, kājē'i tini tā khāṛā karē dilēna. Tini balalēna -- ''āpani yadi cā'itēna tabē ēra jan'yē abaśya pāriśramika grahaṇa karatē pāratēna.’’

    Verse 78

    Tini balalēna -- ''ē'ibāra āmāra madhyē ō tōmāra madhyē chāṛāchāṛi. Āmi ēkhana jāniẏē dicchi tāṯparya yē sanbandhē tumi dhairya dharatē pārachilē nā.

    Verse 79

    Naukō sanbandhē -- ē chila kaẏēkajana garība lōkēra yārā nadītē kāja karata, āra āmi ēṭikē khutam̐maẏa karatē cēẏēchilāma, kēnanā tādēra pēchanē chila ēka rājā yē pratyēka naukō jōra ka’rē niẏē nicchila.

    Verse 80

    Āra bālakaṭi sanbandhē -- ēra pitāmātā chila mumina, āra āmarā āśaṅkā karachilāma yē sē bidrōhācaraṇa ō abiśbāsa pōṣaṇēra phalē tādēra byatibyasta karabē

    Verse 81

    kājē'i āmarā cēẏēchilāma tādēra prabhu yēna tādēra jan'ya badalē dēna pabitratāẏa ēra cēẏē bhāla ēbaṁ bhakti-bhālabāsāẏa ghaniṣṭhatara.

    Verse 82

    Āra dēẏāla sanbandhē -- ē chila śaharēra du'ijana ētima bālakēra, āra tāra talāẏa chila tādēra ubhaẏēra dhanabhānḍāra, āra tādēra pitā chila sajjana. Kājē'i tōmāra prabhu cēẏēchilēna yē tārā yēna tādēra sābālakatba prāpta haẏa ēbaṁ tādēra dhanabhānḍāra bēra karē ānē tōmāra prabhura tarapha thēkē karuṇā hisēbē, āra āmi ēṭi kari ni āmāra nijēra icchāẏa. Ē'i hacchē tāra tāṯparya yē sanbandhē tumi dhairyadhāraṇa karatē pāra ni.’’

    Verse 83

    Āra tārā tōmākē yul‌kkāranā'ina sanbandhē jijñāsā karachē. Balō -- ''āmi ēkhani tōmādēra kāchē tām̐ra sanbandhē kāhinī barṇanā karaba.’’

    Verse 84

    Niḥsandēha āmarā tām̐kē dēśē pratiṣṭhita karēchilāma ēbaṁ tām̐kē diẏēchilāma pratyēka biṣaẏēra anuprabēśa kṣamatā.

    Verse 85

    Kājē'i tini ēka patha anusaraṇa karalēna.

    Verse 86

    Parē yakhana tini sūrya asta yābāra sthānē paum̐chalēna, tini ēṭikē dēkhatē pēlēna ēka kālō jalāśaẏē astagamana karachē, āra tāra kāchē pēlēna ēka adhibāsī. Āmarā balalāma -- ''hē yul‌kkāranā'ina, tumi śāsti ditē pāra athabā ēdēra sadaẏabhābē grahaṇa karatē pāra.’’

    Verse 87

    Tini balalēna -- ''yē kē'u an'yāẏa karabē āmarā acirē'i tākē śāsti dēba, tārapara tākē phiriẏē ānaba tāra prabhura kāchē, takhana tini tākē śāsti dēbēna kaṭhōra śāstitē.

    Verse 88

    Āra yē kē'u biśbāsa karabē ō saṯkāja karabē, tāra jan'yē tabē raẏēchē uttama pratidāna ēbaṁ tāra prati āmādēra ācāra-ācaraṇē mōlāẏēma kathā balaba.’’

    Verse 89

    Tārapara tini ēka patha dharalēna.

    Verse 90

    Parē yakhana tini sūrya udaẏa ha'ōẏāra yāẏagāẏa paum̐chalēna, tini ēṭikē dēkhatē pēlēna udaẏa hacchē ēka adhibāsīra uparē yādēra jan'ya āmarā ēra thēkē kōnō ābaraṇa bānā'i ni

    Verse 91

    ē'ibhābē. Āra tām̐ra byāpārē saba khabara āmarā jānatāma.

    Verse 92

    Tārapara tini ēka patha dharalēna.

    Verse 93

    Parē yakhana tini du'i parbata-prācīrēra madhyē paum̐chalēna takhana ē du'iṭira madhyāñcalē tini ēka sampradāẏakē pēlēna yārā kathā kichu'i bujhatē pārata nā.

    Verse 94

    Tārā balalē -- ''hē yul‌kkāranā'ina, niḥsandēha iẏājuja ō mājuja dēśē aśānti sr̥ṣṭi karēchē, āmarā ki tabē āpanākē kara dēba ē'i śartē yē āpani āmādēra madhyē ō tādēra madhyē ēka prācīra bāniẏē dēbēna?’’

    Verse 95

    Tini balalēna -- ''āmāra prabhu yātē āmākē pratiṣṭhita karēchēna tā ārō uṯkr̥ṣṭa, sutarāṁ tōmarā āmākē kāẏika-śrama diẏē sāhāyya kara, āmi tōmādēra madhyē ō tādēra madhyē ēka majabuta dēẏāla tairi karē dēba.

    Verse 96

    Āmādēra kāchē tōmarā lōhāra ṭukarōgulō niẏē ēsa.’’ Ataḥpara yakhana du'i pāhāṛēra madhyabartī jāẏagā tini pūrṇa karalēna takhana balalēna -- ''hāparē dama ditē thāka.’’ Tārapara yakhana tā āguna bāniẏē tulalō takhana tini balalēna -- ''āmāra kāchē galita tāmā niẏē ēsa āmi ēra uparē ḍhēlē dēba.

    Verse 97

    Sutarāṁ tārā ēṭi ḍiṅōtē sakṣama habē nā, āra tārā ēṭi bhēda karatē'ō pārabē nā.’’

    Verse 98

    Tini balalēna -- ''ē āmāra prabhura tarapha thēkē anugraha, kintu yakhana āmāra prabhura ōẏādā ēsē yābē takhana tini ēṭikē ṭukarō- ṭukarō karē dēbēna, āra āmāra prabhura ōẏādā cirasatya.’’

    Verse 99

    Āra sē'i samaẏē āmarā tādēra ēka dalakē an'ya dalēra sāthē yud'dhābhiyānē chēṛē dēba, āra śiṅāẏa phuṯkāra dēẏā habē, takhana āmarā tādēra jamāẏēṯ karaba ēka samābēśē.

    Verse 100

    Āra sē'i samaẏē āmarā jāhānnāmakē bichiẏē dēba bistīrṇabhābē abiśbāsīdēra jan'ya

    Verse 101

    yādēra cōkha chila āmāra smāraka sanbandhē pardāra āṛālē āra yārā śunatē'ō chila apāraga.

    Verse 102

    Yārā abiśbāsa pōṣaṇa karē tārā ki bhābē yē tārā āmākē chēṛē diẏē āmāra bāndādēra abhibhābakarūpē grahaṇa karatē pārē? Niḥsandēha āmarā jāhānnāmakē tairī karēchi abiśbāsīdēra jan'ya abhyarthanāsbarūpa

    Verse 103

    balō -- ''āmarā ki tōmādēra jāniẏē dēba kārā karmakṣētrē sabacā'itē bēśi kṣatigrasta?’’

    Verse 104

    Ērā'i tō ē'i duniẏāra jībanē tādēra pracēṣṭā panḍa karachē, athaca tārā manē karē yē tārā tō bēśa bhālō uṯpādana karachē.

    Verse 105

    Ērā'i tārā yārā abiśbāsa karē tādēra prabhura nirdēśābalītē ō tām̐ra sāthē sākṣātēra biṣaẏē, phalē tādēra kriẏākarma byartha haẏē yāẏa, sutarāṁ tādēra jan'ya āmarā kiẏāmatēra dinē kōnō dām̐ṛipāllā khāṛā karaba nā.

    Verse 106

    Ēṭā'i tō, -- tādēra prāpya hacchē jāhānnāma yēhētu tārā abiśbāsa pōṣaṇa karēchila ēbaṁ āmāra nirdēśābalī ō āmāra rasūlagaṇakē tārā tuccha-tācchilya karēchila.

    Verse 107

    Niḥsandēha yārā īmāna ēnēchē ō saṯkarma karachē tādēra jan'ya raẏēchē bēhēśatēra bāgāna abhyarthanāra kāraṇē

    Verse 108

    tārā sēkhānē thākabē sthāẏībhābē, sēkhāna thēkē kōnō paribartana tārā cā'ibē nā.

    Verse 109

    Balō -- ''sāgara yadi kāli haẏē yēta āmāra prabhura kalimāh‌ra jan'ya tabē niścaẏa'i sāgara niḥśēṣa haẏē yēta āmāra prabhura kalimāh śēṣa ha'ōẏāra āgē’’, -- yadi'ō bā āmarā tāra matō ārēkaṭi ānatāma yōga karatē.

    Verse 110

    Balō -- ''āmi niḥsandēha tōmādēra'i matana ēkajana mānuṣa, āmāra kāchē pratyādiṣṭa haẏēchē yē niḥsandēha tōmādēra upāsya ēkaka upāsya, sējan'ya yē kē'u tāra prabhura saṅgē mulākātēra kāmanā karē sē tabē saṯkarma karuka ēbaṁ tāra prabhura upāsanāẏa an'ya kā'ukē'ō śarīka nā karuka.’’