روزی که در آن بینید هر زن شیردهندهای از نوزاد شیریاش غافل شود، و هر زن آبستنی [بیاختیار] وضع حمل کند و مردمان را مست بینی، و حال آنکه مست نباشند، ولی عذاب الهی سخت و سنگین است
هان ای مردم اگر درباره رستاخیز شک و شبهه دارید، بدانید که ما شما را از خاک، سپس از نطفه، سپس از خون بسته، سپس گوشت پاره شکل یافته و شکل نیافته آفریدهایم تا [حقیقت را] برای شما هویدا کنیم، و هر چه را بخواهیم تا زمانی معین در رحمها قرار میدهیم، سپس شما را که کودکی شدهاید [از شکم مادر] بیرون میآوریم که به کمال بلوغتان برسید، و بعضی از شما جانشان گرفته میشود، و بعضی به حد اعلای فرتوتی بازبرده شود، چندانکه پس از دانستن [بسیاری چیزها] چیزی نداند، و زمین را پژمرده بینی، آنگاه چون بر آن آب [باران] فرو فرستیم، جنبش یابد و رشد کند، و چه بسیار از گونههای خرم برویاند
و از مردم کسی هست که خداوند را با دودلی میپرستد، پس اگر خیری به او برسد، دلش به آن آرام گیرد، و اگر رنجی به او رسد رویگردان شود، در دنیا و آخرت زیانکار شده است، این همان زیانکاری آشکار است
بیگمان خداوند کسانی را که ایمان آوردهاند و کارهای شایسته کردهاند، به باغهایی درمیآورد که جویباران از فرو دست آن جاری است، بیگمان خداوند هرچه خواهد همان تواند کرد
هرکس گمان میبرد که خداوند هرگز او [پیامبر] را در دنیا و آخرت یاری نمیکند، ریسمانی به سقف خانه[اش] ببندد [و به گردن اندازد] سپس [آن یا نفس خود را] ببرد و بنگرد آیا این تدبیر او مایه خشمش را از بین میبرد؟
آیا نیندیشیدهای که هر که در آسمانها و زمین است و خورشید و ماه و ستارگان و کوهها و درختان و جانوران و بسیاری از مردم، بر خداوند سجده میبرند، و بسیاری هم هستند که عذاب بر آنان محقق شده است، و هرکس که خداوند خوارش بدارد، گرامی دارندهای ندارد، که خداوند هرچه خواهد همان تواند کرد
اینان حریفانی هستند که در حق پروردگارشان مجادله کردهاند، اما کسانی که کفرورزیدهاند، بر بالای آنان جامههایی از آتش بریدهاند [و] از بالای سرهایشان آب جوش ریخته شود
بیگمان خداوند کسانی را که ایمان آوردهاند و کارهای شایسته کردهاند، به باغهایی درمیآورد که جویباران از فرودست آن جاری است، در آنجا به دستبندهایی زرین و نیز مروارید آراسته شوند، و لباسشان در آنجا ابریشم است
کسانی که کفر ورزیده و [مردم را] از راه خدا و مسجدالحرام -که آن را برای مردم اعم از مقیم و مسافر بیابانی نهادهایمباز داشتهاند [آنان را به عذابی دردناک دچار میکنیم]، و هرکس در آن از سر ستمگری آهنگ کژروی کند، به او عذابی دردناک میچشانیم
و چنین بود که برای ابراهیم جایگاه خانه کعبه را معین کردیم [و گفتیم] که برای من هیچگونه شریک میاور و خانهام را برای غریبان و مقیمان و نمازگزاران پاکیزه بدار
تا در منافعی که برای آنان هست حضور داشته باشند، و نام خداوند را در روزهای معین بر چارپایان زبان بستهای که روزیشان دادهایم، ببرند [و قربانی کنند]، آنگاه از آن بخورید و به درمانده بینوا هم بخورانید
چنین است و هرکس شعائر الهی را بزرگ بشمارد، برایش در نزد پروردگارش بهتر است، و بر شما همه چارپایان جز آنچه [حرمت آن] بر شما خوانده شده است، حلال است، پس از پلیدی بتها پرهیز کنید، و نیز از شهادت دروغ پرهیز کنید
برای خداوند پاکدین باشید و به او شرک نورزید، و هرکس به خداوند شرک ورزد، گویی از آسمان درافتاده و پرندهای او را در ربوده، یا باد او را به جایی دوردست درانداخته است
و برای هر امتی قربانیای معین داشتهایم تا نام خدا را، [به هنگام ذبح] بر چارپایان زبان بستهای که روزیشان کردهایم، ببرند، آری خدای شما خدای یگانه است، در برابر او تسلیم باشید، و به فروتنان بشارت ده
همان کسانی که چون یاد خدا به میان آید، دلهایشان خشیت گیرد، و نیز کسانی که بر مصائبشان شکیبایی میورزند، و برپا دارندگان نماز و کسانی که از آنچه روزیشان دادهایم میبخشند
و [قربانی] شتران درشت اندام را برای شما از شعائر الهی گرداندهایم، برای شما در آن خیری هست، پس در حالی که به صف و برپا ایستادهاند، نام خداوند را بر آنها ببرید [و قربانی کنید] و چون پهلوهایشان به خاک رسید [و بدنشان سرد شد] از آن بخورید، و به فقیر غیر سائل و سائل نیز بخورانید، بدینسان آنها را برای شما رام کردهایم، باشد که سپاس بگزارید
گوشتهای آنها و خونهایشان هرگز به خداوند نمیرسد، بلکه پرهیزگاری شما به رضای او نایل میگردد، بدینسان آنها را برای شما رام کردهایم تا خداوند را به خاطر آنکه راهنماییتان کرده است، تکبیر گویید، و به نیکوکاران بشارت ده
همان کسانی که از خانه و کاشانهشان به ناحق رانده شدهاند، و جز این نبوده که گفتهاند خداوند پروردگار ماست، و اگر خداوند بعضی از مردم را به دست بعضی دیگر دفع نمیکرد، هم صومعههای راهبان و هم معابد [مسیحیان] و هم عبادتگاهها[ی یهودیان] و هم مساجد [مسلمانان] که نام خداوند در آنها بسیار یاد میشود، ویران میگردید، و خداوند هرکس را که دینش را یاری کند، یاری میدهد، که خداوند توانای پیروزمند است
کسانی که چون در این سرزمین توانایشان دهیم، نماز را برپا میدارند و زکات را میپردازند، و امر به معروف و نهی از منکر میکنند، و سرانجام کارها با خداوند است
و چه بسیار شهرها را که چون [مردمش] ستمکار بود، نابود کردیم، و سقفها و دیوارهایش فروریخته است، و چه بسیار چاها که بیرونق مانده، و نیز چه بسیار قصر استوار و سر به فلک کشیده
آیا در زمین گردش نکردهاند تا دلهایی داشته باشند که با آن بیندیشند یا گوشهایی که با آن [حق را] بشنوند، آری [فقط] دیدگان نیست که نابینا میشود، بلکه دلهایی که در سینهها هست هم نابینا میگردد
و از تو عذاب را به شتاب میخواهند و حال آنکه خداوند هرگز در وعدهاش خلاف نمیکند، و یک روز به حساب پروردگارت برابر با هزار سال است از آن دست که شما میشمارید
و پیش از تو هیچ رسول یا نبی نفرستادیم مگر آنکه چون قرائت [وحی را] آغاز کرد، شیطان در خواندن او اخلال میکرد، آنگاه خداوند اثر القای شیطان را میزداید، و سپس آیات خویش را استوار میدارد و خداوند دانای فرزانه است
و تا دانشیافتگان [راستین] بدانند که آن حق و از سوی پروردگار توست، و به آن ایمان آورند و دلهایشان در برابر آن خاشع شود، و بیگمان خداوند رهنمای مؤمنان به راه راست است
در چنین روزی فرمانروایی خاص خداوند است که میان آنان داوری میکند، آنگاه کسانی که ایمان آوردهاند و کارهای شایسته کردهاند، در باغهای بهشتی پرناز و نعمتاند
و کسانی که در راه خدا هجرت کردهاند، سپس کشته شده، یا در گذشتهاند، بیگمان خداوند آنان را از روزی نیکو برخوردار میسازد، و بیگمان خداوند بهترین روزیدهندگان است
آیا نیندیشیدهای که خداوند آنچه در زمین است و کشتیها را که در دریا به فرمان او روانند، برای شما رام کرد، و او [اجرام] آسمان را نگاه میدارد که بر زمین نیفتد، مگر به اذن او، بیگمان خداوند به مردم رئوف مهربان است
هر امتی را شریعتی مقرر داشتهایم که ایشان متمسک به آنند، پس نباید که با تو در این امر ستیزه کنند، و به راه پروردگارت بخوان، که تو بر طریق هدایتی مستقیم هستی
و چون آیات روشنگر ما را بر آنان بخوانند، در چهرههای کفرپیشگان [نشان] ناخوشایندی میبینی، نزدیک است که به کسانی که آیات ما را بر آنان میخوانند حمله برند، بگو آیا به از این بدتری [که در کمین شماست] آگاهتان کنم؟ آن آتش دوزخ است که خداوند به کافران وعدهاش را داده است، و بد سرانجامی است
ای مردم مثلی زده میشود که به آن گوش فرادهید کسانی که به جای خداوند میپرستید، اگر هم دست یکی کنند، هرگز مگسی را هم نتوانند آفرید، و اگر مگس چیزی از آنان برباید، نمیتوانند آن را از او بازپس گیرند، هم پرستنده و هم پرستیده ناتوانند
و در راه خدا چنانکه سزاوار جهاد اوست جهاد کنید، او شما را برگزیده است و برای شما در دینتان محظوری قرار نداده است، که آیین پدرتان ابراهیم است، همو که شما را از پیش مسلمان نامید، و در این [کتاب] هم [مسلمان نامیده شدهاید]، تا سرانجام پیامبر گواه بر شما و شما گواه بر مردمان باشید، پس نماز برپا دارید و زکات بدهید و به خداوند پناه برید، او سرور شماست، چه نیکو سروری و چه نیکو یاوری