(Allah) aravuga ati "Ni iki cyakubujije kubama ubwo nabigutegekaga?" (Ibilisi) aravuga ati "Njye ndi mwiza kumuruta; wandemye mu muriro naho we umurema mu cyondo
Yemwe bene Adamu! Mu by’ukuri, twabahaye umwambaro uhishira ubwambure bwanyu ukaba n’umutako, ariko umwambaro wo gutinya Allah ni wo mwiza. Ibyo ni bimwe mu bimenyetso bya Allah kugira ngo bajye bazirikana (ingabire ze)
Kandi n’iyo (abahakanyi) bakoze ibyaha by’urukozasoni baravuga bati "Twasanze abakurambere bacu ari ko babigenza kandi Allah yarabidutegetse". Vuga (yewe Muhamadi) uti "Mu by’ukuri, Allah ntategeka gukora ibyaha by’urukozasoni. Ese kuki Allah mumuvugaho ibyo mutazi
Vuga (yewe Muhamadi) uti "Nyagasani wanjye yategetse kugira ubutabera, (anabategeka) ko mugomba kumwubamira no kumwambaza mumwiyegurira we wenyine igihe cyose musenga. Uko yabaremye mu ntangiriro ni nako muzagaruka (iwe ku munsi w’izuka)
Vuga (yewe Muhamadi) uti "Ni nde waziririje imyambaro myiza n’amafunguro meza Allah yashyiriyeho abagaragu be?" Vuga uti "Ibyo, mu buzima bwa hano ku isi, bigenewe abemeye (bakaba babihuriyeho n’abatemera), ariko bikaba umwihariko (ku bemera) ku munsi w’imperuka". Uko ni ko dusobanura amagambo (yacu) ku bantu bafite ubumenyi
Vuga uti "Mu by’ukuri, Nyagasani wanjye yaziririje ibikorwa by’urukozasoni, byaba ibikozwe ku mugaragaro cyangwa mu ibanga, ndetse n’ibyaha (ibyo ari byo byose), ibikorwa by’ubugome, no kubangikanya Allah n’ibyo atabahereye gihamya (ko bigomba gusengwa), no guhimbira Allah ibyo mutazi
None se ni nde munyabyaha kurusha uwahimbiye Allah ikinyoma cyangwa uwahinyuye amagambo ye? Abo bazagerwaho n’umugabane wabo (w’ibihano hano ku isi) Allah yabageneye, kugeza ubwo intumwa zacu gukuramo (abamalayika roho) bashinzwe zizabageraho zikabavanamo roho zivuga ziti "ibyo mwasengaga mu cyimbo cya Allah biri he?" Bazavuga bati "Nta byo tubona", maze na bo bishinje ko bari abahakanyi
(Allah) ababwire ati "Nimwinjire mu muriro hamwe n’imiryango (umat) yababanjirije; mu majini no mu bantu". Buri uko umuryango (umat) uzajya winjira, uzajya uvuma mugenzi wawo, kugeza ubwo bakoraniyemo bose; uwa nyuma muri yo uzasabira uwawubanjirije ugira uti "Nyagasani wacu! Aba ni bo batuyobeje, bityo bahe ibihano byikubye kabiri mu muriro". (Allah) azavuga ati "Buri wese arahanishwa ibyikubye kabiri, nyamara ntimubizi
Mu by’ukuri, babandi bahinyuye ibimenyetso byacu bakabyigomekaho ku bw’ubwibone, ntibazafungurirwa imiryango y’ikirere kandi ntibazaninjira mu Ijuru, keretse ingamiya yinjiye mu mwenge w’urushinge. Uko ni ko duhemba inkozi z’ibibi
Tuzanavana mu bituza byabo inzika n’inzangano, (babe mu Ijuru aho) imigezi itemba mu nsi yabo, nuko bavuge bati "Ishimwe n’ikuzo byuzuye ni ibya Allah watuyoboye muri ibi (byiza), ndetse ntitwari kuyoboka iyo Allah atatuyobora. Mu by’ukuri, intumwa za Nyagasani wacu zazanye ukuri". Nuko bahamagarwe babwirwa bati "Ngiryo Ijuru murazwe kubera ibyo mwakoraga
Abantu bo mu Ijuru bazahamagara abo mu muriro bababwira bati "Rwose twasanze ibyo Nyagasani wacu yadusezeranyije ari ukuri; ese na mwe mwasanze ibyo Nyagasani wanyu yabasezeranyije ari ukuri"? Bazavuga bati "Yego". Nuko umuhamagazi atangarize hagati yabo ko umuvumo wa Allah uri ku banyabyaha
Hagati yabo (abantu bo mu ijuru n’abo mu muriro) hazaba hari urusika, no kuri A’arafu50 hazaba hari abantu (bahaheze kubera ko ibyiza n’ibibi byabo bizaba bingana), bazajya bamenya buri wese (uwo mu ijuru n’uwo mu muriro) kubera ibimenyetso bizaba bibaranga. Maze bahamagare abantu bo mu ijuru bababwira bati "Asalamu Alayikum (amahoro abe kuri mwe!)" (Kugeza icyo gihe, abantu ba Aarafu) bazaba batararyinjiramo kandi babyifuza
(Abantu bazaba baheze kuri A’arafu) niberekeza amaso yabo ku bantu bazaba bari mu muriro, bazavuga bati "Nyagasani wacu! Ntudushyire hamwe n’abanyabyaha
(Abazaba baheze A’arafu bazabwira abo mu muriro bati) "Ese bariya (bari mu Ijuru) sibo mwarahiraga muvuga ko Allah atazabagirira impuhwe (ngo abahe Ijuru)? (Maze Allah abwire abaheze A’arafu ati), "ngaho nimwinjire mu Ijuru, nta bwoba nta n’agahinda muzagira
Abazaba bari mu muriro bazahamagara abazaba bari mu Ijuru, bababwire bati "Nimuduhe ku mazi cyangwa ku mafunguro Allah yabafunguriye". (Abo mu ijuru) bavuge bati "Mu by’ukuri, ibyo byombi Allah yabiziririje abahakanyi
Mu by’ukuri, Nyagasani wanyu ni Allah waremye ibirere n’isi mu minsi itandatu, hanyuma akaganza ku ntebe y’icyubahiro (Arishi). Atwikiriza ijoro amanywa, (ijoro) rikayakurikira ryihuta; yanaremye izuba, ukwezi n’inyenyeri byubahiriza itegeko rye. Mu by’ukuri, kurema no gutegeka ni ibye. Allah ni Nyirubutagatifu, Nyagasani w’ibiremwa byose
Kandi ntimugakore ubwangizi ku isi nyuma y’uko itunganyijwe. Ndetse mujye mumusaba (Allah) mutinya (ibihano bye) kandi mwizera (ingororano ze). Mu by’ukuri, impuhwe za Allah ziri hafi y’abakora ibyiza
Imbuto zo mu butaka bwiza zimera mu buryo bworoshye ku bw’uburenganzira bwa Nyagasani wabwo. Naho izo mu butaka bubi zimera bigoranye. Uko ni ko tugenda dusobanura ibimenyetso ku bantu bashimira
Rwose, twohereje Nuhu ku bantu be, maze arababwira ati "Yemwe bantu banjye! Nimugaragire Allah. Nta yindi mana mufite itari we (Allah). Mu by’ukuri, ndatinya ko mwazahura n’ibihano byo ku munsi uhambaye
Ariko baramuhinyuye, maze turamurokora, we n’abari kumwe na we mu nkuge, nuko turoha abahinyuye ibimenyetso byacu. Mu by’ukuri, bari abantu bahumye (batabona ukuri)
N’abantu bo mu bwoko bwa Adi51, twaboherereje umuvandimwe wabo Hudu. Yarababwiye ati "Yemwe bantu banjye! Nimugaragire Allah. Nta yindi mana mufite itari we (Allah). Ese ubwo ntimutinya (ibihano bye)
(Abantu bo mu bwoko bwa Adi) baravuga bati "Ese uzanywe no kutubwiriza gusenga Allah wenyine, tukareka ibyo abakurambere bacu basengaga? Ngaho tuzanire ibyo udukangisha (ibihano) niba koko uri mu banyakuri
(Hudu) arababwira ati "Ibihano n’uburakari biturutse kwa Nyagasani wanyu byamaze kubageraho. Ese murangisha impaka ku mazina mwiyitiye (ibigirwamana byanyu), mwe n’abakurambere banyu Allah atarigeze abibemerera? Ngaho nimutegereze, mu by’ukuri, ndi kumwe namwe mu bategereje
N’abantu bo mu bwoko bwa Thamudu twaboherereje umuvandimwe wabo Swalehe, arababwira ati "Yemwe bantu banjye! Nimugaragire Allah. Nta yindi mana mufite itari we. Mu by’ukuri, mwagezweho n’ikimenyetso giturutse kwa Nyagasani wanyu (kigaragaza ukuri kw’ibyo mvuga). Iyi ngamiya ya Allah ni ikimenyetso kuri mwe; ngaho nimuyireke irishe ku isi ya Allah, kandi ntimuzayigirire nabi kugira ngo mutazagerwaho n’ibihano bibabaza
Munibuke ubwo yabagiraga abasigire nyuma y’abantu bo mu bwoko bwa Adi, akababeshaho neza ku isi, mukubaka ingoro zanyu mu bibaya, mukanahanga amazu mu misozi. Bityo, nimwibuke inema za Allah (yabahundagajeho) kandi ntimugakwize ubwangizi ku isi
Abanyacyubahiro b’abibone mu bantu be (intumwa Swalehe), babwiye abemera muri bo bari abanyantegenke bati "Ese muzi ko Swalehe yoherejwe na Nyagasani we?" (Abemera) baravuga bati "Mu by’ukuri, twe twemera ibyo yatumwe
Nuko ya ngamiya barayica, baba bigometse ku itegeko rya Nyagasani wabo, maze baravuga bati "Yewe Swalehe! Ngaho tuzanire ibyo udukangisha (ibihano) niba koko uri umwe mu ntumwa (za Allah)
Nta kindi gisubizo abantu be bamuhaye, uretse kuvuga bati "Nimubirukane (Loti n’abamwemeye) mu mudugudu wanyu, kuko mu by’ukuri ari abantu bigira abere
N’abantu bo mu bwoko bwa Madiyani52, twaboherereje umuvandimwe wabo Shuwayibu, arababwira ati "Yemwe bantu banjye! Nimusenge Allah kuko nta yindi mana mufite itari we (Allah). Mu by’ukuri, mwagezweho n’ikimenyetso giturutse kwa Nyagasani wanyu (kigaragaza ukuri kw’ibyo mvuga). Bityo, nimwuzuze ibipimo n’iminzani, kandi ntimugahuguze abantu mugabanya ku byabo, ndetse ntimugakore ubwangizi ku isi nyuma y’uko itunganyijwe. Ibyo ni byo byiza kuri mwe, niba koko muri abemera
Abanyacyubahiro b’abibone mu bantu be, baravuga bati "Yewe Shuwayibu! Rwose tuzakwirukana mu mudugudu wacu wowe n’abemeye hamwe na we, cyangwa muze mu idini ryacu". Aravuga ati "Ese n’ubwo twaba tutabishaka (mwabiduhatira)
Mu by’ukuri, turamutse tuje mu idini ryanyu twaba duhimbiye Allah ikinyoma nyuma y’uko Allah yariturinze. Nta n’ubwo dukwiye kurizamo, keretse Allah, Nyagasani wacu abishatse. Nyagasani wacu azi buri kintu cyose. Allah wenyine ni we twiringira. Nyagasani wacu! Dukiranure n’abantu bacu mu kuri, kuko ari wowe mucamanza mwiza
Kandi n’iyo abatuye imidugudu baza kwemera bakanatinya (Allah), mu by’ukuri, twari kubafungurira imigisha iturutse mu kirere no mu isi, ariko barahakanye; nuko tubahanira ibyo bakoraga
Iyo yari imidugudu tukubarira inkuru zayo (yewe Muhamadi). Mu by’ukuri, intumwa zabo zabazaniye ibimenyetso bigaragara ariko ntibashobora kwemera ibyo bahakanye mbere. Uko ni ko Allah adanangira imitima y’abahakanyi
Birakwiye ko ntacyo navuga kuri Allah kitari ukuri. Rwose mbazaniye ibitangaza bigaragara biturutse kwa Nyagasani wanyu. Bityo rekura bene Isiraheli bankurikire
Musa abwira abantu be ati "Mwiyambaze Allah kandi mwihangane. Mu by’ukuri, isi ni iya Allah; ayiraga uwo ashatse mu bagaragu be. Kandi iherezo ryiza ni iry’abatinya Allah
Iyo icyiza cyabageragaho baravugaga bati "Iki ni icyacu", naho ikibi cyabageraho bakacyitirira Musa n’abari kumwe na we. Nyamara ikibi kibageraho, mu by’ukuri kiba ari igeno rya Allah, ariko abenshi muri bo ntibabizi
Nuko twambutsa inyanja bene Isiraheli (batekanye), maze bagera ku bantu bari barabaye imbata zo gusenga ibigirwamana byabo. Baravuga bati "Yewe Musa! Dushyirireho imana nk’uko na bo bafite imana zabo. Aravuga ati "Mu by’ukuri, mwe muri abantu badasobanukiwe
Munibuke ubwo twabarokoraga tubakiza abantu bo kwa Farawo babakoreraga ubugome ndengakamere; bica abana banyu b’abahungu bakareka ab’abakobwa. Kandi muri ibyo hari mo ikigeragezo gihambaye gituruka kwa Nyagasani wanyu
Ubwo Musa yageraga ku gihe twamusezeranyije, na Nyagasani we akamuvugisha (amuha ubutumwa n’amategeko), yaravuze ati "Nyagasani wanjye! Nyiyereka nkurebe". (Allah) aramubwira ati "Ntushobora kumbona (ku isi); ahubwo reba uriya musozi, nubona (umusozi) ugumye hamwe, ubwo nanjye uraba wambona". Nuko Nyagasani we yigaragarije umusozi, urasatagurika, Musa agwa igihumura. Azanzamutse aravuga ati "Ubutagatifu ni ubwawe, nkwicujijeho kandi ni jye wa mbere mu bemera (ku gihe cyanjye)
(Allah) aravuga ati "Yewe Musa! Mu by’ukuri, naragutoranyije nkurutisha abantu ku bw’ubutumwa bwanjye no kukuvugisha. Bityo, komeza ibyo naguhaye kandi ube mu bashimira
Nuko ubwo Musa yagarukaga mu bantu be arakaye afite n’agahinda, yaravuze ati "Ibyo mwasigaye mukora ntahari ni bibi! Ese mwashatse kwihutisha itegeko rya Nyagasani wanyu (musenga ibyo atabategetse)? Maze ajugunya hasi za mbaho, afata umusatsi wo ku mutwe w’umuvandimwe we arawukurura amwiyegereza. Haruna aravuga ati "Mwana wa mama! Mu by’ukuri, abantu baransuzuguye, bandusha intege, ndetse bari hafi yo kunyica. Bityo, ntutume abanzi bankina ku mubyimba, kandi ntunshyire mu bantu b’inkozi z’ibibi
Mu by’ukuri, abagize akamasa ikigirwamana, bazagerwaho n’uburakari buturutse kwa Nyagasani wabo ndetse no gusuzugurika mu buzima bwo ku isi. Uko ni ko duhemba abahimba (ibinyoma)
Nuko Musa atoranya abagabo mirongo irindwi (b’intungane) mu bantu be (ajyana nabo ku musozi wa Sinayi) ku bw’isezerano ryacu (kugira ngo bicuze icyaha cyakozwe na bene wabo). Maze ubwo bari bafashwe n’umutingito, (Musa) aravuga ati "Nyagasani wanjye! Iyo uza kubishaka bo nanjye wari kutworeka mbere y’aha; ese uratworeka kubera ibyaha byakozwe n’abadasobanukiwe muri twe? Ibi byabaye nta kindi byari cyo uretse kuba ikigeragezo cyawe, ukoresha urekera mu buyobe uwo ushaka ukanakiyoboresha uwo ushaka. Ni wowe Murinzi wacu, bityo tubabarire unatugirire impuhwe, kuko ari wowe uhebuje mu kubabarira
Unadushyire mubo wandikiye ibyiza kuri iyi si ndetse no ku munsi w’imperuka, rwose tukwicujijeho. (Allah) aravuga ati "Ibihano byanjye mbihanisha uwo nshaka kandi n’impuhwe zanjye zigera ku biremwa byose. (Izo mpuhwe) nzazigenera abatinya Allah, bakanatanga amaturo ndetse na babandi bemera ibimenyetso byacu
Vuga (yewe Muhamadi) uti "Yemwe bantu! Mu by’ukuri, njye ndi intumwa ya Allah yoherejwe kuri mwe mwese. (Allah) ni we ufite ubwami bw’ibirere n’isi. Nta yindi mana ibaho itari we, ni we utanga ubuzima akanatanga urupfu". Bityo, nimwemere Allah n’intumwa ye ikaba n’umuhanuzi utari uzi gusoma no kwandika, we wemera Allah akanemera amagambo ye, kandi munamukurikire kugira ngo mubashe kuyoboka
Unababaze (yewe Muhamadi) ku byerekeye umudugudu wari wegereye inyanja, ubwo (abari bawutuye) batubahirizaga itegeko ry’isabato. Ku munsi w’isabato (Allah yarabageragezaga) amafi yabo akaza ari menshi, naho ku munsi utari uw’isabato ntaze. Uko ni ko twabagerageje kubera ko bigomekaga (ku mategeko ya Allah)
Unibuke ubwo Nyagasani wawe yatangazaga ku mugaragaro ko rwose azakomeza koherereza (ibyigomeke by’Abayahudi) ababahanisha ibihano bibi kuzageza ku munsi w’imperuka. Mu by’ukuri, Nyagasani wawe ni Ubanguka mu guhana, kandi rwose ni Ubabarira ibyaha, Nyirimbabazi
Unibuke ubwo Nyagasani wawe yazanaga (roho zose za) bene Adamu n’iz’urubyaro ruzaturuka mu migongo yabo, maze akazishyira imbere ye akazibwira ati "Ese si njye Nyagasani wanyu? Baravuga bati "Nibyo, turahamya ko uri Nyagasani wacu". ( Allah aravuga ati, ibi mbikoze) kugira ngo ku munsi w’imperuka mutazavuga muti "Mu by’ukuri, ibi ntitwabimenye
Kandiamazina meza yose ni aya Allah, bityo mujye muyifashisha mumusaba, kandi munitandukanye na babandi bakerensa amazina ye 55 . Bazahanirwa ibyo bakoraga
N’iyo utabazaniye igitangaza, baravuga bati "Kuki utacyihimbira?" Vuga uti "Mu by’ukuri, nkurikira ibyo mpishurirwa biturutse kwa Nyagasani wanjye". Iyi (Qur’an) ni ikimenyetso kigaragara giturutse kwa Nyagasani wanyu, ikaba umuyoboro n’impuhwe ku bantu bemera
Unasingize Nyagasani wawe mu mutima wawe, wibombaritse kandi mu ijwi rituje nta rusaku mu mvugo, (ibyo ubikore) mu gitondo na nimugoroba, kandi ntuzabe umwe mu ndangare
Mu by’ukuri, babandi bari kwa Nyagasani wawe (abamalayika) ntibajya bishyira hejuru mu kumusenga, ahubwo baramusingiza, bakaba ari na we wenyine bubamira